Giáo án môn học Số học lớp 6 - Tuần 22 - Tiết 65: Bài 13 : Bội và ước của một số nguyên

 KÜ n¨ng : Vận dụng các tính chất đã học vào việc giải các bài tập tính giá trị của biểu thức , kết hơp nhuần Nhiễn giữa các quy tắc vối các tính chất sao cho bài toán có lời giải ngắn [r]

Trang 1

Ngaứy soaùn :10/01/2011 Tuaàn : 22 Ngaứy daùy : 16/01/2011 Tieỏt : 65

Baứi 13 : BOÄI VAỉ ệễÙC CUÛA MOÄT SOÁ NGUYEÂN

I/MỤC TIấU :

Học xong bài này học sinh cần đạt được :

H/S bieỏt caực khaựi nieọm boọi vaứ ửụực cuỷa moọt soỏ nguyeõn , khaựi nieọm “chia heỏt cho “

Hieồu ủửụùc ba tớnh chaỏt lieọn quan vụựi khaựi nieọm “ chia heỏt cho “

Bieỏt tỡm boọi vaứ ửụực cuỷa moọt soỏ ngueõn

Vận dụng cỏc tớnh chất đó học vào việc giải cỏc bài tập tớnh giỏ trị của biểu thức , kết hơp nhuần Nhiễn giữa cỏc quy tắc vối cỏc tớnh chất sao cho bài toỏn cú lời giải ngắn gọn và sỳc tớch dẽ hiểu

H/S hieồu vaứ vaọn duùng thaứnh thaùo caực tỡnh chaỏt vaứo vieọc giaỷi baứi taọp cú ý thức cố gắng tỡm tũi lời giải sỏng tạo , học tập nghiờm tỳc chăm chỉ sự cẩn thận chớnh xỏc trong làm bài tập

II /CHẨN BỊ :

GV : giaựo aựn , SGK

HS : xem laùi caực khaựi nieọm boọi , ửụực vaứ “chia heỏt cho “trong taọp hụùp N

Theỏ naứo laứ 2 soỏ ủoỏi nhau

III /PHƯƠNG PHÁP :

ẹaứm thoaùi gụùi mụỷ , vaỏn ủaựp , hoaùt ủoọng nhoựm , hoùc sinh leõn baỷng laứm caực vớ duù

giaựo vieõn sửỷa chửừa caực baứi laứm vaứ nhaộc laùi caực kieỏn thửực cụ baỷn cho hoùc sinh nhụự

IV /HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC :

1 OÅn ủũnh toồ chửực :(KTSS :?) (1 phuựt)

6A1 : 6A2 :

2 Kieồm tra baứi cuừ : (5 phuựt)

Nhaộc laùi caực tớnh chaỏt cuỷa pheựp nhaõn caực soỏ nguyeõn

Giao hoaựn : a b = b a

Keỏt hụùp : (a b) c = a (b c)

Nhaõn vụựi 1: a 1 = 1 a = a

Phaõn phoỏi cuỷa pheựp nhaõn vụựi pheựp coọng : a(b + c) = ab + ac

3 Daùy baứi mụựi : (30 phuựt)

Baứi13 : BOÄI VAỉ ệễÙC CUÛA MOÄT SOÁ NGUYEÂN

Hẹ1 :

Boọi vaứ ửụực cuỷa moọt soỏ nguyeõn :

G/V :ẹaởt vaỏn ủeà ủieồm khaực bieọt cuỷa

boọi caực soỏ nguyeõn vaứ soỏ tửù nhieõn

G/V : Hỡnh thaứnh boọi vaứ ửụực cuỷa soỏ

H/S : Thửùc hieọn ?1 : Vieỏt caực soỏ 6 , -6 thaứnh tớch cuỷa hai soỏ nguyeõn (chuự yự vieỏt caực

I Boọi vaứ ửụực cuỷa moọt soỏ nguyeõn :

_ Cho a, b Z , b 0 Neỏu coự soỏ  

nguyeõn q sao cho a = b.q thỡ ta noựi a chia heỏt cho b Ta coứn noựi a laứ boọi

Trang 2

G/V : Liên hệ ước và bội trong N

giới thiệu ước và bội trong Z tương

tự

G/V :Chính xác hóa định nghĩa (như

sgk : tr 96)

_ Giới thiệu ví dụ tương tự sgk

G/V : Yêu cầu hs làm ?3

G/V : Có thể tìm tất cả các Ư(6)

không ? Cách làm ?

