Hi : Bài toán yêu cu chúng ta làm gì ?- Tính din tích ca thành ging.Hi : Din tích ca thành ging c biu din trên hình v ng vi phn din tích nào ?- Phn din tích b gch chéo tô mHi : Hãy quan [r]
Trang 1Th ngày tháng nm 20
Tun : MÔN : TOÁN
Tit : HÌNH THANG
I- MC TIÊU :
- Hình thành c biu tng v hình thang, nhn bit c mt s
c im v hình thang
- Phân bit c hình thang vi mt s hình ã hc thông qua hot ng nhn dng, v thêm hình
II- DÙNG DY - HC :
- S dng b dùng dy hc Toán 5, thc, ê ke, kéo, keo dán.
- Giáo viên chun b mt s tranh v nh SGK (tr 91, 92)
III- HOT NG DY - HC :
Hot ng dy Hot ng hc Hot ng 1 : Hình thành biu tng ca hình thang và c im ca hình thang 1- Hình thành biu tng ban u v hình thang - Gv treo tranh (nh) v cái
thang, yêu cu HS quan sát và tr li - HS quan sát Hi : Bc tranh v vt dng gì ? - Cái thang Hi : Hãy mô t cu to ca cái thang - Có 2 thanh dc hai bên và hai thanh ngang gn vào 2 thanh dc
2- Nhn bit mt s c im ca hình thang - GV treo tranh hình thang ABCD.
Gii thiu : Cô có hình thang ABCD Hãy quan sát
Hi : Hình thang có my cnh ?
Hi : Hình thang có 2 cnh nào song song vi nhau ? - Có 4 cnh.
- AB và DC - Hai cnh song song gi là 2 cnh áy Hãy nêu tên 2 cnh áy.- Cnh áy AB và cnh áy CD - Gii thiu v hình
thang và các c im ca nó - GV yêu cu vài HS lên bng ch hình v và nhc li các c im ca hình thang - HS thao tác - Yêu cu HS v ng thng qua A vuông góc vi DC, ct DC ti H
Khi ó AH gi là ng gì ? dài AH là gì ca hình thang ? - HS thao tác và tr li
C
D
C
D H
Trang 2Hi : ng cao ca hình thang vuông góc vi nhng cnh nào ? -
ng cao ca hình thang vuông góc vi 2 áy - Yêu cu HS nhc li
c im ca hình thang ABCD.- Hình thang ABCD có : 4 cnh là các cnh áy AB và CD, cnh bên AD và BC, 2 cnh áy song song vi nhau,
ng cao vuông góc vi cnh áy Hot ng 2 : Thc hành - Luyn tp * Bài 1 : * Bài 1 - Yêu cu HS c bài - Trong các hình sau hình nào là hình thang ?- Gv treo tranh yêu cu HS tho lun, làm bài và t ghi vào v
- Yêu cu HS trình bày kt qu
- Lp kim tra chéo (cp ôi)- Tr li nhóm 2
- i din nhóm tr trình bày, lp nhn xét b sung
- Hình 1, hình 2, hình 4, hình 5, hình 6 là hình thang.
- Hình 3 không phi hình thang - Yêu cu HS nhc li mt s c
im ca hình thang* Bài 2 : * Bài 2- Yêu cu HS c bài
- Trong 3 hình di ây, hình nào có :
+ Bn cnh và bn góc ?
+ Hai cp cnh i din song song ?
