- Chuẩn bị bài : Lựa chọn trật tự từ trong câu + Đọc kĩ các đoạn trích sgk , tìm hiểu những câu in đậm , trả lời câu hỏi + Chú ý vào những cách sắp trật tự từ tạo ra những sắc thái ý ngh[r]
Trang 1NSoạn : 2-4-2006
Tuần 29 - Tiết 113 KIỂM TRA VĂN
I- Mục tiêu cần đạt :
- Giúp HS ôn tập củng cố kiến thức văn học đã học từ đầu học kì II đến nay.
- Rèn luyện kỉ năng diễn đạt và làm văn
II- Chuẩn bị
1-GV : Đề kiểm tra , đáp án , biểu điểm
2- HS : Ôn tập kiến thức , chuẩn bị cho giờ kiểm tra
III-Tiến trình tiết dạy :
1-Ổn định : (1’) Kiểm tra sĩ số , tác phong HS
2-KTBC : (không kiểm tra )
3- Bài mới:
a- Giới thiệu bài : Hôm nay, các em kiểm tra môn văn thời gian 45’
b- Tiến trình kiểm tra :
45’ * Hđộng 1:Phát đề kiểm tra
-GV phát đề kiểm tra
- Nhác nhở HS nhắc nhở HS làm bài
nghiêm túc
-GV quán xuyến lớp
*Hđộng 2 : Thu bài kiểm tra
-Thu bài kiểm tra đúng giờ qui định
-Nhận xét tiết kiểm tra
- HS nhận đề kiểm tra -Đọc kĩ đề bài để nắm nội dung yêu cầu của đề
- Suy nghĩ làm bài
- HS nộp bài
- Nghe nhận xét của GV và rút kinh nghiệm
*Đề : Đề A Đề B Đề C
4- Hướng dẫn về nhà :
- Qua bài kiểm tra kiến thức ở phần nào chưa nắm vững , vể nhà ôn lại kiến thức đó
- Chuẩn bị bài : Lựa chọn trật tự từ trong câu
+ Đọc kĩ các đoạn trích (sgk) , tìm hiểu những câu in đậm , trả lời câu hỏi
+ Chú ý vào những cách sắp trật tự từ tạo ra những sắc thái ý nghĩa khác nhau
IV- Rút kinh nghiệm và bổ sung :
………
………
………
* KẾT QUẢ KIỂM TRA
Trên TB
Lớp Tổng số 0->2 3-> 4 5-> 6 7-> 8 9-> 10
Ghi chú
8A 11 46
8A 4 44
8A 9 43
Lop8.net
Trang 2NSoạn : 2-4-2006
Tuần 29 – Tiết 114 LỰA CHỌN TRẬT TỰ TỪ TRONG CÂU
I-Mục tiêu cần đạt :
- Trang bị cho HS một số hiểu biết sơ giản về trật tự từ trong câu
+Khả năng thay đổi trật tự từ
+ Hiệu quả diến đạt của những trật tự từ khác nhau
- Hình thành ở HS ý thức lựa chọn trật tự từ trong nói, viết cho phù hợp với yeu cầu phản ánh thực tế và diễn tả tư tưởng , tình cảm của bản thân
II- Chuẩn bị :
1-GV : Tham khảo sgk , sgv , Tư liệu soạn giảng – bảng phụ
2-HS : Tìm hiểu bài theo hướng dẫn của GV – Đọc các bài tập và trả lời câu hỏi (sgk)
III- Tiến trình tiết dạy :
1-Ổn định : (1’) Kiểm tra sĩ số tác phong của HS
2- KTBC : (5’ )
- Lượt lời trong hội thoại là gì ?
