Giáo án Ngữ văn 8 - Tuần 20 - Trường TH Canh Liên

b- Giảng bài mới : TG HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS KIẾN THỨC 20’ Hđộng 1 : H/d HS tìm hiểunhững II-Những chức khác cuûa caâu nghi vaán : chức năng khác của câu nghi vấn -Đọc các đoạ[r]

NSoạn : 20-1-2006

Tuần 20 – Tiết 77 Văn bản QUÊ HƯƠNG

Tế Hanh

I- Mục tiêu cần đạt :

Giúp HS :

-Cảm nhận được vẻ đẹp tươi sáng , giàu sức sống của một làng quê miền biển được miêu tả trong bài thơ và tình cảm quê hương đằm thắm của tác giả

-Thấy được những nét đặc sắc nghệ thuật của bài thơ

- Giáo dục HS lòng yêu quê hương , đất nước

II- Chuẩn bị :

1- GV : N/cứu sgk , sgv , Tài liệu tham khảo – soạn giảng

2- HS : Đọc văn bản , chú thích và trả lời câu hỏi sgk

III- Tiến trình tiết dạy :

1- Ổn định : (1’) Kiểm tra sĩ số , tác phong HS

2- KTBC : (5’) Đọc thuộc một đoạn thơ trong bài thơ “Nhớ rừng “ của Thế Lữ

Phân tích nét đặc sắc về nghệ thuật , nội dung chủ yếu của đoạn thơ

3- Bài mới :

a- Giới thiệu bài : (1’) Quê hương là nơi chôn nhau cắt rốn , quê hương mỗi người chỉ một vì thế ai

cũng có một tình yêu quê hương da diết Bài thơ “ Quê hương “ để lại cho dòng thơ quê hương đất nước một bức tranh đẹp vừa in đậm phong vị riêng của một làng quê miền biển Trung Bộ , vừa mang theo bóng dáng của mọi làng chài Việt Nam ,

b- Giảng bài mới :

4’

5’

* H động 1:

- Gọi một HS đọc chú thích *

- Nêu những nét chính về tiểu sử và sự

nghiệp sáng tác của Tế Hanh

Cho biết hoàn cảnh ra đời của bài thơ

“Quê hương “

+ Nhấn mạnh , bổ sung thêm “Quê

hương “ được viết lúc nhà thơ 18 tuổi ,

đang là học trò sống xa quê (QN- Huế)

Bài thơ được viết trong cảm xúc nhớ nhà

, nhớ quê hương với một tấm lòng trong

trẻo , thuần hậu

*Hđộng 2 :

- H/dẫn HS đọc bài thơ Giọng nhẹ

nhàng trong trẻo , chú ý nhịp phổ biến

trong bài 3-2-3/3-5

- Đọc mẫu

- Đọc chú thích *

- Dựa vào sgk trình bày năm sinh , mất – vị trí của Tế Hanh trong thơ mới – chủ đề chính trong thơ Tế Hanh – Tác phẩm chính

- Lắng nghe

- Ghi những nét chính

- Lắng nghe

- Lắng nghe

I- Giới thiệu tác giả , tác phẩm :

1- Tác giả : Tế Hanh

,sinh (1921) , quê ở một vùng ven biển tỉnh Quảng Ngãi -Là nhà thơ có mặt trong phong trào thơ mới và tiếp tục sáng tác bền bĩ sau CM

2-Tác phẩm :

- Quê hương lànguồn cảm hứng lớn trong suốt đời thơ T Hanh , mà bài “Quê hương” là sự mở đầu

Bài thơ rút từ tập

Nghẹn ngào.(1939)

-Gọi HS đọc lại

- Cho HS giải thích 1 số từ ngữ khó

(ngoài sgk ) “phăng mái chèo “ , “nghề

chài lưới “

- Hãy chỉ ra bố cục bài thơ

( 2 đoạn b.c là đặc sắc nhất của bài thơ )

*Hđộng 3:

- Nhà thơ đã giới thiệu chung về làng

biển quê hương của mình như thế nào?

