Điều đó được thể hiÖn qua truyÖn ng¾n ''ChiÕc l¸ cuèi cïng '' Lê Đức Quang – Gv trường THCS Liêm Phú Lop8.net... HDHS đọc- hiểu văn bản.[r]
Trang 1NS: 04/10/2009
NTH: 07/10/2009
––––––––––––––––– Ngữ Văn – Bài 8––––––––––––––––––
Tiết 29, văn bản: chiếc lá cuối cùng
( O Hen-ri.)
I/ Mục tiêu bài học
1/ Kiến thức:
Khám phá vài nét cơ bản nghệ thuật truyện ngắn của O Hen-ri
2/ Kĩ năng:
Biết cách vận dụng sự kết hợp các yếu tố miêu tả và biểu cảm khi viết một
đoạn văn tự sự
3/ Thái độ
Rung động D cái hay, cái đẹp và lòng cảm thông của tác giả đối với những nỗi bất hạnh của nghèo
II/ Đồ dùng dạy học
1/ Giáo viên: Đọc toàn bộ truyện ngắn
2/ Học sinh: Tìm hiểu về O Hen ri
III/ Phương pháp
Thuyết trình, vấn đáp, qui nạp, thảo luận nhóm, gợi mở …
IV/ Các bước lên lớp
1/ ổn định Sĩ số: 8a: 8b:
2/ Kiểm tra đầu giờ (3’)
(?)Phân tích những điểm và "= điểm của nhân vật Đôn-ki-hô-tê qua truyện "Đánh nhau với cối xay gió" ?
(?) Em rút ra A= bài học gì qua hình = nhân vật Đôn-ki-hô-tê ?
3/ Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy và học
HĐ1 Khởi động
- Mục tiêu: Sử dụng kiến thức đời sống
để định "D học sinh vào tiết học
- Cách tiến hành:
Gv dùng lời nói để dẫn vào nội dung tiết
học
Tình cảm . thân . ái của
con luôn là một tình cảm đẹp và
là mạch cảm hứng bất tận của thơ văn
Chính những tình cảm cao đẹp ấy đã
giúp con có A= nghị lực và
niềm tin để = qua mọi khó khăn thử
thách trong cuộc sống Điều đó A= thể
hiện qua truyện ngắn ''Chiếc lá cuối
cùng ''
Trang 2HĐ2 HDHS đọc- hiểu văn bản.
- Mục tiêu:
+ Đọc đúng các từ ngữ trong văn bản
+ Nhận biết những nét cơ bản về tác giả
và tác phẩm
+ Trình bày A= nghĩa của các từ ngữ
khó và quan trọng
+ Xác định A= bố cục của văn bản
+ 6D đầu có những hiểu biết về nhân
vật Đôn-ki-hô-tê
- Cách tiến hành:
GV "D dẫn học sinh đọc:
+ Giọng của Xiu ngọt ngào êm ái
khi nói với Giôn xi
+ Đoạn cuối truyện là lời kể của Xiu
về cái chết của cụ Bơ Men: giọng nghẹn
ngào, (
Gv đọc mẫu
Hs đọc
Hs khác nhận xét cách đọc của bạn
Gv nhận xét, uốn nắn
(?) Tóm tắt văn bản Chiếc lá cuối cùng?
- Giôn-xi ốm nặng và nằm đợi chiếc lá
cuối cùng của cây " xuân bên cửa
sổ rụng, khi đó cô sẽ chết
- " qua một buổi sáng và 1 đêm
gió phũ phàng, chiếc lá cuối cùng
vẫn không rụng Điều đó khiến Giôn-xi
thoát khỏi ý nghĩ về cái chết
- Một bạn gái đã cho Giôn-xi biết
chiếc lá cuối cùng chính là bức tranh
hoạ sĩ già Bơ-men đã bí mật vẽ trong
một đêm gió để cứu Giôn-xi , trong
khi chính cụ bị chết vì : phổi
(?) Nêu hiểu biết của em về O-Hen ri ?
(?) Nêu vị trí của văn bản ?
17’ I/ Đọc và thảo luận chú thích 1/ Đọc, tóm tắt.