- GV đưa ra 1 đoạn văn bản , yêu cầu HS xác định nhân vật th/ gia hội thoại , vai xã hội và lượt lời
3- Bài mới :
a- Giới thiệu bài : (1’) Khi nói cũng như khi viết , các kí hiệu ngôn ngữ bao giờ cũng xuất hiện tuần tự cái trước cái sau Trình tự sắp xếp các từ trong chuỗi lời nói được gọi là trật tự từ Để giúp các em biết lựa chọn trật tự từ nhằm đạt hiệu quả cao trong giao tiếp , tiết học hôm nay , chúng ta sẽ tìm hiểu bài “ Lựa chọn trật tự từ trong câu “
b- Giảng bài mới :
10’ * Hđông 1: Tìm hiểu chung về sự thay
đổi trật tự từ trong câu
- Gọi HS đọc đoạn trích sgk ( ghi bảng
phụ )
- Cho 1HS đọc lại câu in đậm
-? Em có thể thay đổi trật tự từ trong
câu in đậm theo những cách nào mà
không làm thay đổi nghĩa cơ bản của
câu ?
(gọi 1 HS làm trên bảng )
-Hướng dẫn sửa chữa
-? Để diễn đạt nội dung tương tự câu in
đậm trong đoạn văn , có bao nhiêu
cách sắp xếp trật tự từ ?
-? Vì sao tác giả chọn trật tự từ như
trong đoạn trích ?
+Tác giả chọn trật tự từ như vậy là để
nhấn mạnh thái độ hung hãn của cai lệ
- GV cho HS chọn một số trật tự khác
- Đọc đoạn trích
- Đọc câu in đậm
- Làm việc cá nhân – lần lượt thay đổi trật tự từ theo những cách khác nhau (1HS làm trên bảng )
- Lớp nhận xét –bổ sung
- suy nghĩ , trả lời
- Thảo luận nhóm
- Đại diện nhóm trả lời
I- Nhận xét chung :
- Trong 1 câu có thể có nhiều cách sắp xếp trật tự từ , mỗi cách đem lại hiệu quả diễn đạt riêng
Lop8.net
Trang 315’
và nhận xét về tác dụng của sự thay
đổi ấy ?
(GV phân mỗi nhóm 1 câu )
-Qua tìm hiểu các ví dụ , em cho biết
hiệu quả diễn đạt của cách sắp xếp trật
tự từ có giống nhau không ? Từ đó em
rút ra kinh nghiệm gì trong việc đặt câu
-Hs trả lời GV chốt ý , ghi bảng
- Gọi HS đọc ghi nhớ sgk
*Hđộng 2 : Tìm hiểu tác dụng của sự
sắp xếp trật tự từ
- Gọi HS đọc các đ/ văn sgk /111-112
-? Cho biết trật tự từ trong những bộ
phận câu in đậm thể hiện điều gì ?
-? Quan sát bộ phận in đậm ở bài tập 2
,em hãy so sánh tác dụng của những
cách sắp xếp trật tự trong các bộ phận
câu in đậm ?
-? Qua các ví dụ vừa tìm hiểu em có
nhận xét gì về tác dụng của việc sắp
xếp trật tự từ trong câu
-HS trả lời GV chốt ý , ghi bảng
*Hđộng 3: Hướng dẫn luyện tập
- Gọi HS đọc bài tập và nêu yêu cầu
bài tập
- Giải thích lí do sáp xếp trật tự từ
trong những bộ phận câu và câu in
đậm trong các đoạn trích
-GV hướng dẫn
- Nhận xét – sửa chữa
- Suy nghĩ , trả lời
-Đọc ghi nhớ
-Đọc đoạn văn
- Lần lượt trả lời a-Thể hiện thứ tự trước sau của hoạt động
b-Thể hiện thứ bậc cao, thấp của nhân vật
->Cách viết của Thép Mới góp phần tạo nhịp điệu câu văn -> đẩm bảo sự hài hoà về mặt ngữ âm
HS trả lời
Đọc bài tập
xác định yêu cầu bài tập
-Làm bài -Trình bày kết quả bài làm
- Lớp nhận xét, bổ sung
-Cần lựa chọn trật tự từ phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp
II-Một số tác dụng của sự sắp xếp trật tự từ
-Thể hiện thứ tự nhất định của sự vật , hiện tượng hoạt động ,đặc điểm
-Nhấn mạnh hình ảnh , đặc điểm của sự vật , hiện tượng Tạo liên kết câu
-Đảm bảo sự hài hoà về mặt ngữ âm
III-Luyện tập :
Bài tập : a-Kể tên các anh hùng d/ tộc theo thứ tự xuất hiện trong lịch sử b- Nhấn mạnh vẻ đẹp của non sông sau ngày giải phóng
-Cụm từ hò ô tiếng hát
lên trước để bắt vần
với sông Lô ->tạo cảm
giác kéo dài , thể hiện sự mênh mang của sông nước , đông thời đảm bảo cho câu thơ
Lop8.net
Trang 4bắt vần với câu trước (ngạt-hát ) -> trật tự từ đảm bảo hài hoà về ngữ âm cho lời thơ c- Liên kết chặt chẽ câu ấy với câu đứng trước
4-Củng cố và hướng dẫn về nhà : (3’)
a- Củng cố :
- Nêu một số tác dụng của sự sắp xếp trật tự từ trong câu ?
