D¹y häc bµi míi: Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Néi dung ghi b¶ng Bµi 11 tr 48 SGK.. -Dưới lớp làm vào vở.[r]
Trang 1Chương II Hàm số bậc nhất Tuần 9
Tiết 18 Ngày soạn :16/10/2010 Ngày dạy : Từ 18/10 đến 23/10/2010
A Mục tiêu
- Kiến thức: Ôn lại các khái niệm hàm số, biến số Nắm được các khái niệm giá
trị của hàm số, đồ thị của hàm số, hàm số đồng biến, nghịch biến
- Kĩ năng: Biết cách tính nhanh và thành thạo các giá trị của hàm số khi cho
trước biến số, biết biểu diễn các cặp số (x,y) trên mặt phẳng toạ độ, vẽ thành thạo đồ thị của hàm số y = ax
B Chuẩn bị
Giáo viên: Thước thẳng
Học sinh: Thước thẳng
C Các hoạt động trên lớp
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng
-Khi nào thì y được gọi là
hàm số của x ?
-Hàm số có thể cho bằng
những cách nào?
-Cho hs nghiên cứu VD trong
sgk
-Đưa bảng phụ ghi sẵn VD,
hướng dẫn hs ôn lại khái
niệm
-Vì sao y = 2x lại là một hàm
số?
-Nhận xét?
-Treo bảng phụ:
-Bảng sau có xác định y là
hàm số của x không? Vì sao?
y 3 4 3 5 8
x 6 8 4 8 16
-Nêu chú ý
-Cho hs làm ?1 ra giấy trong
-Chiếu bài của 4 hs lên mc
-Nhận xét?
-Gọi 1 hs lên bảng biểu diễn
các điểm trên mptđ
-Nếu mỗi giá trị của x luôn xác định duy nhất một giá
trị tương ứng của y
-Có thể cho bằng bảng hoặc công thức
-Nghiên cứu VD trong sgk
-Quan sát trên bảng phụ, nắm khái niệm hàm số
-Vì y phụ thuộc vào x sao cho mỗi giá trị của x luôn xác định duy nhất một giá
trị tương ứng của y
-Quan sát bảng phụ
-Bảng trên không xác định một hàm số vì với x = 3 ta
có 2 giá trị của y là 4 và 6
-Nắm nội dung chú ý
-Làm ?1 ra giấy trong
-Quan sát bài làm trên MC
-Nhận xét
-Một hs lên bảng biểu diễn các điểm đã cho trên mặt
1.Khái niệm hàm số.
sgk tr 42
VD
a) y là hàm số của x được cho như bảng sau:
x 1 3
1
y 6 4 2 1 2
3
1 2 b) y là hàm số của x được cho bởi công thức:
y = 2x; y = 2x + 3; y = 4
x Chú ý: sgk tr 42+43
?1 Hàm số y = 1x 5 Ta có:
2 f(0) = 1.0 5 5, f(1) =
2 1.1 5 11
2 2 f(2) = 1.2 5 6, f(3) =
2 1.3 5 13
2 2 f(-2)=1.( 2) 5 4,
Trang 2-Kiểm tra các em dưới lớp.
-Nhận xét?
-GV nhận xét, bổ sung nếu
cần
-Gọi 1 hs lên bảng vẽ đồ thị
hàm số y = 2x
-Kiểm tra các em dưới lớp
-Nhận xét?
-GV nhận xét, bổ sung nếu
cần
-Cho hs nghiên cứu ?3 sgk
-Nêu khái niệm hàm số đồng
biến, nghịch biến
-Rút ra tổng quát
phẳng toạ độ
-Dưới lớp làm vào vở
-Nhận xét
-1 HS lên bảng vẽ đồ thị của hàm số y = 2x
-hs dưới lớp làm vào vở
-Quan sát bài làm trên bảng
-Nhận xét
-Bổ sung
-Nghiên cứu sgk
-Nắm khái niệm hàm số
đồng biến, nghịch biến
-Nắm nội dung “tổng quát”
f(-10) =1.( 10) 5 0
2
2.Đồ thị của hàm số.
