• Söï vaän chuyeån vaø soá phaän cuûa ñoäc chaát trong moâi tröôøng dieãn ra gioáng nhö trong cô theå sinh vaät. • Caùc chaát chuyeån hoùa trong cô theå vaø trong moâi tröôøng baèng caùc[r]
Trang 1ĐƯỜNG ĐI CỦA ĐỘC
CHẤT
Chương 3
TS Lê Quốc Tuấn Khoa Môi trường và Tài nguyên Đại học Nông Lâm Tp.HCM
Trang 2• Hơn 100.000 hóa chất thải vào trong môi trường mỗi năm.
• Mỗi chất có một số phận khác nhau khi đi vào trong môi trường
• Có chất phân hủy nhanh, có chất chậm, có chất được tích lũy sinh học, có chất phát tán
• Chúng ta phải biết được độc tính của một chất, nó đi vào môi trường bằng cách nào và số phận của nó ra sao?
Trang 3Nguồn độc tố Phơi nhiễm độc tố Ảnh hưởng độc
Mô hình phơi nhiễm
và phản ứng
Mô hình vận chuyển và số phận
Các yếu tố môi trường làm thay
đổi phơi nhiễm
Trang 4Sự giống nhau trong các quá trình
• Sự vận chuyển và số phận của độc chất trong môi trường diễn ra giống như trong cơ thể sinh vật
• Các chất chuyển hóa trong cơ thể và trong môi trường bằng các phản ứng thủy phân, oxi hóa, khử.
• Nhiều quá trình enzyme khử độc và hoạt hóa các chất trong cơ thể người giống như trong các con đường chuyển hóa sinh học trong môi trường
Trang 5• Độc chất có thể đi vào trong một cơ thể hay đi vào
môi trường bằng nhiều cách
Cơ thể
Qua da
Qua đường tiêu hóa
Qua hít thở
Môi trường
Qua ống khói Qua hệ thống cống xả Qua chảy tràn bề mặt
• Phân phối lại bắt đầu từ điểm đi vào bằng sự vận
động của dịch lỏng
Cơ thể
Dòng máu
Phân phối máu – nước
Liên kết với protein
Môi trường
Sự di chuyển nước hoặc không khí Phân phối nước – đất
Liên kết với chất hữu cơ
Trang 6Cách đánh giá đường đi và số phận
của độc chất
• Đánh giá tốc độ di chuyển của độc chất giữa các cấu thành
• Đánh giá tốc độ chuyển hóa độc chất trong cùng một cấu thành
Trang 7vào trong môi trường
Độc chất đi vào trong môi
trường bằng nhiều con
đường khác nhau
Nôn g tr
Cha ûy tr àn b ề m ặt
Nước mưa
Khí thải Thải từ
hầm mỏ Rò rỉ, chảy tràn
Bãi c hôn lấp Chì rơi xuống hồ
Lắng nền đáy Đập
Thành phố
Chất thải từ các nhà máy
Đập
Bến đậu thuyền
Bải chôn lấp hóa chất
Chảy tràn
Khu xử lý bùn thải
Bãi bồ lấp, chôn chất thải
Bến cảng
Bải chôn lấp cũ
Bải chôn lấp chất thải nguy hại
Vị trí xử lý bùn thải
Dầu tràn
Vị trí có sự hiện diện chất gây ô nhiễm
Giàn khoan dầu ngoài khơi
Bùn thải từ giàn khoan
Đại dương
Nôn g tr
Cha ûy tr àn b ề m ặt
Nước mưa
Khí thải Thải từ
hầm mỏ Rò rỉ, chảy tràn
Bãi c hôn lấp Chì rơi xuống hồ
Lắng nền đáy Đập
Thành phố
Chất thải từ các nhà máy
Đập
Bến đậu thuyền
Bải chôn lấp hóa chất
Chảy tràn
Khu xử lý bùn thải
Bãi bồ lấp, chôn chất thải
Bến cảng
Bải chôn lấp cũ
Bải chôn lấp chất thải nguy hại
Vị trí xử lý bùn thải
Dầu tràn
Vị trí có sự hiện diện chất gây ô nhiễm
Giàn khoan dầu ngoài khơi
Bùn thải từ giàn khoan Đại
dương