G/V : Tương tự khi tìm bội

G/V : Hướng dẫn phần ví dụ tương tự

sgk Yêu cầu hs tìm ví dụ minh họa

HĐ2 :

Tính chất của ước và bội của một số

nguyên :

G/V : Củng cố các tính chất chia hết

của một tổng trong N và liên hệ giới

thiệu tương tự trong Z

G/V : Chú ý minh hoạ các tính chất

qua ví dụ và giải thích cách thực

hiện

_ Củng cố qua bài tập ?4

nghĩa khi nào số tự nhiên a chia hết cho số tự nhiên b H/S : Phát biểu định nghĩa ước và bội của một số nguyên

H/S : Đọc ví dụ sgk H/S : Thực hiện ?3 tương tự như trên (chú ý có nhiều câu trả lời)

H/S : Tìm như trong N và bổ

sung các ước là các số đối (các số âm)

H/S : Nghe giảng và minh họa với số cụ thể

H/S : Tiếp thu các tính chất như sgk : tr 97 và minh họa bằng ví dụ cụ thể

H/S : Thực iện ? 4 tương tự việc tìm ước và bội ở bài tập

? 3

Vd1 : -12 là bội của 3 vì -12 = 3 (-4)

* Chú ý : (sgk : tr 96)

Vd2 : Các ước của 6 là :

1 , -1 , 2 , -2 , 3 , -3 , 6 , -6

II Tính chất :

 a b và b c    a c 

Ví dụ : (-16) 8 và 8 4    (-16) 

4

 a b   am b (m Z)  

Ví dụ : (-3) 3 5 (-3) 3   

 a c và b c    (a + b) c 

và ( a - b ) c 

Ví dụ :12 4 và -8 4  

[12 + (-8)] 4 và [12 - (-8)]   

4

4 Củng cố: (7 phút)

Bài tập 101 (sgk : tr 97) : Năm bội của 3 và -3 là : 0, 3, 6 , 9 , 12

Bài tập 102 (sgk : tr 97) : Các ước của -3 là : 1; -1; 3; -3

Các ước của 6 là : 1; -1; 2; -2; 3; -3; 6; -6

Các ước của 11 là : 1; -1; 11; -11

Các ước của -1 là : -1 ; 1

Bài tập 103 (sgk : tr 97) : Cho hai tập hợp :

A = {2;3;4;5;6} và B = {21;22;23}

a) Vì tập hợp A có 5 phần tử ,tập hợp B có 3 phần tử nên có thể

lập được : 3 5 = 15 dạng tổng (a + b) với a A , b B

b) Trong các tổng nói trên có 7 tông là chia hết cho 2

Chú ý tính chất chia hết của một tổng và giá trị tuyệt đối của số nguyên

5 Hướng dẫn học ở nhà : (2 phút)

Ôn tập phần lý thuyết như sgk : tr 98 ( câu 1, 2 , 3)

Giải các bài tập (sgk : tr 98, 99)

RÚT KINH NGHIỆM :

Trang 3

Ngaứy soaùn : 10/01/2011 Tuaàn : 22 Ngaứy daùy : 17/01/2011 Tieỏt : 66

LUYỆN TẬP

H/S naộm vuừng caực khaựi nieọm boọi vaứ ửụực cuỷa moọt soỏ nguyeõn , khaựi nieọm “chia heỏt cho “ Hieồu ủửụùc ba tớnh chaỏt lieọn quan vụựi khaựi nieọm “ chia heỏt cho “

