Giáo án Ngữ văn 8 - Tuần 1 đến 15 - Trường THSC Hoà Phong

- caûm giaùc laï vì laàn coù meï beân caïnh đầu vào lớp học , môi trường sạch sẽ , ngay ngaén - Ko cảm thấy sự xa lạ với bàn ghế và bạn tình caûm trong saùng , thieát tha bè , vì bắt đầu[r]

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

1

Bài 1:

TễI

(Thanh

Ngày

A./  TIấU

tiên trong đời.

B

- Giáo viên: Bài soạn, thơ Thanh Tịnh

- Học sinh: Soạn bài, đồ dùng.

C

-  tra !"# $%&' bài #* +,# sinh

D

lâu trong trí nhớ Đặc biệt là những kỉ niệm về buổi đến   đầu tiên “Ngày đầu tiên đi học … Mẹ dỗ dành yêu 3 ” Truyện ngắn “Tôi đi học” đã diễn tả những kỉ niệm mơn man bâng khuâng của một thời thơ ấu

(Hoài ủaàu naờm lụựp 7 , hoùc baứi Coồng trửụứng mụỷ ra , haỳn moói chuựng ta khoõng theồ queõn taỏm loứng ngửụứi meù bieỏt bao boài hoài xao xuyeỏn trong ngaứy ủaàu daón con ủi hoùc Ngửụứi meù aỏy boài hoài xao xuyeỏn vỡ ủang ủửụùc soỏng laùi ngaứy ủaàu tieõn caộp saựch ủeỏn trửụứng :” Haống naờm cửự vaứo cuoỏi thu … Meù toõi aõu yeỏm naộm laỏy tay toõi daón ủi treõn ủaày con ủửụứng laứng daứi vaứ heùp …” Caõu vaờn aỏy ủaày aộp kổ nieọm tuoồi thụ Coự nhieàu baùn thaộc ủoự laứ caõu vaờn cuỷa ai , trong taực phaồm naứo ? ẹoự chớnh laứ caõu vaờn trong vb

“ Toõi ủi hoùc “ maứ hoõm nay coõ cuứng caực em ủi tỡm hieồu )

Hoạt động 1(20’)

? Em haừy neõu vaứi neựt veà t/gỷ t/p ?

ẹoùc , tỡm hieồu chuự thớch: Gv ủoùc

roài hửụựng daón hs ủoùc theo yeõu caàu

?Kổ nieọm ngaứy ủaàu ủeỏn trửụứng cuỷa

“toõi”ủửụùc keồ theo trỡnh tửù ntn?Ngôi kể?

(?) Tửụng ửựng vụựi trỡnh tửù aỏy laứ caực

ủoaùn naứo cuỷa vb ?

Hoạt động 2 (20’)

HS ủoùc vb

(?) Kổ nieọm ngaứy ủaàu ủeỏn trửụứng cuỷa

nhaõn vaọt “ toõi” gaộn vụựi khoõng gian , thụứi

gian cuù theồ naứo ?Vỡ sao khoõng gian vaứ

thụứi gian aỏy trụỷ thaứnh kổ nieọm trong taõm

trớ taực giaỷ ?

(?) Trong caõu vaờn : con ủửụứng naứy toõi ủaừ

quen ủi laùi nhieàu laàn nay tửù nhieõn thaỏy laù

Caỷnh vaọt chung quanh toõi ủeàu thay ủoồi ,

vỡ chớnh loứng toõi ủang coự sửù thay ủoồi lụựn :

Hoõm nay toõi ủi hoùc , vi sao nhaõn vaọt co

caỷm giaực quen maứ laù?

( sgk)

gioùng chaọm , dũu , hụi buoàn , laộng saõu , chuự yự nhửừng caõu noựi cuỷa nhaõn vaọt Toõi

Câu chuyện buổi tựu   (theo dòng hồi B  của nv '' tôi'') cho  kể chuyện dễ dàng bộc lộ cảm xúc , tình cảm của mình một cách chân thực nhất

- tửứ ủaàu buoồi saựng hoõm aỏy ủeỏn treõn ngoùn nuựi

- tieỏp theo ủeỏn ủửụùc nghổ caỷ ngaứy nửừa

- ủoaùn coứn laùi Thụứi gian : buoồi saựng cuoỏi thu ; Khoõng gian : treõn con ủửụứng laứng daứi vaứ heùp- Cảnh thiên nhiên : lá rụng nhiều , mây bàng bạc - Cảnh sinh hoạt : mấy em bé rụt rè cùng mẹ đến