2/ Thảo luận chú thích.
a/ Tác giả
O-Hen ri (1862-1919) là nhà văn
Mĩ chuyên viết truyện ngắn
Các truyện ngắn của ông " nhẹ nhàng " toát lên tinh thần nhân đạo cao cả
b/ Văn bản
Thuộc phần cuối truyện ngắn Chiếc lá cuối cùng
Trang 3(?) Theo em, chú thích nào khó và quan
trọng trong văn bản ?
Gv giảng, giới thiệu về Giôn-xi
(?) Trong đoạn trích em thấy Giôn-xi
đang ở trong tình trạng ntn? Tình trạng
ấy khiến cô có tâm trạng ra sao?
Giôn-xi bị bệnh \ phổi Đó là căn
bệnh nguy hiểm Bệnh tật và nghèo túng
đã khiến Giôn-xi chán nản và tuyệt
vọng
GV: Bệnh tật đánh gục cô về thể xác, sự
tuyệt vọng đánh gục cô về tinh thần
Một con khi đang bị bệnh hiểm
nghèo mà có tâm trạng chán nản không
muốn sống thì thuốc men và các biện
pháp khoa học đành bất lực, đành bó
tay
(?) Trong tình trạng tuyệt vọng đó
Giôn-xi nghĩ gì?
Giôn-xi nghĩ: Khi nào chiếc lá cuối
cùng trên cây " xuân rụng xuống
thì cô sẽ chết
(?) " vậy, niềm tin của Giôn-xi gửi
gắm vào đâu?
Gửi vào chiếc lá " xuân già cỗi
(?) Nhận xét gì về suy nghĩ đó ?
Lạ lùng, kì quặc
(?) Vì sao Giôn-xi lại có suy nghĩ "
thế ?
Vì Giôn-xi gửi sinh mạng mình vào
chiếc lá " xuân trên cây dây leo
già cỗi Cô đang chờ đợi cái chết
(?) Thời tiết lúc này A= tác giả miêu
tả ntn?
Trận vùi dập, cơn gió phũ phàng
kéo dài suốt đêm
(?) Em cảm nhận gì về thời tiết lúc này?
Thời tiết vô cùng khắc nghiệt
(?) Trong hoàn cảnh thời tiết đó, em thử
22’
c/ Các chú thích khác
(6), (8)
II/ Tìm hiểu văn bản.
1/ Diễn biến tâm trạng Giôn-xi.
- Giôn-xi là một hoạ sĩ trẻ, nghèo, sống trong một căn hộ thuê
- Giôn-xi bị bệnh \ phổi đã khiến Giôn-xi chán nản và tuyệt vọng
- Lạnh lùng, thản nhiên chờ đón cái chết khi chẳng còn thấy chiếc lá nào bám trên bức t gạch
Trang 4đoán xem chiếc lá có thể tồn tại A=
không? Vì sao?
Chiếc lá già cỗi ấy không thể tồn tại
A= bởi nó không thể z lại A=
quy luật khắc nghiệt của thiên nhiên
(?) Nếu là em trong tình trạng bệnh tật
" Giôn-xi thì em có suy nghĩ giống
Giôn-xi không?
GV: Đúng! Chúng ta không thể suy
nghĩ " Giôn-xi, suy nghĩ của cô chỉ
làm cho bệnh tình thêm nặng Đó là suy
nghĩ ngớ ngẩn đáng ". ( Dù trong
hoàn cảnh nào chúng ta vẫn phải . lên = mọi khó khăn khắc nghiệt của
cuộc sống, phải có niềm tin để chiến
thắng bệnh tật Giôn-xi không chỉ có
một mình đơn độc mà xung quanh cô
còn có bạn bè đồng nghiệp, những
yêu ". luôn chia sẻ cùng cô
Gv lấy dẫn chứng thực tế
Em hãy thuật lại đoạn "Ngày hôm đó
trôi qua -> kéo mạnh lên"
(?) Khi Giôn-xi ra lệnh cho Xiu kéo
mành lên, em hình dung tâm trạng của
Giôn-xi ntn?
Cô thấp thỏm, hồi hộp và lo âu
(?) Nếu " chiếc lá rụng thì điều gì sẽ xảy ra?
Cô sẽ buông xuôi đón đợi cái chết, chút
nghị lực nhỏ nhoi trong cô đã tắt lịm, cô
chấp nhận cái chết đến với mình không
băn khoăn, không G luyến Cô tin vào
số phận đã an bài
(?) " sự việc gì xảy ra khi kéo
mành lên?