Bieỏt tỡm boọi vaứ ửụực cuỷa moọt soỏ ngueõn

H/S hieồu vaứ vaọn duùng thaứnh thaùo caực tỡnh chaỏt vaứo vieọc giaỷi baứi taọp cú ý thức cố gắng tỡm tũi lời giải sỏng tạo , học tập nghiờm tỳc chăm chỉ sự cẩn thận chớnh xỏc trong làm bài tập

GV : giaựo aựn ,SGK

HS : xem laùi quy taộc nhaõn hai soỏ nguyeõn khaực daỏu

ẹaứm thoaùi gụùi mụỷ , vaỏn ủaựp , hoaùt ủoọng nhoựm , hoùc sinh leõn baỷng laứm caực vớ duù

giaựo vieõn sửỷa chửừa caực baứi laứm vaứ nhaộc laùi caực kieỏn thửực cụ baỷn cho hoùc sinh nhụự

6A1 : 6A2 :

2 Kieồm tra baứi cuừ (5 phuựt)

H/S1: baứi 104 SGK/97 Tỡm soỏ nguyeõn x , bieỏt

a) 15.x = - 75 = > x = - 5 b) 3 |x| = 18 => x = - 3 hoaởc x = 3

H/S2: baứi 105 SGK/97 ẹieàn vaứo oõ troỏng cho ủuựng

3 Daùy baứi mụựi : LUYỆN TẬP (35 phuựt)

Hẹ1 :

Cuỷng coỏ quy taộc daỏu ngoaởc vaứ

thửự tửù thửùc hieọn pheựp tớnh

G/V : Haừy xaực ủũnh thửự tửù thửùc

hieọn pheựp tớnh ?

H/S : Tớnh trong ngoaởc hay boỷ ngoaởc vaứ aựp duùng tớnh chaỏt keỏt hụùp (neỏu coự theồ)

BT 111 (sgk tr 99).

a) -36 b) -390 c) -279

Trang 4

bài tập

HĐ2 :

Tìm x liên quan đến thứ tự trong

số nguyên :

G/V : Xác định các giá trị thỏa

yêu cầu ?

G/V : Ta có thể tính nhanh như

thế nào ?

G/V : Giải tương tự cho các câu

còn lại

HĐ3 :

Củng cố quy tắc chuyển vế , tìm

a

G/V : Hướng dẫn hs tìm hiểu bài

.Chú ý xác định số thứ nhất và số

thứ hai

G/V : Tìm a bằng cách nào ?

G/V : Hướng dẫn hs kiểm tra kết

quả tìm được

HĐ4 :

Củng cố giá trị tuyệt đối của một

số nguyên , tìm giá trị tuyệt đối

G/V : Phát biểu định nghĩa giá trị

tuyệt đối của số nguyên a ?

_ Chú ý bài e)

= (-22) : (-11) = 2

a

HĐ5 :

Tìm x theo quy tắc chuyển vế :

G/V : Em hãy phát biểu quy tắc

chuyển vế ?

_ Chuyển vế sao cho có thể đưa

bài toán đã cho thành bài toán

dạng căn bản như tiểu học

H/S : -7 , -6, ……,0, … , 6 , 7

H/S : Kết hợp các số đối nhau

H/S Đọc đề bài (sgk : tr 99) _ Số thứ nhất là : 2a

_ Số thứ hai là : a H/S : Aùp dụng quy tắc chuyển vế

H/S : Thay các giá trị a và 2a vào biểu thức đã cho , nếu hai vế bằng nhau là đúng )

H/S : Phát biểu như sgk H/S : Aùp dụng “quy tắc” tìm giá trị tuyệt đối vào bài tập H/S : Tìm = ?, sau đó giải a

tương tự các câu trên

H/S Phát biểu như sgk

H/S : Aùp dụng tương tự cho các câu hỏi Chú ý việc chia số nguyên âm (chia dấu như nhân dấu )

BT 114 (sgk : tr 99).

a) -8 < x < 8 Các số x thỏa mãn điều kiện trên là : -7 , -6, ……,0, … , 6 , 7 (-7) + (-6) + + 6 + 7 = 0 Tổng bằng 0

b) -6 < x < 4 Tương tự : Tổng bằng -9 c) -20 < x < 21

Tương tự : Tổng bằng 20

BT 112 (sgk : tr 99).