 

I, ẹoùc – Tỡm hieồu chung

1 tỏc :; - tỏc <+= (sgk tr 8)

2, ẹoùc , tỡm hieồu chuự thớch

3, Boỏ cuùc : 3 phaàn

I, ẹoùc – Tỡm hieồu vaờn baỷn

1 Caỷm nhaọn cuỷa “ toõi” treõn ủửụứng tụựi trửụứng

- Tửù thaỏy nhử ủaừ lụựn leõn , con ủửụứng laứng khoõng coứn daứi roọng nhử trửụực

- Baựo hieọu sửù thay

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

2

(?)Chi tieỏt toõi khoõng loọi qua soõng thaỷ

dieàu nhử thaống Quyự vaứ khoõng ủi ra ủoàng

noõ ủuứa nhử thaống Sụn nửừa coự yự nghúa gỡ

?

(?) Coự theồ hieồu gỡ veà nhaõn vaọt “ toõi” qua

chi tieỏt “ Ghỡ thaọt chaởt hai quyeồn vụỷ mụựi

treõn tay vaứ muoỏn thửỷ sửực mỡnh tửù caàm

buựt thửụực?

(?) Trong nhửừng caỷm nhaọn mụựi meỷ treõn

con ủửụứng laứng ủeỏn trửụứng , nhaõn vaọt toõi

ủaừ boọc loọ ủửực tớnh gỡ cuỷa mỡnh ?

(?) Khi nhụự laùi yự nghú chổ coự ngửụứi thaứnh

thaùo mụựi caàm noồi buựt thửụực , taực giaỷ vieỏt

: yự nghú aỏy thoaựng qua trong trớ toõi nheù

nhaứng nhử moọt laứn maõy lửụựt ngang treõn

ngoùn nuựi” Haừy phaựt hieọn vaứ phaõn tớch yự

nghúa vaứ bieọn phaựp ngheọ thuaọt ủửụùc sửỷ

duùng trong caõu vaờn treõn ?

theo trình tự nào ? Tìm những từ ngữ diễn

tả tâm trạng nhân vật '' tôi'' ? Phân tích giá

trị biểu cảm của những từ ngữ ấy

Hoạt động 2 Củng cố - Dặn dò (2’)

Củng cố: Caỷm nhaọn cuỷa “ toõi” treõn ủửụứng tụựi trửụứng

- Dặn dò: tiết sau học tiếp phần còn lại của bài

- yeõu hoùc , yeõu baùn vaứ maựi trửụứng

So saựnh , kyỷ nieọm ủeùp

?- Diễn tả theo trình tự thời gian : từ hiện tại mà nhớ về qk

- Các từ láy diễn tả tâm trạng , cảm xúc : nao nức , mơn man ,  bừng , rộn rã Đó là những cảm giác trong sáng nảy nở trong lòng Góp phần rút ngắn khoảng cách thời gian giữa quá khứ và hiện tại Chuyện đã xảy ra từ bao năm rồi mà 3% 

vừa mới xảy ra hôm qua

ủoồi trong nhaọn thửực baỷn thaõn caọu beự

- Coự chớ hoùc ngay tửứ ủaàu , muoỏn tửù mỡnh ủaỷm nhieọm vieọc hoùc taọp , muoỏn ủửụùc chửừng chaùc nhử baùn , khoõng thua keựm baùn

Bài 1:

TễI

(Thanh

Ngày

A./  TIấU

B

- Giáo viên: Bài soạn, thơ Thanh Tịnh,

- Học sinh: Soạn bài, đồ dùng

C

-  tra !"# $%&' bài #* +,# sinh

D

Hoạt động 1(27’)

Gv Goùi hs ủoùc ủoaùn 2

(?) caỷnh trửụực saõn trửụứng vaứ ngoõi trửụứng

laứng Mú Lớ lửu laùi trong taõm trớ nv toõi coự

gỡ noồi baọt ?

(?)Trực khung caỷnh ủoự,taõm traùng caọu beự ntn?

(?)Caỷnh tửụùng ủoự coự yự nghúa gỡ ?