Ví dụ : Rất đẹp hình anh lúc nắng chiều ( Tố Hữu )
Có thể thay đổi trật tự từ trong câu trên theo những cách nào mà không làm thay đổi nghĩa cơ bản của câu ? và tác dụng của những cách ï sắp xếp trật tự từ đó ?
b- Hướng dẫn về nhà :
- Học nội dung bài , kết hợp với bài tập
- Đặt câu và thay đổi trật tự từ trong câu và nói rõ tác dụng của những cách thay đổi trật tự từ ? Chuẩn bị bài : Trả bài viết làm văn số 6
+ Ôn lại kiến thức về văn nghị luận : Luận điểm , cách trình bày luận điểm , đưa yếu tố biểu cảm vào bài văn nghị luận
IV- Rút kinh nghiệm và bổ sung :
………
.………
………
………
…
NSoạn : 3-4-2006
Tuần 28- Tiết 115 TRẢ BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 6
I-Mục tiêu cần đạt :
Giúp HS
- Củng cố lại những kiến thức và kỉ năng đã học về phép lập chứng minh và giải thích , về cách sử dụng từ ngữ , đặt câu …và đặc biệt là về luận điểm và cách trình bày luận điểm
-Có thể đánh giá được chất lượng bài làm của mình , trình độ tập làm văn của bản thân mình so với yêu cầu của đề bài và so với các bạn cùng trong lớp , nhờ đó , có được những kinh nghiệm và quyết tâm cần thiết để làm tốt hơn nữa những bài làm sau
II-Chuẩn bị :
1-GV: Chấm bài , sửa chữa cho HS (ghi lưu ưu , khuyết của bài làm HS )
2-HS : Lập dàn ý chi tiết dàn bài đã kiểm tra
III-Tiến trình tiết dạy :
1-Ổn định : (1’ ) Kiểm tra sĩ số , nề nếp HS
2-KTBC (2’) Kiểm tra sự chuẩn bị của HS
3-Bài mới : Trả bài kiểm tra tập làm văn số 6
Lop8.net
Trang 5TG HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS KIẾN THỨC
10’
7’
8’
*Hđộng 1:
-Ghi đề bài lên bảng
- Gọi HS đọc lại đề bài
- Hướng dẫn HS tìm hiểu đề
- Đề bài y/ cầu viết theo thể loại nào?
-Giải thích và chứng minh vấn đề gì ?
vấn đề gì ?
- Để làm sáng tỏ vấn đề ấy , cần phải
đưa ra những luận điểm cụ thể nào ?
- Khi trình bày luận điểm , cần chú ý
những điểm gì ?
+Thể hiện rõ ràng, chính xác nội dung
của luận điểm trong câu chủ đề
Tìm đủ các luận cứ cần thiết , tổ chức
lập luận theo một trật tự hợp lí để làm
nổi bật luận điểm
Diễn đạt trong sáng hấp dẫn để sự
trình bày luận điểm có sức thuyết phục
*Hđộng 2 : Hướng dẫn lập dàn ý :
-? Phần mở bài nêu lên vấn đề gì ?
-? Trong phần thân bài cần làm sáng tỏ
luận điểm nào ?
-? Để làm sáng tỏ luận điểm đó , ta
phải chọn những luận cứ nào ?