a – 10 = 2a – 5 -10 + 5 = 2a – a -5 = a Suy ra a = -5 ; 2a = -10 Thử lại : a – 10 = 2a – 5 = -15

BT 115 (sgk tr 99).

a) a = 5 hoặc a = -5 b) a = 0

c) a  

d) a = 5 hoặc a = -5 e) a = 2 hoặc a = -2

BT 118 (sgk : tr 99).

a) x = 25 b) x = (-15) : 3 = -5 c) x = 1

Nhắc lại nội dung kiến thức phần luyện tập

Về chuẩn bị ôn tập lại toàn bộ kiến thức trong chương II chuẩn bị tiết sau ôn tập tiếp

Trang 5

Ngaứy soaùn :11/012011 Tuaàn : 22 Ngaứy daùy :20/01/2011 Tieỏt : 67

OÂN TAÄP CHệễNG II

OÂn taọp cho hs khaựi nieọm veà taọp Z caực soỏ nguyeõn , giaự trũ tuyeọt ủoỏi cuỷa moọt soỏ nguyeõn , quy taộc coọng , trửứ , nhaõn hai soỏ nguyeõn vaứ caực tớnh chaỏt cuỷa pheựp coọng , pheựp nhaõn soỏ nguyeõn H/S vaọn duùng caực kieỏn thửực treõn vaứo baứi taọp veà so saựnh soỏ nguyeõn , thửùc hieọn pheựp tớnh , baứi taọp veà giaự trũ tuyeọt ủoỏi , soỏ ủoỏi cuỷa soỏ nguyeõn

H/S cú ý thức hăng say học tập , đoàn kết tập thể , thi đua , cố gắng tỡm tũi lời giải sỏng tạo Học tập nghiờm tỳc chăm chỉ sự cẩn thận chớnh xỏc trong làm bài tập

GV: Baỷng phuù , giaựo aựn , SGK

H/S: xem laùi caực kieỏn thửực coự lieõn quan nhử phaàn hửụựng daón tieỏt trửụực

Baứi taọp oõn taọp chửụng II

ẹaứm thoaùi gụùi mụỷ , vaỏn ủaựp , hoaùt ủoọng nhoựm OÂn taọp kieỏn thửực cuừ , luyeọn taọp , cuỷng coỏ

6A1 : 6A2 :

2 Kieồm tra baứi cuừ: (5 phuựt)

Caực caõu hoỷi 1, 2, 3 (sgk : tr 98).(Giaựo vieõn duứng baỷng phuù vieỏt saỹn ủeồ cuỷng coỏ)

3 Daùy baứi mụựi :OÂN TAÄP CHệễNG II (35 phuựt)

Hẹ1 :

Kieồm tra tớnh thửự tửù trong taọp

hụùp soỏ nguyeõn , bieồu dieón soỏ

nguyeõn treõn truùc soỏ

G/V : Xaực ủũnh a vaứ b laứ soỏ

nguyeõn dửụng hay nguyeõn aõm

?

G/V : Treõn truùc soỏ , soỏ a lụựn

hụn b khi naứo ?

G/V : Xaực ủũnh caực vũ trớ –a,

-b treõn truùc soỏ

G/V : Giaự trũ tuyeọt ủoỏi cuỷa soỏ

nguyeõn a laứ gỡ ? Aựp duùng vaứo

H/S : Veừ truùc soỏ H.53 (sgk : tr

98 )

H/S : a : nguyeõn aõm , b : nguyeõn dửụng

H/S : Tuứy thuoọc vaứo a naốm beõn traựi hay beõn phaỷi b

H/S : Tỡm vũ trớ caực soỏ ủoỏi tửụng ửựng cuỷa a vaứ b H/S : Phaựt bieồu ủũnh nghúa

BT 107 (sgk : tr 98).

a, b) Veừ truùc soỏ thửùc hieọn nhử sgk c) a < 0 vaứ –a = a = > 0 a

b = = b b > 0 vaứ -b < 0

Trang 6

HĐ2 :

Củng cố thứ tự , so sánh các

số nguyên :

G/V : Sắp xếp các năm sinh

theo thứ tự thời gian tăng dần

, ta thực hiện thế nào ?