- Phaỷn aựnh khoõng khớ ủaởc bieọt cuỷa ngaứy hoọi khai trửụứng thửụứng gaởp ụỷ nửụực ta , boọc loọ tỡnh caỷm saõu naởng cuỷa tg ủvụựi maựi trửụứng tuoồi thụ

- Hoù nhử con chim non ủửựng beõn bụứ toồ ,nhỡn

II, ẹoùc – Tỡm hieồu vaờn baỷn

2 caỷm nhaọn cuỷa “ toõi”luực ụỷ saõn trửụứng

- raỏt ủoõng ngửụứi , ngửụứi naứo cuừng ủeùp

- ngoõi trửụứng xinh xaộn oai nghiem

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

4

(?) Khi taỷ nhửừng hoùc troứ nhoỷ tuoồi laàn

ủaàu ủeỏn trửụứng hoùc , taực giaỷ duứng hỡnh

aỷnh so saựnh naứo ?

(?) Em ủoùc thaỏy nhửừng yự nghúa naứo tửứ

hỡnh aỷnh so saựnh aỏy ?

(?) Taõm traùng vaứ caỷm giaực nhaõn vaọt toõi

khi nghe oõng ủoỏc goùi danh saựch hs vaứ khi

rụứi khoỷi tay meù nhử theỏ naứo ?

(?)Vỡ sao Toõi baỏt giaực “duựi ủaàu vaứo loứng

meù toõi nửực nụỷ khoực khi chuaồn bũ bửụực vaứo

lụựp” Coự theồ noựi chuự beự naứy coự tinh thaàn

yeỏu ủuoỏi hay khoõng ?

Hs ủoùc ủoaùn 3

(?) Vỡ sao trong khi saộp haứng ủụùi vaứo lụựp

, nhaõn vaọt “ toõi’ laùi caỷm thaỏy trong thụứi

thụ aỏu toõi chửa laàn naứo thaỏy xa meù toõi

nhử laàn naứy ?

- (?) Nhửừng caỷm giaực maứ nhaõn vaọt “ toõi”

bửụực vaứo lụựp hoùc laứ gỡ ?

Moọt muứi hửụng laù xoõng leõn … chuựt naứo

(?)Haừy lớ giaỷi nhửừng caỷm giaực ủoự cuỷa

nhaõn vaọt toõi ?

(?) Nhửừng caỷm giaực ủoự cho thaỏy tỡnh caỷm

naứo cuỷa nhaõn vaọt “toõi” ủoỏi vụựi lụựp hoùc

cuỷa mỡnh ?

(?)ẹoaùn cuoỏi coự chi tieỏt “ moọt con chim

lieọng ủeỏn ủửựng treõn bụứ cửỷa soồ … Theo

caựnh chim “; nhửừng tieỏng phaỏn cuỷa thaày

toõi gaùch maùnh … ẹaựnh vaàn “ nhửừng chi

tieỏt ủoự noựi theõmủieàu gỡ veà nhaõn vaọt toõi ?

(?) Nhửừng caỷm giaực trong saựng naỷy nụỷ

trong loứng toõi laứ nhửừng caỷm giaực naứo ?

Tửứ ủoự em caỷm nhaọn nhửừng ủieàu toỏt ủeùp

naứo tửứ nhaõn vaọt “ toõi” cuừng chớnh laứ taực

giaỷ Thanh Tũnh ?

? Em có cảm nhận gì về thái độ cử chỉ của

những % lớn ( ông đốc, thầy giáo đón

nhận học trò mới , các bậc phụ huynh ) đối

với các em bé lần đầu đi học ?

G: Những h/ả về  lớn cho thấy trách

nhiệm , tấm lòng của nhà   , gia đình

đối với các em h/s Đây thực sự là những

dấu ấn tốt đẹp , những kỉ niệm trong sáng ,

ấm áp không thể phai nhoà trong kí ức tuổi

thơ , giúp các em tự tin , vững vàng hơn

Đó còn là môi   giáo dục ấm áp , nơi

quaừng trụứi roọng muoỏn bay , nhửng coứn ngaọp ngửứng

e sụù )

- mieõu taỷ sinh ủoọng hỡnh aỷnh vaứ taõm traùng cuỷa caực

em nhoỷ laàn ủaàu tụựi trửụứng hoùc , ủeà cao sửực haỏp daón cuỷa nhaứ trửụứng

Thật ra thì chẳng có gì đáng khóc cả Chúng ta có thể thông cảm vì đó chỉ là cảm giác nhất thời của

