Do vậy, xi măng Thái Nguyên muốn cạnh tranh được với các sản phẩm cùng loại khắp các tỉnh trong cả nước và có hướng xuất khẩu ra nước ngoài thì cùng với việc nâng cao chất lượ[r]
Trang 1Nguyễn Thị Lan Anh Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 87(11): 155 - 163
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên 155 http://www.lrc-tnu.edu.vn
NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH
SẢN PHẨM TRÊN CƠ SỞ THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT XI MĂNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THÁI NGUYÊN
Nguyễn Thị Lan Anh *
Trường Đại học Kinh tế & QTKD – ĐH Thái Nguyên
TÓM TẮT
Quản lý chi phí là một phần của các chiến lược tăng trưởng kinh doanh nhằm tiết kiệm chi phí và tạo ra các ưu thế cạnh tranh rõ rệt trên thị trường Người quản lý doanh nghiệp cần phải nắm các thông tin về chi phí để ra quyết định Đối với các doanh nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên, việc tìm giải pháp tối ưu về quản lý chi phí luôn là vấn đề nan giải, đặc biệt là chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm Để nâng cao hiệu quả quản lý, tiết kiệm chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm, các doanh nghiệp sản xuất xi măng Thái Nguyên có thể căn cứ vào nhiều yếu tố khác nhau như: Yếu tố đầu vào (nguồn nhân lực, nguồn cung cấp nguyên vật liệu…), yếu tố giá cả thị trường, thông tin về chất lượng sản phẩm và quan trọng hơn hết là các thông tin của kế toán về chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm Thông tin kế toán là những thông tin mang tính tổng hợp, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả quản lý chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm của xi măng Thái Nguyên Bởi vậy, trong giới hạn nội dung bài viết, tác giả đã lựa chọn hướng nghiên cứu nhằm phục vụ cho
thông tin kế toán tại các doanh nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên”
Từ khóa: Quản lý chi phí, hiệu quả quản lý chi phí, xi măng Thái Nguyên, Công ty cổ phần xi
măng La Hiên, Công ty cổ phần xi măng Cao Ngạn, Nhà máy xi măng Lưu Xá, Nhà máy xi măng Núi Voi
Các doanh nghiệp sản xuất xi măng Việt Nam
nói chung và xi măng Thái Nguyên nói riêng
đã và đang có những đóng góp lớn vào công
cuộc xây dựng, cải tạo cơ sở hạ tầng của đất
nước Xi măng có mối quan hệ chặt chẽ với
biến động của ngành xây dựng, đây là ngành
chủ đạo trong nền kinh tế quốc dân nên chịu
tác động nhiều của chu kỳ kinh tế Hiện nay
thị trường cung cấp xi măng của các doanh
nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn Thái
Nguyên chủ yếu là khu vực các tỉnh phía Bắc
Do vậy, xi măng Thái Nguyên muốn cạnh
tranh được với các sản phẩm cùng loại khắp
các tỉnh trong cả nước và có hướng xuất khẩu
ra nước ngoài thì cùng với việc nâng cao chất
lượng sản phẩm, các doanh nghiệp sản xuất xi
măng trên địa bàn tỉnh còn phải quản lý các
chi phí một cách chặt chẽ, tính toán giá thành
sản phẩm một cách chính xác, đưa ra các biện
Tel: 0974 198666, Email: lananhkttn@yahoo.com
pháp tiết kiệm chi phí sản xuất từ đó hạ giá thành sản phẩm, nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường
Thực tế cho thấy, hiện nay công tác quản lý chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên còn bộc lộ những mặt hạn chế nhất định cần phải hoàn thiện nhằm phản ánh đúng chi phí sản xuất làm cơ sở cho việc tính giá thành sản phẩm sát với thực tế và đáp ứng yêu cầu quản lý kinh tế của các doanh nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn tỉnh THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT XI MĂNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THÁI NGUYÊN Đặc điểm chung của các doanh nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên là gần nguồn cung cấp nguyên vật liệu: gần mỏ khai thác đá Võ Nhai, mỏ khai thác đá vôi tại
xã Tân Long-Đồng Hỷ…Sản phẩm xi măng Thái Nguyên sử dụng công nghệ sản xuất xi
Trang 2Nguyễn Thị Lan Anh Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 87(11): 155 - 163 măng Pooland hỗn hợp bằng công nghệ lò
đứng, lò quay cơ giới hóa Hiện nay sản phẩm
xi măng Thái Nguyên có mặt ở hầu hết các
tỉnh phía Bắc như: Thái Nguyên, Cao Bằng,
Bắc Kạn, Lào Cai, Yên Bái, Tuyên Quang,
Hà Giang, Phú Thọ, Vĩnh Phúc, Hà Tây, Hòa
Bình, Sơn La, Lai Châu, Quảng Ninh, Hà
Nội…Tổ chức hệ thống bán buôn, mạng lưới
bán lẻ thông qua các đại lý, cửa hàng để phục
vụ nhu cầu xã hội, giữ ổn định thị trường Xi
măng Thái Nguyên đang vươn tới có mặt trên
khắp các tỉnh thành trong cả nước bằng chất
lượng sản phẩm của mình Trong phạm vi bài
viết này tác giả lựa chọn một số doanh nghiệp
sản xuất xi măng điển hình mang đầy đủ đặc
điểm chung của xi măng Thái Nguyên làm
mẫu nghiên cứu để phản ánh sâu hơn về thực
trạng kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản
phẩm của xi măng Thái Nguyên, đó là: Công
ty cổ phần xi măng La Hiên, Công ty cổ phần
xi măng Cao Ngạn, Nhà máy xi măng Lưu
Xá, Nhà máy xi măng Núi Voi
- Công ty cổ phần xi măng La Hiên sản xuất
xi măng PCB30 và PCB40 theo TCVN
6260:1997 dùng cho các công trình xây dựng
dân dụng và công nghiệp Sản phẩm của
Công ty được sản xuất với công nghệ sản xuất
xi măng Poocland hỗn hợp bằng công nghệ lò
đứng, lò quay cơ giới, đạt tiêu chuẩn chất
lượng ISO 9001:2000
- Sản phẩm chính của Công ty cổ phần xi
măng Cao Ngạn là xi măng PCB40 đạt tiêu
chuẩn chất lượng ISO 9001:2000 Sản phẩm
được thiết kế theo công nghệ xi măng lò đứng
cơ giới hóa, máy móc thiết bị được nhập một
phần từ Trung Quốc
- Nhà máy xi măng Lưu Xá chuyên sản xuất
sản phẩm xi măng PCB30 theo TCVN
6260:1997 Sản phẩm xi măng của Nhà máy
là xi măng Poocland hỗn hợp, sản xuất theo
công nghệ xi măng lò đứng cơ giới hóa Sản
phẩm phục vụ trong lĩnh vực xây dựng dân
dụng, công nghiệp và sản xuất tấm lợp
- Nhà máy xi măng Núi Voi: Cùng với sự
phát triển của nền kinh tế thị trường, xi măng
Núi Voi đã không ngừng mở rộng quy mô sản
xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm Nhà máy
sản xuất và cung cấp các loại vật liệu dùng
cho ngành công nghiệp xây dựng Sản phẩm
chính của Nhà máy là sản phẩm xi măng PCB30 theo tiêu chuẩn chất lượng Việt Nam
Kế toán chi phí sản xuất
Đặc điểm quy trình công nghệ của các doanh nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn Thái Nguyên là quy trình công nghệ sản xuất liên tục, khép kín Sản phẩm trải qua nhiều công đoạn sản xuất, sản phẩm sau mỗi công đoạn là các bán thành phẩm Các bán thành phẩm này lại được tiếp tục đưa vào sản xuất ở các giai đoạn công nghệ tiếp theo cho đến khi hoàn thành Mặt khác, tổ chức sản xuất tại các doanh nghiệp lại được bố trí theo từng phân xưởng, do vậy đối tượng tập hợp chi phí sản xuất của các doanh nghiệp là toàn bộ chi phí phát sinh trong quy trình sản xuất của doanh nghiệp được tập hợp chi tiết cho từng phân xưởng sau đó phân bổ cho từng loại sản phẩm: Phân xưởng nguyên liệu, Phân xưởng