G/V:Trong các nhà toán học

đó ai là người ra đời trước

tiên

HĐ3 :

Củng cố quy tắc cộng , nhân

hai số nguyên

G/V : Hướng dẫn theo từng

câu hỏi thứ tự như sgk : tr 99 ,

chú ý tìm vd minh hoạ

HĐ4 :

Củng cố phần ứng dụng lý

thuyết vào bài tính

Gv : Hãy trình bài các cách

giải có thể thực hiện được và

xác định cách nào là hợp lí

hơn ?

HĐ5 :

Củng cố định nghĩa lũy thừa

và nhận xét dấu của lũy thừa

một số âm dựa vào mũ số

G/V : Yêu cầu hs trình bày

cách làm

G/V : Em có nhận xét gì về

dấu của lũy thừa của một số

âm với mũ lẻ và mũ chẵn

H/S : Sắp xếp các số âm rồi đến các số dương (chú ý số âm : phần số càng lớn thì giá trị càng nhỏ )

H/S : Xác định số bé nhất trong các năm sinh

H/S : Khẳng định các câu kết luận đã cho là đúng hay sai , tìm vd minh họa

H/S : Xác định thứ tự thực hiện các phép tính và giải nhanh nếu có thể (áp dụng tính phân phối , kết hợp)

H/S : Tính từng lũy thừa theo định nghĩa : (-7)3 , 24

_ Tìm tích hay kết quả vừa nhận được

_ Thực hiện tương tự với câu b)

H/S : Mũ lẻ kết quả âm , số mũ chẵn thì ngược

BT 109 (sgk : tr 98).

Theo thứ tự tăng dần : -624 ; -570 ; -287 ; 1 441 ;

1 596 ; 1 777 ; 1 850

BT 110 (sgk : tr 99).

Câu a, b đúng Câu c) sai

vd : (-2) (-3) = 6

Câu d) đúng

BT 116 (sgk : tr 99).

a) -120 b) -12 c) -16 d) -18

BT 117 (sgk : tr 99).

a) (-7)3 24 = - 5 488 b) 54 (-4)2 = 10 000

Ngay sau mỗi phần lý thuyết và bài tập đã ôn tập liên quan

Học thuộc lại các câu hỏi lí thuyết để phát biểu cho chính xác

Làm hết các bài tập còn lại phần ôn tập chương II ( sgk : tr 98 ; 99 ; 100)

Trang 7

Ngày soạn :11/01/2011 Tuần : 22 Ngày dạy : 20/01/2011 Tiết : 67

ÔN TẬP CHƯƠNG II (tt)

I Mục tiêu :

Tiếp tục củng cố các tính chất trong Z , quy tắc dấu ngoặc , quy tắc chuyển vế ,

bội ước của một số nguyên

Rèn luyện kỹ năng thực hiện phép tính , tính nhanh giá trị biểu thức , tìm x ,

tìm bội , ước của một số nguyên

Rèn luyện tính chính xác , tổng hợp cho học sinh

II Chuẩn bị :

GV : Giáo án , bảng phụ , SGK

H/S : Lý thuyết và bài tập còn lại của phần ôn tập chương II

III Phương pháp :

Hoạt động nhóm , cho học sinh lên bảng làm , giáo viên nhận xét củng cố lại

các kiến thức liên quan đến từng dạng bài tập , hướng dẫn học sinh tự về ôn tập

và làm các dạng bài cơ bản chuẩn bị cho kiểm tra

IV Hoạt động dạy và học :

A Ổn định tổ chức :(KTSS ?) (1 phút)

6A4: 6A5:

B Kiểm tra bài cũ: (5 phút)

Câu 4 , 5 (sgk : tr 98)

Giáo viên chuẩn bị sẵn bảng phụ để củng cố kiến thức của bài tập

C Dạy bài mới :ÔN TẬP CHƯƠNG II (tt) (35 phút)

HĐ1 :

Củng cố quy tắc dấu ngoặc và

thứ tự thực hiện phép tính

G/V : Hãy xác định thứ tự thực

hiện phép tính ?