?2
a)Biểu diễn các điểm trên mặt phẳng toạ độ Oxy:
b) Vẽ đồ thị hàm số y = 2x
3.Hàm số đồng biến, nghịch biến.
?3.sgk tr 43
Tổng quát : sgk tr 44
IV Củng cố
Gv nêu lại các khái niệm đã học trong tiết
Bài 1 tr 44
a)Cho hàm số y = f(x) = 2
x 3
Ta có: f(-2) = 2.( 2) 4 f(3) =
3
V.Hướng dẫn về nhà
-Học thuộc lí thuyết
-Xem lại các VD và BT
-Làm các bài 1,2,3 sgk
-Tiết sau mang thước, com pa
Hương lõm , Ngày thỏng năm 2010
BGH duyệt
Lop6.net
Trang 3
Tuần 10
Tiết 19 Ngày soạn :23/10/2010 Ngày dạy : Từ25/10 đến 30/10/2010
Luyện tập
A.Mục tiêu
+ Kiến thức: + Củng cố các khái niệm : “ hàm số ”, “ biến số ”, “ đồ thị của hàm số ”,
hàm số đồng biến trên R
+)Kĩ năng: Tiếp tục rèn luyện kĩ năng tính giá trị của hàm số, kĩ năng vẽ đồ thị hàm số,
kĩ năng “ đọc ” đồ thị
B Chuẩn bị của GV và hs
+ GV : - Bảng phụ và hai giấy trong vẽ sẵn hệ trục tọa độ, có lưới ô vuông
- Thước thẳng, compa, phấn màu, máy tính bỏ túi
+ HS : - Thước kẻ, compa, máy tính bỏ túi CASIO fx 220 hoặc CASIO fx 500A
C Tiến trình dạy - học
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
Hoạt động 1: kiểm tra – chữa
bài tập
GV nêu yêu cầu kiểm tra
HS: - Hãy nêu khái niệm hàm số Cho 1
ví dụ về hàm số được cho bằng một
công thức
- Mang máy tính bỏ túi lên chữa bài tập
1 SGK tr 44 (GV đưa đề
bài đã chuyển thành bảng lên bảng phụ,
bỏ bớt giá trị của )x
GV nhận xét, cho điểm
Hoạt động 2: luyện tập.
Bài 4 tr 45 SGK
GV đưa đề bài có đủ hình vẽ lên màn
hình
GV cho HS hoạt động nhóm khoảng 6
phút
Sau gọi đại diện 1 nhóm lên trình bày
lại các bước làm
Nếu HS chưa biết trình bày các bước
làm thì GV cần hướng dẫn
HS lên bảng kiểm tra
HS1 : - Nêu khái niệm hàm số ( tr 42 SGK)
- Ví dụ : y2x là một hàm số
- HS1 trả lời câu c) : Với cùng 1 giá trị của biến số , giá trị của hàm số x
luôn luôn lớn hơn giá trị của hàm số
)
(x
g
y
là 3 đơn vị
x f
Đại diện một nhóm trình bày
- Vẽ hình vuông cạnh 1 đơn vị ; đỉnh , O
đường chéo OB có độ dài bằng 2
- Trên tia Ox đặt điểm sao cho C
2
2
x x
f
y
3
2
3
1 1
3
2
3
1
3 2
3
3
2
y
3
2 1
3
1
3
1 3
3 2 3
Trang 4Sau đó GV hướng dẫn HS dùng thước
kẻ, compa vẽ lại đồ thị y 3x
- Bài số 5 tr 45 SGK
GV đưa đề bài lên màn hình
- GV vẽ sẵn một hệ tọa độ Oxy lên bảng
( có sẵn lưới ô vuông ), gọi một HS lên
bảng
- GV đưa cho 2 HS, mỗi em một tờ giấy
trong đã kẻ sẵn hệ tọa độ Oxy có lưới ô
vuông
- GV yêu cầu em trên bảng và cả lớp
làm câu a) Vẽ đồ thị của các hàm số
và trên cùng một mặt
x
y y 2 x
phẳng tọa độ
GV nhận xét đồ thị HS vẽ
b) GV vẽ đường thẳng song song với
trục Oxtheo yêu cầu đề bài
+ Xác định tọa độ điểm A, B
+ Hãy viết công thức tính chu vi của P
ABO
+ Trên hệ Oxy,AB?