lò nung, Phân xưởng thành phẩm,Tổ sản suất bao bì Quá trình sản xuất xi măng của các doanh nghiệp trải qua hai giai đoạn chính thể hiện ở hai phân xưởng:
- Phân xưởng Nguyên liệu-Lò nung (Bao gồm Phân xưởng nguyên liệu, Phân xưởng Lò Nung)
- Phân xưởng thành phẩm (Bao gồm Phân xưởng thành phẩm và Tổ sản xuất bao bì) Phương pháp tính giá thành các doanh nghiệp
áp dụng là phương pháp phân bước có tính giá thành nửa thành phẩm Công nghệ sản xuất xi măng theo kiểu liên tục từ khi đưa nguyên liệu vào cho đến khi tạo ra sản phẩm cuối cùng nhập kho (nửa thành phẩm clinhker chuyển thành nguyên liệu chính cho sản xuất
xi măng), theo đó việc tính giá thành sản phẩm xi măng được chia thành 2 giai đoạn: - Giai đoạn I: Phân xưởng Nguyên liệu- Lò nung: Sản xuất Clinhker
- Giai đoạn II: Phân xưởng thành phẩm: Sản xuất xi măng
Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: Nguyên vật
liệu của các doanh nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn Thái Nguyên chủ yếu được thu mua trực tiếp từ các đơn vị trên địa bàn tỉnh như đá vôi, đất sét, quặng barit, than đá, cát xỉ…, chỉ có thạch cao là nguyên liệu được nhập khẩu từ Trung Quốc Giá nguyên vật liệu nhập khẩu nhập kho bằng giá ghi trên invoice được quy đổi ra Việt nam đồng từ ngoại tệ cộng thuế nhập khẩu và chi phí thu
Trang 3Nguyễn Thị Lan Anh Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 87(11): 155 - 163 mua Giá nguyên vật liệu mua trong nước
(mua tại các Công ty lân cận) bằng giá ghi
trên hóa đơn mua hàng cộng chi phí thu mua
Chi phí thu mua bao gồm: Chi phí vận
chuyển, bốc dỡ, chi phí thuê kho bãi, bảo
hiểm, hao hụt trong định mức
Chi phí nhân công trực tiếp: Chi phí nhân
công trực tiếp (CPNCTT) là một trong yếu tố
quan trọng làm cơ sở cho việc tính giá thành
CPNCTT tại các doanh nghiệp sản xuất xi
măng trên địa bàn bao gồm: Lương chính,
lương phụ, các khoản phụ cấp có tính chất
lương, BHXH, BHYT, KPCĐ, BHTN mà
người sử dụng lao động phải trả
Chi phí sản xuất chung: Chi phí sản xuất
chung là những chi phí phát sinh trong phạm
vi phân xưởng sản xuất ngoài chi phí nguyên
vật liệu trực tiếp và chi phí nhân công trực
tiếp Chi phí sản xuất chung bao gồm tiền
lương nhân viên phân xưởng, chi phí nguyên
vật liệu, công cụ dụng cụ quản lý tại phân xưởng, chi phí khấu hao tài sản cố định tại phân xưởng, chi phí điện nước, chi phí dịch
vụ mua ngoài và các chi phí bằng tiền khác
Kế toán tập hợp chi phí sản xuất
Số liệu thực tế về tập hợp chi phí sản xuất tại các doanh nghiệp sản xuất xi măng khác như: Công ty cổ phần xi măng Cao Ngạn, Nhà máy
xi măng Lưu Xá, Nhà máy xi măng Núi Voi được trình bầy chi tiết trong phần phụ lục
(phụ lục 1-phụ lục 7)
Kế toán tập hợp chi phí sản xuất
Số liệu thực tế về tập hợp chi phí sản xuất tại các doanh nghiệp sản xuất xi măng khác như: Công ty cổ phần xi măng Cao Ngạn, Nhà máy
xi măng Lưu Xá, Nhà máy xi măng Núi Voi được trình bầy chi tiết trong phần phụ lục
(phụ lục 1-phụ lục 7)
S
T
Ghi Có
Các TK phản ánh ở các NKCT khác
Cộng NKCT
số 1 NKCT
số 2 NKCT
số 5
4 TK 627 2.947.525.380 163.543.500 696.069.562 742.363.798 138.644.362 150.619.125 235.803.520 161.587.300 5.236.156.547
