Trả lời: Thể hiện phong thái ung dung, khí phách kiên cường,bất khuất,vượt lên trên hoàn cảnh ngục tù của nhà yêu nước Phan Bội Châu.. Rút kinh nghiệm.?[r]
Trang 1Bài 15
Vào nhà ngục Quảng Đông cảm tác
(Phan Bội Châu)
A: Mục tiêu cần đạt: sau bài này học sinh cần đạt
1 Kiến thức:
- Cảm nhận được vẻ đẹp của những nhà nho yêu nước và cách mạng đầu thế kỷ xx, những người mang trí lớn cứu nước cứu dân, dù ở hoàn cảnh nào vẫn giữ được phong thái ung dung, khí phách hiên ngang, bất khuất và niềm tin sắc son vào sự nghiệp giải phóng dân tộc Giọng thơ khẩu khí, tỏ chí, tỏ lòng, khoa trương, có sức lôi cuốn xúc động sâu sắc
- Tích hợp với tiếng việt ở bài ôn luyện về dấu câu, với tập làm văn
ở bài thuyết minh về một thể loại văn học với lịch sử Việt Nam ở giai đoạn 30 năm đầu thế kỷ xx
2 Kỹ năng:
Phân tích về bài thơ đường luật
3 Thái độ:
Tự hào về những anh hùng dân tộc
B: Chuẩn bị
1 Giáo viên:
- Sách giáo khoa
- Sách giáo viên
- Giáo án
2 Học sinh:
- Sách giáo khoa
Trang 2- Vở soạn
- Vở ghi C: Các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1 : Ổn định tổ chức lớp:
Lớp Tổng………Vắng……
Hoạt động 2 : Kiểm tra:
Kiểm tra bài soạn của học sinh
Hoạt động 3: Bài mới:
Giới thiệu bài: Đầu thế kỷ xx những nhà chiến sĩ cách mạng như Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh vốn xuất thân là nhà nho nhưng lại là những con người tiêu biểu của thời đại mới Với khát vọng cải cách xã hội, đánh đuổi giặc thù, họ bất chấp hi sinh dù rơi vào vòng tù ngục, những con người ấy vãn xem thường hiển nguy và làm thơ bày tỏ trí khí của mình Một trong những bài thơ thể hiện điều này là bài “vào nhà ngục Quảng Đông cảm tác” Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung
?Em hãy cho biết vài
nét tiêu biểu về Phan
Bội Châu?
GV:Từ nhỏ đã nổi
tiếng thông minh có
tài văn chương.Ông là
một nhà nho yêu
nước, nhà cách mạng
lớn nhất của dân tộc
ta, ông còn là nhà văn
nhà thơ lớn
? Nêu xuất sứ của văn
bản?
Bài thơ được ra đời
trong hoàn cảnh nào?
Trả lời
Trả lời
I: Tìm hiểu chung 1.Tác giả:
-Phan Bội Châu(1867-1940)quê tỉnh Nghệ An
2.Tác phẩm
Hoàn cảnh sáng tác
Trích:”Ngục trung thư”
Năm 1914 khi Phan
Trang 3Giáo viên hướng dẫn
cách đọc, đọc mẫu,sau
đó gọi học sinh đọc
Nhận xét cách giọng
đọc của học sinh
? Em hãy cho biết bài
thơ được viết theo thể
loại nào?
? Em hãy nhắc lại thể
thơ thất ngôn bát cú
đường luật?
? Em hãy kể tên
những bài đã học
được làm theo thể thơ
này?
Gọi học sinh đọc hai
câu thơ đầu
?Nhà thơ sử dụng biện
pháp tu từ gì ?Qua
biện pháp nghệ thuật
đó để nói lên vấn đề gì
của tác giả?
GV: Biện pháp nghệ
Lắng nghe, đọc
Thể thơ đường luật:Thất ngôn bát cú đường luật
Là thể thơ mà bài thơ gồm có tám câu mỗi câu bẩy chữ có bố cục bốn phần:Đề, thực, luận,kết
Trả lời:
Đọc
Trả lời: Điệp từ “vẫn”để chỉ phong thái ung dung, khí phách hiên ngang, bản lĩnh phi thường
Bội Châu bị bọn quân phiệt tỉnh Quảng Đông (TQ)bắt giam
Đọc
Thể thơ
II: Phân tích
1 Hai câu thơ đầu(đề)
Điệp từ “vẫn”để chỉ phong thái ung dung, khí phách hiên
Trang 4thuật điệp từ đã nói
lên phong thái ung
dung, thanh thản, một
khí phách ngang tàn
của người cách mạng
dù sống trong hoàn
cảnh ngục tù, án chém
đã kề cổ vậy mà người
tù cách mạng vẫn hóm
hỉnh cho rằng tù ngục
mà cứ như là người
chủ động tìm đến để
nghỉ chân, con người
đã biến cái bị động
thành chủ động không
bao giờ để hoàn cảnh
đè bẹp mình
? Trong hai câu này
giọng thơ có gì đặc
biệt ?