đông mà thôi khi phải rời tay mẹ , cậu bé cảm thấy hụt hẫng lo sợ cho nên việc dúi đầu vào lòng mẹ khóc nức nở là một tất yếu sẽ xảy ra

Vỡ toõi baột ủaàu caỷm nhaọn ủửụùc sửù ủoọc laọp cuỷa mỡnh khi ủi hoùc

Bửụực vaứo lụựp hoùc laứ bửụực vaứo theỏ giụựi rieõng cuỷa mỡnh, phaỷi tửù mỡnh laứm taỏt caỷ, khoõng coứn coự meù beõn caùnh

tỡnh caỷm trong saựng , thieỏt tha

H/ ảnh '' một con chim non liệng đến '' có ý nghĩa

!    sự nuối tiếc quãng đời tuổi thơ tự do nô

môi   có sự quản lí chặt chẽ hơn moọt chuựt buoàn khi tửứ giaừ tuoồi thụ , baột ủaàu trửụỷng thaứnh trong nhaọn thửực vaứ vieọc hoùc haứnh cuỷa baỷn thaõn

- t/yeõu , nieàm traõn troùng saựch vụỷ, baứn gheỏ, lụựp hoùc, thaày hoùc, gaộn lieàn vụựi meù vaứ queõ hửụng

- giaứu caỷm xuực vụựi tuoồi thụ vaứ maựi trửụứng queõ hửụng

- Các phụ huynh đều chuẩn bị chu đáo cho con em trong buổi tựu % đầu tiên , đều trân trọng tham

dự buổi lễ này Có lẽ các vị cũng đang lo lắng hồi hộp cùng con em mình

- Ông đốc là hình ảnh % thầy , % lãnh đạo nhà % rất từ tốn , hiền hậu bao dung đối với h/s

lớp cũng là một % vui tính 1 yêu h/s

 Lo sụù vụự van

- khi nghe oõng ủoỏc ủoùc danh saựch vaứ rụứi tay meù

 Luựng tuựng , caứng luựng tuựng vaứ duựi vaứo loứng meù khoực

3 Caỷm nhaọn cuỷa “ toõi” trong lụựp hoùc

-“tôi” bắt đầu cảm của mình khi đi học.

- caỷm giaực laù vỡ laàn ủaàu vaứo lụựp hoùc , moõi trửụứng saùch seừ , ngay ngaộn

- Ko caỷm thaỏy sửù xa laù vụựi baứn gheỏ vaứ baùn beứ , vỡ baột ủaàu yự thửực ủửụùc nhửừng thửự ủoự seừ gaộn boự thaõn thieỏt vụựi mỡnh baõy giụứ vaứ maừi maừi

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

5

nuôi 2_  tâm hồn trí tuệ và tình cảm

Hoạt động 3 (15’): j\ dẫn h/s tổng kết

và luyện tập

? Hãy tìm và phân tích những h/ả so sánh

này ?

(?)Em hoùc taọp ủửụùc gỡ tửứ ngheọ thuaọt keồ

chuyeọn cuỷa taực giaỷ trong truyeọn ngaộn Toõi

ủi hoùc ? muoỏn keồ chuyeọn hay ,caàn coự nhieàu kổ

nieọm ủeùp vaứ giaứu caỷm xuực

? Nhận xét về đặc sắc nghệ thuật và sức

cuốn hút của tác phẩm ?

luyện tập

? Yêu cầu h/s làm bài tập 1

? Viết bài văn ngắn ghi lại ấn   của em

trong buổi khai giảng lần đầu tiên ?

* Nhận xét của Thạch Lam “truyện ngắn

nào hay cũng có chất thơ, bài thơ nào hay

cũng có cốt truyện” Truyện “tôi đi học”

đầy chất thơ em có đồng ý không? Vì sao?

? Trong sự đan xen của các 1 thức:

Tự sự, miêu tả, biểu cảm, theo em 1

thức nào trội lên để làm thành sức truyền

cảm nhẹ nhàng mà thấm thía của truyện?

- `3  thức biểu cảm ghi lại những cảm giác

trong sáng nảy nở trong lòng tôi ngày đầu cắp

sách tới  ab truyện gần với thơ, có sức

truyền cảm đặc biệt nhẹ nhàng mà thấm thía.

