1.Kiến thức: -Sự đa dạng về đối tượng được giới thiệu trong văn bản thuyết minh -Ñaëc ñieàm caùch laøm baøi vaên thuyeát minh veà danh lam thaéng caûnh -Mục đích,yêu cầu,cách quan sát và[r]
Trang 1TUẦN 21 Ngày soạn:08.01.2011
Tiết: 81 Ngày dạy: 10.11.2011
TỨC CẢNH PÁC BÓ
-Hồ Chí
Minh-A.MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT.
-Bước đầu biết đọc hiểu một tác phẩm thơ tiêu biểu của nhà thơ chiến sĩ Hồ Chí Minh
-Thấy được nghệ thuật độc đáo và vẻ đẹp tam hồn Hồ Chí Minh trong bài thơ
B.TRỌNG TÂM KIẾN THỨC,KỸ NĂNG.
1.Kiến thức:
-Thơ Hồ Chí Minh sử dụng thể thớ tứ tuyệt để thề hiện tinh thần hiện đại của người chiến
sĩ cách mạng
-Cuộc sống vật chất và tinh thần của Hồ Chí Minh trong những năm tháng hoạt động cách
mạng đầy khó khăn,gian khổ qua một bài thơ được sáng tác trong những ngày cách mạng
chưa thành công
2.Kỹ năng:
-Đọc hiểu thơ tứ tuyệt của Hồ Chí Minh
-Phân tích được những chi tiết nghệ thuật tiêu biểu trong tác phẩm
3.Thái độ:
-Học sinh yêu quý bác hồ của chúng ta hơn,tran trọng những thành quả màchúng ta đã
giàng được
-Có nhận thức và trân trọng cuộc sống hơn
C.PHƯƠNG PHÁP.
-Vấn đáp,kết hợp thảo luận,phân tích và diễn giảng
D.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC.
1.Ổn định:Kiểm diện HS:Lớp 8a3……….8a4………
2.Bài cũ:Vì sao bài thơ lại đặc nhan đề là Khi con tu hú?Đọc thuộc lòng và diễn cảm bài thơ
Aâm thanh của tiếng chim tu hú mở đầu và kết thúc đoạn 2 có vai trò gì ? Tâm
trạng của nhà thơ trong 2 đoạn ấy có được thể hiện bằng 1 cách không ? Vì sao?
3.Bài mới:Ở lớp 7 , các em đã được học 2 bài thơ rất hay của Bác Hãy nhớ lại tên , hoàn
cảnh sáng tác và thể loại của 2 bài thơ này ? Đó là những bài thơ nổi tiếng của CTHCM viết
hồi đầu kháng chiến chống pháp ở Việt Bắc Con hôm nay, Chúng ta lại một lần nữa được gặp
Người ở suối LêNin , hang Pác Bo ( huyện Hà Quảng , Tỉnh Cao Bằng)vào mùa xuân năm
1941 qua bài thơ tứ tuyệt Tức cảnh Pác Bó
Hoạt động 1:Giới thiệu tác giả,tác phẩm
Gọi HS đọc chú thích dấu sao sgk
? Hãy nêu vài nét về tác giả , tác phẩm? ( Sgk)
GV cùng HS đọc ( yêu cầu giọng đọc vui , pha chút hóm
hỉnh , nhẹ nhàng , thanh thoát , thoải mái , sảng khoái ;
rõ nhịp thơ 4/3 hoặc 2/2/3)
Giải thích từ khó
? Người làm thơ , khi nhân một sự việc , một cảnh
I GIỚI THIỆU CHUNG
1 Tác giả : Sgk
2 Tác phẩm : SGK
II ĐỌC -HIỂU VĂN BẢN
1 Đọc – tìm hiểu từ khó
Trang 2tượng nào đó mà cảm hứng thì thơ ấy thường được gọi
là tức cảnh Từ đó có thể hiểu tên bài thơ Tức cảnh
Pác Bó ntn?Cảnh Pác Bó , nơi diễn ra sinh hoạt và làm
việc của Bác trong những ngày cách mạng gian khổ đã
gợi cảm xúc vui thích , thoải mái để người cao hứng làm
thơ Tức cảnh Pác Bó
? Bài thơ đươcợc viết theo thể thơ gì ? ( TN TT)
? Em nhận ra phương thức biểu đạt nào được kết hợp
trong vb ? Trong đó phương thức nào là chủ đạo ?Kết
hợp tự sự và biểu cảm , trong đó biểu cảm là chủ đạo
? Theo dõi nội dung , có thể tách bài thơ này thành mấy
ý lớn ? Nêu nội dung của mỗi ý ?