Gọi học sinh đọc hai
câu thơ này
? Chuyển sang phần
thực, giọng thơ thay
đổi ra sao ?
?Qua hai câu thơ, em
hình dung cuộc đời
hoạt động cách mạng
của cụ Phan Bội Châu
như thế nào?
Giọng thơ khẩu khí thường gặp trong thơ truyền thống
Đọc
Trả lời
Trả lời: Cuộc đời hoạt động cách mạng đầy bất trắc, gần 10 năm con người ấy không quê hương không gia đình,
đi đến đâu cũng bị kẻ
ngang, bản lĩnh phi thường
2 Hai câu thơ 3,4(Thực)
- Giọng thơ suy nghĩ, trầm ngâm
Trang 5? Nói về cuộc đời
mình tác giả có phải
để than thân không?
Vì sao ?
? Qua đoạn thơ, em
hiểu được tấm lòng
đối với đất nước và
tâm vóc của người tù
cách mạng như thế
nào?
Gọi học sinh đọc hai
câu 5 và 6
?Giọng thơ ở hai câu
này như thế nào?
?Qua đó thể hiện quan
niệm sống của tác giả
như thế nào?
? Em có nhận xét gì
về thái độ của tác giả
ở đây?
GV:Hoài bão lớn lao
trị nước, cứu đời
Quan niệm cuộc sống
của cụ Phan thể hiện
bậc anh hùng hào kiệt,
dù gặp bi kịch ở mức
độ nào thì ý chí, lý
thù săn đuổi
Trả lời: Nói về cuộc đời mình tác giả không phải
để than thân vì đằng sau
bi kịch cá nhân là nỗi đau chung của cả dân tộc
Trả lời:
Đọc Trả lời
Trả lời
Trả lời
-Tấm lòng yêu nước thiết tha, tầm vóc người
tù cách mạng lớn lao
3 Hai câu 5,6(Luận)
-Giọng thơ khẩu khí
Thể hiện hoài bão lớn lao -Thái độ ngạo nghễ trước kẻ thù
Trang 6tưởng cũng không bao
giờ thay đổi
Gọi học sinh đọc hai
câu 7,8
? Nêu những biện
pháp nghệ thuật của
hai câu thơ 7,8 ?
GV: Điệp từ, ngắt
nhịp làm cho ý thơ
thêm mạnh mẽ, dứt
khoát, khẳng định con
người còn sống là còn
theo đuổi sự nghiệp
chính nghĩa mà không
sợ bất kỳ một thử
thách nào
? Vậy ý chính của hai
câu 7, 8 là gì?
? Vậy theo em cảm
hứng bao trùm bài thơ
là gì ?
? Em hãy nêu giá trị
nghệ thuật của bài thơ
?
? Nêu giá trị nội dung
Đọc
Trả lời
Trả lời
Trả lời
Trả lời: Giọng điệu hào hùng, có sức lôi cuốn mạnh mẽ
4.Hai câu 7,8(Kết)
-Điệp từ, ngắt nhịp
-Niềm tin vào chính nghĩa, xem thường tù đầy
Cảm hứng bao trùm toàn bài là cảm hứng lãng mạn: Niềm tin vào chính nghĩa vượt lên thực tại khắc nghiệt của ngục tù
III Tổng kết:
1 Nghệ thuật
2 Nội dung
Trang 7Trả lời: Thể hiện phong thái ung dung, khí phách kiên cường,bất khuất,vượt lên trên hoàn cảnh ngục tù của nhà yêu nước Phan Bội Châu
Hoạt động 4:Củng cố
Gọi học sinh đọc ghi nhớ sách giáo khoa trang 148
Hoạt động 5:Dặn dò:
- Học thuộc lòng bài thơ
- Nắm vững nghệ thuật, nội dung của bài thơ
- Soạn bài tiếp :……
D Rút kinh nghiệm