+ Ch có mt cp cnh i din song song ? - GV treo tranh.- Tr li nhóm 2 - Yêu cu HS tho lun nhóm và tr li câu hi - Hình 1,
2, 3 u có bn cnh và bn góc.- Gi HS trình bày kt qu tho
lun.- Hình 1, 2 có hai cp cnh i din song song
- Hình 3 ch có mt cp cnh i din song song - Yêu cu HS nêu tên các loi hình hình hc ã hc* Bài 3 : * Bài 3- Yêu cu HS c
bài - HS nêu bài - GV treo hình v - V thêm 2 on thng vào mi hình di ây c hình thang - Yêu cu HS làm bài vào v - Gi 2 HS lên bng làm bài Nêu cách v - HS di lp nhn xét - GV nhn xét - Yêu cu HS ch ra 2 cnh i din song song trong mi trng hp Hi : Các cnh có nht thit bng
nhau không ? Tr li : Hi : Có nht thit song song không * Bài
4 :
Trang 3- Yêu cu HS c bài.* Bài 4 :
- 1 HS c - yêu cu HS làm bài
- Gi 1 HS cha bài tp, HS di lp theo dõi Hình thang ABCD có góc A
và góc D là góc vuông Cnh bên AD vuông góc vi 2 áy Gii thiu hình thang vuông - Yêu cu HS nhc li.- HS nhc li theo yêu cu
Trang 4DIN TÍCH HÌNH THANG
I- MC TIÊU :
- Hình thành c công thc tính din tích hình thang
- Nh và bit vn dng công thc tính din tích hình thang gii các bài toán có liên quan
II- DÙNG DY - HC :
- GV : + Chun b bng ph và các mnh bìa có hình dng nh hình v trong SGK.
- HS : Chun b giy k vuông, thc k, kéo
III- HOT NG DY - HC :
Hot ng dy Hot ng hc A- Kim tra bài c 1 Nêu c
im ca hình thang.- 2HS làm bài trên bng 2- V thêm các on thng c hình thang.(3a)B- Bài mi: Gii thiu bài Ghi
H1: Hình thành công thc tính din tích hình thang. Yêu cu
HS xác nh trung im M ca cnh BC,HS xác nh trung im M ca cnh BCct ri hình tam giác ABM sau ó ghép li.Ct ri hình tam giác ABM sau ó ghép li.
- Sau khi ct ghép ta c hình gì ? - Tam giác ADK.-CH:Hãy so sánh din tích hình thang ABCD và din tích tam giác ADK.- Din tích hình thang ABCD bng din tích hình tam giác ADK.GV vit bng SABCD = SADKCH: Nêu cách tính din tích tam giác ADK GV vit bng : SADK =
DK x AH
2
CH: Hãy so sánh chiu cao ca hình thang ABCD và chiu cao ca tam giác ADK.- Bng nhau (u bng AH) CH: Hãy so sánh dài
áy DK ca tam giác ADK và tng dài 2 áy AB và CD ca hình thang ABCD.- DK = AB + CD - GV vit bng :
S ABCD = S ADK =DK x AH
2 =(DC+AB) x AH
2(1)
S = (a + b+ x h
2
M
Trang 5- Yêu cu HS quan sát công thc (1) nêu cách tính din tích hình
thang.- HS nêu Nhn mnh : Cùng n v o.- Yêu cu HS
c quy tc tính din tích hình thang SGK trang 39.- 3 HS c - Hình thang ABCD có dài áy ln là a, dài áy bé là b, chiu cao là
h Hãy vit công thc tính din tích hình thang.S =
(a + b) x h
2
- GV : Chú các s o a, b, h cùng n v o.S là din tích
a, b là dài các cnh áy
h chiu cao
(a, b, h cùng n v o).H2: Thc hành* Bài 1 * Bài 1 - Yêu cu HS c bài 2 HS làm trên bng Lplàm bng con - Yêu cu HS di lp nhn xét, b sung (nu sai) - Nhn xét các n v
o ca các s o trong mi trng hp.- Các s o cùng n v o
* Bài 2 * Bài 2 - Yêu cu HS c bài - 1 HS c , lp theo dõi a) Ch ra các s o ca hình thang
b) ây là hình thang gì ? a) a = 9cm ; b = 4cm ; h = 5cm
b) Hình thang vuông - Nu các s o ca hình thang vuông a = 7cm ; b
= 3cm ; h = 4cm - Yêu cu HS làm bài vào v * Bài 3 * Bài 3
- Yêu cu HS c bài, v hình và in các s o ã cho vào hình v
- Gi 1 HS lên bng làm bài, HS di lp làm vào v - GV quan sát, kim tra kt qu tính ca HS còn yu - Yêu cu HS nhn xét
H ni tip: - GV nhn xét, ánh giá, cha bài
Bài sau: Luyn tp
Trang 6LUYN TP
I- MC TIÊU :
Giúp HS: Rèn luyn kí nng vn dng công thc tính din tích hình thang (k c hình vuông) trong các tình hung khác.
