2.Kiểm tra bài cũ: Nhắc lại bố cục của bài văn tả cảnh 3.Bài mới: * Giới thiệu bài : Tiết học trước các em đã viết bài văn tả cảnh, để giúp các em phát huy ưu điểm, rút kinh nghiệm những[r]
Trang 1Tiết 97
Ngày soạn: 18.02.2011 Ngày dạy:21.02.2011
Văn bản:
lượm ( Tố Hữu )
I.Mục tiờu:Giỳp HS
1.Kiến thức: Giỳp HS cảm nhận được , vẻ đẹp hồn nhiờn , vui tươi trong sỏng của hỡnh ảnh
Lượm Một chỳ bộ liờn lạc , hồn nhiờn, trong sỏng , vụ tư , dũng cảm hi sinh vỡ đất nước về cỏc anh hựng liệt sĩ
2.Kĩ năng: Kỹ năng cảm thụ văn học
3.Thỏi độ: Giỳp HS hiểu hơn về nghệ thuật tự sự ,tả người Giỏo dục HS kớnh trọng, tự hào
II.Chuẩn bị:
1.Giỏo viờn : Soạn bài Tỡm đọc tài liệu liờn quan Sưu tầm tranh ảnh của tỏc giả Tả người, nhõn hoỏ, hoỏn dụ Tớch hợp Buổi học cuối cựng
2 Học sinh : Soạn và chuẩn bị bài ở nhà Soạn bài theo cõu hỏi SGK
III.Tiến trỡnh bài dạy:
1.Ổn định lớp: Kiểm diện.
2.Kiểm tra bài cũ: Đọc thuộc lũng 5 khổ thơ đầu của văn bản “ Đờm nay Bỏc khụng ngủ” –
Minh Huệ và nờu nội dung chớnh của bài?
3 Bài mới:
* Giới thiệu bài: Hồi đầu khỏng chiến chống Phỏp, nhà thơ Tố Hữu từ Hà Nội trở về thành phố
Huế (nơi quờ hương đang bị thực dõn Phỏp chiếm đúng đỏnh phỏ quyết liệt), tỡnh cờ gặp chỳ
bộ liờn lạc Lượm nhớ nhảnh, vui tươi Ít lõu sõu, nhà thơ nghe tin Lượm đó hớ sinh anh dũng trờn con đường cụng tỏc Xỳc động , nghẹn ngào, nhớ thương, cảm phục Tố Hữu viết bài thơ ghi lại chuyện này Bài thơ được in 1949, đưa vào tập Việt Bắc ( 1946 -1954)
Hoạt động của GV & HS Nội dung kiến thức
Hoạt động I: Giới thiệu chung
HS đọc phần dấu chỳ thớch
Nờu một số nột cơ bản về tỏc giả,
tỏc phẩm
Hoạt độngII: Đọc – Hiểu văn
I.Giới thiệu chung:
1.a.Tỏc giả : Tố Hữu ( 1920 – 2002) , tờn thật là Nguyễn
Kim Thành, sinh ra ở Huế
- Là nhà cỏch mạng và nhà thơ lớn của thơ ca hiện đại Việt Nam
1.b.Tỏc phẩm:
- Bài thơ “ Lượm” được in 1949, đưa vào tập Việt Bắc (
1946 -1954) Nội dung khỏi quỏt : Hỡnh ảnh của Lượm một chỳ bộ liờn lạc trong khỏng chiến chống Phỏp và tỡnh cảm của tỏc giả
2.Đọc – Chỳ thớch:
3 Bố cục: 3 phần
- Từ đầu … xa dần : Hỡnh ảnh Lượm trong cuộc gặp gỡ tỡnh cờ 2 chỳ chỏu
- Tiếp “Giữa đồng “ : Chuyến đi liờn lạc cuối cựng , sự
hi sinh của Lượm
- Cũn lại : Tỡnh cảm của tỏc giả đối với Lượm
II Đọc – Hiểu văn bản:
1.Hỡnh ảnh của Lượm
Trang 2Đọc chú thích, văn bản: HS đọc
Nêu bố cục của bài thơ (3 phần )
Thể thơ? Nhịp thơ?
HS đọc 5 khổ đầu Hình tượng
của nhân vật nào được đề cập đến
trong bài thơ?
Lượm làm gì? Nếu phân tích hình
ảnh này theo em cần chú ý đến
những điểm nào cần phân tích
Trong buổi gặp gỡ với tác giả,
hình ảnh chú bé lượm được thể
hiện như thế nào? Một loạt từ gì
tác giả sử dụng miêu tả dáng điệu,
trang phục?
Đây là dáng điệu như thế nào?
Nhận xét chung của em về Lượm
Cử chỉ, lời nói của Lượm được
miêu tả như thế nào? Tính cách
của Lượm?