+Lời giới thiệu chung rất là bình dị, tự

nhiên , nêu rõ nghề nghiệp truyền thống

của làng : Làng đánh cá , vị trí của làng

sống chung với nước , nước bao vây , đi

thuyền nửa ngày xuôi sông thì ra biển

- Nhà thơ tả cảnh dân chài bơi thuyền ra

khơi đánh cá như thế nào ?

Trong cảnh ấy có những h/ảnh nào làm

em chú ý hơn cả ? Vì sao ?

+Tổûng hợp : Bốn câu thơ vừa là phong

cảnh thiên nhiên tươi sáng vừa là bức

tranh linh động đầy hứng khởi và dạt dào

sức sống

- H/dẫn HS cảm nhận vẻ đẹp mang ý

nghĩa biểu tượng của h/ảnh cánh buồm

+Giảng : H/ảnh cánh buồm được miêu tả

rất đẹp , 1 vẻ đẹp lãng mạn với sự so

sánh độc đáo , bất ngờ “ cánh buồm hồn

làng “ -> cánh buồm trắng căng gió biển

khơi quen thuộc bỗng trở nên lớn lao ,

-1-2HS đọc bài thơ ( đọc nối tiếp )

-Giải thích từ khó

- Bố cục +2 câu đầu : G/thiệu chung về làng quê

+ 6 câu tiếp Cảnh thuyền

ra khơi đánh cá trong buổi sớm mai hồng

+ 8 câu tiếp : Thuyền cá trở về biển

+4 câu cuối : Nôn nao nỗi nhớ làng , nhớ biển quê hương

- Đọc 8 câu thơ đầu +Giới thiệu chung về làng quê bình dị , tự nhiên

+Đó là những câu thơ đẹp , mở ra cảnh tượng bầu trời cao rộng , trong trẻo , nhuộm nắng hồng bình minh , nổi bật h/ảnh đoàn thuyền băng mình ra khơi

“ khi trời trong trường giang “

+H/ảnh so sánh (con tuấn mã ) và một loạt từ ngữ băng , phăng, vượt diễn tả thật ấn tượng khí thế băng tới dũng mãnh của con thuyền ra khơi

- Phân tích hình ảnh cánh buồm miêu tả rất đẹp , một vẻ đẹp lãng mạn

,sau in lại trong tập Hoa niên (1945)

II-Tìm hiểu văn bản

1-Đọc , tìm bố cục

2- Phân tích : a-Cảnh dân chài bơi thuyền ra khơi đánh cá :

- Cảnh ra khơi đánh cá :

+Trời trong, gió nhẹ , sớm mai hồng -> không gian bát ngát , rực rỡ của buổi bình minh

+ Chiếc thuyền hăng như con tuấn mã phăng mái chèo , vượt trường giang -> vẻ dũng mãnh của con thuyền

+Cánh buồm mảnh hồn làng

Rướn thân gópgió -> so sánh , nhân hoá .Cánh buồm là biểu tượng của làng chài quê hương

thiêng liêng và rất thơ mộmg tác giả

nhận ra đó chính là biểu tượng của linh

hồn làng chài

-Không khí bến cá khi thuyền đánh cá từ

biển trở về được tái hiện như thế nào ?

Vì sao câu thơ thứ 3 của đoạn thơ lại

được đặt trong dấu ngoặc kép?

+ Cảnh dân làng đón thuyền cá trở về

một bức tranh lao động náo nhiệt , ăm ắp

niềm vui và sự sống , đông vui , từ những

chiếc ghe đầy cá , từ những con cá tuơi

ngon ,” thân bạc trắng “

+Câu thơ thứ 3 để trích nguyên văn lời

cảm tạ trời yên biển lặng cho dân chài

trơ về an toàn , cho thuyền ra khơi thắng

lợi

-H/ảnh dân chài và con thuyền ở đây

được miêu tả như thế nào ?

