Giáo án Đại 7 - THCS Lê Hồng Phong - Tiết 20: Ôn tập Chương I

Tên bài dạy Giọng quê hương Giọng quê hương Thực hành đo độ dài Chia sẻ buồn vui cùng bạn tiết 2 Sinh hoạt đầu tuần Quê hương ruột thịt GDVSMT Thường thức mĩ thuật : Xem tranh tĩnh vật T[r]

KẾ HOẠCH DẠY HỌC TUẦN 10

( Từ ngày 15/10/2012 đến ngày 19/10/2012)

Hai

15/10

TĐKC TĐKC Toán Đạo đức SHDC

28 29 46 10 10

Giọng quê hương Giọng quê hương Thực hành đo độ dài Chia sẻ buồn vui cùng bạn (tiết 2) Sinh hoạt đầu tuần

Ba

16/10

CT(NV) MT Toán TNXH ATGT

19 10 47 19 7

Quê hương ruột thịt GDVSMT Thường thức mĩ thuật : Xem tranh tĩnh vật Thực hành đo độ dài (tt)

Các thế hệ trong một gia đình GDVSMT Phương tiện giao thông đường thủy

Tư

17/10

Toán TĐ LTVC TD

49 30 10 19

Luyện tập chung Thư gửi bà

So sánh Dấu chấm GDVSMT Động tác chân, lườn của bài thể dục phát triển chung

Năm

18/10

Toán CT(NV) TNXH TC Hát

49 20 20 10 10

Kiểm tra định kỳ (lần 1) Quê hương

Họ nội, họ ngoại

Ôn tập chủ đề Phối hợp gấp cắt dán hình Học hát bài: Lớp chúng ta đoàn kết GDTTHCM

Sáu

19/10

Toán TLV Tập viết TD SHL

50 10 10 20 10

Bài toán giải bằng 2 phép tính Tập viết thư và phong bì

Ôn chữ hoa: G (tt)

Ôn 4 động tác đã học bài thể dục Trò chơi: Chạy tiếp sức

Sinh hoạt cuối tuần

Ngày soạn: 10/10/2012

Ngày dạy: 15/10/2012

Tập đọc - kể chuyện GIỌNG QUÊ HƯƠNG

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU:

Tập đọc:

- Giọng đọc bước đầu bộc lộ tình cảm , thái độ của từng nhân vật qua lời đối thoại trong câu chuytện

- Hiểu ý nghĩa của câu chuyện : tình cảm thiết tha gắn bó của các nhân vật trong câu chuyện với quê hương, với người thân qua giọng nói quê hương thân quen

Kể chuyện

- Dựa vào trí nhớ và tranh, kể lại được từng đoạn của câu chuyện dựa theo tranh minh họa

II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC:

1 Giáo viên:

- Tranh minh hoạ truyện trong SGK

- Sách giáo khoa

2 Học sinh:

- Sách giáo khoa

- Dụng cụ học tập: bút, thước, tẩy,

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC CHỦ YẾU:

TIẾT 1

1.Kiểm tra bài cũ

- Bài KT giữa HK I

- Gv nhận xét bài KT của học sinh

2.Bài mới:

a/.Giới thiệu bài.

- Gv giới thiệu bài – ghi tựa lên bảng

b/ Luyện đọc.

- Gv đọc mẫu bài (Giọng chậm rãi, nhẹ

nhàng)

- Gv yêu cầu hs nối tiếp từng câu và

luyện phát âm từ khó

- Gv chia đoạn

- Gv hướng dẫn luyện đọc và giải nghĩa

từ

- Gv gọi yêu cầu hs luyện đọc theo

nhóm

- Gọi vài nhóm đọc

- Gv cho cả lớp đọc đồng thanh

c/.Tìm hiểu bài :

- Gọi hs đọc cả bài trước lớp

- Gọi 1 hs đọc đoạn 1

- Bài có mấy nhân vật?

