GVchốt : Câu trần thuật đơn không có từ “ là” được dùng nhiều trong văn miêu tả và tự sự.. - Boùng tre/ truøm leân aâu yeám laøng, baûn, xoùm, thoân..[r]
Trang 1Ngày soạn :2/4/1010 Tuần 30 Ngày dạy :3/4/2010 Tiết 118
I MỤC TIÊU: Giúp học sinh:
- Nắm được các kiểu câu trần thuật đơn không có từ “là”.
- Nắm được tác dụng của kiểu câu này
- Giúp HS biết vận dụng câu trần thuật đơn không có từ “là” khi nói, viết.
II CHUẨN BỊ: - Giáo viên: Thiết kế bài giảng, bảng phụ
- Học sinh: học bài, soạn bài
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG:
1.Ổn định tổ chức: (1’)
2 KTBC: (4’)Nêu đặc điểm của câu trần thuật đơn cĩ từ là ? Ví dụ
3 Bài mới: Giáo viên giới thiệu bài.
GV Cho HS nhắc lại khái niệm Câu trần thuật đơn cĩ từ “ là ”
11’ HOẠT ĐỘNG 1: HDHS TÌM HIỂU ĐẶC ĐIỂM
CỦA CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN KHÔNG CÓ TỪ
“LÀ”.
GV.Treo bảng phụ ghi nội dung ví dụ SGK.
H.Xác định cấu tạo C-V của các câu trên?
H VN của các câu trên do từ, cụm từ nào tạo
thành?
GV cùng HS: phân tích ngay trên VD.
GV Tích hợp văn bản “Lao xao”
HS Lấy VD câu trần thuật đơn không có từ “là”
trong văn bản “Lao xao”
H Chọn một trong các từ (không, không phải,
chưa, chưa phải) thích hợp điền vào trước VN?
H Đặc điểm của câu trần thuật đơn khơng cĩ từ
“là”?
H So sánh cấu trúc phủ định của câu trần thuật
đơn khơng cĩ từ “ là ” với câu trần thuật đơn cĩ
từ “ là” ?
GV nhấn mạnh: Có thể điền các từ phủ định:
không, chẳng, chưa vào trước VN, giống câu
TTĐ có từ “là”.
HS Đọc ghi nhớ GV Nhấn mạnh ý chính
I ĐẶC ĐIỂM CỦA CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN KHÔNG CÓ TỪ “LÀ”
1 Ví dụ: (Bảng phụ)
- Phú ông / mừng lắm
C V(CTT)
- Chúng tôi / tụ hội ở góc sân
C V(CĐT)
- Sáo sậu, sáo đen / hót
C V(ĐT)
2 Nhận xét:
a Cấu tạo:
C+V (ĐT -CĐT), TT – CTT
+ Sáo sậu, sáo đen (không, chưa) hót.
+ Phú ông ( Khơng, chưa ) mừng lắm.
b Khả năng kết hợp:
C + Từ phủ định + V
3 GHI NHỚ.SGK/119
Trang 215’
HOAẽT ẹOÄNG 2 HDHS PHAÂN LOAẽI CAÂU TTẹ
KHOÂNG COÙ Tệỉ “LAỉ”?
H So saựnh 2 caõu sau vaứ xaực ủũnh C-V trong từng
cõu ?
GV nhấn mạnh :
- Giống :
+ Đều cú trạng ngữ
+ Đều là cõu trần thuật đơn khụng cú từ ô là ằ
- Khỏc nhau : + Cõu a : CDT đứng trước ĐT
+ Cõu b : CDT đứng sau ĐT
H Dựa vào sự hiểu biết của mỡnh, cho biết đoạn
văn của bài tập II cú phải là văn miờu tả khụng ?
( Cú )
H Vậy nờn điền cõu nào ( a, b ) ở mục II vào chỗ
trống của đoạn văn ? Tại sao ?
HS Choùn caõu (b) vỡ nú là cõu tồn tại , thụng bỏo sự
xuất hiện của sự vật
HS Laỏy một số vớ duù minh hoùa, phõn tớch
GV Nhaọn xeựt, keỏt quaỷ
H Qua phõn tớch VD , cho biết cõu trần thuật đơn
cú từ “là” được chia làm mấy loại ? Đú là những
loại nào ? Đặc điểm của từng loại đú ?
HS ẹoùc ghi nhụự SGK.