- PX NL- LN 2.219.790.784 102.095.560 384.676.454 464.474.308 76.886.430 77.812.020 126.234.125 96.923.100 3.548.892.781
- PX TP 727.734.596 61.447.940 354.080.608 277.889.490 61.757.932 72.887.105 109.569.395 64.664.200 1.687.263.766 Cộng 31.962.651.380 163.543.500 696.069.562 3.824.189.372 600.684.980 150.619.125 235.803.520 161.587.300 37.795.148.739
Công ty cổ phần xi măng La Hiên VVMI
La Hiên-Võ Nhai- Thái Nguyên
BẢNG KÊ SỐ 4 TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT KINH DOANH THEO PHÂN XƯỞNG
ĐVT: Đồng
Biểu 01
Người lập biểu
(Ký, họ tên)
Kế toán trưởng
(Ký, họ tên)
Giám đốc
(Ký, họ tên) (Nguồn số liệu: Phòng kế toán- thống kê- tài chính)
STT TK 152 TK 153 TK 214 TK 334 TK 338 TK 621 TK 622 TK 627 Các TK phản ánh NKCT khác Cộng tổng chi phí
NKCT số 1 NKCT số 2 NKCT số 5
4 TK 627 2.947.525.380 163.543.500 696.069.562 742.363.798 138.644.362 150.619.125 235.803.520 161.587.300 5.236.156.547
Cộng 31.962.651.380 163.543.500 696.069.562 3.824.189.372 600.684.980 150.619.125 235.803.520 161.587.300 37.795.148.739
NHẬT KÝ CHỨNG TỪ SỐ 7 Phần I: Tập hợp chi phí sản xuất kinh doanh toàn doanh nghiệp Ghi Có các TK : 142, 152, 153, 154,214,241, 242, 334, 335, 621, 622, 627
Tháng 6 năm 2011
Biểu 02 Công ty cổ phần xi măng La Hiên VVMI
La Hiên-Võ Nhai- Thái Nguyên
Người lập biểu
(Ký, họ tên)
Kế toán trưởng
(Ký, họ tên)
Giám đốc
(Ký, họ tên) (Nguồn số liệu: Phòng kế toán- thống kê- tài chính)
Ghi Nợ TK 627 đối ứng Có với các TK Tháng 1 Tháng 2 Tháng 3 Tháng 4 Tháng 5 Tháng 6 Tháng 7 Tháng 8 Tháng 9 Tháng 10 Tháng 11 Tháng 12
Dư Nợ cuối tháng
Số dư đầu
năm Nợ Có
Người lập biểu
(Ký, họ tên)
Kế toán trưởng
(Ký, họ tên)
Giám đốc
(Ký, họ tên) (Nguồn số liệu: Phòng kế toán- thống kê- tài chính)
Công ty cổ phần xi măng La Hiên VVMI
La Hiên-Võ Nhai- Thái Nguyên
Biểu 03
SỔ CÁI Tài khoản 154- Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang
ĐVT: Đồng
Đánh giá sản phẩm dở dang
Hiện nay các doanh nghiệp sản xuất xi măng
trên địa bàn Thái Nguyên đều sản xuất xi
măng trên dây chuyền công nghệ khép kín Nguyên vật liệu: đá vôi, thạch cao, đất sét…được đưa vào ngay từ đầu, qua quá trình
Trang 4Nguyễn Thị Lan Anh Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 87(11): 155 - 163
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên 158 http://www.lrc-tnu.edu.vn
sản xuất tạo ra nửa thành phẩm Clinhker Nửa
thành phẩm Clinhker lại là nguyên liệu cho
sản xuất sản phẩm cuối cùng là các loại xi
măng
Do vậy theo kế hoạch sản xuất xi măng, các
loại nguyên vật liệu được xuất ra đến đâu sẽ
sản xuất hết đến đó và không đánh giá sản phẩm dở dang Đối tượng tính giá thành sản phẩm là nửa thành phẩm Clinhker và sản phẩm hoàn thành là các loại xi măng
Biểu 04
Công ty cổ phần xi măng La Hiên VVMI
La Hiên - Võ Nhai - Thái Nguyên
BẢNG TÍNH GIÁ THÀNH NỬA THÀNH PHẨM CLINHKER
Tháng 6 năm 2011 Sản lượng hoàn thành: 35.267 tấn
ĐVT: Đồng
(Nguồn số liệu: Phòng kế toán- thống kê- tài chính)
Biểu 05
Công ty cổ phần xi măng La Hiên VVMI
La Hiên - Võ Nhai - Thái Nguyên
BẢNG TÍNH GIÁ THÀNH Sản phẩm: Xi măng PCB30
Số lượng: 23.158 tấn
ĐVT:
Đồng
STT Khoản mục GĐ I CPSX trong thành phẩm GĐ II Tổng giá thành Giá thành đơn vị
(Nguồn số liệu: Phòng kế toán- thống kê- tài chính)
Biểu 06
Công ty cổ phần xi măng La Hiên VVMI
La Hiên - Võ Nhai - Thái Nguyên