+ H/ảnh dân chài làn da” ngăm rám

nắng” là tả thực , làm nổi bật một nét

riêng của màu da dân biển Câu tiếp

theo “Cả thân hình xa xăm “ là sáng tạo

nước da ngăm nhuộm nắng , gió và

những chuyến đi xa , thân hình vạm vỡ ,

thấm đậm vị mặn mòi , nồng toả vị xa

xăm của biển cả

+H/ảnh con thuyền “nằm im trên bến “

sau chuyến đi dài được hình dung như

con người đang mệt mỏi nhưng say xưa

hài lòng sau những tháng ngày lao động

miệt mài , gian khổ trên biển xa con

thuyền không chỉ mệt mỏi , say sưa trong

khi nghỉ ngơi mà như còn nghe được chất

muối mặn của biển thấm dần trong thớ

vỏ , trong thân gỗ của mình Con thuyền

đã được người nhân hoá bằng nhân vật

có linh hồn

- Gọi HS đọc 4 câu thơ cuối

- Tình cảm của nhà thơ với quê hương

được thể hiện trong hoàn cảnh nào ? Nỗi

nhớ ấy có điều gì đặc biệt ?

- Qua cách tả và bộc lộ nỗi nhớ quê

-HS đọc 8 câu thơ tiếptheo +Cảnh dân làng đón

thuyền cá về là một bức tranh lao động náo nhiệt , ăm ắp niềm vui

+HS nêu những chi tiết h/ảnh hình ảnh dân chài và h/ảnh con thuyền

-HS lắng nghe

-HS đọc 4 câu thơ cuối +H/ảnh xa quê

+Nhớ tất cả những gì đặc trưng nhất của quê hương kết đọng trong mùi vị đặc

b- Cảnh thuyền cá về bến :

-ồn ào trên bến đỗ tấp nập đón ghe vềà

“nhờ ơn trời ”

-> rộn ràng, thoảmãn trong niềm vui được mùa

-dân chài làn da ngăm

-cả thân hình nồng thở vị xa xăm ->vẻ đẹp khoẻ khắn , đầy sức sống

-Chiếc thuyền im Nghe chất muối … +Nhân hoá -> con thuyền cũng là một thành viên của làng chài quê hương

c- Nỗi nhớ làng quê biển :

-Nay xa cách

Nhớ

-> Thương yêu , gắn

hương , ta hiểu tác giả có t/cảm như thế

nào đối với làng chài quê hương của t/g?

Hđộng 4 :

- Nêu cảm nhận sâu sắc của em sau khi

học bài thơ

(gợi ý: nghệ thuật , Bức tranh quê hương

tình cảm của tác giả đối với quê hương )

- Tôûng kết chung

- Gọi HS đọc phần ghi nhớ sgk

trưng của làng chài +Thương yêu , gắn bó sâu nặng với quê hương

- HS tổng kết lại nghệ thuật và nội dung bài thơ ( theo gợi ý của GV ) -Đọc ghi nhớ sgk

bó sâu nặng với quê hương

3-Tổng kết :

(ghi nhớ sgk )

4-Củng cố và hướng dẫn về nhà : (5’)

a- Củng cố :

- Đọc diễn cảm bài thơ

- Vì sao nói Tế Hanh là nhà thơ quê hương , sông nước Em còn biết nhà thơ còn có bài thơ nào nói về quê hương nữa

- Trắc nghiệm (bảng phụ )

Nhận định nào dưới đây nói đúng nhất tình cảm của Tế Hanh đối với cảnh vật , cuộc sống và con người của quê hương ông ?

A- Nhớ về quê hương với những kiư niệm buồn bã và đau xót , thương cảm

B- Yêu thương, trân trọng , tự hào và gắn bó sâu sắc với cảnh vật , cuộc sống và con người của quê hương

C-Gắn bó và bảo vệ cảnh vật , cuộc sống và con người của quê hương ông

D- Cả a,b,c,đều sai

b- Hướng dẫn về nhà :

- Học thuộc bài thơ

- Học nội dung bài phân tích và nội dung phần ghi nhớ

- Hiểu được tình cảm quê hương của Tế Hanh thể hiện trong bài thơ

- Sưư tầm , chép lại một số câu thơ , đoạn thơ về tình cảm quê hương của các tác giả mà em yêu thích

-Chuẩn bị bài :” Khi con tu hú “ (Tố Hữu )

+Đọc kĩ văn bản , chú thích , đặc biệt là chú thích *

+Trả lời câu hỏi sgk

IV- Rút kinh nghiêm và bổ sung :