- Hs lắng nghe

- HS nghe

- Hs lắng nghe

- HS đọc nối tiếp từng câu (Lời nhân vật đọc liền 1 đến 2 câu)

- HS đọc tiếp nối theo đoạn

- 3 đoạn - HS đọc nối tiếp đoạn (nêu nghĩa các từ SGK)

- HS luyện đọc trong nhóm

- 3 nhóm đọc ĐT nối tiếp đoạn

- Cả lớp đọc đồng thanh

- 1 hs đọc, cả lớp lắng nghe

- 1 hs đọc đoạn 1

- 4 nhân vật: người dẫn chuyện, Thuyên ,

- Thuyên và Đồng cùng ăn trong quán

với những ai?

- Thuyên và Đồng cùng ăn ở trong quán

với những ai?

- Không khí trong có gì đặc biệt?

- Gọi 1 đọc đoạn 2

- Chuyện gì xảy ra khiến Thuyên và

Đồng ngạc nhiên?

- Lúc đó Thuyên bối rối vì điều gì?

- Anh thanh niên trả lời Thuyên và

Đồng như thế nào?

- Gọi hs đọc 3

- Vì sao anh thanh niên lại cảm ơn

Thuyên và Đồng?

- Những chi tiết nào nói lên tình cảm

tha thiết của các nhân vật đối với quê

hương ?

 Chốt bài: Qua câu chuyện em nghĩ gì

về giọng quê hương?

Đồng, và anh Thanh niên

- Thuyên và Đồng vào quán để hỏi đường

và để ăn cho đỡ đói

- Thuyên và Đồng cùng ăn ở trong quán với ba thanh niên

- Bầu không khí trong quán ăn vui vẻ lạ thường

- HS đọc thầm đoạn 2

- Thuyên đang lúng túng vì quên tiền thì 1 trong 3 người thanh niên đến gần xin được trả tiền giúp

- Thuyên bối rối vì không nhớ được người thanh niên này là ai?

- Anh thanh niên nói bây giờ anh mới được biết Thuyên và Đồng, anh muốn làm quen với hai người

- Hs đọc đoạn 3

- Vì giọng nói của 2 người đã gợi cho anh thanh niên nhớ đến người mẹ thương quê ở miền Trung

+ Người trẻ tuổi : lẳng lặng cúi đầu môi mín chặt lộ vẻ đau thương

+ Thuyên và Đồng bùi ngùi nhớ đến quê hương, yên lặng nhìn nhau, mắt rớm lệ

- Giọng quê hương gắn bó những người cùng quê hương

+ Giọng quê hương gợi nhớ kỉ niệm về

- Gv : Giọng nói của quê hương gợi

nhớ cho chúng ta kỉ niệm sâu sắc và

quê hương nơi có những người thân

yêu của chúng ta

d/.Luyện đọc lại

- Gv đọc mẫu lại đoạn 3

- Thi đọc phân vai đoạn 2 và 3

- Gv yêu cầu hs thảo luận theo nhóm 3

phân vai thi đọc với nhóm khác

- Thi đọc toàn truyện (theo vai)

- Gọi các nhóm thi đọc

- Gv nhận xét

quê hương

- Học sinh nghe

- Hs lắng nghe

- Nhóm 3 tự phân vai thi đọc : người dẫn truyện, Thuyên, anh thanh niên

- Hs thảo luận theo nhóm 3

- 3 nhóm thi đua - Lớp bình chọn

- 2 nhóm thi đọc

Tiết 2

1 Nêu nhiệm vụ

- Dựa vào 3 tranh minh hoạ cho 3 đoạn

của truyện Kể lại được toàn bộ

truyện

- Gv yêu cầu hs xác định nội dung của

từng bức tranh

- 2 học sinh đọc yêu cầu

- 3 hs trả lời:

+ Tranh 1: Thuyên và Đồng vào quán

ăn Trong quán có ba thanh niên đang ăn uống vui vẻ

+ Tranh 2: Anh thanh niên xin phép

2.HD kể lại câu chuyện theo tranh

- Gv gọi 3 hs khá lần lượt tiếp nối kể

từng đoạn của câu chuyên trước lớp

- Gv kể lại cho hs nghe 1 lần

- Gv yêu cầu hs thảo luận theo tổ

- Gv cho hs thi kể từng đoạn

- Thi kể cả chuyện

- Tổng kết thi đua

3 Củng cố-dặn dò

- Nhận xét tiết học

- Nêu tình cảm của mình với quê hương

được làm quen và trả tiền cho Thuyên và Đồng

+ Tranh 3: Ba người trò chuyện Anh thanh niên nói rõ lí do mình muốn làm quen với Thuyên và Đồng Ba người xúc động nhớ về quê hương