-Đọc đề bài
- Thể loại : Giải thích và chứng minh
- Vấn dề : Mối quan hệ giữa”học” và “hành “
- Các luận điểm : + Học là gì +Hành là gì +Mối quan hệ giữa”học”
và” hành “ +Tác dụng của mối quan hệ này
- HS trả lời
- Lắng nghe
-MB; Phải nêu được vấn đề
- Trả lời
- Bổ sung -Trả lời -bổ sung
Đề bài : Từ bài bàn luận
về phép học của La Sơn Phu Tử Nguyễn Thiếp , hãy nêu suy nghĩ về mối quan hệ giữa “học” và
“hành “
1- Yêu cầu của đề bài :
- Thể loại : giải thích và chứng minh
- Vấn đề : Mối quan quan hệ giữa “học “ và
“hành “
2- Dàn ý :
a-MB: - Dẫn dắt
- Nêu vấn đề b- TB : Trình bày vấn đề qua hệ thống luận điểm + Vai trò của việc” học “ ( học là gì ? )
-D/chứng : Bàn luận về phép học , hoặc lấy từ thực tế
+Hành là gì ? + Mối quan hệ giữa “học
“ và “hành ‘ , d/c tác dụng của phép học mà Nguyễn Thiếp nêu ra
Lop8.net
Trang 6-? Phần kết bài cần khẳng định vấn đề
gì ?
-* Hđộng 3 : Nhận xét đánh giábàiviết
- Phát bài cho HS
- GV nhận xét chung , đánh giá ưu ,
khuyết điểm
- Nhận xét đánh giá chung về việc
trình bày luận điểm của HS
- Tuyên dương HS trình bày l/ điểm tốt
+ưu : Viết đúng kiểu bài chứng minh
Bố cục rõ ràng biết chọn dẫn chứng
tiêu biểu , lập luận chặt chẽ , ít sai các
lỗi chính tả , ngữ pháp
+Tồn tại : Lập luận chưa được chặt chẽ
, liệt kê dẫn chứng , lí lẽ còn lan mang
dãn chứng chưa tiêu biểu
Lỗi chính tả , diễn đạt lủng củng
* Hđộng4 : Hướng dẫn sửa lỗi
-GV phát bài cho HS
-Hướng dẫn HS sửa lỗi về xây dựng và
trình bày luận điểm (cơ bản )
Khẳng định mối quan hệ giữa “học “ và “hành “ và tác dụng của nó
- Nhận bài
- Lắng nghe , rút kinh nghiệm
- Đọc lại bài , tự chữa lỗi sai
trong bài “Bàn luận về phép học “
-KB : Khẳng định mối quan hệ chặt chẽ giữa
“học “ và “hành” - tác dụng của nó
3- Nhận xét bài làm HS
4- Chữa lỗi
- Sắp xếp luận điểm -Chuyển đoạn
- Trình bày luận cứ
4- Củng cố và hướng dẫn về nhà : (4’)
a- Củng cố :
- Qua tiết trả bài , em tự rút ra ưu , khuyết điểm trong bài làm của em ? ( gọi một số em trả lời )
- GV nhận xét chung , rút ra những điểm cần lưu ý khi làm bài văn nghị luận
b- Hướng dẫn về nhà :
- Củng cố về kiểu bài : Cách làm bài văn nghị luận chứng minh, giải thích
- Đọc thêm các bài văn mẫu để tham khảo , học tập cách viết văn nghị luận ( triển khai luận điểm , cách lập luận )
- Chuẩn bị bài : Tìm hiểu về các yếu tố tự sự , miêu tả trong van nghị luận :
+Đọc tất cả các đoạn văn trích ( kể cả ở phần luyện tập )
+Trả lời câu hỏi( sgk )
IV- Rút kinh nghiệm và bổ sung :
………
………
………
Lop8.net
Trang 7NSoạn : 3- 4- 2006
Tuần 29 – Tiết 116 TÌM HIỂU CÁC YẾU TỐ TỰ SỰ và MIÊU TẢ
TRONG VĂN NGHỊ LUẬN
I- Mục tiêu cần đạt :
Giúp HS thấy được tự sự và miêu tả là những yếu tố rất cần thiết trong một bài văn nghị luận , vì chúng có khả năng giúp người nghe ( người đọc ) nhận thức nội dung nghị luận một cách dễ dàng, sinh động , cụ thể hơn
-Nắm được những yêu cầu cần thiết của việc đưa các yếu tố tự sự và m/tả vào bài văn nghị luận , để sự nghị luận có thể đạt được hiệu quả thuyết phục cao
II-Chuẩn bị :
1-GV : N/c sgk , sgv , tư liệu liên quan bài dạy Một số đoạn văn nghị luận giàu chất tự sự , m/tả 2-HS : Tìm hiểu bài – Trả lời câu hỏi sgk – phát hiện y/tố tự sự m/tả trong đoạn trích (sgk)
III- Tiến trình tiết dạy :
1- Ổn định : (1’) Kiểm tra sĩ số và tác phong HS
2- KTBC : (5’)
- Trong văn nghị luận , bên cạnh y/tố nghị luận là chủ yếu còn có các yếu tố phụ nào khác ?