II- DÙNG DY - HC :
- Bng ph ghi bài tp 3
III- HOT NG DY - HC :
Hot ng dy Hot ng hc I Kim tra bài c:
-Vit công thc tính din tích hình thang.
- Làm bài tp 1b
II Bài mi: Gii thiu bài - Ghi
2 HS làm H1: Bài 1: Làm bng con * Bài 1- Yêu cu HS c bài - 1 HS c bài - Hãy nhn xét các n v o ca các s o
- Các s o cùng n v o - Gi 3 HS lên bng làm bài- Yêu cu HS nhn xét.- GV nhn xét, ánh giá H2: Bài 2: Làm v
* Bài 2 - Yêu cu HS c bài V hình và ghi s o ã cho vào hình v Yêu cu HS t làm vào v - 1 Hs c bài Hi : tính
c s ki-lô-gam thóc thu hoch c trên tha rung ó ta cn bit
iu gì ?- Cn bit din tích ca tha rung ó Hi: tính din tích tha rung hình thang cn bit nhng yu t gì ? - áy ln, áy bé
và chiu cao - Yêu cu HS nhn xét - GV nhn xét, ánh giá
H3: Bài 3 Hot ng nhóm* Bài 3 - Yêu cu HS c bài -
úng ghi , sai ghi S- GV treo bng ph có hình v kèm 2 nhn nh
- Yêu cu HS tho lun nhóm và làm bài.- HS tho lun, tr li - Yêu cu HS trình bày kt qu tho lun Gii thích úng.
Sai Hot ng ni tip: Nhn xét, dn dò Bài sau: Luyn tp chung
LUYN TP CHUNG
I- MC TIÊU :
Giúp HS
- Rèn k nng tính din tích hình tam giác và hình thang, hình thoi
- Cng c v gii toán liên quan n din tích và t s phn trm
II- DÙNG DY - HC :
- Bng ph v sn hình minh ha các bài 2, 3
Trang 7- HS chun b mnh bìa bài 4
III- HOT NG DY - HC :
Hot ng dy Hot ng hc 1.Kim tra bài c :
Tính din tích hình thang có dài hai áy a,b và chiu cao h:
a) a= 15cm, b= 10cm, h= 12cm
b) a= 1,8 dm; b = 1,3 dm; h = 0,6 dm
2.Gii thiu bài mi: Ghi
H1: Bài 1 Làm bng con
2 HS làm
Bài 1 Làm bng con- Gi HS c yêu cu ca bài - Tính din tích hình tam giác vuông khi bit hai cnh góc vuông - Yêu cu HS t làm vào v - HS làm bài - Cha bài + Gi 3 HS c kt qu tng trng hp.
+ Yêu cu HS khác theo dõi và nhn xét, trao i chéo kim tra bài nhau - HS cha bài.
- Hi : Hãy nêu cách tính din tích tam giác vuông- 2 HS nêu H2: Bài 2 Làm v Bài 2 Làm v - Gi 1 Hs c yêu cu ca bài T làm- HS c bài, t làm vào v.Hi : Mun bit din tích hình thang ABED ln hn din tích tam giác BEC bao nhiêu -xi-mét vuông ta làm nh th nào ? - Ly din tích hình thang ABED tr i din tích hình tam giác BEC.
- Yêu cu HS nêu các bc gii và trình bày bài gii + Gi 1 HS
c bài ca mình
+ HS khác nhn xét, cha bài vào v.
+ Gv nhn xét, cha bài (nu cn).- Yêu cu 1 HS nhc li quy tc tính din tích tam giác và quy tc tính din tích hình thang - 2 HS nêu
H3: Bài 3 HS làm v* Bài 3 Làm v- Yêu cu HS c bài V hình vào v - HS c, v hình vào v theo yêu cu- HS t làm bài.- HS thc hin yêu cu.Hi : ây là dng toán gì ã c hc ?