- 3 hs nối tiếp kể cho cả lớp nghe

- Hs lắng nghe

- Hs kể theo tổ

- 3 nhóm thi đua kể nối tiếp trước lớp Nhận xét bình chọn

- 2HS thi kể Nhận xét bình chọn

- Hs lắng nghe

- Hs lắng nghe

TOÁN THỰC HÀNH ĐO ĐỘ ĐÀI

I MỤC TIÊU

- Biết dùng thước thẳng và bút để vẽ đoạn thẳng có độ dài cho trước

- Biết cách đo và đọc kết quả đo độ dài những vật gần gũi với học sinh như độ dài cái bút, chiều dài mép bàn , chiều cao bàn học

- Biết dùng mắt ước lượng độ dài ( Tương đối chính xác)

II ĐỒ DÙNG DẠY – HỌC.

- GV: Thước mét

- HS: Chuẩn bị một thước thẳng dài 30cm, có vạch chia xăng-ti-mét

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY- HỌC CHỦ YẾU:

1.Kiểm tra bài cũ:

- Yêu cầu HS nêu bảng đơn vị đo độ

dài

- Gọi hs nhận xét

- GV nhận xét

2.Dạy bài mới:

a/ Giới thiệu bài:

- Gv giới thiệu bài - ghi tựa lên bảng

b/.Hướng dẫn thực hành

- Yêu cầu HS mở vở bài tập làm bài

Bài 1: Hãy vẽ các đoạn thẳng có độ

- 2-3 HS lên bảng nêu

- Hs nhận xét

- Hs lắng nghe

- Hs lắng nghe

dài nêu bảng sau:

- Gọi 1 hs đọc yêu cầu

- Yêu cầu HS nhắc lại cách vẽ đoạn

thẳng có độ dài cho trước

- Yêu cầu HS cả lớp thực hành vẽ đoạn

thẳng

Bài 2: Đo độ dài đoạn thẳng rồi viết

số thích hợp vào chỗ chấm.

- Bài tập 2 yêu cầu chúng ta làm gì?

- Yêu cầu HS tự làm VBT

- Củng cố cách đo độ dài

Bài 3: Ước lượng – Đo độ dài của

một vật

- Yêu cầu HS dùng thước chia vạch cm

và thước m ước lượng và đo cái bút

chì, chiều dài mép bàn, chiều cao chân

bàn học

- Yêu cầu HS nêu cách đo

- Gọi hs báo cáo kết quả

- Củng cố cách đo

3.Củng cố - Dặn dò

- Nhận xét tiết học

- Yêu cầu HS về nhà thực hành đo chiều

dài của một số đồ dùng trong nhà

- 1 hs đọc yêu cầu

- 2-3 HS nêu cách vẽ

- Vẽ hình, sau đó 2 HS ngồi cạnh nhau đổi chéo vở để kiểm tra bài của nhau

- Yêu cầu chúng ta đo độ dài đoạn thẳng

đã cho rồi viết số thích hợp

- HS thực hành đo và nêu kết quả

- Lớp nhận xét

- HS ước lượng rồi đo

- 1 hs nêu cách đo

- Báo cáo kết quả

- Hs lắng nghe

- Hs lắng nghe

-Đạo đức Chia sẽ buồn vui cùng bạn

( Đã soạn ở tiết 1, tuần 9)

-Sinh hoạt dưới cờ

-Ngày soạn: 12/10/2012

Ngày dạy: 16/10/2012

Chính tả QUÊ HƯƠNG RUỘT THỊT

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU:

- Nghe – viết chính tả; trình bày đúng hình thức bài văn xuôi

- Tìm tiếng có vần oai/oay

- Làm được BT(3) a/b hoặc BT CT phương ngữ do GV soạn

II ĐỒ DÙNG - DẠY HỌC.

GV: - Kẻ bảng để học sinh thi đua nhau tìm từ kĩ vần oai/oay

- Bảng phụ chép sẵn câu văn bài tập 3 , bài chính tả

HS: VBT

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC CHỦ YẾU.

