Hướng dẫn HS học bài và làm bài về nhà 2' - Học lí thuyết: Khái niệm định lí; cách chứng minh định lí, phân biệt giả thiết, kết luận của định lí, nắm được các bước chứng minh 1 định lí..[r]
Trang 1Ngày soạn: Ngày dạy
Tiết 12: Định lí
1.Mục tiêu
a.Về kiến thức.
- Biết cấu trúc của một định lí (Giả thiết - Kết luận) Biết thế nào là chứng minh một định lí
b.Về kĩ năng - Biết đưa một định lí về dạng: “ Nếu…thì…”
- Làm quen với mệnh đề logic p q
c.Về thái độ -Học sinh yêu thích học hình
2.Chuẩn bị của GV & HS
a.Chuẩn bị của GV
Giáo án + Tài liệu tham khảo + Đồ dùng dạy học + Bảng phụ bài tập phần củng cố.
b.Chuẩn bị của HS Học bài cũ, đọc trước bài mới, dụng cụ học hình 3.Tiến trình bài dạy
a Kiểm tra bài cũ: (không kiểm tra )
* Đặt vấn đề: (4')
Gv: Cho tính chất: “ hai góc đối đỉnh thì bằng nhau”
a Hãy cho biết tính chất trên được khẳng định bằng cách nào
b Hãy tìm thêm những tính chất được khẳng định nhờ suy luận
HS:
a được khẳng định nhờ quan sát, đo đạc, gấp giấy, suy luận
b …
Gv: Những tính chất (khẳng định) như vậy được gọi là một định lí Vậy thế nào
là một định lí, cách phát biểu, cách khẳng định một định lí như thế nào? Ta vào bài học hôm nay
* Hoạt động 1: Tìm hiểu k /n Định lí (20') 1 Định lí:
Gv Cho học sinh đọc phần Định lí trong Sgk /99
K? Vậy thế nào là một định lí
Hs
Gv
………
Chốt
a Khái niệm: Định lí là một
khẳng định được suy ra từ những khẳng định được coi
là đúng
? Tính chất " Hai góc đối đỉnh thì bằng nhau" có
phải là định lí không? Vì sao?
Hs ………
Gv Ba tính chất ở tiết 10 (6) là ba định lí
? Em hãy phát biểu lại 3 tính chất đó
Hs
Gv
………
Nx,chốt
Gv Đây là nội dung bài tập? 1(hs tự ghi vở) ? 1 (Sgk/99)
Tb? Nhắc lại nội dung 3 định lí này
? Em nào có thể lấy thêm ví dụ về các định lí mà
ta đã học
Trang 2- Một đường thẳng cắt 2 đường thẳng sao cho
có một cặp góc so le trong bằng nhau thì 2
đường thẳng đó song song với nhau
- Nếu 1 đường thẳng cắt 2 đường thẳng song
song thì 2 góc so le trong bằng nhau
Gv Một định lí có cấu trúc như thế nào? Ta sang
phần b
b Cấu trúc một định lí:
Gv Nhắc lại Định lí: "Hai góc đối đỉnh thì bằng
nhau"
K? Một em lên bảng vẽ hình của Định lí, kí hiệu
trên hình vẽ A A
1 ; 2
? Theo em trong Định lí trên điều đã cho là gì?
Điều phải suy ra là gì?
Hs Cho biết: A A là hai góc đối đỉnh
1 ; 2
Phải suy ra: A A
1 2
Gv Giới thiệu: Vậy trong một định lí: Điều cho
biết là giả thiết của định lí và điều suy ra là kết
luận của định lí
Tb? Vậy Định lí gồm mấy phần là những phần nào?
Gồm 2 phần:
Giả thiết (GT): điều đã cho Kết luận (KL): những điều cần suy ra
Gv Giới thiệu viết tắt của giả thiết và kết luận: GT;
KL
Gv Mỗi định lí đều có thể phát biểu dưới dạng:
" Nếu thì " phần nằm giữa từ "nếu" và từ
"thì" là giả thiết, sau từ thì là kết luận
? Em hãy phát biểu lại tính chất 2 góc đối đỉnh
dưới dạng "Nếu thì "
c, Khi định lí phát biểu dưới dạng " Nếu thì "
phần nằm giữa từ nếu và từ thì là giả thiết, sau từ thì là kết luận
Hs Nếu 2 góc đối đỉnh thì 2 góc đó bằng nhau
K? Dựa vào hình vẽ trên bảng em hãy viết gt, kl
bằng kí hiệu
Hs Gt A và đối đỉnh
1
2
1 2
Gv Cho học sinh làm? 2 (Sgk/100) ? 2 (Sgk/100)
Giải:
Tb? Gọi 1 em đứng tại chỗ trả lời câu a a, Giả thiết: Hai đường
thẳng phân biệt cùng // với đường thẳng thứ ba
Kết luận: Chúng song song với nhau
b, K? Vẽ hình minh hoạ Định lí trên và viết giả thiết,
kết luận bằng kí hiệu
O 1 2
c b a
Trang 3GT a // c ; b // c
KL a // b
* Hoạt động 2: Chứng minh định lí (12') 2 Chứng minh định lí.