BẢNG TÍNH GIÁ THÀNH Sản phẩm: Xi măng PCB40
Số lượng 23.158 tấn
ĐVT: Đồng
(Nguồn số liệu: Phòng kế toán- thống kê- tài chính )
Người lập biểu
(Ký, họ tên) Kế toán trưởng (Ký, họ tên)
Giám đốc
(Ký, họ tên)
Người lập biểu
(Ký, họ tên) Kế toán trưởng (Ký, họ tên)
Giám đốc
(Ký, họ tên)
Người lập biểu
(Ký, họ tên) Kế toán trưởng (Ký, họ tên) Giám đốc (Ký, họ tên)
Trang 5Nguyễn Thị Lan Anh Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 87(11): 155 - 163
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên 159 http://www.lrc-tnu.edu.vn
Số liệu thực tế về tập hợp chi phí sản xuất tại
các doanh nghiệp sản xuất xi măng khác như:
Công ty cổ phần xi măng Cao Ngạn, Nhà máy
xi măng Lưu Xá, Nhà máy xi măng Núi Voi
được trình bầy chi tiết trong phần phụ lục
(phụ lục 8-phụ lục14)
Qua khảo sát thực trạng kế toán chi phí sản
xuất và giá thành sản phẩm tại các doanh
nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn tỉnh
Thái Nguyên, bài viết đưa ra một số ý kiến
đánh giá:
Xét trên góc độ kế toán tài chính: Kế toán tập
hợp các khoản mục chi phí (chi phí nguyên
vật liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp,
chi phí sản xuất chung) tại các doanh nghiệp
xi măng tương đối hợp lý, chi phí được tập
hợp riêng biệt cho từng phân xưởng: Phân
xưởng nguyên liệu-lò nung và phân xưởng
thành phẩm tạo điều kiện thuận lợi trong việc
quản lý và tính giá, giá thành sản xuất
clinhker và sản phẩm xi măng PCB30,
PCB40 tương đối đồng đều giữa các doanh
nghiệp (chi tiết trong bảng tính giá Clinhker
và sản phẩm PCB30, PCB40: Biểu 04-06;
phụ lục 08- phụ lục 14)
Tuy nhiên giá xi măng bán ra ngoài thị trường
khá cao: Giá xuất xưởng đối với PCB30 biến
động trong khoảng:
(1.010.000đ/tấn-1.100.000đ/tấn);
PCB40: (1.050.000đ/tấn-1.200.000đ/tấn),
giá bán xi măng tăng từ
100.000đ/tấn-150.000đ/tấn so với cùng kỳ năm 2010 (tương
ứng khoảng 10%-15%)
Xét trên góc độ kế toán quản trị: Các doanh
nghiệp xi măng chưa thực sự quan tâm đến kế
toán quản trị chi phí, cụ thể là mô hình quản
trị chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm, gây
hạn chế đến hiệu quả quản lý chi phí Do vậy,
các thông tin tài chính được cung cấp chỉ
dừng lại ở báo cáo kế toán tài chính, thông tin
trên báo cáo quản trị vẫn chưa được phản ánh
Các doanh nghiệp xi măng Thái Nguyên mới
chỉ phân loại chi phí sản xuất theo nội dung
kinh tế, theo mục đích và công dụng của chi
phí, chưa vận dụng những tiêu thức phân loại chi phí khác thường được áp dụng trong kế toán quản trị như: phân loại chi phí theo mối quan hệ của chi phí với mức độ hoạt động Điều này thể hiện sự phân loại chi phí mới chỉ phục vụ cho kế toán tài chính Biến phí, định phí chưa được vận dụng cho việc ra các quyết định quản trị và dự tính các xu thế trong tương lai
Để nâng cao hiệu quả quản lý chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm của xi măng Thái Nguyên dựa trên các thông tin kế toán
đã phản ánh, bài viết xin đưa ra một số giải pháp sau đây:
MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ CHI PHÍ SẢN XUẤT
VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRÊN CƠ SỞ CÁC THÔNG TIN KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT XI MĂNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THÁI NGUYÊN
Giải pháp nâng cao trình độ chuyên
môn, kĩ năng nghề nghiệp, phân công lao động kế toán khoa học, hợp lý