1.Kiểm tra bài cũ:

- Gv nhận xét phần kiểm tra giữa học kì

1

2.Dạy bài mới

a/.Giới thiệu bài

- Gv giới thiệu bài – ghi tựa lên bảng

b/.Hướng dẫn HS viết chính tả.

- GV đọc toàn bài 1 lượt

- Hs lắng nghe

- Hs lắng nghe

- HS lắng nghe

- Gọi 1 HS đọc lại bài

- Vì sao chị Sứ rất quý quê hương mình?

- Bài văn có mấy câu?

- Bài văn có những dấu câu nào được sử

dụng

- Em hãy nêu những chữ cần viết hoa

trong bài? Vì sao phải viết hoa?

- Gv yêu cầu hs đọc bài nêu các từ khó

Gọi vài hs đọc lại các từ khó

- Cho HS luyện viết vào bảng con

- Gv đọc cho hs viết chính tả

- GV nhắc HS tư thế ngồi viết, trình bày

đúng quy định, đúng các dấu …

- Gv đọc lại từng câu cho hs dò lại

- GV thu vở chấm 1 số vở

- Gv nhận xét 1 số vở

c/.Hướng dẫn HS làm bài tập

Bài tập 2:

- Yêu cầu HS đọc đề bài

- Yêu cầu hs tìm từ vào bảng con

- 1 hs đọc, cả lớp lắng nghe

- Vì đó là nơi chị sinh ra và lớn lên, nơi

có lời hát ru của mẹ

- Bài văn có 3 câu

- Dấu chấm, dấu phẩy, dấu ba chấm

- Viết hoa chữ đầu tên bài, chữ đầu câu

và tên riêng

- Hs tìm và nêu các từ khó: trái sai, da

dẻ, ngày xưa, ruột thịt, biết bao, quả ngọt,

- Hs đọc các từ khó

- Hs viết lần lượt các từ khó vào bảng

- Hs viết vào vở

- Hs lắng nghe

- Hs lắng nghe

- Hs đọc yêu cầu

- Hs tìm từ

Oai: củ khoai, khoan khoái, bà ngoại, ngoái lại, thoải mái, toai thoải, phiền

- Gv gọi 2 hs lên bảng điền vào vở.

- Gọi hs nhận xét, có thể kể thêm

- Gv nhận xét

Bài tập 3b:

- GV treo bảng phụ có chép sẵn câu văn

bài tập 3b

- Gọi hs đọc yêu cầu

- Yêu cầu hs làm bài vào vở

- Cho HS thi đua 2 dãy, mỗi dãy cử 2

người: 1 người đọc và 1 người viết Dy

no nhanh v đúng thì thắng

- GV nhận xét, tuyên dương

3.Củng cố – dặn dò

- Để chữ viết đẹp em cần phải làm gì?

- Nhận xét tiết học

toái, choai choai,

Oay: xoay, gió xoay, ngó xoay, ngọ ngoạy, nhoay nhoáy, loay hoay,

- 2 hs lên bảng làm bài

- Hs nhận xét

- Hs lắng nghe

- Hs đọc yêu cầu đề bài

- HS làm bài vào bảng con

- 2 dãy thi đua

- HS nhận xét

- Luyện viết nhiều

- Hs lắng nghe

-Mĩ thuật THƯỜNG THỨC MĨ THUẬT: XEM TRANH TĨNH VẬT

-TOÁN THỰC HÀNH ĐO ĐỘ ĐÀI (tiếp theo)

I MỤC TIÊU:

- Biết cách đo cách ghi và đọc được kết quả đo độ dài

- Biết so sánh các độ dài

II ĐỒ DÙNG DẠY - HỌC:

- GV: Thước mét

- HS: Chuẩn bị một thước thẳng dài 30cm, có vạch chia xăng-ti-mét

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY- HỌC CHỦ YẾU:

1.Kiểm tra bài cũ

- Yêu cầu HS đo quyển SGK toán

- Nhận xét và cho điểm HS

2.Dạy bài mới:

a/ Giới thiệu bài:

- Gv giới thiệu bài – ghi tựa lên bảng.

b/.Hướng dẫn thực hành

Bài 1:

- Gv đọc mẫu cho dòng đầu, sau đó hs tự

đọc các dòng sau

- Yêu cầu hs đọc cho bạn bên cạnh nghe

- Gv hỏi:

- 2HS đo, cả lớp tự đo

- Hs lắng nghe

- Hs lắng nghe

- 2 bạn ngồi cạnh nhau đọc cho nhau nghe

- Hs trả lời:

+ Nêu chiều cao của bạn Minh, bạn

Nam?