3 câu đầu – Cảnh sinh hoạt và làm việc của Bác
ở Pác Bó
1 câu cuối – cảm nghĩ của Bác
Gọi hs đọc 3 câu đầu
? Cấu tạo của câu 1 có gì đặc biệt ? Chỉ ra cấu tạo đặc
biệt đó ? Dùng phép đối : Sáng ra bờ suối /tối vào hang
Đối thời gian : sáng , tối ; Đối không gian: suối ,hang
Đối hoạt động : ra, vào
? Theo em, phép đối này có sức diễn tả sự việc và con
người ntn?
-Diễn tả hoạt động đều đặn , nhịp nhàng của con người
Diễn tả quan hệ gắn bó hoà hợp giữa con người và thiên
nhiên Pác Bó
? Từ câu thơ đó ta hiểu gì về cuộc sống của Bác khi ở
Pác Bó?
-Cuộc sống hài hoà , thư thái và có ý nghĩa của người
cách mạng luôn làm chủ hoàn cảnh
? Dựa vào chú thích trong sgk , hãy giải nghĩa lời thơ
Cháo bẹ rau măng vẫn sẳn sàng ?
? Câu thơ kể về những thứ hết sức đơn giản như chaó
bẹ rau măng , lại có sức gợi suy tư về con người cách
mạng và thiên nhiên ở Pác Bó Cảm nghĩ của em ntn?
-Bữa ăn đơn giản nhưng chan chứa tình cảm , bởi đó là
những thứ do thiên nhiên ban tặng và con người cung
cấp
- Thức ăn lúc nào cũng đầy đủ , dư thừa
?Em có nhận xét gì về giọng điệu của 2 câu thơ đầu ?
-Giọng điệu êm ái , thoải mái , nhẹ nhàng
?Qua đó, phản ánh trạng thái tâm hồn ntn của người
làm thơ ?
Trong gian khổ vẫn thư thái vui tươi , say mê
cuộc sống , cách mạng , hoà hợp với thiên nhiên
2.Tìm hiểu văn bản
a Bố cục : 2 phần b.Phân tích
b.1 Cảnh sinh hoạt và làm việc
của Bác ở Pác Bó
Sáng ra bờ suối /tối vào hang
-> Đối ngữ
=> Giới thiệu nơi Bác ở , chỗ làm việc , nếp sinh hoạt đều đặn của Bác
=> Thể hiện thái độ nghiêm túc , lối sống giản dị , ung dung hoà điệu với cuộc sống núi rừng
Cháo bẹ rau măng vẫn sẳn sàng
-> Thức ăn lúc nào cũng đầy đủ , dư thừa
=> Niềm lạc quan trước cuộc sống gian khổ
Trang 3và con người Pác Bó
?Trong câu thơ Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng
Được sử dụng nghệ thuật gì ? Đối á ý và đối thanh :
-Đối ý : điều kiện làm việc tạm bợ / nội dung công việc
quan trọng , trang nghiêm
- Đối thanh : bằng ( chông chênh ) / Trắc ( dịch sử
Đảng)
Láy “ chông chênh
? Hãy giải thích từ chông chênh ?
-Chông chênh nó không chỉ miêu tả cái bàn đá tự tạo
mà còn phần nào gợi ra cái ý nghĩa tượng trưng cho thế
lưc cách mạng nước ta đang trong thời kì khó khăn
?Dịch sử Đảng là làm việc gì , mục ích ?