………

………

………

………

NSoạn : 22-1-2006

Tuần 20 – Tiết 78 Văn bản KHI CON TU HÚ

Tố Hữu

I-Mục tiêu cần đạt :

Giúp HS cảm nhận được lòng yêu sự sống , niềm khát khao tự do cháy bỏng của người chiến sĩ

CM trẻ tuổi đang bị giam cầm trong tù ngục được thể hiện bằng nhữnghình ảnh gợi cảm và thể thơ lục bát giản dị mà tha thiết

II-Chuẩn bị :

1- GV : N/cứu sgk và sgv , soạn giáo án , bảng phụ

2- HS : Tìm hiểu bài và trả lời câu hỏi sgk

III- Tiến trình tiết dạy :

1- Ổn định : (1’) Kiểm tra sĩ số và nề nếp HS

2- KTBC : (5’)

- Đọc thuộc lòng bài thơ “ Quê hương của Tế Hanh

- Hình ảnh nào trong bài thơ gây cho em ấn tượng và xuc động nhất ? vì sao ?

( gợi ý :

A- Cánh buồm trắng gương to như mảnh hồn làng

B- Chiếc thuyền nhẹ hăng như con tuấn mã

C- Cả thân hình nồng thở vị xa xăm

D- Con thuyền nằm im nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ )

3- Bài mới :

a- Giới thiệu bài : (1’) Tháng 7 /1938 , Tố Hữu viết bài Từ ấy ,đánh dấu mốc thời gian có ý nghĩa

lớn lao trong cuộc đời nhà thơ khi đến với lí tưởng CM Người thanh niên ấy đã say sưa náo nức , sôi nổi biết bao trong các hoạt động CM do đoàn thanh niên dân chủ tổ chức

Tháng 4 /1939 Tố Hữu bị bắt giam Ba tháng sau , tháng 7 / 1939 bài thơ “Khi con tu hú “ ra đời , bài thơ được viết trong cảnh ngộ giam cầm , tâm trạng của một người thanh niên say mùi hương chân lí

b- Giảng bài mới :

4’ Hđộng 1 :

- Gọi một HS đọc chú thích *

- Nêu những nét chính về tiểu sử và sự

nghiệp sáng tác của Tố Hữu

- Cho biết sự ra đời bài thơ “Khi con tu

hú “

+Chốt lại những nét tiêu biểu :

Tố Hữu sinh (1920-2002) là nhà thơ lớn ,

tiêu biểu cho nền văn học CM đương đại

Hoàn cảnh ra đời bài thơ : Lòng yêu đời ,

yêu lí tưởng , bồng bột đầy lãng mạn của

Tố Hữu khi đó

-Đọc chú thích *

- Dựa vào sgk trình bày

- Lắng nghe

- Ghi chốt vào vở những

ý cơ bản

I- Giới thiệu :

1- Tác giả :

Tố Hữu ( 1920- 2002) Quê huyện Quảng Điền , tỉnh Thừa Thiên –Huế Nhà CM , đảm nhiệm nhièu chức vụ quan trọng trong đảng và chính quyền Ông được coi là lá cờ đầu của thơ CM và kháng chiến

20’

Hđộng 2 :

H/dẫn HS chú ý thay đổi giọng đọc

Đoạn 6 câu đầu say sưa , náo nức , phấn

chấn 4 câu sau với giọng bực bội , nhấn

mạnh các động từ , các từ gữ cảm thán

- Cho 2 HS đọc

- GV nhận xét và đọc lại

- Cho HS giải thích một số từ ngữ : tu hú ,

nắng đào , phòng , lúa chiêm

- Lưu ý thời điểm sáng tác bài thơ

Hđộng 3 :

- Bố cục bài thơ , nhận xét bố cục bài thơ

-Nên hiểu nhan đề bài thơ như thế nào ?

- H/dẫn HS nhận xét giá trị hoán dụ , giá

trị liên tưởng của tiếng chim tu hú được

gợi lên ngay từ đầu đề bài thơ Đó là tín

hiệu của mùa hè rực rỡ , sự sống tưng

bừng của trời cao lồng lộng , tự do

Tiếng chim tác động mạnh mẽ đến tâm

hồn con người

-Tiếng chim tu hú đã làm thức dậy trong

tâm hồn người chiến sĩ trẻ trong tù một

khung cảnh mùa hè như thế nào ?