+ Muốn biết bạn nào cao nhất ta phải

làm như thế nào?

+ Có thể so sánh như thế nào?

- Gv yêu cầu hs so sánh theo một trong 2

cách sau

Bài 2:

- Gv chia lớp thành 4 nhóm, mỗi nhóm

khoảng 6 hs

- Gv hướng dẫn hs các bước làm bài:

+ Ước lượng chiều cao của từng bạn

trong nhóm và xếp theo thứ tự từ cao

đến thấp

+ Đo để kiểm tra lại, sau đó viết vào

bảng tổng kết

- Gv gọi 1, 2 hs lên bảng đo chiều cao

của hs trước lớp Vừa đo vừa giải thích

các làm cho hs được biết

+ Bạn Minh cao 1 mét 25 xăng – ti – mét

Bạn Nam cao 1 mét 15 xăng – ti - mét + Ta phải so sánh số đo chiều cao của các bạn với nhau

- Đổi tất cả các số đo ra đơn vị xăng – ti – mét và so sánh

- Số đo chiều cao của các bạn đều gồm 1 mét và một số xăng – ti – mét, vậy chỉ cần so sánh các số đo xăng – ti – mét với nhau

- So sánh và trả lời:

+ Bạn Hương cao nhất + Bạn Nam thấp nhất

- Hs lắng nghe

- Hs lắng nghe

- 1, 2 hs lên đo

- Gọi các nhóm báo cáo kết quả.

- Gv nhận xét

3.Củng cố - Dặn dò

- Nhận xét tiết học

- Yêu cầu HS về nhà luyện tập thêm về

so sánh các số đo độ dài

- Các nhóm báo cáo

- Hs lắng nghe

- Hs lắng nghe

-Tự nhiên - Xã hội CÁC THẾ HỆ TRONG MỘT GIA ĐÌNH.

I MỤC TIÊU:

- Nêu được các thế hệ trong một gia đình

- Phân biệt các thế hệ trong gia đình

II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC:

- GV: Các hình trong SGK/ 38, 39

- HS: Mang ảnh chụp gia đình đến lớp

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY- HỌC:

1 Kiểm tra bài cũ: ( Thông qua)

2 Bài mới:

a/.Giới thiệu bài.

- Gv giới thiệu bài - ghi tựa lên bảng

b/ Các thế hệ trong một gia đình

- Gv yêu cầu hs thảo luận theo cặp.Một

- Hs lắng nghe

- 2HS gần nhau cùng thảo luận

em hỏi, một em trả lời:

+ Trong gia đình bạn, ai là người nhiều

tuổi nhất, ai ít tuổi nhất?

- Gv gọi 1 số HS lên kể

- KL: Trong mỗi gia đình thường có

những người ở các lứa tuổi khác nhau

cùng chung sống

c/.Phân biệt được các thế hệ trong

một gia đình

- Gv chia lớp thành 4 nhóm yêu cầu các

nhóm quan sát tranh 38, 39 / SGK và

hỏi đáp:

+ Gia đình bạn Minh; bạn Lan cĩ mấy

thế hệ cng chung sống, đó là những thế

hệ nào?

+ Thế hệ thứ nhất trong GĐ bạn Minh

là ai?

+ Bố mẹ bạn Minh l thế hệ thứ mấy?

+ Bố mẹ bạn Lan l thế hệ thứ mấy?

+ Minh và em của Minh l thế hệ thứ

mấy?

+ Lan và em của Lan l thế hệ thứ mấy?

+ Đối với những GĐ chưa có con, chỉ

có 2 vợ chồng cùng chung sống gọi là

GĐ mấy thế hệ?

- Yêu cầu các nhóm trình bày

- HS thực hiện, cả lớp nghe

- Vài HS nhắc lại kết luận

- HS thảo luận nhóm 4 theo câu hỏi của Gv

- Các nhóm trình bày kết quả

- Các nhóm khác nhận xét.

