=> NguyÖn väng cña nh©n d©n: Cã GV: Lê Lợi có được gươm báu "Thuận minh chủ để gửi gắm niềm tin, khát Thiên" và Lê Thận dâng gươm báu cho Lê vọng được sống trong hoà bình, khát Lîi, chi [r]
Trang 1Tiết 13: Sự tích hồ gươm
(Truyền thuyết) Soạn: 08/09/2009
Dạy:
A Mục tiêu cần đạt:
- Giúp hs hiểu !() nội dung ý nghĩa của truyện, thấy !() vẻ đẹp của 1 số hình ảnh trong truyện
- GD: ý thức trân trọng những vị anh hùng dân tộc, truyền thống của dân tộc
- Rèn: Kỹ năng tìm hiểu ý nghĩa của những yếu tố kỳ ảo trong truyền thuyết
* Trọng tâm: Đọc , tìm hiểu ý nghĩa của truyện
* Tích hợp: Khái niệm về truyền thuyết, từ E()2 sự việc trong văn tự sự, dàn bài của bài văn tự sự
B Chuẩn bị:
1/ GV: Soạn bài, bảng phụ, tranh Hồ #(VE
2/ HS: Học bài, soạn bài
C Tiến trình tổ chức các hoạt động:
1/ ổn định: 1' 2/ Kiểm tra bài cũ: 5'
SV và nhân vật trong văn tự sự có những đặc điểm gì?
Đáp án: Sự việc do các nhân vật thực hiện diễn ra cụ thể có mở đầu, phát triển kết thúc thể hiện ( (`, mà ,(a kể muốn biểu đạt
- Nhân vật là ,(a thực hiện các sự việc, !() thể hiện trong văn bản có nhân vật chính và nhân vật phụ
3/ Bài mới:
Hoạt động 1
HS: Đọc diễn cảm, chú ý lời dẫn truyện phải
có sức hấp dẫn, lời thoại phải thể hiện tính
cách nhân vật, quyết tâm dứt khoát
GV: Hai HS đọc truyện
GV:Truyền thuyết này phản ánh thời kỳ lịch
sử nào (Lê Lợi đánh giặc Minh)
GV: Em hiểu ( thế nào về giặc Minh?
Trong truyện có nhắc tới những địa danh
nào?
HS: Trả lời
GV:Trong văn bản có những chú thích nào là
I Đọc, tìm hiểu chú thích : 13' 1/ Đọc:
2/ Tìm hiểu chú thích:
1- Giặc Minh: Giặc %(V, Bắc, triều
đại nhà Minh
3- L Sơn
12- Hoàn kiếm
6- Thuận thiên
9- Minh công…
Trang 2từ E()^ Giải thích?
GV: Văn bản có thể chia làm mấy phần?
HS: Trả lời (Về nội dung: Chia 2 phần: Lê
Lợi !() ,(VE và Lê Lợi trả ,(VE
- Hãy tìm bố cục của văn bản (mở, phát triển,
kết thúc?)
- HS : Đọc đoạn 1
GV: TT ra đời vào thời kỳ lịch sử nào? Thời
kỳ đó lịch sử dân tộc có sự kiện gì lớn?
Vậy TT có liên quan tới sự thật lịch sử nào?
Tại sao đức Long Quân lại cho nghĩa quân
LS E() ,(VE thần?
HS thảo luận câu hỏi: Chi tiết kỳ ảo này thể
hiện mong (d gì của nhân dân?
GV: Hãy kể vắn tắt những chi tiết, kể lại LL
!() ,(VE thần?
GV: Có phải Lê Lợi có !() ,(VE thần
ngay?
GV: Ai đã có !() c(s ,(VE (d ^
GV: Chuôi ,(VE đến với Lê Lợi trong hoàn
cảnh nào?
GV: Theo em tại sao Lê Thận lại suy tôn Lê
Lợi là Minh Công?
HS: Trả lời (vì có 2 chữ Thuận Thiên -> việc
làm của Lê Lợi !() cả đất trời, tổ tiên ủng
hộ)
GV: Trong việc Lê Lợi có !() ,(VE thần
có rất nhiều yếu tố kỳ ảo, theo em những yếu
tố kỳ ảo ở đây mang ý nghĩa gì?
GV: Việc c(s ,(VE +(d (d 2 chuôi ,(VE
trên rừng có ý nghĩa gì?
GV: i(s ,(VE và chuôi ,(VE khi tra vào
vừa in thể hiện nguyện vọng gì của nhân
dân?
* Bố cục: 2 phần
II Đọc, hiểu văn bản: 19'
- Từ đầu -> để họ giết giặc: Giới thiệu chung về nhân vật, sự việc
- Tiếp -> mặt hồ xanh: Lê Lợi !() ,(VE2 trả ,(VE (diễn biến câu chuyện)
- Còn lại: Kết thúc sự việc
1/ Giới thiệu hoàn cảnh ra đời
- Giặc Minh đô hộ (d ta
- Nghĩa quân Lam Sơn đã nổi dậy
(, còn khó khăn
- Đức Long Quân quyết định giúp đỡ
=> Cuộc khởi nghĩa chống quân Minh của nghĩa quân Lam Sơn ở thế kỷ 15
=> Đức Long Quân muốn nghĩa quân thắng giặc
=> Những ,(a yêu (d (V, dân
!() thần thiêng giúp đỡ (chiến tranh chính nghĩa -> giải phóng dt)
2/ Lê Lợi !() ,(VE và trả ,(VE
a) Lê Lợi !() ,(VE
- Lê Thận đánh cá !() c(s ,(VE -> Ra nhập nghĩa quân Lam Sơn
- i(s ,(VE khi gặp Lê Lợi sáng lên
"Thuận Thiên"
- Lê Lợi bị giặc đuổi vào rừng -> lấy
!() chuôi ,(VE2 lắp vào c(s ,(VE vừa in
- Lê Thận dâng ,(VE cho Lê Lợi, thề theo ông đánh giặc
Trang 3(Liên hệ truyền thuyết CRCT: "khi có việc
thì giúp đỡ lẫn nhau, đừng quên lời hẹn")
GV: Lê Lợi có !() ,(VE báu "Thuận
Thiên" và Lê Thận dâng ,(VE báu cho Lê
Lợi, chi tiết hoang !(a, này thể hiện ý gì
của muôn dân, theo em ý nguyện đó là gì?