- Các yếu tố biểu cảm trong văn nghị luận có tác dụng như thế nào ?
- Câu văn “ Ta viết ra bài hịch này để các ngươi biết bụng ta “ (HTS) thể hiện yếu tố gì và như thế nào trong văn nghị luận ?
3-Bài mới :
a- Giới thiệu bài : (1’) Trong văn nghị luận , nếu chỉ nghị luận đơn thuần thì bài văn sẽ rất khô khan để tránh nhược điểm này , người viết thường đưa y/tố biểu cảm , tự sự , miêu tả để cho các luận điểm , luận cứ của mình thêm sắc bén , giàu sức thuyết phục Bài học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu vấn đề đó
b- Giảng bài mới
20’ *Hđộng 1: Tìm hiểu hai đoạn văn
- Treo bảng phụ 2 đoạn văn
- Yêu cầu HS đọc 2 đoạn văn (sgk) và chú
ý xem xét kĩ các đoạn văn
- Tìm những câu, đoạn thể hiện y/tố tự sự ,
miêu tả trong hai đoạn trích trên
- treo bảng phụ (yếu tố tự sự , miêu tả ở
đoạn trích a,b )
- Vì sao không thể xếp cả hai đoạn trích
trên là văn miêu tả hay văn tự sự ?
+ Yếu tố tự sự và miêu tả trong các đoạn
trích không phải là mục đích chủ yếu nhất
mà người viết nhằm đạt tới -> chỉ làm áng
tỏ vấn đề tố cáo tội ác và sự lừa bịp của
thực dân Pháp
- Giả sử bỏ đi những câu văn , từ ngữ ,
hình ảnh tự sự và miêu tả ấy,liệu có ảnh
- Q/sát 2 đoạn văn sgk
- Đọc các đoạn văn
- Phát hiện trả lời +yếu tố tự sự +yếu tố miêu tả trong 2 đoạn văn
+ không thể gọi là văn tự sự hoặc m/tả , mục đích chủ yếu của đoạn trích : vạch trần sự tàn bạo , giả dối của bọn thực dân
- HS nêu nhận xét
I- Yếu tố tự và miêu tả trong văn NL :
Lop8.net
Trang 8hưởng gì đến mạch lập luận và luận điểm
của tác giả ?
- Qua tìm hiểu , em có nhận xét gì về vai
trò của các yếu tố tự sựvà miêu tả trong
văn nghị luận ?
- HS trả lời Gv chốt ý ghi bảng
* : Tìm hiểu văn bản sgk /115
- Gọi HS đọc văn bản và quan sát kĩ vb
- Tìm những y/ tố tự sự , miêu tả trong vb
trên và cho biết tác dụng của chúng ?
- Vì sao tác giả không kể kĩ , đầy đủ toàn
bộ 2 truyện “Chàng trăng” và “NàngHan”
mà chỉ kể và tả một số hình ảnh cụ thể ?