-P/tích tổng hợp , khắc sâu : T/g chắc

phải là một người gắn bó máu thịt với

cuộc đời , phải từng sống hết mình với

TN mới có thể tạo ra những h/ảnh ,

những chi tiết sống động đến như vậy

-Lắng nghe

- 2 HS đọc bài thơ

- Giải thích từ ngữ khó

-Bố cục : 2 đoạn đối lập +6 câu đầu : Tiếng chim

tu hú thức dậy mùa hè rực rỡ trong lòng nhà thơ (tả cảnh )

4 câu cuối : Tiếng chim

tu hú bừng thúc khát vọng tự do cháy bỏng trong lòng người tù (tả tình )

+HS trình bày cảm nhận của mình về nhan đề bài thơ “Khi con tu hú “

- HS đọc lại 6 câu thơ đầu

+Bức tranh mùa hè rực rỡ sắc màu : vàng (lúa ) , xanh (cây) , hồng (nắng ) , xanh (trời )

+Rộn rã âm thanh : Tiếng tu hú , tiếng ve ngân , tiếng sáo diều +Đày hương vị , hương

2 Tác phẩm : Bài thơ

“Khi con tu hú “ được sáng tác trong nhà lao Thừa Phủ , khi tác giả

bị bắt giam ở đây

II-Tìm hiểu văn bản :

1- Đọc tìm hiểu chú thích :

2- Phân tích :

a- Cảnh đất trời vào hè trong tâm tưởng người tù CM :

- Rộn rã sắc màu -Rộn rã âm thanh -Ngọt ngào hương vị -Bầu trời khoáng đạt tự do

->Bức tranh mùa hè tươi vui , tràn đầy

- Chuyển ý : Y/c HS đọc 4 câu thơ cuối

- Tâm trạng nhà thơ ở đoạn này được bộc

lộ khác đoạn trên như thế nào ?

- Nhịp tho thay đổi như thế nào ? Sự thay

đổi ấy có tác dụng gì trong việc thể hiện

tâm trạng chủ thể trữ tình

+ Ngắt nhịp thay đổi khác thường

2,2,2,6,2 3,3 6,2 cùng với các động từ

đập tan , ngột , chết uất , các thán từ hè

ôi, thôi, làm sao , góp phần thể hiện tâm

trạng đó

-Tiếng chim tu hú mở đầu và kết thúc bài

thơ gợi cho người đọc những l/ tưởng gì ?

+Tiếng chim tu hú ở đầu bài thơ gợi ra

bức tranh mùa hè trong tưởng tượng với

tâm trạng náo nức ,bồn chồn của nhà thơ

Tiếng chim tu hú ở câu kết lại nhấn vào

tâm trạng và cảm giác u uất , bực bội ,

ngột ngạt , ý muốn tung phá để giành lại

tự do của người tù

Hđộng 4:

- Đặc sắc nghệ thuật bài thơ ?

- Có thể đặt cho bài thơ những nhan đề

khác được không ?

- N/xét , đánh giá , khắc sâu

- Gọi HS đọc ghi nhớ

-Tổng kết chung

lúa chín , hương quả ngọt , ngô rây vàng hạt mẩy

…Bầu trời cao rộng tự do -> Mùa hè tươi vui tràn đầy sức sống đang bừng lên trong tâm hồn trẻ trung , yêu đời của người thanh niên CM

- HS đọc 4 câu thơ cuối +Đoạn trên là bức tranh tự do , tâm trạng nhà thơ hoà vào , ẩn sau bức trnh đó (náo nức , tươi vui ) + Đoạn cuối tâm trạng nhân vật trữ tình bộc lộ trực tiếp : u uất , ngột ngạt , bức bội đầy đau khổ

- Nhận xét về cách thay đổi nhịp thơ , tác dụng của việc thay đổi nhịp thơ

- HS hoạt động nhóm +Tiếng chim tu hú khơi nguồn cảm xúc

+ 2 đoạn thơ là 2 h/ảnh ,

2 tâm trạng khác nhau mà vẫn thống nhất

- HS có thể đặt nhan đề bài thơ

- Đọc ghi nhớ sgk

nhựa sống

b- Tâm trạng người tù cách mạng :