Trang 8- Gii toán v t s phn trm dng tìm s phn trm ca mt
s.- Yêu cu HS nêu các buc gii bài toán (phn a)
- Yêu cu HS làm bài vào v, 1 HS làm bng ph
- Cha bài :
+ Gi HS c bài ca mình.
+ HS khác nhn xét, trao i v kim tra chéo Giáo viên nhn xét, cha bài - Tính S hình thang -> S trng u -> s cây u = S trng u
: 1,5
b) Hng dn tng t vi phn (b)
- Gi 1 HS nêu li các bc gii câu b- Tính din tích trng chui -> S cây chui -> s cây -> s cây u nhiu hn s cây chui
- Yêu cu HS làm bài vào v, 1 HS làm bng ph - HS làm bài - Cha bài :
+ Gi HS c bài ca mình.
+ HS khác nhn xét, trao i v kim tra bài nhau - HS cha bài
- GV xác nhn kt qu Hoạt động nối tiếp: Nhận xét, dặn dò
Về nhà làm vở bài tập toán Chuẩn bị bài sau
Trang 9HÌNH TRÒN, ĐƯỜNG TRÒN
I- MỤC TIÊU :
Giúp HS :
- Nhn bit c v hình tròn, ng tròn và các yu t ca hình tròn nh tâm, bán kính, ng kín
- Thc hành v hình tròn bng compa
II- DÙNG DY - HC :
- B dùng dy hc Toán 5
- Compa dùng cho GV và compa dùng cho HS, thc k
III- HOT NG DY - HC :
Hot ng dy Hot ng hc Kim tra bài c:
1.Tính din tích hình tam giác bit:
a=2,2dm; h= 9,3 cm
2.Tính din tích hình thang bit:
a= 2,5dm; b= 1,6dm; h= 1,2dm
Gi 2HS làma) Gi 1 HS lên bng làm bài 1 - HS làm bài trên bng* Bài 1 :
Em hãy v hình tròn có tâm O; bán kính 10cm (di lp v vào giy nháp bán kính
2cm)*Bài 1 :
- HS di lp làm bài ra nháp
Hi : Hãy nêu cách v hình tròn bit tâm và bán kính ? - 1 -> 2 HS nêu - GV
va v trên bng va nhc li 4 thao tác - Hs nhc li - Gii thiu : Khi u chì quay mt vòng xung quanh O vch trên giy mt ng tròn Yêu cu HS nhc li
- GV lu HS phân bit ng tròn vi hình tròn : “ng vin bao quanh hình tròn là
ng tròn”
b) Gi HS khác lên bng v bán kính và ng kính ca hình tròn mà bn trc ã v
Hình tròn (toàn bộ) Đường tròn(đường viền xung quanh)
A
B
N
C
N D
Trang 10- Mt vài HS lên v
- Di lp làm tip vào nháp (ã v hình tròn) - di lp HS v vào nháp
Hi : Bán kính v c nh th nào ?
ng kính v nh th nào ?- HS nêu cách v bán kính, ng kính - Hãy
so sánh các bán kính (OA và OB)- Tt c các bán kính ca mt hình tròn u bng nhau.- Hãy so sánh ng kính và bán kính hình tròn.- ng kính dài gp 2 ln bán kính
- HS nhm li, ghi nh Thc hành v hình tròn vi kích thc cho sn.*
Bài 1 :
- Gi 1 HS c yêu cu ca bài
- Yêu cu HS làm bài vào v * Bài 1
- V hình tròn
- HS làm bài
- Cha bài :- Nhn xét, kim tra b ài ca HS Hi : Khi v hình tròn vi
kích thc cho sn, ta phi lu iu gì ? - bài cho kích thc là bán kính hay
ng kính - Yêu cu HS nêu li cách v hình tròn khi bit bán kính - HS nêu li
4 thao tác nh trên
* Bài 2 * Bài 2 - Gi HS c bài - 1 HS c, lp c thm,- Yêu cu
HS xác nh nhng yu t ca các hình tròn cn v - Tâm A bán kính 2cm và tâm
B bán kính 2cm.Hi : V hình tròn khi ã bit tâm cn lu iu gì? - t mi nhn com pa úng v trí tâm.Hi : Khu compa bng bao nhiêu ?- 2cm-
Yêu cu HS làm vào v- Nhn xét mt s bài ca HS.- HS làm bài
* Bài 3* Bài 3- Gi HS c yêu cu bài tp.- V theo mu.- Yêu cu HS
quan sát hình v và tr li câu hi + Hình v gm nhng hình gì ? - Mt hình tròn ln và hai na hình tròn nh + Có nhn xét gì v các tâm ca hình tròn ln và hai na hình tròn ? - Cùng nm trên mt ng thng - Ta nên bt u v hình tròn nào trc ?