+ Hãy tính OA, OBdựa vào số liệu ở đồ
thị
- Dựa vào đồ thị, hãy tính diện tích S
của OAB?
- Còn cách nào khác tính S OAB?
2
OB
OC
- Vẽ hình chữ nhật có một đỉnh là , cạnh O
2
3
OD
- Trên tia Oy đặt điểm E sao cho
3
OD
OE
- Xác định điểm A(1; 3)
- Vẽ đường thẳng OA, đó là đồ thị hàm số
x
y 3
HS vẽ đồ thị y 3x vào vở
1 HS đọc đề bài
- 1 HS lên bảng làm câu a) Với
thuộc đồ thị hàm số
) 2
; 1 ( 2
1 y C
x
y 2
Với x1 y1D(1;1) thuộc đồ thị hàm
sốy x đường thẳng OD là đồ thị hàm số , đường thẳng là đồ thị hàm số
x
x
y 2
HS nhận xét đồ thị các bạn vẽ
HS trả lời miệng
) 4
; 4 ( );
4
; 2 ( B A
OA BO AB
PABO
Ta có : AB2 cm( )
2 4 4
42 2
OB
5 2 2
42 2
OA
5 2 2 4
2
P OAB
- Tính diện tích của S AOB
) ( 4 4 2 2
cm
Hướng dẫn về nhà.
- Ôn lại các kiến thức đã học : Hàm số, hàm số đồng biến, nghịch biến trên R
- Làm bài tập về nhà : Số 6, 7 tr 45, 46, SGK
Số 4, 5 tr 56, 57 SBT
Lop6.net
Trang 5Tuõn 10
Tiết 20 Ngày soạn :23/10/2010 Ngày dạy : Từ25/10 đến 30/10/2010
Trả bài kiểm tra
A Mục tiêu
+)Kiến thức: HS được củng cố các kiến thức còn thiếu sót trong chương, biết những thiếu sót, những chỗ được, những chỗ còn hạn chế trong bài
+)Kĩ năng: kĩ năng trình bày bài toán cụ thể là trong bài kiểm tra
B Chuẩn bị của GV và hs
+ GV : Bài KT của học sinh
+ HS :
C Tiến trình dạy học
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
Họat động 1 : Trả bài kiểm tra
GV : trả bài kiểm tra cho học sinh HS nhận lại bài kiểm tra của mình
Xem lại bài kiểm tra
Họat động 2: Nhận xét chung về bài làm của học sinh
GV: Nhận xét về bài làm của học sinh
- ưu điểm:
- Những mặt còn hạn chế:
Họat động 3 : Chữa bài kiểm tra
GV có thể gới ý và gọi HS lên bảng chữa
bài HS lên bảng chữa bài.
Họat động 4 : Gọi điểm bài kiểm tra
Hướng dẫn về nhà.
- Ôn lại các kiến thức đã học : Hàm số, hàm số đồng biến, nghịch biến trên R
- Làm bài tập về nhà : 4, 5 tr 56, 57 SBT
- Đọc trước bài hàm số bậc nhất
Hương lõm , Ngày thỏng năm 2010
BGH duyệt
Trang 7Tuần 11
Tiết 21 Ngày soạn :30/10/2010 Ngày dạy : Từ 01/11đến 06/11/2010
hàm số bậc nhất.