GV : T/ngaộn coự sửù keỏt hụùp haứi hoứa caực p/ thửực

dieón ủaùt keồ, taỷ vaứ bieồu caỷm,laứm baứi vaờn taờng

theõm chaỏt trửừ tinh,trong treỷo,dũu eõm,tha thieỏt

.Hoạt động 3 Củng cố - Dặn dò (3’)

- Củng cố: Gọi học sinh '+A# B& <+C' ghi '+D

- Dặn dò: Viết một đoạn văn ngắn ghi lại suy

nghĩ của em về chất thơ trong truyện

- Cảm nghĩ phải chân thành tha thiết

'' ý nghĩ ấy thoáng qua '' '' Họ  con chim con '' Đây là những so sánh giàu h/ả , giàu sức gợi cảm dc gắn với những cảnh sắc thiên nhiên 3

sáng ; trữ tình Những so sánh này góp phần diễn tả cụ thể , rõ ràng những cảm giác , ý nghĩ của nhân vật ''tôi'' trong buổi đầu tien đi học , góp phần tạo nên chất thơ man mác và cảm giác nhẹ nhàng êm dịu cho truyện ngắn

theo dòng hồi ! , cảm nghĩ của nhân vật ''tôi'' theo trình tự thời gian của buổi tựu %

+ Sự kết hợp hài hoà giữa kể , miêu tả với bộc lộ cảm

xúc , tâm trạng

* Sức cuốn hút của tác phẩm :

- Tình huống truyện '' buổi đầu tiên đi học '' có dấu ấn sâu đậm , chứa đựng cảm xúc thiết tha

- Sự quan tâm chăm sóc trìu mến yêu 1 của những % lớn đối với các em h/s trong buổi đầu tiên đi học

- H/ ả thiên nhiên , ngôi % và các h/ả so sánh giàu sức gợi cảm của tác giả

Cách kết thúc truyện rất tự nhiên và bất ngờ Dòng chữ '' Tôi đi học ''  mở ra một thế giới , một khoảng không gian mới , một giai đoạn mới trong cuộc đời đứa trẻ Dòng chữ chậm chạp , nguệch ngoạc đầu tiên trên trang giấy trắng tinh là niềm tự hào , khao khát trong tuổi thơ của con % và dòng chữ cũng thể hiện rõ chủ đề của truyện ngắn này

- Chất thơ:

+Tình huống truyện; không có cốt truyện, hình ảnh thiên nhiên quen thuộc (mùa thu se lạnh, lá rụng, cảnh sân %2 học trò bỡ ngỡ…) => tâm trạng tg + Giọng nói ân cần, hiền từ của thầy; lòng mẹ hiền

1 con; hình ảnh so sánh thi vị “Tôi quên…

cánh hoa 1…”

Giọng văn nhẹ nhàng, giàu cảm xúc

* + Taực giaỷ sửỷ duùng NT khi keồ laùi nhửừng kổ nieọm

buoồi tửùu trửụứng ( Keồ, tửù sửù ) + Taực giaỷ sửỷ duùng NT khi taỷ con ủửụứng, ngoõi trửụứng, quang caỷnh …( Mieõu taỷ )

+ Taực giaỷ sửỷ duùng NT khi noựi veà taõm traùng, caỷm giaực cuỷa Toõi trong ngaứy ủaàu tieõn ủeỏn trửụứng ( Bieồu caỷm )

III, Toồng keỏt : Ghi nhụự sgk

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

6

Ngày

A./  TIấU

Giúp học sinh:

- Hiểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ và mối quan hệ của nó.

- Tích hợp văn và tập làm văn.

- Rèn luyện kĩ năng sử dụng từ trong mối quan hệ so sánh về phạm vi nghĩa rộng và hẹp.

B

- Giáo viên: bài soạn, bảng phụ.

- Học sinh: Soạn bài, đồ dùng.