Chiếc lá " xuân còn đó
GV: Chiếc lá " xuân cuối cùng còn lại sau đêm gió phũ
phàng, dai dẳng, điều mà Giôn-xi không
thể hiểu nổi và khó có thể xảy ra
(?) Khi nhìn thấy chiếc lá cuối cùng còn
Trang 5lại, Giôn-xi có hành động gì?
Cô nhìn chiếc lá hồi lâu, gọi Xiu đòi
ăn, đòi uống
(?) Vì sao Giôn-xi lại có sự thay đổi
" vậy?
$D kia cô từ chối ăn uống, chỉ
nằm đếm lá rụng và đón đợi cái chết)
Vì nhìn thấy chiếc lá " xuân
dũng cảm vẫn tồn tại sau một đêm
gió dai dẳng vẫn bám riết vào cuống
không chịu rời
GV: Chính chiếc lá đã làm trỗi dậy
trong cô một nguồn sinh lực mới, tiếp
cho cô sức mạnh tình yêu cuộc sống Cô
cảm thấy mình vẫn còn có ý nghĩa với
cuộc đời, cái nhìn "hồi lâu" chiếc lá - đó
chính là niềm tin A= trao gửi
(?) Em có suy nghĩ gì về lời nói của
Giôn-xi với Xiu: "Muốn chết cũng là
một tội"?
Lời nói ấy thể hiện tâm trạng vô
cùng hối hận của Giôn-xi Cô tự thấy
mình có ý nghĩ thật ngớ ngẩn
GV: Chính tâm trạng và những lời xám
hối của Giôn-xi đã dẫn đến cử chỉ: Cô
đòi soi . E đòi xem Xiu nấu D (
(?) Những cử chỉ đó của Giôn-xi chứng
tỏ điều gì?
Chứng tỏ cô muốn ngắm lại mình,
quan tâm đến bản thân mình, muốn tìm
lại hình dáng của mình Cô đã quay lại
với cuộc sống, đón nhận nó " vậy,
ngòi bút miêu tả tâm lý nhân vật A=
thể hiện rất sâu sắc và tinh tế Nhà văn
rất am hiểu tâm lý phụ nữ và thông cảm
với họ
(?) Câu nói của Giôn-xi: Chị Xiu thân
yêu ơi, một ngày nào đó em hi vọng sẽ
được vẽ vịnh Na-plơ báo hiệu điều đổi
thay nào ở Giôn-xi ?
- Tình yêu nghệ thuật đã trở lại với
- Khi nhìn thấy chiếc là " xuân cuối cùng vẫn còn đó, Giôn-xi
tỏ vẻ ân hận và đấu tranh nghiêm khắc với bản thân: muốn sống, vui
vẻ và quyết tâm thoát khỏi bệnh tật
Trang 6- Giôn –xi đã = qua cái chết
(?) Nguyên nhân sâu xa nào dẫn đến sự
hồi sinh của Giôn-xi?
- Vì sức sống kỳ diệu của chiếc lá
- Vì chính nội lực của Giôn-xi
GV: Không phải chỉ có chúng ta
kinh ngạc về sự kỳ diệu của chiếc lá mà
Giôn-xi cũng cảm thấy ngạc nhiên Cô
tự so sánh mình với chiếc lá mong manh
và thấy yêu cuộc sống hơn Chính chiếc
lá đã khơi dậy niềm tin ở nơi cô, giúp cô
có nghị lực = lên trên bệnh tật Sức
sống tiềm tàng của Giôn-xi đã trỗi dậy
Chính Giôn-xi đã tự chữa bệnh cho mình nhờ có niềm tin, nghị lực
4/ Củng cố (2’)
(?) Bức tranh trong SGK minh hoạ cho tình huống nào trong truyện, trình bày nội dung bức tranh đó ? nếu A= vẽ bức tranh minh hoạ khác, em sẽ chọn cách nào ?
Gv hệ thống kiến thức bài
5/ HDHT(1’)
Học bài và tìm hiểu về nhân vật bác Bơ men và Xiu
(?) Hãy đóng vai Giôn-xi kể lại tâm trạng của mình khi nhìn thấy chiếc lá cuối cùng không bị rụng ?
(?) Bí mật về chiếc là cuối cùng là gì ? Qua đó, thể hiện điều gì ?
–––––––––––––––––––––––––––––––––––