-BH dịch sử Đảng Cộng sản Liên Xô làm tài liệu huấn
luyện cán bộ , đồng thời chính là xoay chuyển lịch sử
VN
?Hình ảnh Bác ngồi bên bàn đá Chông chênh dịch sử
Đảng có ý nghĩa ntn?
-Đó là hình tượng người chiến sĩ được khắc hoạ chân
thực vừa có tầm vóc lớn lao , trong tư thế uy nghi , giống
như bức tượng đài vị lãnh tụ cách mạng
? Từ 3 câu thơ đầu em thấy con người cách mạng hiện
lên ntn? ( yêu thiên nhiên , yêu công việc cách mạng
Luôn tìm thấy niềm vui hoà hợp giữa tâm hồn với cách
mạng , với thế giới tạo vật , Luôn làm chủ cuộc sống
trong bất kì hoàn cảnh nào
Gọi hs đọc câu thơ cuối
? Từ nào có ý nghĩa quan trọng nhất của câu thơ ? Vì
sao ?
Từ sang ; Sang : sang trọng , giàu sang
-ở đây là sự sang trọng , giàu có về mặt tinh thần của
những cuộc đời làm cách mạng lấy lí tưởng cứu nước
làm lẽ sống , không hề bị khó khăn, gian khổ thiếu thốn
khuất phục
-Còn là cái sang trọng giàu có của một nhà thơ luôn tìm
thấy sự hài hoà tự nhiên , thư thaí trong sạch với thiên
nhiên đất trời
? Trong thơ, Bác hay nói cái sang của người làm cách
mạng , kể cả khi chịu cảnh tù đày Em còn biết những
câu thơ nào như thế ?
- Hôm nay xiềng xích thay dây trói
Mỗi bước leng keng tiếng ngọc rung
- Tuy bị tình nghi là gián điệp
Mà như khanh tướng vẻ ung dung
Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng
- > Đoiá ý và đối thanh , láy -> Công việc hàng ngày của Bác dịch sử Đảng để tìm đường cứu nứơc
=> Tư thế uy nghi lớn lao của người chiến sĩ cách mạng
b.2.Cảm nghĩ của Bác Cuộc đời cách mạng tật là sang
- > Giọng thơ đùa vui , hóm hỉnh
=> Khẳng định cuộc đời cách mạng đầy khó kghăn , gian khổ nhưng vẫn được đánh giá là “ sang”
=> Tinh thần lạc quan , , yêu đời , thái độ ung dung , tự tại , lòng yêu tự do , tự chủ của Bác
3.Tổng kết
Ghi nhớ : sgk –30
III Hướng dẫn tự học
-Học thuộc bài thơ , phần ghi nhớ Soạn bài “ câu cần
Trang 4? Niềm vui trước cái sang của một cuộc sống đầy gian
khổcho ta hiểu thêm vẻ đẹp nào trong cách sống của
Bác ?
?Bài thơ Tức cảnh Pác Bó nói với chúng ta điều gì về
những ngày Bác sống và làm việc ở Pác Bó? ( Ghi nhớ
khiến ”
E.RÚT KINH NGHIỆM. ………
………
………
. - -
TUẦN 21 Ngày soạn:10.01.2011 Tiết: 82 Ngày dạy: 12.01.2011 CÂU CẦU KHIẾN A.MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT. -Nắm vững đặc điểm hình thức và chức năng của câu cầu khiến -Biết sử dụng cau cầu khiến phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp B.TRỌNG TÂM KIẾN THỨC,KỸ NĂNG. 1.Kiến thức: -Đặc điểm,chức năng của câu cầu khiến 2.Kỹ năng: -Nhận biết câu cầu khiến trong văn bản -Sử dụng câu cầu khiến phù hợp với hoàn cảnh giao tiếp 3.Thái độ: -Hs sử dụng câu cầu khiến đúng trong giao tiếp C.PHƯƠNG PHÁP. -Diễn giảng,thuyết trình,phân tích,kết hợp thảo luận nhóm D.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC. 1.Ổn định: Kiểm diện HS:Lớp 8a3……….8a4………
2.Bài cũ:- Thế nào là câu nghi vấn ?