GVchốt : Cõu trần thuật đơn khụng cú từ “ là”
được dựng nhiều trong văn miờu tả và tự sự
HOAẽT ẹOÄNG 3 HDHS LUYEÄN TAÄP
HS Quan saựt baứi taọp 1.
3 HS leõn baỷng laứm
Lụựp nhaọn xeựt, boồ sung
Lửu yự :
Neỏu xeựt ủaõy laứ caõu TTẹ coự tửứ “laứ” thỡ ủaõy laứ
caõu traàn thuaọt giụựi thieọu
GV HDHS laứm baứi taọp 2
- Độ dài: 5 - 7 câu
- Nội dung: Tả cảnh trường em
- Kĩ năng: có sử dụng các kiểu câu:
+ Câu trần thuật đơn có từ là
+ Câu trần thuật đơn không có từ là
+ Câu miêu tả và câu tồn tại
VD: Trường em nằm ở trung tâm thành phố Giữa
những tòa nhà cao tầng, trường chúng em trở nên gọn
gàng xinh xắn Mỗi sáng đi học, từ xa em đã thấy ánh
bình minh thoa một màu hồng phấn lên cả bức tường
chính đông Dưới mái vòm cửa đông, nhộn nhịp những
cô cậu học sinh
II PHAÂN LOAẽI CAÂU TRAÀN THUAÄT ẹễN KHOÂNG COÙ Tệỉ “LAỉ”:
1 Vớ duù:
a ẹaống cuoỏi baừi,/hai caọu beự con / tieỏn laùi.
TN C V
Mieõu taỷ haứnh ủoọng, traùng thaựi, ủaởc ủieồm cuỷa sửù vaọt
b ẹaờng cuoỏi baừi, / tieỏn laùi/ hai caọu beự con.
TN V C
Thoõng baựo veà sửù xuaỏt hieọn cuỷa sửù vaọt
* Nhaọn xeựt:
- Caõu a: Caõu mieõu taỷ hành động
- Caõu b: Caõu toàn taùi
* Vớ duù:
- Dửụựi goỏc tre giaứ,/ tua tuỷa/ nhửừng maàm maờng,
TN V C Caõu toàn taùi
- Boựng tre/ truứm leõn aõu yeỏm laứng, baỷn, xoựm, thoõn.
C V Caõu mieõu taỷ
* GHI NHễÙ.SGK/119
III LUYEÄN TAÄP Baứi taọp 1: (baỷng phuù)
a – Boựng tre /… truứm leõn……
C V Caõu mieõu taỷ
- Thaỏp thoaựng / maựi ủỡnh maựi chuứa coồ kớnh.
C V Caõu mieõu taỷ
- Ta / gỡn giửừ… ủụứi Caõu mieõu taỷ
C V
b Coự / caựi hang cuỷa Deỏ choaột.
V C Caõu toàn taùi
- Deỏ choaột / laứ… theỏ
C V Caõu mieõu taỷ
c Tua tuỷa / nhửừng maàm maờng Caõu toàn taùi.
V C
- Maờng / troài leõn… daọy caõu miờu tả
C V
Baứi taọp 2: Vieỏt ủoaùn vaờn
(laứm ụỷ nhaứ)
Bài tập 3: Viết chính tả:
Đoạn dầu bài Cây tre Việt Nam
Trang 3Bài tập 3: Viết chính tả: Đoạn dầu bài
Cây tre Việt Nam
Yêu cầu xác định từ ghép, từ láy trong đoạn văn đó:
- Từ ghép: muôn mgàn, cây lá, tre nứa, thân mật, mấy
chục, mầm non, xanh tốt,, vững chắc, thanh cao, giản dị, chí khí
- Từ láy: thân thuộc, ngút ngàn, đâu đâu, mộc mạc,
nhũn nhặn, cứng cáp, dẻo dai
- Có cặp từ gần nghĩa: Vũng chắc - cúng cáp;
giản dị - mộc mạc
4 CUÛNG COÁ: ( 3’)
- Caực caõu traàn thuaọt ủụn khoõng coự tửứ “laứ”?
+ Caõu mieõu ta ỷ: C- V
+ Caõu toàn taùi : V-C
5 DAậN DOỉ: (2’)
- Hoaứn thaứnh caực baứi taọp SGK/120
- OÂn taọp baứi vaờn mieõu taỷ, theo nhửừng yeõu caàu, chổ daón SGK
- Vieỏt moọt ủoaùn vaờn, baứi vaờn veà caỷnh ủeùp queõ em
- Chuẩn bị bài mới : ễN TẬP VĂN MIấU TẢ