Lời nói của Lượm ? (Tự nhiên,
chân thật)
Tìm những chi tiết miêu tả lượm
lúc đi liên lạc? Vượt qua …
nghèo?
“Vụt” là loại từ gì? Miêu tả động
tác như thế nào? Vèo vèo là từ
tượng hình hay từ tượng thanh? Ý
nghĩa của từ này?
Nghệ thuật, Lượm là một câu bé
ra sao ?
Hoạt động III: Tổng kết
Tóm lại: Lượm là cậu bé như thế
nào?
Cách xưng hô: Chú đồng chí nhỏ,
cháu đó là tính cảm gì của tác
giả đối với Lượm
Nghệ thuật đang sử dụng ? Kiểu
câu có gì đặc biệt ?
Tác dụng của cách dùng kiểu câu
ấy ?
a Trong buổi gặp gỡ với tác giả
* Dáng điệu, trang phục :
Loắt choắt Chân thoăn thoắt Đầu nghênh nghênh
Ca lô đội lệch Xắc xinh xinh
* Cử chỉ , lời nói :
Mồn huýt sáo vang Như con chim chích Nhảy , cười híp mí
Má đỏ, cháu đi liên lạc vui hơn ở nhà
* Lượm đi liên lạc – hi sinh
b Lúc đi liên lạc :
Vượt qua mặt trận Đạn bay vèo vèo
Sợ chi hiểm nghèo ?
c Lúc hi sinh
Nằm trên lúa Tay nắm chặt bông Hồn bay giữa đồng
Lượm là chú bé liên lạc nhỏ nhắn , hồn nhiên nhí nhảnh , yêu đời gan dạ dũng cảm hi sinh vì đất nước
2.Tình cảm của tác giả :
Ra thế ượm ơi ! Thôi rồi , lượm ơi ! Lượm ơi ,còn không ?
Điệp khúc : Chú bé loắt choắt Nghênh nghênh
Khẳng định sự bất tử của Lượm
=> Câu cảm , câu hỏi tu từ , câu thơ ngắt ra làm đôi : Nghẹn ngào , đau xót thương tiếc Lượm vô hạn Khẳng định sự tồn tại vĩnh hằng của lượm trong lòng dân tộc
III Tổng kết : (Ghi nhớ SGK)
Từ láy gợi tả Nhỏ nhắn,
nhanh nhẹn nhí nhảnh gọn gàng đáng yêu
So sánh gợi tả hồn nhiên,
nhí nhảnh yêu đời , ham thích hoạt động xã hội
Câu hỏi tu từ gan dạ , dũng
cảm , bất chấp nguy hiểm, hồn nhiên, hoàn thành nhiệm vụ
Dũng cảm hi sinh của lượm đối với quê hương , đất nước
Trang 3Thể loại thơ ?
4.Củng cố: Đọc lại bài thơ , đoạn thơ em thích
5.Dặn dò: Học thuộc 5 khổ thơ đầu “Lượm” Soạn bài “ Mưa”
IV.Rút kinh nghiệm:
………
………
********************************
Tiết 98
Ngày soạn: 18.02.2011 Ngày dạy:22.02.2011
Văn bản:
ma
( Trần Đăng Khoa )
HƯỚNG DẪN ĐỌC THÊM
I.Mục tiêu:Giúp HS
1.Kiến thức: Giúp HS cảm nhận được , vẻ đẹp của thiên nhiên, tài năng quan sát và miêu tả
trận mưa rào mùa hè ở nông thôn miền Bắc Việt Nam qua cách nhìn và cách cảm của một thiếu niên 9 – 10 tuổi
2.Kĩ năng: Kỹ năng cảm thụ văn học, quan sát và miêu tả cảnh vật thiên nhiên, tưởng tượng và
liên tưởng trong miêu tả
3.Thái độ: Giáo dục HS tình yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống
II.Chuẩn bị:
1.Giáo viên: Soạn bài Tìm đọc tài liệu liên quan Sưu tầm tranh ảnh của tác giả.
2 Học sinh: Soạn và chuẩn bị bài ở nhà Soạn bài theo câu hỏi SGK
III.Tiến trình bài dạy:
1.Ổn định lớp: Kiểm diện.
2.Kiểm tra bài cũ: Đọc thuộc lòng 5 khổ thơ đầu của văn bản “ Lượm” – Tố Hữu và nêu nội
dung chính của bài?