- Nêu những chức vụ của câu nghi vấn ? Cho vd minh hoạ
3.Bài mới:"Nào chúng ta hãy mở sách để vào bài mới.” Thầy vừa ra một yêu cầu đối với
các em và kiểu câu thầyvừa nói chính là kiểu câu càu khiến mà chúng ta học hôm nay
Hoạt động 1:tìm hiểu đặc điểm hình thức và
chức năng câu cầu khiến
Gọi hs đọc vd
? Trong 2 đoạn trích trên , có những câu nào là
câu cầu khiến ?
- Thôiđừng lo lắng
- Cứ về đi
- Đi thôi
I.TÌM HIỂU CHUNG:
1.Đặc điểm hình thức và chức năng
a Ví dụ : SGK - 30
- Thôi đừng lo lắng
-> Khuyên bảo , động viên
- Cứ về đi
-> yêu cầu , nhắc nhở
Trang 5? Đặc điểm hình thức nào cho biết đó là câu cầu
khiến ? ( có những từ cầu khiến : đừng , đi , thôi
)
? Câu cầu khiến trong 2 đoạn trích dùng để làm
gì ?
- - Thôi đừng lo lắng ( khuyên bảo)
- Cứ về đi ( yêu cầu )
- Đi thôi( yêu cầu)
* GV yêu cầu hs đọc to những câu mẫu trong
sgk Chú ý âm điệu , giọng điểu phát âm câu
nói :
? Cách đọc câu “ Mở cửa ” trong câu a có gì
khác với cách đọc câu “ Mở cửa !” trong câu b
không?
“ Mở cửa.”là câu trần thuật và “ Mở cửa !” là
câu cầu khiến : Câu thứ hai phát âm với giọng
điệu nhấn mạnh hơn
? Câu “ Mở cửa !” trong vd b dùng để làm gì ,
khác với câu “ Mở cửa ” trong vd a ở chổ nào ?
- câu b dùng để đề nghị , ra lênh , còn vd a
dùng để trả lời câu hỏi
? Qua đó , hãy nêu đặc điểm hình thức và chức
năng của câu cầu khiến ? ( ghi nhớ sgk )
? Hãy tìm một vài vd để minh hoạ ?
- Đi thôi con
- > Yêu cầu , nhắc nhở
+ Đặc điểm hình thức
- Là câu có những từ cầu khiến như : hãy , đừng , chớ đi , thôi , nào … hay ngữ điệu cầu khiến
- - Câu cầu khiến thường kết thúc bằng dấu chấm than
+ Chức năng :
- Dùng để ra lệng , yêu cầu , đề nghị , khuyên bảo
2 Ghi nhớ : SGK t.31
(?) Hãy nêu yêu cầu
của bài tập 1 ?
(HSTLN)
(?) Bài tập 2 yêu cầi
II.LUYỆN TẬP:
Bài tập 1 : Xác định câu cầu khiến thông quan đặc điểm hình thức
của nó
a Hãy ; b, đi c, đừng
* Nhận xét về chủ ngữ trong 3 câu trên :
a, vắng chủ ngữ : chủ ngữ chắc chắn chỉ là người đối thoại , nhưng phải dựa vào ngữ cảnh của những câu trước đó người đọc mới biết được người đối thoại đó là ai: Lang Liêu
b, Chủ ngữ là ông giáo, ngôi thứ 2 số nhiều
c, Chủ ngữ là chúng ta , ngôi thứ nhất số nhiều
* Thêm , bớt chủ ngữ :
a, Con hãy lấy gạo làm bánh mà lễ Tiên Vương ( không thay đổi ý nghĩa mà chỉ làm cho đối tượng tiếp nhận được thể hiện rõ hơn và lời yêu cầu nhẹ nhàng hơn , tình cảm hơn)
b, Hút trước đi ( ý nghĩa cầu khiến dường như mạnh hơn , câu nói kém lịch sự hơn)
c, Nay các anh đừng làm gì nữa , thử xem lão Miệng có sống được
không ( ý nghĩa câu bị thay đổi ; chúng ta bao gồm cả người nói và người nghe , các anh : chỉ có người nghe)
Trang 6điều gì ?