GV:Chi tiết hoang !(a, này còn đề cao
điều gì? (Đề cao ai? đề cao t/c gì của cuộc
khởi nghĩa?)
GV: Trong tay Lê Lợi, ,(VE thần đã phát
huy sức mạnh ntn?
GV: Theo em chiến thắng này là do sức
mạnh nào làm nên?
GV: Nếu thanh ,(VE ở tay ,(a khác có
sức mạnh ( vậy không?
HS: Trả lời ( Không vì chỉ ở tay Lê Lợi ,(VE
mới sáng chữ "Thuận Thiên" Lê Lợi mới là
Minh Công…)
GV: #(VE thần !() trao trả trong hoàn
cảnh nào? Tại sao Thần lại đòi ,(VE trong
hoàn cảnh ( vậy?
GV:Trong truyện này xuất hiện Rùa vàng,
nhân vật Rùa vàng còn xuất hiện trong
truyền thuyết nào? (ADV xây thành Cổ Loa)
Vậy yếu tố Rùa vàng trong truyền thuyết dân
gian mang ý nghĩa gì?
GV: Quan sát bức tranh SGK, bức tranh này
ứng tới phần nào trong tác phẩm?
HS: Trả lời (Lê Lợi hoàn ,(VE cho Long
Quân)
GV: Từ đây em hiểu thêm ý nghĩa nào nữa
của TTHG?
-> Thể hiện tinh thần đoàn kết 1 lòng
"4 cõi một nhà " cùng giết giặc
=> Nguyện vọng của nhân dân: Có minh chủ để gửi gắm niềm tin, khát vọng !() sống trong hoà bình, khát vọng "4 cõi 1 nhà" chống giặc ngoại xâm cùng thề quyết đấu giải phóng dân tộc
* Việc Lê Lợi có !() ,(VE báu
"Thuận Thiên" !() Lê Thận dâng ,(VE báu thể hiện ý của muôn dân trao cho Lê Lợi trách nhiệm lớn lao, lãnh
đạo nhân dân đánh giặc, Lê Lợi đã nhận trách nhiệm mà dân tộc, đất (d giao phó
-> Đề cao t/c chính nghĩa, t/c nhân dân của cuộc kháng chiến đề cao vai trò của
Lê Lợi
* #(VE thần giúp nghĩa quân
- Tung hoành trên khắp trận địa
- Mở !(a, để nghĩa quân đánh tan quân giặc
=> Chiến thắng do (d, tài, vũ khí sắc bén, sự đoàn kết của muôn dân
b) Lê Lợi trả ,(VE
- Giặc tan, đất (d thanh bình, Lê Lợi
(s thuyền Rồng dạo chơi
=> Thể hiện (d vọng muốn chấm dứt chiến tranh, !() sống trong hoà bình của nhân dân
=> Yếu tố RV trong truyền thuyết dân gian là yếu tố thể hiện sự linh thiêng
Trang 4- HS đọc phần kết thúc.
GV:Phần kết thúc này giải thích điều gì?
GV: TT có nhiều yếu tố kỳ ảo hoang !(a,
gắn với sự kiện lịch sử ở TK 15 của dân tộc,
gắn với nhiều địa danh nổi tiếng Vậy theo
em nhân dân ta sáng tạo truyền thuyết này
nhằm thể hiện thái độ tình cảm gì? Giải thích
điều gì?
GV: Vì sao tác giả dân gian không để Lê Lợi
trực tiếp nhận cả chiếc ,(VE^
HS: Trả lời ( Đây là thanh ,(VE tinh thần,
thể hiện ( (`, , tình cảm, sức mạnh của
toàn dân)
GV: Tại sao Lê Lợi có !() ,(VE ở TH, trả
,(VE lại ở Thăng Long? (Chú ý vai trò, vị trí
của thành TL?)
Hoạt động 3
của đất trời, giúp những ,(a làm việc chính nghĩa
=> Giải thích nguồn gốc Hồ #(VE
3/ Kết thúc: 1'
- Hồ TV mang tên Hồ #(VE hay hồ Hoàn Kiếm
-> Một cái tên có ý nghĩa lịch sử, rất thiêng liêng với ,(a dân (d Việt 4/ ý nghĩa của truyền thuyết : 3'
- Ghi nhớ: SGK III Luyện tập:
1/ BT2:
-> Nếu ( vậy không thể hiện !() t/c toàn dân, trên +(s 1 lòng của nhân dân ta
-> Mất đi tính ND của cuộc khởi nghĩa 2/ BT 3:
-> TL là thủ đô, là biểu (), của cả
(d
-> Thể hiện tinh thần yêu hoà bình của nhân dân
4/ Củng cố:
Thế nào là truyền thuyết? Kể tên những truyền thuyết đã học?
5/ Dặn dò: Ôn văn tự sự