Con người luôn là yếu tố trung tâm trong mọi hoạt động Trong một doanh nghiệp để kiểm soát tốt vấn đề kế toán- tài chính thì bộ máy
kế toán cần phải hoạt động trong sạch và có hiệu quả Do vậy việc nâng cao năng lực nghề nghiệp của các nhân viên kế toán và sự phân công lao động kế toán phù hợp là cần thiết Bài viết đưa ra một số giải pháp cụ thể nhằm nâng cao trình độ chuyên môn, kĩ năng nghề nghiệp của các nhân viên kế toán: Các doanh nghiệp cần thắt chặt lao động ở khâu tuyển dụng; có kế hoạch bồi dưỡng; khuyến khích nhân viên kế toán tham gia các lớp học nâng cao trình độ chuyên môn, kĩ năng sử dụng máy tính; cập nhật và phổ biến văn bản pháp luật về tài chính kế toán
Hiện nay nhân viên kế toán trong các doanh nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn Thái Nguyên có trình độ không đồng đều: Phòng
kế toán của Công ty cổ phần xi măng La Hiên
có 12 kế toán (4 đại học, còn lại là cao đẳng
Trang 6Nguyễn Thị Lan Anh Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 87(11): 155 - 163
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên 160 http://www.lrc-tnu.edu.vn
và trung cấp); Nhà máy xi măng Lưu Xá có 4
kế toán (2 đại học, 2 trung cấp) Các doanh
nghiệp cần có các biện pháp khuyến khích để
các nhân viên kế toán có thể bồi dưỡng những
kiến thức chuyên môn bằng cách tham gia các
khóa đào tạo phổ biến chính sách thuế, quy
định về tài chính kế toán, Luật kế toán, Chuẩn
mực kế toán Việt Nam, các thông tư hướng
dẫn của Bộ Tài Chính về thực hiện các chuẩn
mực kế toán Đặc biệt, các doanh nghiệp cần
quan tâm đến công tác cập nhật văn bản, chế
độ mới về kế toán qua các Tạp chí Tài chính,
Tạp chí kế toán, Tạp chí kiểm toán…Đối với
các nhân viên kế toán được đào tạo bài bản tại
các trường đại học chuyên ngành, có trình độ
chuyên môn cao, có năng lực công tác tốt, có
kinh nghiệm làm việc, các doanh nghiệp cần
có các chính sách đãi ngộ thỏa đáng để họ có
động lực trong công việc và gắn kết lâu dài
với doanh nghiệp
Giải pháp về xây dựng mô hình tổ chức
bộ máy kế toán
Để nâng cao hơn nữa vai trò của kế toán trong
quản lý, các doanh nghiệp sản xuất xi măng
trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên cần phải tổ
chức công tác tài chính kết hợp với kế toán
quản trị, thực hiện lập các báo cáo quản trị phục vụ cho quản lý trong nội bộ đơn vị Bài viết đưa ra mô hình kết hợp giữa kế toán tài chính và kế toán quản trị trên cùng bộ máy kế toán được thể hiện qua sơ đồ 1
Giải pháp về trình tự kế toán chi phí sản
xuất và tính giá thành sản phẩm
Với đặc thù của công nghệ sản xuất sản phẩm
xi măng là sản xuất hàng loạt với quy mô lớn, quá trình sản xuất phải trải qua nhiều công đoạn, sản phẩm của công đoạn trước là đối tượng chế biến của công đoạn tiếp theo Do vậy các doanh nghiệp nên tổ chức kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm theo quá trình sản xuất Mô hình tổ chức có thể được tóm tắt như sau: Hoạt động sản xuất của từng phân xưởng được báo cáo cho các cấp quản lý có liên quan thông qua bản báo cáo sản xuất, gồm: Báo cáo về khối lượng sản xuất và xác định khối lượng tương đương; Tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành đơn vị từng loại sản phẩm theo các khoản mục chi phí cấu thành
Trình tự kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm được thực hiện theo sơ đồ 2
Sơ đồ 1