(?) Đối với trường
hợp c Tình huống
mô tả trong truyện
và hình thức vắng
CN trong 2 câu cầu
khiến này có liên
quan gì với nhau
không ?
(?) Nêu yêu cầu của
bài tập 3 ?
Gọi hs đọc bài tập 4
? ( HSTLN)
Bài tập 2 :
A, Thôi, im cái điệu hát mưa dầm sùi sụt ấy đi ( vắng CN)
B, Các em đừng khóc ( có CN , ngôi thứ 2 số nhiều )
C, Đưa tay cho tôi mau ; cầm lấy tay tôi này ( không có từ cầu khiến , chỉ có ngữ điệu cầu khiến)
* Có , trong tình huống cấp bách , gấp gáp , đòi những người có liên quan phải có hành động nhanh và khịp thời , câu cầu khiến phải ngắn gọn , vì vậy CN chỉ người tiếp nhận thường vắng mặt
* Chú ý : Độ dài của câu cầu khiến thường tỉ lệ nghịch với sự nhấn mạnh ý nghĩa cầu khiến , câu càng ngắn thì ý nghĩa cầu khiến càng mạnh
Bài tập 3 :
- Câu a vắng chủ ngữ
- Câu b có CN , ngôi thứ 2 số ít Nhờ có CN ở câu b ý câu cầu khiến nhẹ hơn , thể hiện rõ hơn tình cảm của người nói đối với người nghe
Bài tập 4 :
- DC nói với DM ( mục đích cầu khiến )
- DC tự coi mình là vai dưới so với DM và lại là người yếu đuối , nhút nhát vì vậy ngôn từ của DC thường khiêm nhường , có sự rào trước đón sau
- Trong lời DC yêu cầu DM tác giả không dùng câu cầu khiến ( mà dùng câu nghi vấn ) : có hay là , không thể thay bằng hoặc là làm cho ý câu cầu khiến nhẹ hơn , ít rõ ràng hơn Cách dùng
- lời cầu khiến như thế rất phù hợp với tính cách DC và vị thế của
DC so với DM
III HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Học phần ghi nhớ
- Hoàn thành bài tập
- Soạn bài “ thuyết minh về một danh lam thắng cảnh
E.RÚT KINH NGHIỆM.
………
………
………
. - -
Trang 7TUẦN 21 Ngày soạn:11.01.2011
Tiết: 83 Ngày dạy: 13.01.2011
THUYẾT MINH VỀ MỘT DANH LAM THẮNG CẢNH
A.MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT.
-Tiếp tục bổ sung kiến thức và kĩ năng làm văn thuyế minh
B.TRỌNG TÂM KIẾN THỨC,KỸ NĂNG.
1.Kiến thức:
-Sự đa dạng về đối tượng được giới thiệu trong văn bản thuyết minh
-Đặc điềm cách làm bài văn thuyết minh về danh lam thắng cảnh
-Mục đích,yêu cầu,cách quan sát và cách làm bài giới thiệu danh lam thắng cảnh
2.Kỹ năng:
-Quan sát danh lam thắng cảnh
-Tạo được một văn bản thuyết minh theo yêu cầu
3.Thái độ:
-Biết trân trọng và biết giữ gìn danh lam thắng cảnh
C.PHƯƠNG PHÁP.
-Vấn đáp,thảo luận,phân tích
D.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC.
