?Tại sao tác giả lại mượn hình ảnh Tấm gương để nói lên tính trung thực của con người... - Vì: Tấm gương luôn phản chiếu trung thµnh mäi vËt xung quanh..[r]
Trang 1Ngày soạn: /10/2006 Ngày giảng: /10/2006 Tiết 23: Đặc điểm của văn biểu cảm
A/ Mục tiờu cần đạt:
Giỳp học sinh:
- Hiểu các đặc điểm cụ thể của bài văn biểu cảm
- Hiểu được đặc điểm của phương thức biểu cảm là thường mượn cảnh vật, đồ vật, con người để bày tỏ tình cảm, khác với văn miêu tả là tái hiện đối tượng được miêu tả
B/ Chuẩn bị:
- Giáo viên: Tham khảo SGV
- Học sinh: Học bài cũ, đọc các bài tập sgk - 84
C/ Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy và học:
* Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ (5 phút)
? Thế nào là văn biểu cảm ? Đặc điểm của văn biểu cảm? Chỉ ra nội dung biểu cảm trong bài “Sông núi nước Nam”
* Hoạt động 2: Giới thiệu bài (1 phút)
*Hoạt động 3: Bài mới ( 37 phút).
Hoạt động của thầy HĐ của trũ Nội dung cần đạt
- Gọi h/s đọc bài văn sgk - tr84
? Theo em bài văn “ Tấm gương”
thuộc phương thức biểu đạt nào
? Bài văn biểu đạt vấn đề gì
? Để biểu đạt những tình cảm đó,
tác giả đã mượn hình ảnh nào
?Tại sao tác giả lại mượn hình
ảnh Tấm gương để nói lên tính
trung thực của con người
? Việc nói với gương, ca ngợi
gương của tác giả nhằm mục
đích gì
- Gián tiếp ca ngời người trung
thực
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
I- Tìm hiểu đặc điểm của văn biểu cảm
1- Bài tập 1 – tr84
Bài văn “Tấm gương”
* Phương thức biểu đạt: biểu cảm
=> ca ngợi đức tính trung thực của con người, ghét thói xu nịnh dối trá
- Tác giả mượn hình ảnh “Tấm gương” làm điểm tựa
- Vì: Tấm gương luôn phản chiếu trung thành mọi vật xung quanh
Trang 2? Bố cục bài văn chia làm mấy
phần ? Nội dung từng phần
? Phần mở bài và kết bài có
quan hệ với nhau như thế nào
? Phần thân bài nêu lên những ý
gì
? Những ý đó có liên quan tới
chủ đề như thế nào
? Qua phân tích, em có nhận xét
gì về tình cảm và sự đánh giá của
tác giả trong bài văn
? Tình cảm chân thực, trong sáng
đó có ý nghĩa như thế nào đối với
bài văn
? Đọc đoạn văn: “ Những ngày
thơ ấu” của Nguyên Hồng
? Đoạn văn biểu hiện tình cảm
gì
? Tình cảm ở đây được biểu hiện
trực tiếp hay gián tiếp ? Thông
qua những từ ngữ nào
? Qua đây phân tích 2 bài tập,
em hãy cho biết văn bản biểu
cảm có những đặc điểm nào
đáng chú ý
- Gọi h/s đọc ghi nhớ sgk - tr
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
- 1 h/s đọc
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
- Phát biểu
- 1 h/s đọc
* Bố cục: 3 phần
- Mở bài: Từ đầu => nó Nêu thẳng phẩm chất của tấm gương là người bạn chân thật suốt
đời mình
- Thân bài: Tiếp đến hổ thẹn
Đức tính trung thực của gương
- Kết bài: còn lại
Khẳng định lại phẩm chất của gương
- Phần mở bài: nêu lên phẩm chất trung thực của gương
- Phần kết bài: Khẳng định lại chủ
đề ấy
- Phần thân bài: nói về các đức tính ngay thẳng, trung thực, trong sáng của tấm gương
- Những ý đó liên quan mật thiết với chủ đề và làm nổi bật chủ đề của bài văn
=> Tình cảm và sự đánh giá của tác giả: rõ ràng, chân thực, trong sáng
- Làm cho bài văn có giá trị lớn
* Bài tập 2 – sgk – 86
Đoạn văn “ Những ngày thơ ấu”
- Tình cảm: cô đơn, cầu mong sự giúp đỡ và thông cảm
- Tình cảm nhân vật được biểu hiện trực tiếp qua những tiếng kêu, lời than, câu hỏi biểu cảm
* (Ghi nhớ sgk – tra86)
Trang 3- Gọi h/s đọc bài văn “Hoa học
trò”
? Bài văn thể hiện tình cảm gì
? Việc miêu tả hoa phượng đóng
vai trò gì trong bài văn
? Vì sao tác giả gọi hoa phượng
là hoa học trò
? Em hãy tìm hiểu mạch ý của
bài văn
?Bài văn này biểu cảm trực tiếp
hay gián tiếp Dùng hoa phượng
để nói lên tình cảm con người
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
- Phỏt biểu
- Phát biểu
II- Luyện tập:
* Bài văn: “Hoa học trò”
- Tình cảm: Nỗi buồn, nhớ khi phải
xa trường, xa bạn
- Hoa phượng gợi tình cảm buồn khi xa thầy, xa bạn
- Phượng gắn liền với biết bao kỷ niệm vui, buồn của tuổi học trò
*Mạch ý của bài văn:
- Phượng nở => báo hiệu mùa chia tay => học trò nghỉ hè => còn lại phượng một mình ở sân trường => hoa phượng mong chờ các bạn học sinh
* Hình thức biểu cảm: Gián tiếp
* Hoạt động 4: Củng cố – dặn dò
? Nêu những đặc điểm chung của văn biểu cảm
? Văn biểu cảm có mấy cách thể hiện
- GV: khái quát lại toàn bộ bài
+ Về học bài
+ Chuẩn bị bài: Đề văn biểu cảm và cách làm bài văn biểu cảm