“ngột” – “uất “ –

“muốn đạp tan phòng” ->Tâm trạng ngột ngạt uất hận , thể hiện khát vọng tự do mãnh liệt

3-Tổng kết :

- Thơ lục bát , giản dị thiết tha

Kết cấu đối lập trong sự thống nhất

-Lòng yêu cuộc sống sâu sắc và niềm khao khát tự do cháy bỏng của người chiến sĩ CM trong cảnh tù đày

4-Củng cố và hướng dẫn về nhà : (5’)

a- Củng cố :

- HS đọc diễn cảm bài thơ

- Trác nghiệm (bảng phụ )

a- Nhận định nào nói đúng nhất ý nghĩa của nhan đề bài thơ

A- Gợi ra sự việc được nói đến trong bài thơ ,

B-Gợi ra tư tưởng được nói đến trong bài thơ

C- Gợi ra hình ảnh nhân vật trữ tình của bài thơ

D- Gợi ra thời điểm được nói đến trong bài thơ

b- Hình ảnh nào xuất hiện 2 lần trong bìa thơ “Khi con tu hú “ ?

A- lúa chim C- Con tu hú

B- Trời xanh D- Nắng đào

b- Hướng dẫn về nhà :

- Học thuộc lòng bài thơ “Khi con tu hú “

- Phân tích bài thơ để thấy được khát vọng tự do mãnh liệt của người tù CM

- Chép và đọc thêm một số bài thơ của Tố Hữu trong phần “xiềng xích “ (từ ấy ) Tâm tư trong tù ,

Con chim của tôi , Một tiếng rao đêm

Chuẩn bị câu nghi vấn ( tiếp ) +Đọc kĩ các đoạn trích (mục III- ) –Trả lời câu hỏi sgk +Xem trước phần luyện tập IV-Rút kinh nghiệm và bổ sung : ………

.………

.………

.………

NSoạn :25-01-2006 Tuần :20 – Tiết 79 CÂU NGHI VẤN (Tiếp theo ) I-Mục tiêu cần đạt : Giúp HS : - Hiểu rõ câu nghi vấn không chỉ dùng để hỏi mà còn dùng để cầu khiến , khẳng định , phủ định , đe doạ , bộc lộ tình cảm , cảm xúc

- Biết sử dụng câu nghi vấn phù hợp với tình huống giao tiếp II- Chuẩn bị : 1- GV : tham khảo sgk , sgv - soạn giáo án 2- HS : Tìm hiểu bài theo hướng dẫn của GV III- Tiến trình tiết dạy : 1-Ổn định : (1’) Kiểm tra sĩ số , nề nếp HS 2-KTBC : (5’)

- Cho biết đặc điểm hình thức và chức năng chính của câu nghi vấn ?

- Đặt câu nghi vấn và cho biết đặc điểm hình thức nào cho biết đó là câu nghi vấn ?

3- Bài mới :

a- Giới thiệu bài : (1’) Ở bài học trước , câu nghi vấn có chức năng chính là dùng để hỏi , nhưng

câu nghi vấn không chỉ dùng để hỏi mà nó còn có những chức năng khác nữa , điều đó thể hện ở bài học : Câu nghi vấn (tt)

b- Giảng bài mới :

20’ Hđộng 1 : H/d HS tìm hiểunhững

chức năng khác của câu nghi vấn

- Cho HS đọc các đoạn trích (sgk)

- Xét những đoạn trích và trả lời câu

hỏi

-Trong những đoạn trích trên câu

nào là câu nghi vấn ?

- Câu nghi vấn trong những đoạn

trích trên có dùng để hỏi không ?

Nếu không dùng để hỏi thì dùng để

làm gì ?

- Nhận xét về dấu kết thúc câu nghi

vấn trên ,(có phải bao giờ cũng là

dấu chấm hỏi không? )

- Những câu nghi vấn đưới đây có

chức năng gì ?

a- Anh có thể ngồi lùi vào một tí

được không ?

b- Nó không lấy thì ai lấy ?

c-Ai lại làm thế ?

d-Mày muốn ăn đoàn hả ?

e-Sao anh không về chơi thôn Vĩ ?