1.Ổn định: Kiểm diện HS:Lớp 8a3……….8a4………
2.Bài cũ:- Nêu phương pháp thuyết minh một cách làm
- Đọc bài tập ở nhà ( thuyết minh cách làm một món ăn
3.Bài mới:Trên cơ sở bài cũ giới thiệu bài mới
Hoạt động 1:Tìm hiểu chung
Gọi hs đọc bài văn mẫu
?Bài văn thuyết minh giới thiệu mấy đối tượng ? Các
đối tượng ấy có quan hệ với nhau ntn?
- Về hồ HK Ngọc Sơn 2 đối tượng này có quan hệ
gần gũi, gắn bó với nhau Đề Ngọc Sơn lạc trên hồ
HK
? Qua bài thuyết minh , em hiểu biết được thêm
những kiến thức gì về 2 đối tượng trên ?
- Về hồ HK : nguồn gốc hình thành , sự tích những
tên hồ
- Về đền Ngọc Sơn : Nguồn gốc và sơ lược quá trình
xây dựng đền Ngọc Sơn , vị trí và cấu trúc của đền
?Muốn có tri thức ấy thì người ta phải làm thư thế
nào ?
- Người viết phải trang bị kiến thức sâu rộng về địa lí
I, TÌM HIỂU CHUNG
1, Giới thiệu một danh lam thắng
cảnh
- Muốn viết bài giới thiệu về một danh lam thắng cảnh thì tốt nhất kiện phải đến tận nơi để nhiều lần để xem xét , quan sát , nghe , nhìn , hỏi han , tìm hiểu trực tiếp
- Có bố cục 3 phần Lời giới thiệu
ít nhiều phải kèm theo miêu tả , bình luận thì sẽ hấp dẫn hơn ; tuy nhiên bài viết phải dựa trên cơ sở kiến thức đáng tin cậy và có phương pháp thích hợp
Trang 8, lịch sử , văn hoá , văn học có liên quan đến đối
tượng đó
- Phải đọc sách báo , tài liệu có liên quan , thu thập
thông tin , ghi chép
- Phải xem phim , ảnh … băng , tốt nhất có điều kiện
phải đến tận nơi để nhiều lần để xem xét , quan sát ,
nghe , nhìn , hỏi han , tìm hiểu trực tiếp
?Bài viết được sắp xếp theo bố cục ntn? Theo em có
gì thiết xót trong bố cục ? Có phải thiếu phần Mở
bài không ?
- Bài viết được sắp xếp theo 3 phần, nhưng
thiếu xót về bố cục còn thiếu phần MB , KB
?Theo em , về nội dung bai thuyết minh trên đây còn
thiếu những gì ?
- Thiếu miêu tả vị trí , độ rộng hẹp của hồ , vị
trí của tháp rùa , của đề Ngọc Sơn , cầu thê
húc
- Thiếu miêu tả quang cảnh xung quanh , cây
cối , màu nước xanh thỉnh thoảng rùa nổi lên …
Nội dung bài viết do vậy còn khô khan
Gọi hs đọc phần ghi nhớ
Hoạt động 2:Luyện tập
?theo em có thể giới thiệu hồ Hoàn Kiếm và đền
Ngọc Sơn bằng quan sát được không ? Thử nêu
những quan sát , nhật xét mà em biết ?
?Xây dựng bố cục Theo em , giới thiệu một thắng
cảnh thì phải chú ý tới những gì ?
-Vị trí địa lí của thắng cảnh nằm ở đâu , thắng cảnh
có những bộ phận nào , lần lượt giới thiệu, mô tả
từng phần ; vị trí của thắng cảnh trong đời sống tình
cảm của con người Yếu tố miêu tả trong văn thuyết
minh rất cần thiết , nhưng chỉ có tác dụng khơi gợi ,
không được lu mờ tri thức chính xác về đối tượng
? Bài tập 2 yêu cầu điều gì ? ( HSTLN)
? Nếu viết lại bài này theo bố cục 3 phần , em sẽ
chọn những chi tiết tiêu biểu nào để làm nổi bật giá
trị lịch sử và văn hoá của di tích ?