Gv Cho học sinh nghiên cứu Sgk và trả lời câu hỏi:
Thế nào là chứng minh định lí
* Chứng minh định lí: là
dùng lập luận để từ giả thiết suy ra kết luận
Gv Ta xét ví dụ: chứng minh định lí: "Góc tạo bởi
2 tia phân giác của hai góc kề bù là 1 góc
vuông"
Hs Đọc định lí (2cách 2 - Sgk/100)
Hs Đọc và nghiên cứu ví dụ từ đó suy nghĩa rút ra
nhận xét cách trình bày chứng minh 1 Định lí
? Qua nghiên cứu ví dụ em có nhận xét gì về
cách trình bày chứng minh định lí
Hs Trình bày cách chứng minh định lí gồm có:
1 Vẽ hình
2 Ghi giả thiết, kết luận
3 Các bước chứng minh
? Để vẽ được hình ta dựa vào đâu?
Hs Dựa vào cách phát biểu cụ thể
? Cách phát biểu cụ thể của Định lí này như thế
nào?
Hs Nếu Om và On là hai tia phân giác của 2 góc
kề bù thì mOnA là góc vuông
? Dựa vào bài toán và hình vẽ ta xác định được
GT, Kl như thế nào?
Hs Nêu giả thiết, kết luận
Tb? Vậy phần chứng minh có mấy bước chứng
minh
Hs 4 bước chứng minh
Tb? Bước 1 nêu cái gì? Đâu là khẳng định, đâu là
căn cứ
Hs ………
? Bước 2 nêu cái gì? Đâu là khẳng định, đâu là
căn cứ
Hs ………
? Bước 3, bước 4 nêu cái gì? Xác định khẳng
định và căn cứ của khẳng định
Hs ………
Gv Nhấn mạnh: Trong khi trình bày trong mỗi
bước chứng minh: Khẳng định và căn cứ có thể
viết trước hoặc sau
? Chúng ta vừa chứng minh một định lí thông
qua ví dụ này em hãy cho biết muốn chứng
Trang 4minh 1 định lí ta cần làm như thế nào?
minh 1 định lí ta cần:
- Vẽ hình minh hoạ định lí
- Dựa vào hình vẽ viết giả thiết, kết luận bằng kí hiệu
- Từ giả thiết đưa ra các khẳng định và nêu kèm theo các căn cứ của nó cho đến kết luận
? Vậy chứng minh định lí là gì?
Hs Là dùng lập luận để từ giả thiết suy ra kết luận
c.Củng cố (7')
? Định lí là gì? Định lí gồm những phần nào?
? Giả thiết là gì? Kết luận là gì?
Gv Treo bảng phụ bài tập sau:
Bài tập: Tìm trong các mệnh đề sau, mệnh đề
nào là định lí Hãy chỉ ra giả thiết, kết luận của
định lí
a, Nếu 1 đường thẳng cắt 2 đường thẳng song
song thì 2 góc trong cùng phía bù nhau
b, Hai đường thẳng song song là 2 đường thẳng
không có điểm chung
c, Trong 3 điểm thẳng hàng có 1 và chỉ 1 điểm
nằm giữa 2 điểm còn lại
Hs Thảo luận theo nhóm
? Gọi đại diện mỗi nhóm trả lời 1 ý
Gv Chốt
d Hướng dẫn HS học bài và làm bài về nhà (2')
- Học lí thuyết: Khái niệm định lí; cách chứng minh định lí, phân biệt giả thiết, kết luận của định lí, nắm được các bước chứng minh 1 định lí
- Làm bài tập: 49, 50, 51, 52, 53/ 101,102
- Chuẩn bị bài sau: Luyện tập