G/V: Phát biểu hai quy tắc cộng

trừ các số nguyên và áp dụng vào

bài tập

HĐ2 :

Tìm x liên quan đến thứ tự trong

số nguyên :

G/V : Xác định các giá trị thỏa

yêu cầu ?

G/V : Ta có thể tính nhanh như

thế nào ?

G/V : Giải tương tự cho các câu

còn lại

H/S : Tính trong ngoặc hay bỏ ngoặc và áp dụng tính chất kết hợp (nếu có thể)

H/S : Phát biểu quy tắc như sgk

H/S : -7 , -6, ……,0, … , 6 , 7

H/S : Kết hợp các số đối nhau

BT 111 (sgk tr 99).

a) -36 b) -390 c) -279 d) 1130

BT 114 (sgk : tr 99).

a) -8 < x < 8 Các số x thỏa mãn điều kiện trên là : -7 , -6, ……,0, … , 6 , 7 (-7) + (-6) + + 6 + 7 = 0 Tổng bằng 0

b) -6 < x < 4 Tương tự : Tổng bằng -9

Trang 8

HĐ3 :

Củng cố quy tắc chuyển vế , tìm

a

G/V : Hướng dẫn hs tìm hiểu bài

.Chú ý xác định số thứ nhất và số

thứ hai

G/V : Tìm a bằng cách nào ?

G/V : Hướng dẫn hs kiểm tra kết

quả tìm được

HĐ4 :

Củng cố giá trị tuyệt đối của một

số nguyên , tìm giá trị tuyệt đối

G/V : Phát biểu định nghĩa giá trị

tuyệt đối của số nguyên a ?

_ Chú ý bài e)

= (-22) : (-11) = 2

a

HĐ5 :

Tìm x theo quy tắc chuyển vế :

G/V : Em hãy phát biểu quy tắc

chuyển vế ?

_ Chuyển vế sao cho có thể đưa

bài toán đã cho thành bài toán

dạng căn bản như tiểu học

H/S Đọc đề bài (sgk : tr 99) _ Số thứ nhất là : 2a

_ Số thứ hai là : a H/S : Aùp dụng quy tắc chuyển vế

H/S : Thay các giá trị a và 2a vào biểu thức đã cho , nếu hai vế bằng nhau là đúng )

H/S : Phát biểu như sgk H/S : Aùp dụng “quy tắc” tìm giá trị tuyệt đối vào bài tập H/S : Tìm = ?, sau đó giải a

tương tự các câu trên

H/S Phát biểu như sgk

H/S : Aùp dụng tương tự cho các câu hỏi Chú ý việc chia số nguyên âm (chia dấu như nhân dấu )

BT 112 (sgk : tr 99).

a – 10 = 2a – 5 -10 + 5 = 2a – a -5 = a Suy ra a = -5 ; 2a = -10 Thử lại : a – 10 = 2a – 5 = -15

BT 115 (sgk tr 99).

a) a = 5 hoặc a = -5 b) a = 0

c) a  

d) a = 5 hoặc a = -5 e) a = 2 hoặc a = -2

BT 118 (sgk : tr 99).

a) x = 25 b) x = (-15) : 3 = -5 c) x = 1

D Củng cố: (2 phút)

Ngay mỗi phần lý thuyết liên quan

Cho học sinh nhắc lại một lần nữa các kiến thức cơ bản từ 5 câu hỏi lý thuyết

E Hướng dẫn học ở nhà : (2 phút)

Hoàn thành phần bài tập còn lại tương tự

Ôn tập lại lý thuyết toàn chương II , làm và xem lại các bài tập đã làm Chuẩn bị kiểm tra 1 tiết

Định dạng
Số trang	8
Dung lượng	190,5 KB