3 Bài mới:
* Giới thiệu bài: Mưa rào là một hiện tượng thiên nhiên thường gặp ở nước ta Từ Góc sân và
khoảng trời nhà mình – làng Điền Trì - Nam Sách – Hải Dương, chú bé thần đồng thơ Trần
Đăng Khoa đã cảm nhận và miêu tả trận mưa hè Chúng ta cùng đi vào bài học
Hoạt động của GV & HS Nội dung kiến thức
Hoạt động I: Giới thiệu chung
- Giáo viên hướng dẫn – học sinh
- tìm hiểu tác giả ? tác phẩm ?
Hoạt động II: Đọc – Hiểu văn
bản
- Giáo viên hướng dẫn – học sinh
tự tìm hiểu rút ra bài học
I.Giới thiệu chung:
1a Tác giả : Trần Đăng Khoa sinh 1958 , quê ở Hải
Dương
1.b.Tác phẩm:
Bài thơ miêu tả cảnh thiên nhiên và cảnh mưa rào ở nông thôn Bắc bộ vào mùa hạ
2.Đọc – Chú thích:
3 Bố cục: 3 phần
II Đọc – Hiểu văn bản:
– Thể thơ tự do , nhịp thơ ngắn nhanh, diễn tả nhịp điệu nhanh và mạnh theo từng đợt dồn dập của cơn mưa
về mùa hạ
Trang 4- Thể thơ ? Số tiếng trong từng
câu ? Nhịp điệu ? Tác dụng ?
- Trình tự miêu tả cơn mưa trong
bài thơ ? Cảnh dùng từ miêu tả
?
- Cảnh vật lúc trời sắp mưa được
miêu tả như thế nào ?
- Hình ảnh con người hiện lên
như thế nào ? về tư thế và vẻ
đẹp trước thiên nhiên ?
.Hoạt động III: Tổng kết
- Giáo viên hướng dẫn – học sinh
tìm dẫn chứng ? Nhận xét về nghệ
thuật miêu tả cảnh thiên nhiên
Học sinh thảo luận theo nhóm :
- Cảm nhận của em về nội dung ý
nghĩa của bài thơ ?
- Đại diện nhóm trả lời
Học sinh đọc mục ghi nhớ
– Trình tự miêu tả , theo thời gian – Nghệ thuật miêu tả , nhân hoá , trí tưởng tượng phong phú , tinh tế , quan sát , ẩn dụ khoa trương , cảm nhận thiên nhiên vừa hồn nhiên vừa sâu sắc
- Cảnh vật lúc trời mưa : miêu tả qua hình dáng, động tác, hành động-> dùng phép nhân hoá, sự liên tưởng phong ph
-> Hình ảnh cơn mưa rào dồn dập, mạnh mẽ vào mùa hạ ở làng quê
- Hình ảnh con người (người cha đi cày về ) có tầm vóc lớn lao về tư thế hiên ngang , sức mạnh to lớn có thể sánh với thiên nhiên
- Vẻ đẹp, khoẻ của người nông dân trước hình ảnh thiên nhiên
* Tìm hiểu về nghệ thuật miêu tả cảnh thiên nhiên trong bài thơ
- Miêu tả : theo trình tự thời gian, không gian
- Sự tưởng tượng phong phú, mạnh mẽ, dùng phép nhân hóa
=> Sự vật hiện lên sinh động
III.Tổng kết ( ghi nhớ )
4.Củng cố: Đọc lại bài thơ , đoạn thơ em thích
5.Dặn dò: Học bài – soạn “ Hoán dụ ‘
Tập làm thơ 4 chữ : Mỗi em tự làm 1 bài ở nhà ( đề tài tự chọn )
IV.Rút kinh nghiệm:
………
………
************************************8
Tiết 99
Ngày soạn: 21.02.2011 Ngày dạy:24 02.2011
kiÓm tra v¨n
Cã gi¸o ¸n so¹n riªng
Trang 5Tiết 100
Ngày soạn: 21.02.2011 Ngày dạy: 24 02.2011
Tr¶ bµi tËp lµm v¨n t¶ c¶nh
viÕt ë nhµ
I.Mục tiêu: Giúp HS
1.Kiến thức: HS nhận rõ ưu khuyết điểm của bài làm để phát huy, rút kinh nghiệm cho
bài sau đạt kết quả
2.Kĩ năng: Rèn kỹ năng thành thạo hơn khi làm bài văn tả cảnh
3.Thái độ: Giáo dục HS ý thức tự học hỏi, rút kinh nghiệm cho bản thân.