-Lời văn cần chính xác và biểu cảm
2, Ghi nhớ : sgk
II, LUYỆN TẬP
Bài 1 :
Mb : Giới thiệu , dẫn khách có cái
nhìn bao quát về quần thể danh lam thắng cảnh hồ HK – đền Ngọc Sơn
TB:cần bổ sung thêm
- Về vị trí hồ , diện tích độ sâu
- Cầu thê húc : nói kĩ hơn về Tháp Rùa , về rùa hồ HK , quang cảnh đường phố quanh hồ
KB : ý nghĩa lịch sử , xã hội , văn
hoá của thắng cảnh , bài học về giữ gìn và bảo tồn thắng cảnh
Bài tập 2: Có thể từ trên gác nhà
Bưu điện , nhìn bao quát cảnh hồ – đền ; từ đường Đinh tiên Hoàng nhìn Đài Ngiên , tháp bút , qua cầu thê húc, vào đền Tả bên trong đền Từ trấn Ba Đình ra hồ , về phái thuỷ tạ , phái Tháp Rùa , giới thiệu tiếp
Bài tập 3:
Rùa hồ Gươm , truyền thuyết trả gươm thần , cầu Thê Húc , Tháp Bút , vấn đề giữ gìn cảnh quan và trong sạch HG
III.HƯỚNG DẪN TỰ HỌC:
Học thuộc phần ghi nhớ
- Soạn bài Oân tập về văn bản thuyết minh
E.RÚT KINH NGHIỆM.
………
………
………
Trang 9. - -
Tiết: 84 Ngày dạy: 14.01.2011
ÔN TẬP VỀ VĂN BẢN THUYẾT MINH
A.MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT.
-Hệ thống được kiến thức về văn bản thuyết minh
-Rèn luyện nâng cao một bước kĩ năng làm bài văn thuyết minh
B.TRỌNG TÂM KIẾN THỨC,KỸ NĂNG.
1.Kiến thức:
-Nắm khái niệm,các phương pháp,yêu cầu cơ bản khi làm bài ăn thuyết minh
-Sự phong phú,đa dạng về đối tượng cần giới thiệu trong văn bản thuyết minh
2.Kỹ năng:
-Khái quát hệ thống những kiến thức đã học,đọc hiểu,yêu cầu đề bài văn thuyết minh
-Biết quan sát,lập dàn ý,viết đoặn văn,bài văn thuyết minh
3.Thái độ:
-Có sự nhận thức đúng tập trung khi làm văn thuyết minh
C.PHƯƠNG PHÁP.
-Vấn đáp,thảo luận,phân tích
D.TIẾN TRÌNH DẠY HỌC.
1.Ổn định: Kiểm diện HS:Lớp 8a3……….8a4………
2.Bài cũ:kiểm tra việc chẩn bị bài của hs
3.Bài mới:Tiết trước thầy trò chúng ta đã tìm hiểu cách thuyết minh về một danh lam thắng
cảnh.Vậy để giúp lớp chúng ta hiểu và nắm rõ hơn cách thuyết minh về một danh lam thắng
cảnh,chúng ta sẽ di vảo tiết ôn tập.
HOẠT ĐỘNG CỦA
GV VÀ HS
NỘI DUNG BÀI HỌC
? vb thuyết minh có
vai trò và tác dụng
ntn trong đời sống ?
? Vb thuyết minh có
những tính chất gì
khác với vb tự sự ,
miêu tả , biểu cảm ,
nghị luận ?
