Chuyên đề đổi mới phương pháp dạy học môm Tiếng Việt

• III/VÍ DỤ VỀ DẠY MÔN TẬP ĐỌC Các phương pháp: 1/ Phương pháp phân tích mẫu : Dưới sự hướng dẫn của giáo viên, học sinh phân tích các vật liệu mẫu văn bản để hình thành các kiến thức,[r]

Hình thành và phát triển ở học sinh các kỹ năng sử dụng tiếng Việt ( đọc, viết, nghe, nói ) để học tập và giao tiếp trong các môi trường hoạt động của lứa tuổi Thông qua việc dạy và học T Việt, góp phần rèn luyện cho học sinh các thao tác tư duy

cơ bản ( phân tích, tổng hợp, phán đoán )

.

Mục tiêu môn tiếng việt

2 Cung cấp cho học sinh những kiến thức sơ giản về tiếng Việt; về

tự nhiên, xã hội và con người; về văn hóa, văn học của Việt Nam và nước ngoài.

3 Bồi dưỡng tình yêu tiếng Việt và hình thành thói quen giữ gìn

sự trong sáng, giàu đẹp của tiếng Việt, góp phần hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa cho học sinh.

ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC

MÔN TIẾNG VIỆT TIỂU HỌC I/ MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ ĐỔI MỚI PHƯƠNG

PHÁP DẠY HỌC

1 /Phương pháp dạy học là gì ?

2 /Quan niệm về đổi mới phương pháp dạy học

3/ Bản chất của phương pháp dạy học mới

4/ Hoạt động của học sinh trong giờ học theo PPDH mới

5 /Hoạt động của giáo viên trong giờ học theo PPDH mới 6/ Phân loại các phương pháp dạy học tiểu học

7 /Căn cứ để lựa chọn phương pháp dạy học :

II /NHỮNG YÊU CẦU VỀ ĐỔI MỚI PPDH.

nIII/ VÍ DỤ VỀ DẠY MÔN TẬP ĐỌC

IV/ Qui trình dạy tập đọc lớp 4&5.

ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC MÔN

TIẾNG VIỆT TIỂU HỌC

I/ MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ ĐỔI MỚI

PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC

1 Phương pháp dạy học là gì ?

Phương pháp dạy học là hoạt động dạy của

thầy và học của trò trong sự phối hợp thống

nhất , đồng thời có sự kết hợp của phương tiện dạy học và hình thức tổ chức hoạt động của

học sinh Trên cơ sở nắm vững nội dung , giáo viên có thể kết hợp vận dụng linh hoạt các

phương pháp một cách nhuần nhuyển để kích thích mọi hoạt động nhận thức của học sinh

2 /Quan niệm về đổi mới phương pháp dạy học

pháp dạy học mới vào nhà trường trên cơ sở kế

thừa và phát huy mặt tích cực các phương pháp

truyền thống để nâng cao chất lượng dạy học , nâng cao hiệu quả đào tạo , góp phần đáp ứng những yêu cầu mới của mục tiêu giáo dục và đào tạo

3/ Bản chất của phương pháp dạy học mới

Nội dung và phương pháp dạy học bao giờ cũng gắn với

nhau.Mỗi nội dung đòi hỏi một phương pháp thích hợp Các kĩ năng giao tiếp không thể được hình thành và phát

triển bằng con đường truyền giảng thụ động Muốn phát triển kĩ năng này , học sinh phải được

hoạt động trong môi trường giao tiếp dưới sự hướng dẫn

của thầy ,cô Các kiến thức về ngôn ngữ , văn học , văn

hoá , tự nhiên và xã hội có thể tiếp thu qua lời giảng ,

nhưng học sinh làm chủ được những kiến thức này khi

các em chiếm lĩnh chúng bằng chính hoạt động có ý thức

của mình

Cũng như vậy , những tư tưởng , tình cảm và nhân cách tốt đẹp chỉ có thể được hình thành chắc chắn thông qua sự rèn luyện trong thực tế Đó là những lí do cắt nghĩa sự ra đời của phương pháp dạy học mới Phương

pháp tích cực hoá hoạt động của học sinh Tích cực hoá hoạt động dạy học được hiểu là phương pháp dạy học lấy người học làm trung tâm , trong đó thầy,cô đóng vai trò người tổ chức hoạt động , mỗi học

sinh đều được bộc lộ mình và được phát triển

4/ Hoạt động của học sinh trong giờ học theo PPDH

mới

Trong môn tiếng việt , hoạt động của học sinh có thể

là :

Hoạt động giao tiếp (đặc thù của môn tiếng việt )

Hoạt động phân tích , tổng hợp , thực hành lí thuyết

Cả hai hoạt động trên có thể được tổ chức theo nhiều hình thức khác nhau :

+ Làm việc độc lập

+ Làm việc theo nhóm

+Làm việc theo lớp

Trong phần lớn các trường hợp , nhất là trong trường hợp các câu hỏi ,bài tập đề ra rất cụ thể, học

sinh được tổ chức làm việc độc lập

Trong trường hợp câu hỏi , bài tập tương đối trừu tượng hoặc đòi hỏi một sự khái quát nhất định và

trong trường hợp nếu làm việc chung theo đơn vị lớp

sẽ có ít học sinh được hoạt động thì làm việc theo

nhóm là giải pháp tốt nhất

Hình thức làm việc chung theo đơn vị lớp được áp dụng chủ yếu trong trường hợp giáo viên thực hiện

trong các khâu giới thiệu bài , củng cố bài , nêu những câu hỏi không yêu cầu phải suy nghĩ lâu hoặc để học sinh trình bày kết quả làm việc