- Yêu cu HS v vào v - V hình tròn ln trc, ri v hai na hình tròn sau - Nhn xét mt vài bài ca HS.- HS làm bài - Nhn xét, cha bài và cho im HS
3cm
2cm 2cm
Trang 11CHU VI HÌNH TRÒN
I- MỤC TIÊU :
Giúp HS :
- Hình thành c quy tc, công thc tính chu vi hình tròn
- Vn dng tính chu vi hình tròn theo s o cho trc
II- DÙNG DY - HC :
- Bng ph v mt hình tròn
- C GV và HS chun b mnh bìa cng hình tròn bán kính 2cm
III- HOT NG DY - HC :
Hot ng dy Hot ng hc Kim tra bài c - Gi 1 HS v bán kính
và mt ng kính trong hình tròn trên bng ph, so sánh dài ng kính và bán kính - HS thc hin v Tr li
- Lp làm v nháp Hi : Nêu các bc khi v hình tròn vi kích thc cho sn ?
Hi : âu là ng tròn ? - HS ch trên hình v phn ng tròn H1:
Gii thiu công thc và quy tc tính chu vi hình tròn a) T chc hot ng
trên dùng trc quan - GV : Ly mnh bìa hình tròn có bán kính 2cm gi lên và yêu
cu HS ly hình tròn ã chun b lên bàn, ly thc có chia vch n xng-ti-mét
và mi-li-mét ra - HS ly hình tròn và thc ã chun b t lên bàn theo yêu cu ca GV - GV kim tra dùng hc tp ca HS, to ra nhóm hc tp - Yêu cu các em tho lun nhóm, tìm cách xác nh dài ng tròn nh thc chia mi-li-mét và xng-ti-mét - Các cách có th :
+ Cách 1 : HS ly dây qun quanh hình tròn, sau ó dui thng dây lên thc, o c kt qu 12,56cm
+ Cách 2 : HS t thc lên bàn - GV gii thiu - dài ng tròn bán kính
2cm bng dài on thng ABHi : Chu vi ca hình tròn bán kính 2cm ã chun b bng bao nhiêu ? - Chu vi ca hình tròn bán kính 2cm khong 12,5 n 12,6cm. H2: Gii thiu công thc tính chu vi hình tròn - HS nghe, theo dõi ng kính x
3,14 = Chu vi - Gi HS nhc li.- HS nhc li : Mun tính chu vi ca hình tròn
ta ly ng kính nhân vi s 3,14- GV chính xác hóa công thc và ghi bng :
C = d x 3,14
c là chu vi hình tròn
d là ng kính ca hình tròn - HS ghi vào v công thc :
C = d x 3,14
c là chu vi hình tròn
d là ng kính ca hình tròn Hi : ng kính bng my ln bán kính ? Vy có
th vit công thc di dng khác nh th nào ? d = r x 2 vy ta có :
C = r x 2 x 3,14
C là chu vi
r là bán kính hình tròn- Yêu cu phát biu quy tc ?- HS nêu thành quy tc Ví d minh ha : Tính chu vi hình tròn có bán kính là 3cm, 4cm ?- 2 HS làm bng, HS làm