Sơ đồ 2
Trang 7Nguyễn Thị Lan Anh Tạp chí KHOA HỌC & CÔNG NGHỆ 87(11): 155 - 163
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên 161 http://www.lrc-tnu.edu.vn
Giải pháp về phân loại và kiểm soát chi phí sản
xuất để phục vụ cho quản trị chi phí
Phân loại chi phí theo hướng quản trị doanh
nghiệp:
Để quản lý được chi phí một cách chặt chẽ nhằm
cung cấp thông tin chính xác và kịp thời cho các
nhà quản trị thì kế toán cần phải phân loại chi phí
theo tiêu thức phù hợp Có nhiều tiêu thức phân loại
chi phí khác nhau, đồng thời mỗi cách phân loại chi
phí đều cung cấp thông tin cho các nhà quản trị
dưới góc độ khác nhau, từ đó các nhà quản lý có thể
đưa ra các quyết thích hợp Hiện nay, các doanh
nghiệp sản xuất xi măng trên địa bàn Thái Nguyên
chủ yếu phân loại chi phí sản xuất theo mục đích,
công dụng và phân loại theo một nội dung kinh tế
của chi phí Việc phân loại như vậy sẽ thuận lợi cho
công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá
thành sản phẩm phục vụ cho kế toán tài chính và sẽ
gây khó khăn cho công tác kế toán quản trị chi phí
Thực tế cho thấy, để có thể phân tích chi phí, lập kế
hoạch, kiểm soát và chủ động điều tiết chi phí của
nhà quản trị trong doanh nghiệp, kế toán cần phân
loại chi phí theo cách ứng xử của chi phí Theo
cách phân loại này kế toán sẽ nắm bắt được khi
mức độ hoạt động thay đổi thì chi phí sẽ thay đổi
như thế nào, biến động ra sao và ảnh hưởng tới việc
tính toán giá thành sản phẩm như thế nào từ đó kế
toán sẽ cung cấp thông tin hữu ích cho các nhà
quản trị để ra các quyết định đúng đắn nhằm quản
trị chi phí một cách hiệu quả
Như vậy, để phục vụ cho việc quản trị chi phí, các
doanh nghiệp nên phân chia chi phí sản xuất theo
cách ứng xử của chi phí Chi phí sản xuất bao gồm:
Chi phí biến đổi (Biến phí); Chi phí cố định (Định
phí) và chi phí hỗn hợp Khoản mục chi phí cụ thể
được chi tiết thông qua mẫu bảng (Phụ lục 15)
Hệ thống kiểm soát chi phí
Đối với công tác kế toán chi phí sản xuất, bên cạnh việc thực hiện tổ chức tốt khâu chứng từ ban đầu cho đến quá trình hạch toán, lưu trữ chứng từ kế toán, cần làm tốt công tác kiểm tra, kiểm soát trên
cơ sở thu thập đầy đủ hệ thống thông tin về các nghiệp vụ kinh tế phát sinh trong kỳ Việc hoàn thiện hệ thống kiểm soát chi phí cần đảm bảo các yêu cầu sau:
- Căn cứ vào thực tế hoạt động sản xuất kinh doanh của từng doanh nghiệp để xây dựng, hoàn thiện các định mức kinh tế, kĩ thuật một cách chi tiết và cụ thể cho từng đối tượng
- Kiểm soát chi phí các yếu tố đầu vào: Giá cả nguyên vật liệu đầu vào đóng vai trò quan trong trong việc giảm chi phí sản xuất Trên cơ sở các nhà cung cấp, nguồn cung ứng sẵn có, doanh nghiệp tiến hành đối chiếu tìm ra các nhà cung cấp
có nguồn hàng phù hợp
- Hoàn thiện hệ thống kiểm soát chứng từ phục vụ cho quản trị nội bộ một cách phù hợp Thiết lập quy trình kiểm soát và luân chuyển chứng từ kế toán
Xây dựng quy trình từ khâu tiếp nhận chứng từ ban đầu đến lưu trữ chứng từ kế toán một cách khoa học phù hợp với đặc thù của doanh nghiệp
Giải pháp về hệ thống định mức chi phí và lập
dự toán chi phí
Hệ thống định mức chi phí
Việc xây dựng hệ thống định mức chi phí tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tiến hành lập dự toán ngân sách một cách nhanh chóng, kịp thời Thông qua việc kiểm tra tình hình định mức chi phí, các