A Mục tiêu
- Kiến thức: Nắm vững các kiến thức về ĐN hàm số bậc nhất, Tính chất của
hàm số bậc nhất
- Kĩ năng: Hiểu và chứng minh được hàm số y = - 3x + 1 nghịch biến trên R và
hàm số y = 3x + 1 đồng bién trên R Từ đó thừa nhận trường hợp tổng quát : hàm số y = ax + b đồng biến trên R khi a > 0, nghịch biến trên R khi a < 0
B Chuẩn bị
Giáo viên: Thước thẳng, phiếu học tập, bảng phụ,máy chiếu
Học sinh: Thước thẳng, giấy trong
C Các hoạt động dạy học trên lớp
I Kiểm tra bài cũ
Hàm số là gì? Hãy cho một VD về hàm số được cho bởi công thức?
Điền vào chỗ … cho đúng
Cho hàm số y = f(x) xác định với mọi x R Với mọi x 1, x2 bất kì R ta có :
Nếu x1 < x2 mà …… thì hàm số y = f(x) đồng biến trên R
Nếu x1 < x2 mà …… thì hàm số y = f(x) nghịch biến trên R
II Dạy học bài mới:
Hoạt động của
giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng
-Đặt vấn đề: ta đã biết
k/n hàm số và biết lấy
VD về hàm số Hôm nay
ta sẽ học một hàm số cụ
thể là hàm số bậc nhất
Vậy hàm số bậc nhất là
gì và tính chất của nó ra
sao, đó là nội dung bài
học hôm nay
-Đưa nội dung bài toán
lên màn hình
-Vẽ sơ đồ chuyển động
và hướng dẫn học sinh
-Treo bảng phụ, cho hs
điền khuyết
-Chiếu 2 bài làm lên mc
-Nhận xét?
-Cho hs làm ?2
-Treo bảng phụ ghi nội
dung ?2
-Gọi 1 hs lên điền vào
bảng
-Nhận xét?
-Nghe GV thuyết trình
-Nắm nội dung bài toán
-Quan sát sơ đồ, điền vào phiếu học tập
-Sau một giờ ô-tô đi
được:……
-Sau t giờ ô-tô đi được:
-Sau t giờ ô-tô cách trung tâm HN là:……
-Nghiên cứu ?2
-1 HS lên bảng điền bảng
-Nhận xét
-Bổ sung
-Vì s phụ thuộc vào t và
1.Khái niệm về hàm số bậc nhất.
Bài toán: sgk tr 46
8km
Huế
Bến xe Trung tâm Hà Nội
?1
Sau 1 giờ, ô tô đi được là 50 km
Sau t giờ ô tô đi được là 50t km
Sau t giờ, ô tô cách trung tâm HN là:
s = 8 + 50t (km)
?2
s 58 108 158 208
Định nghĩa: SGK tr 47
Trang 8-Vì sao s lại là hàm số
của t?
Bảng phụ:
-Các hàm số sau có phải
là h/s bậc nhất không? Vì
sao?
a)y=1 – 5x, b)y = 1 ,
x 2 c)y=2x2+3, d)y=0x+7, y
= mx + 2.e)y=1-5x
-Nếu là hàm số bậc nhất,
hãy chỉ rõ các hệ số a, b?
-Nhận xét?
-VD.Xét hàm số y=- 3x+
1
-Hàm số xác định với
những giá trị nào của x?
Vì sao?
-Chứng minh hàm số trên
nghịch biến trên R?
(Có thể hướng dẫn hs nếu
cần)
-Nhận xét?
-Cho hs làm ?3, thảo luận
theo nhóm
-Chiếu bài của 3 nhóm
lên mc
-Nhận xét?
-Từ 2 VD trên, rút ra
nhận xét: Hàm số y = ax
+ b đồng biến khi nào?
Nghịch biến khi nào?
-Nhận xét?