- GV kết luận : Trong mỗi gia đình

thường có nhiều thế hệ cùng chung

sống, có những gia đình 3 thế hệ, có

những gia đình 2 thế hệ, có gia đình

chỉ có 1 thế hệ

d/.Giới thiệu về gia đình mình.

- Gv yêu cầu hs tự giới thiệu về gia đình

mình qua ảnh cho các bạn biết

- GV yêu cầu 1 số HS lên giới thiệu về

gia đình mình trước lớp

- Gv hướng dẫn hs về cách giới thiệu:

+ Gia đình tôi gồm có mấy thế hệ?

+ Thế hệ thứ nhất gồm cónhững ai?

+ Thế hệ thứ 2 gồm có những ai?

+ Thế hệ thứ 3 gồm cp1những ai?

+ Ai là người nhiều tuổi nhất, ai ít tuổi

nhất?

- Gọi vài hs nhận xét về cách giới thiệu

của bạn

- Gọi vài hs đọc lại kết luận sách giáo

khoa

3.Củng cố - Dặn dò:

- Vừa học bài gì?

- Gv nhận xét tiết học

- Nhóm khác nhận xét

- HS nghe, nhắc lại kết luận

- 2 HS ngồi cùng bàn tự giới thiệu với nhau về gia đình mình

- Vài hs giới thiệu

- Một số HS lên tự giới thiệu về GĐ mình theo các gợi ý của gv

- HS nhận xét về cách giới thiệu của bạn

- Vài hs đọc lại kết luận

- Hs trả lời

- Hs lắng nghe

An toàn giao thông PHƯƠNG TIỆN GIAO THÔNG ĐƯỜNG THỦY I.MỤC TIÊU:

- Hs biết một số phương tiện giao thông đường thủy và tác dụng của chúng

- Kể tên các phương tiện gioa thông đường thủy

- Hs có ý thức thực hiện các hành vì an toàn khi đi các phương tiện giao thông đường thủy

II CHUẨN BỊ:

- Tranh một số phương tiện giao thông đường thủy

III.BÀI MỚI:

1 Ổn định:

2 Kiểm tra bài cũ:

- Gọi 2 hs trả lời “ Nêu các hành vi an toàn khi

ngồi trên ô tô, xe buýt

- Gọi hs nhận xét

- Gv nhận xét

3 Bài mới:

a/ Giới thiệu bài:

- Gv giới thiệu bài – ghi tựa lên bảng

b/ Hoạt động 1: Kể tên một số phương tiện

giao thông đường thủy mà em biết

- Gọi vài hs kể trước lớp và nêu tác dụng của

từng loại

- 2 hs trả lời

- Hs nhận xét

- Hs lắng nghe

- Hs lắng nghe

- Vài hs kể một số loại phương tiện giao thông

- Kể một số phương tiện giao thông đường thủy

lưu thông trên biển

- Kể một số phương tiện giao thông đường thủy

lưu thông ở trên sông

- Gv kết luận lại các ý trên

c/ Hoạt động 2: Các phương tiện giao thông

đường thủy

a/ Các phương tiện cơ giới:

- Kể tên một số phương tiện cơ giới ở đường

thủy

- Gv nhận xét và tóm lại các phương tiện cơ

giới: Tàu thủy, ca nô, phà tự hành, xà lan tự

hành, xuồng máy, thuyền gắn máy

b/ Các phương tiện thô sơ:

- Kể tên một số phương tiện thô sơ ở đường

thủy?

- Gv nhận xét tóm lại các phương tiện thô sơ:

Thuyền (ghe), xuồng nhỏ dùng sức người để

chào đẩy

- Các loại phương tiện giao thông đường thủy

kể trên dùng để làm gì?

d/ Hoạt động 3: Các phương tiện giao

thông đường thủy ở địa phương.

- Ở địa phương em có các phương tiện giao

thông đường thủy nào?

đường thủy mà em biết

- Tàu thủy, ca nô, tàu ngầm,…

- Thuyền, ghe, phà,…

- Hs kể theo sự hiểu biết

- Vài hs kể trước lớp

- Thuyền, ghe, xuồng gắn máy

- Dùng để chở người và hàng