? Muốn làm tốt bài
văn thuyết minh , cần
phải chuẩn bị những
I Lí thuyết : Bài 1 :
vì nó cung cấp tri thức , những hiểu biết để con người có thể vận dung , phục vụ lợi ích của mình Trong đời sống hàng ngày không thể thiếu được các vb thuyết minh
Bài 2 : VB thuyết minh có tính chất tri thức , khách quan ; là loại
vb có khả năng cung cấp tri thức xác thực , hữu ích cho con người
VB thuyết minh khác với vb nghị luận , tự sự , miêu tả , biểu cảm , hành chính công vụ ở chổ vb thuyết minh chủ yếu trình bày tri thức một cách khách quan , giúp con người hiểu biết được đặc trưng , tính chất của sự vật , hiện tượng và biết cách sử dụng chúng vào mục đích có lợi cho con người
Bài 3 : Khi làm một bài văn thuyết minh , người viết cần phải
nghiên cứu , tìm hiểu sự vật , hiện tượng cầnthuyết minh , nhất là
Trang 10gì ? Bài văn thuyết
minh phải làm nổi
bật điều gì ?
? Những phương
pháp thuyết minh nào
thường được chú ý
vận dụng ?
? Hãy nêu cách lập ý
và lập dàn ý đối với
các đề sau
a, Giới thiệu một đồ
dùng trong học tập
hoặc trong sinh hoạt
b, Thuyết minh về
một vb , một thể loại
vh mà em đã được
học
? Viết một đoạn văn
giới thiệu một đồ
dùng trong học tập
cũng như trong sinh
hoạt
?Thuyết minh về một
phải nắm bắt được bản chất đặc trưng của chúng , để tránh sa vào trình bày các biểu hiện không tiêu biểu không quan trọng
Bài 4 : Để bài văn có sức thuyết phục , dễ hiểu , người ta có thể
sử dụng phối hợp nhiều phương pháp thuyết minh như : nêu định nghĩa , liệt kê , nêu ví dụ , dùng số liệu , so sánh đối chiếu , phân tích , phân loại
II.Luyện tập Bài 1 :
Lập ý :
- Tên đồ dùng , hình dáng , kích thước , màu sắc , cấu tạo các bộ phận , cách sử dụng , những điều cần lư ý khi sử dụng đồ dùng
Dàn ý chung
MB : Khái quát tên đồ dùng và công dụng
TB : Hình dáng , chất liệu , kích thước , màu sắc
- Cấu tạo các bộ phận
- Cách sử dụng
- Cách bảo quản
KB : Những điều cần lưu ý khi lựa chọn để mua , khi sử dụng , khi gặp sự số Vai trò của vật dùng đó trong đời sống
Lập ý
- Tên thể laọi , vb , hiểu biết về những đặc đểm hình thức thể loại : Tính chất , nội dung chủ yếu , số câu , số chữ , cách gieo vần , cách sáng tạo
Dàn ý
MB : Giới thiệu chung về vb hoặc thể thơ , vị trí của nó đối với vh
xh hoặc h65 thông thể loại
TB : Giới thiệu , phân tích cụ thể về nội dung và hình thức của vb , thể loại ( tuỳ đối tượng mà mức độ thuyết minh có thể đơn giản hay chi tiết hoặc rất chi tiết )
KB : Những điều cần lưu ý khi thưởng thức hoặc sáng tạo thể loại , vb
Bài 2 :
- a, Từ ba năm nay , khi tôi chuyển lên học ở trường THCS , cách nhà 6 km , phải đi học bằng xe đạp thì tôi phải liên tục dùng chiếc khẩu trang chống bụi Mới dùng chưa quen , thấy cũng phiền toái , nhưng ít lâu sau thì mỗi lần lên xe mà chưa bịt khẩu trang là cứ thấy thiếu thiếu , chưa yên tâm ( đoạn mởi bài )
b, ( Đoạn thân bài ) Thơ lục bát còn gọi là thơ sáu – tám ( 6-8) Aáy là vì thể thơ dân tộc rất phổ biến này được cấu tạo từng cặp đi đôi với nhau Câu trên 6 tiếng , câu dưới 8 tiếng Về nhịp thơ : phổ biến là nhịp chẵn : 2-2-2 , hoặc 4-4 hoặc 4-2 , hoặc 2-4, hoặc 2-4-2 ; nhưng cũng có khi dùng nhịp lẻ , hoặc chẳn – lẻ 3-3 , 3-3-2 chẳng hạn :