- Qua tìm hiểu ví dụ , em cho biết

câu nghi vấn ngoài chức năng dùng

để hỏi thì câu nghi vấn còn có chức

năng khác nào ?

+GV tổng kết chung

-Đọc các đoạn trích và trả lời câu hỏi

+a”Những người …bây giờ?

+b”Mày định nói đấy à ? “ +c “ Có biết không ? “;

“Lính đâu ? “; Sao bay dám

…như vậy ?” ; “Không còn phép tắc gì à ? “

+d cả đoạn trích là một câu nghi vấn

+e “con gái tôi vẽ đây ư ? “

“Chả lẽ lại đúng là nó , cái con.Mèo hay lục lọi ấy ! “ -HS chọn 1 trong những chức năng sau để xác định chức năng cho từng câu :

Cầu khiến ;, khẳng định ; phủ định ; đe doạ ; bộc lộ tình cảm ; cảm xúc

+cầu khiến

+khẳng định +phu ûđịnh +đe doạ +bộc lộ tình cảm , cảm xúc +HS suy nghĩ trả lời

II-Những chức khác của câu nghi vấn :

-Không dùng để hỏi mà dùng để cầu khiến , khẳng định , phủ định ,

đe doạ , bộc lộ tình cảm , cảm xúc không y/cầu người đối thoại trả lời

- Câu nghi vấn có thể kết thúc bằng dấu chấm, dấu chấm than hoặc dấu chấm lửng

- Gọi 1 HS đọc phần ghi nhớ sgk

Hđộng 2: H/dẫn làm bài tập

1-Đọc đoạn trích , cho biết trong

những đoạn trích , câu nào là câu

nghi vấn ? Những câu nghi vấn đó

được dùng để làm gì ?

2-Xét những đoạn trích , câu nào là

câu nghi vấn ? Đặc điểm hình thức

nào cho biết đó là câu nghi vấn ?

Những câu nghi vấn đó dùng để làm

gì?

-Trong những câu nghi vấn đó , câu

nào có thể thay thế được bằng một

câu không phải là câu nghi ván mà

có ý nghĩa tương đương ? Hãy viết

những câu có ý nghĩa tương đương

đó

- Đọc ghi nhớ sgk

- Đọc bài tập , nêu yêu cầu

- Cá nhân thực hiện

- Nhận xét , bổ sung +Nêu đặc điểm hình thức cho biết đó là câu nghi vấn

+Câu nghi vấn dùng để làm

gì ?

-HS Đọc những đoạn trích và dựa vào đặc điểm hình thức để nhận biết câu nghi vấn

II-Luyện tập :

1-Xác định câu ng/vấn:

a-“Con người đáng kính ấy ….B Tư để có ăn ư ?” b- Trong cả khổ thơ chỉ riêng “than ôi” không phải là câu nghi vấn ) c”Sao ta không ngầm

…nhẹ nhàng rơi ? “ d-“Ôi nếu thế thì còn đâu là quả bóng bay ? “ +Những câu nghi vấn được dùng để :

a- Bộc lộ t/cảm c/xúc b-phủ định : Bộc lộ t/c, c/xúc

c-cầu khiến ; bộc lộ t/cảm , cảm xúc d-phủ định ; bộc lộ t/cảm ,cảm xúc

2-Xác định câu nghi vấn và đặc điểm hình thức của nó :

a-“Sao cụ lo xa quá thế

?” ; “Tội gì bây giờ nhịn đói mà tièn để lại

? “ ; “ăn mãi chết lấy

gì mà lo liệu ? “ (phủ định )

b-“Cả đàn bò …chăn dắt làm sao ? “ (bộc lộ boăn khoăn , ngần ngại )

c-“Ai dám bảo …không có tình mẫu tử ? “ (khẳng định ) d- “Thằng bé …việc gì ?

“ ; “Sao lại đến đây mà khóc ? “ (hỏi)

- Những câu có ý nghĩa tương đương với a,b,