II.Chuẩn bị:
1.Giáo viên: Chấm và trả bài, vào điểm cụ thể, chính xác
2 Học sinh: Chuẩn bị đọc lại bài để rút ra bài học cho bản thân
III.Tiến trình bài dạy:
1.Ổn định lớp: Kiểm diện
2.Kiểm tra bài cũ: Nhắc lại bố cục của bài văn tả cảnh
3.Bài mới: * Giới thiệu bài : Tiết học trước các em đã viết bài văn tả cảnh, để giúp các
em phát huy ưu điểm, rút kinh nghiệm những lỗi mắc phải cho bài sau đạt kết quả tốt, chúng ta sẽ có tiết trả bài
Hoạt động của GV &
HS
Nội dung kiến thức
Hoạt động I: Phân tích
và tìm hiểu đề Bài Tập
làm văn số 2
- GV ghi đề bài lên bảng
- HS nêu yêu cầu chung
của đề bài?
- GV cho HS thảo luận
nhóm 3 phút lập dàn ý
cho đề bài trên
-> GV nhận xét, chỉnh
sửa và ghi lên bảng
Hoạt động II: Nhận xét
chung, đánh giá bài
viết, sửa lỗi cụ thể cho
HS
+ GV nhận xét ưu-
khuyết điểm trong bài
viết của HS
+ GV thống kê những lỗi
I.Phân tích và tìm hiểu đề:
Đề bài: Em hãy tả quang cảnh trường em giờ ra chơi
Yêu cầu chung:
- Học sinh viết bài văn tả cảnh hòan chỉnh Bố cục rõ ràng
- Kết hợp các năng lực trong khi miêu tả
- Lời văn diễn đạt lưu lóat trình bày sạch đẹp
- Chữ viết rõ ràng, chính xác không sai chính tả, bố cục rõ ràng
Dàn ý sơ lược
* Mở bài : ( 1,5đ) : Giới thiệu cảnh ngôi trường trong giờ
ra chơi
* Thân bài ( 7đ) :
- Tả cảnh ngôi ngôi trường theo trình tự
- Trước giờ ra chơi: cảnh ngôi trường yên tĩnh, chỉ nghe tiêng thầy cô giảng bài, các dãy lớp, không khí trong lành
- Trong giờ ra chơi: Có tiếng trống báo hiệu giờ ra chơi đã
Trang 6của HS ở những dạng
khác nhau
Hướng dẫn phân tích
nguyên nhân mắc lỗi ->
cho HS sửa chữa dựa
vào những nguyên nhân
của từng loại lỗi
HS chữa lỗi riêng
- GV chỉ ra những lỗi về
hình thức diễn đạt: Cách
dùng từ, chính tả, viết
câu
- GV đọc trước lớp 01
bài khá, 01 bài yếu để
các em khác rút kinh
nghiệm cho bản thân
GV Trả bài - Ghi điểm
đến
- HS ùa ra như đàn ong vỡ tổ + Các bạn nam: chơi bóng chuyền, bắn bi, đá cầu…
+ Các bạn nữ : chơi nhảy dây, kéo co, … + Các bạn khác: tụ tập thành nhóm ngồi trong lớp hoặc đứng ở hành lang của trường nói chuyện…
- Sau giờ ra chơi: các bạn xếp thành hàng tập thể dục và chuẩn bị vào lớp
* Kết bài ( 1,5đ) : Cảm xúc và suy nghĩ của em đối với những giờ ra chơi
II Nhận xét chung, đánh giá bài viết của HS a.Ưu điểm:
- Về hình thức: đảm bảo yêu cầu của một bài văn
- Biết tả quang cảnh của trường giờ ra chơi.
b.Nhược điểm:
-Phần nội dung tả cảnh còn sơ sài, không theo trình tự, lạc đề: nhiều em chủ yếu tả về trường lớp mà không tả cảnh giờ
ra chơi, hoặc giới thiệu trò chơi, cách chơi
-Chấm câu tuỳ tiện, hoặc không có dấu chấm câu trong cả đoạn văn dài
-Dùng từ không chính xác, dùng từ ngữ là tiếng dân tộc, lỗi chính tả, lỗi lặp từ
-Trình bày bẩn, gạch xóa bừa bãi, viết hoa không đúng
III Chữa lỗi cụ thể:
- Lỗi diễn đạt: Lủng củng, chưa rõ ràng, thoát ý
- Lỗi dùng từ:
- Bạn chơi bị hỏng -> Bạn bị chết …
- Lỗi viết câu: Chưa xác định đúng các thành phần câu
- Chính tả: - Sai nhiều lỗi chính tả như (Ví dụ: Nhảy giây,
tiếng chống, trăm sóc, trơi trò trơi, chèo cây, bận dộn, trúng em )
- Viết số, viết tắt đặc biệt là viết số trong bài làm (3 tiếng trống, 2 bạn chơi nhảy dây )
- Nhiều bài chưa viết được, làm đối phó
4.Củng cố: Xem lại phương pháp làm bài văn tả cảnh
5 Dặn dò: Viết bài văn trên vào vở Chuẩn bị: C« T«
IV.Rút kinh nghiệm:
………
………