+2 truyện không được kể , tả tất cả mà chỉ
nhằm vào một số đoạn , chi tiết , h/ảnh
tương đồng , gần gũi với truyện TGióng vì
Mục đích nghị luận
Ít người biết cụ thể nội dung 2 truyện ,
không kể ,tả , người đọc không thể hình
dung sự gần gũi , khác nhau ấy ntn ->
kém thuyết phục
- Từ việc tìm hiểu trên hãy cho biết khi
đưa các yếu tố tự sự và miêu tả vào bài
văn nghị luận , cần chú ý những gì ?
+GV kết luận
- Gọi HS đọc phần ghi nhớ 2 sgk
* Hđộng 2 : Hướng dẫn luyện tập
- Gọi HS đọc bài tập , nêu yêu cầu bài tập
+Chỉ ra các yếu tố tự sự , miêu tả
- Suy nghĩ trả lời
-Đọc văn bản -HS tìm những yếu tố tự sự và miêu tả
+Tác dụng của các yếu tố tự sự , miêu tả làm rõ luận điểm sự gần gũi giống nhau giữa các truyện anh hùng của các dân tộc VN
- HS suy nghĩ , trả lời
+Phải làm sáng tỏ luận điểm , không phá vỡ tính mạch lạc của bài văn
- Đọc ghi nhớ
- Đọc bài tập
- Xác định yêu cầu bài tập
- làm bài tập theo y/
cầu
- Lớp nhận xét , bổ sung
- Giúp cho việc trình bày luận cứ trong bài văn nghị luận được rõ ràng , cụ thể , sinh động và giàu sức thuyết phục
- Ghi nhớ 2 (sgk)
II- Luyện tập :
1a Yếu tố tự sự , miêu tả trong đoạn văn NL
- Tự sự : +Sắp trung thu +Đêm trước …giữ +Mười mấy ngày qua nhà giam
+Phải đi ra với đêm
…phải làm thơ
Lop8.net
Trang 9+Nêu tác dụng
- Nhận xét , bổ sung
- Đọc bài tập 2
+Cho biết ý kiến về yêu cầu của bài tập
+Nêu cụ thể yếu tố miêu tả được dùng với
dụng ý gì yếu tố tự sự được dùng với
dụng ý gì ?
- Nhận xét bổ sung
- Đọc bài tập 2 -Nêu yếu tố miêu tả , tự sự và tác dụng của nó
- Nhận xét , bổ sung
- Miêu tả: Trời xứ Bắc
…sáng +Đêm nay trăng sáng quá chừng
+Đêm nay rất đẹp
…thốt lên +Nó ăm ắp tình tứ
…bộc lộ
b- Tác dụng : khắc hoạ cụ thể hoàn cảnh sáng tác của bài thơ
“Vọng nguyệt “ và tâm trạng người tù -> tạo sự đồng cảm tưởngtượng ở người đọc
2 a Nếu sử dụng các
yếu tố TS và MT khi cần làm rõ vẻ đẹp của bài ca dao
-Yếu tố MT : gợi vẻ đẹp của hoa sen
- Yếu tố TS :khi cần kể lại một kỉ niệm về bài ca dao đó
4- Củng cố và hướng dẫn về nhà : (4’)
a- Củng cố :
- Cho biết tác dụng của yếu tố miêu tả và tự sự trong văn nghị luận ?
- Viết đoạn văn nghị luận ngắn coa sử dụng yếu tố miêu tả và tự sự
b- Hướng dẫn về nhà :
- Học nội dung bài , học lí thuyết kết hợp với bài tập để hiểu nội dung bài học
- Làm các bài tập chưa làm ở lớp
- Đọc bài đọc thêm rút kinh nghiệm về cách vận dụng yếu tố tự sự , miêu tả trong văn nghị luận
- Chuẩn bị bài : Ông Giuốc Đanh mặc lễ phục ( Mô-li-e )
+ Đọc kĩ văn bản , tìm hiểu chú thích (sgk)
+Trả lời các câu hỏi sgk
IV- Rút kinh nghiệm và bổ sung :
………
………
……….……
……….………
Lop8.net