-Bài tập: xét xem các
hàm số sau, h/s nào đồng
biến, h/s nào nghịch
biến? Vì sao?
a)y=1 – 5x, b)y = 1 ,
x 2 c)y=2x+3, d)y= - x+7, y
= 2x + 2 e)y=1- x
-Cho hs làm ?4
-Nhận xét
-Một hs trả lời
-Nhận xét
-Bổ sung
-Hàm số xác định với mọi giá trị của x R vì biểu thức – 3x + 1 xác định với mọi giá trị của x R. -một hs nêu cách chứng minh
-Nhận xét
-Thảo luận theo nhóm ?3
-Quan sát bài làm trên mc
-Nhận xét
… đồng biến khi a >
0,nghịch biến khi a< 0
-Nhận xét
-2 hs tìm các hàm số
đồng biến, nghịch biến
-Nhận xét
Các hàm số đồng biến là:
b)c) Các hàm số nghịch biến là:
d)e) -Nhận xét
-Làm ?4
-Nhận xét
Chú ý:
Khi b = 0, ta có hàm số y = ax đã học ở lớp 7
2.Tính chất.
VD : Xét hàm số y = - 3x + 1
-Hàm số xác định với mọi giá trị của x R vì biểu thức – 3x + 1 xác định với mọi giá trị của
x R. -Khi cho x1 < x2 ta có f(x1) – f(x2) = - 3x1 + 1 + 3x2 – 1 = 3(x2 – x1) > 0 nên hàm
số nghịch biến trên R
?3 : Xét hàm số y = 3x + 1
-Hàm số xác định với mọi giá trị của x R vì biểu thức 3x + 1 xác định với mọi giá trị của x R
-Khi cho x1 < x2 ta có f(x1) – f(x2) = - 3x2 + 1 + 3x1 – 1 = 3(x1 – x2) < 0 nên hàm
số đồng biến trên R
Tổng quát: SGK tr 47.
VD –Các hàm số y=1– 5x, y= - x+7, y=1- x nghịch biến trên R vì có hệ số a < 0
–Các hàm số y = 1 , y=2x+3, x + 2
x
đồng biến trên R vì có hệ số a > 0
IV.Hướng dẫn về nhà)
-Học thuộc lí thuyết
-Xem lại các VD và BT -Làm các bài 10 sgk, bài 6,7,8 sbt
Lop6.net
Trang 9Tuõn 11
Tiết 22 Ngày soạn :30/10/2010 Ngày dạy : Từ 01/11đến 06/11/2010
luyện tập
A Mục tiêu
- Kiến thức: Củng cố dịnh nghĩa hàm số bậc nhất, tính chất của hàm số bậc nhất
- Kĩ năng: Tiếp tục rèn luyện kĩ năng “nhận dạng” h/s bậc nhất, kĩ năng áp dụng các tính chất của h/s bậc nhất để xét xem hàm số đó đồng biến hay nghịch biến trên R Biểu diễn điểm trên mptđ Rèn kĩ năng giải BT
B Chuẩn bị
Giáo viên: Thước thẳng, phiếu học tập, máy chiếu
Học sinh: Thước thẳng, giấy trong
C Các hoạt động dạy học trên lớp
I ổn định lớp:
II Kiểm tra bài cũ:
HS1: -Nêu ĐN hàm số bậc nhất?
-Chữa bài 6 c,d,e sbt
HS2: -Nêu tính chất của hàm số bậc nhất?
-Chữa bài 9 tr 48 sgk
III Dạy học bài mới:
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng
-GV gọi 2 hs lên bảng, 1
em biểu diễn các điểm A,
B, C, D, 1 em biểu diễn các
diểm E, F, G, H
-Kiểm tra các em dưới lớp
-Nhận xét?
-GV nhận xét, bổ sung nếu
cần
-Cho hs nghiên cứu đề bài
-Nêu hướng làm?
-Nhận xét?