5 /Hoạt động của giáo viên trong giờ học theo PPDH mới

a/ Giao việc cho học sinh

-Cho học sinh trình bày yêu cầu của câu hỏi

- Cho học sinh làm mẫu một phần

Tóm tắt nhiệm vụ , dặn dò học sinh

b/ Kiểm tra học sinh

-Xem học sinh có làm việc không

Trả lời thắc mắc của học sinh

c/ Tổ chức báo cáo kết quả làm việc:

Báo cáo trực tiếp với giáo viên

Báo cáo trong nhóm

Báo cáo trước lớp

Các biện pháp báo cáo :

+ Bằng miệng / bằng bảng con / bằng bảng lớp /bằng phiếu học tập /bằng giấy

+Thi đua giữa các nhóm /trình bày cá nhân

6/ Phân loại các phương pháp dạy học tiểu học

+Nhóm 1 : Phương pháp truyền đạt -tiếp thu

+Nhóm 2 : Các phương pháp hoạt động

( PP thực hành )

+ Nhóm 3: Các phương pháp trực giác ( PPtrực

quan )

7 /Căn cứ để lựa chọn phương pháp dạy học :

Không có phương pháp vạn năng , người giáo viên phải biết sử dụng đồng bộ các phương pháp dạy học

PPDH phụ thuộc vaò mục tiêu , nội dung , trình độ người

học , phương tiện và điều kiện hiện có

Những cân nhắc khi lựa chọn một phương pháp dạy học.

+ Trọng tâm bài học là gì ?

+ Có tạo ra môi trường học tập thuận lợi không ?

Có đánh giá và khai thác kinh nghiệm của học sinh không ?

Có thúc đẩy và khuyến khích học sinh không ?

Có duy trì được sự quan tâm đến các đối tượng không ?

Có tạo được phương pháp cụ thể nào là chu đáo không ?

Phương pháp dạy học rất đa dạng và phong phú ,

sử dụng thành công PPDH là khoa học , là kĩ thuật và cũng là nghệ thuật Nghệ thuật sư phạm là sự vận

dụng sáng tạo các phương pháp dạy học phù hợp với

điều kiện thực tế để đạt được kết quả cao nhất Dạy hoc theo phương pháp mới ( dạy học hiện đại ) lấy người

học làm trung tâm ,cùng tham gia tích cực , hướng vào người học và phát huy tính tích cực , chủ động , sáng

tạo của người học đã biến người giáo viên thực sự là

người dẫn đường trong quá trình dạy học

II/NHỮNG YÊU CẦU VỀ ĐỔI MỚI PPDH.

Các hoạt động học tập của học sinh thường được quan tâm là :

+ Quan sát và tiếp xúc với tài liệu , nguồn thông tin

+ Động não để phát hiện kiến thức

Thực hành trên các vật liệu mới hoặc trong bối cảnh

mới để củng cố kiến thức và rèn kĩ năng

+ Tự đánh giá

Hình thức : Hoạt động độc lập của cá nhân và hoạt động hợp tác trong nhóm

+ Để tổ chức cho học sinh hoạt động

GV cần thực hiện các loại hoạt động :

+ Hướng dẫn bằng lời và động tác mẫu

Tổ chức môi trường học tập cho học sinh

+ Hoạt động tác động (đặt câu hỏi nêu vấn đề , trò chuyện với học sinh , cùng tham gia thảo luận , hoặc tham gia làm ra sản phẩm với học sinh

mới là sự kết hợp nhuần nhuyễn các

phương pháp dạy học truyền thống có những yếu tố tích cực với những

phương pháp dạy học tập trung vào

việc tổ chức hoạt động học tập của học

• III/VÍ DỤ VỀ DẠY MÔN TẬP ĐỌC

1/ Phương pháp phân tích mẫu : Dưới sự hướng dẫn của giáo viên, học sinh phân tích các vật liệu mẫu ( văn bản ) để hình thành các kiến thức, kĩ

năng sử dụng ngôn ngữ Từ những hiện tượng

chứa đựng trong văn bản, giáo viên giúp cho học sinh phân tích các nhiệm vụ đã nêu trong sách

giáo khoa để các em hiểu bài Để phân tích mẫu được dễ dàng, giáo viên có thể tách các câu hỏi, các công việc nêu trong sách giáo khoa thành

những câu hỏi nhiệm vụ nhỏ hơn Về hình thức tổ chức tuỳ từng bài nhiệm vụ cụ thể, giáo viên có thể cho học sinh làm việc độc lập, theo nhóm,sau

đó trình bày kết quả.

• 2/ Phương pháp trực quan : Giáo viên hướng dẫn học sinh quan sát các tranh minh hoạ trong các bài tập đọc, giúp các em hiểu thêm một số chi tiết, tình huống

và nhân vật trong bài.

• Ví dụ trong bài tập đọc Những người bạn tốt giáo

viên cho học sinh quan sát tranh