-Gọi 1 hs lên bảng làm bài,
dưới lớp làm ra giấy trong
-Chiếu 2 bài lên mc
-Nhận xét?
-GV nhận xét, bổ sung nếu
cần
-Cho HS thảo luận nhóm
-Kiểm tra sự hoạt động của
-2 hs lên bảng biểu diễn các
điểm trên mptđ
-Dưới lớp làm vào vở
-Theo dõi bài làm trên bảng
-Nhận xét
-Bổ sung
-Nghiên cứu đề bài
-…Thay x = 1, y = 2,5 vào h/s, tìm a
-1 hs lên bảng làm bài, dưới lớp làm ra giấy trong
-Quan sát bài làm trên bảng
và mc
-Nhận xét
-Bổ sung
Bài 11 tr 48 SGK.
Biểu diễn các điểm trên mptđ: A(- 3 ; 0), B(-1;1), C(0;3), D(1;1), E(3;0), F(1,-1), G(0;-3), H(-1;-1)
Bài 12 tr 48 SGK.
Cho h/s y = ax + 3, tìm a biết khi x
= 1 thì y = 2,5
Giải:
Ta có khi x = 1 thì y = 2,5 2,5 = a.1 + 3
a = 2,5 – 3
a = - 0,5
Vậy với a = - 0,5 khi x = 1, y = 2,5
Bài 13 tr 48 sgk.
Tìm m để mỗi h/s sau là bậc nhất: a) y = 5 m(x 1) là h/s bậc
Trang 10các nhóm.
-Cho các nhóm đổi bài cho
nhau
-Chiếu bài làm 3 nhóm lên
MC
-Nhận xét?
-GV nhận xét
-Hàm số y = ax + b đồng
biến trên R khi nào? nghịch
biến trên R khi nào?
-Gọi 1 hs làm phần a
-Nhận xét?
-Gọi 1 hs nêu cách làm
phần b
-Gọi 1 hs làm phần b
-Nhận xét
-Gọi 1 hs lên bảng làm
phần c, cho các em dưới
lớp làm ra giấy trong
-Chiếu 2 bài làm lên mc
-Nhận xét?
-GV nhận xét, bổ sung nếu
cần
-Thảo luận theo nhóm -Phân công công việc cho các thành viên trong nhóm
-Các nhóm đổi bài cho nhau
-QS bài làm trên bảng và MC
-Nhận xét bài làm
-Các nhóm nhận xét sự chính xác của các bài làm
-…đồng biến trên R khi a >
0, nghịch biến trên R khi a
< 0
-1 hs lên bảng làm bài
-Nhận xét
-…Thay x = 1 5vào hàm số, tìm y
-1 hs lên bảng làm bài
-Nhận xét, bổ sung
-1 hs lên bảng làm phần c, dưới lớp làm ra giấy trong
-Quan sát bài làm trên bảng
-Nhận xét, bổ sung
nhất 5 m 0 5 – m 0
m 5
Vậy với m 5 thì h/s đã cho là bậc nhất
b) m 1 là h/s bậc
m 1
nhất m 1 0
m 1
m + 1 0 và m – 1 0
m -1 và m 1
Vậy với m 1 thì h/s đã cho là
h/s bậc nhất
Bài 14 sgk tr 48.
Cho h/s y = (1 5)x 1 a) h/s trên nghịch biến trên R vì a =
< 0
1 5
b ) Khi x = 1 5 ta có
y = (1 5)(1 5) 1
y = 1 – 5 – 1 = - 5 c) Khi y = 5 ta có
5 (1 5)x 1
1 5
x =
4
x=
2
V.Hướng dẫn về nhà:
-Ôn tập lại các kiến thức đã học
-Xem lại các VD và BT
-Làm các bài 11, 12, 13 tr 54 sbt
-Đọc trước bài “Đồ thị của hàm số y = ax + b.”
Hương lõm , Ngày thỏng năm 2010
BGH duyệt
Lop6.net