C

D

giới thiệu bài(3’) ễÛ lụựp 7 , caực em ủaừ hoùc veà tửứ ủoàng nghúa vaứ tửứ traựi nghúa Baõy giụứ em naứo coự theồ nhaộc laùi moọt soỏ vd veà tửứ ủoàng nghúa vaứ tửứ traựi nghúa ? ( Maựy bay – phi cụ , ủeứn bieồn – haỷi ủaờng , traộng – ủen ) Em coự nhaọn xeựt

gỡ veà moỏi quan heọ ngửừ nghúa giửừa caực tửứ ngửừ trong hai nhoựm treõn ? Caực tửứ bỡnh ủaỳng veà maởt ngửừ nghúa cuù theồ : caực tửứ ủoàng nghúa trong nhoựm coự theồ thay theỏ coự theồ thay theỏ cho nhau ủửụùc coứn caực tửứ traựi nghúa trong nhoựm coự theồ loaùi trửứ nhau khi lửùc choùn ủeồ ủaởt caõu Tửứ nhaọn xeựt ủoự hoaứn toaứn ủuựng Hoõm nay , chuựng ta hoùc baứi mụựi : Caỏp ủoọ khaựi quaựt nghúa cuỷa tửứ

Hoạt động 1 (17’)Hình thành k/n từ

ngữ nghĩa rộng, từ ngữ nghĩa hẹp

G treo bảng phụ ghi sẵn sơ đồ trong

SGK / 10

? Nghĩa of từ động vật rộng hơn or hẹp

hơn nghĩa of từ thú, chim, cá why?

?Nghĩa of từ thú rộng or hẹp hơn nghĩa

của từ ''voi, 1"LL) Từ chim rộng or hẹp

hơn nghĩa of từ ''tu hú, sáo''.Từ cá rộngor

hẹp hơn nghĩa of từ ''cá rô, cá thu ''.why?

? Các từ '' thú , chim , cá '' rộng hơn

nghĩa của những từ nào ? Đồng thời

hẹp hơn nghĩa của những từ nào ?

G :  vậy từ '' động vật '' là từ có nghĩa rộng

.Từ '' voi , 3J tu hú, sáo '' là từ có nghĩa hẹp

? Vậy em hoi thế nào là một từ ngữ có

nghĩa rộng và nghĩa hẹp ?

? Một từ ngữ có thể vừa có nghĩa rộng

GV: Diễn giải: Nghĩa của từ ngữ đó là mối

quan hệ bao hàm Nói đến mối quan hệ “bao

hàm” tức là nói đến phạm vi khái quát của

nghĩa từ ngữ,   trong phạm vi khái quát

nghĩa của từ ngữ không giống nhau Có từ ngữ

có nghĩa rộng, có từ ngữ có nghĩa hẹp.

Bài tập nhanh: Cho các từ “cây, cỏ,

hoa” tìm các từ ngữ có phạm vi rộng và

hẹp hơn.

Hoạt động 2: (23’)

GV: '  dẫn học sinh luyện tập:

Hs quan sát sơ đồ

- Nghĩa của từ động vật rộng hơn nghĩa của từ '' thú , chim , cá '' Vì phạm vi nghĩa của từ động vật bao hàm nghĩa của ba từ '' thú , chim , cá ''

- Các từ '' thú , chim , cá '' có phạm vi nghĩa rộng hơn các từ '' voi , 3 , tu hú , sáo '' Vì

các từ '' thú , chim , cá '' có phạm vi nghĩa bao hàm nghĩa của các từ

Các từ '' thú , chim , cá '' có phạm vi nghĩa rộng hơn các từ '' voi , 3 , tu hú '' và có phạm vi nghĩa hẹp hơn từ ''động vật ''.

- Một từ ngữ có nghĩa rộng khi phạm vi nghĩa of nó bao hàm phạm vi nghĩa của một từ ngữ khác

trong phạm vi nghĩa of một từ ngữ khác

- Một từ ngữ có thể vừa có nghĩa rộng , vừa có nghĩa hẹp vì tính chất rộng , hẹp của nghĩa từ ngữ chỉ là 1 đối

Hs đọc ghi nhớ học sinh vẽ sơ đồ mối qua hệ bao hàm SGK, vòng tròn

I.Từ ngữ nghĩa rộng

từ ngữ nghĩa hẹp.

1 Tìm hiểu bài.

a Động vật rộng hơn thú, chim, cá.

b Thú, chim, cá có nghĩa rộng hơn voi,

1"2 tu hú, sáo, cá rô, cá thu.

c Thú, chim, cá rộng hơn voi, 1"2 sao

 hẹp hơn so với

động vật.

=> nghĩa của từ ngữ

có thể rộng hơn hoặc hẹp hơn nghĩa của từ ngữ khác.

2 Bài học.

*Ghi nhớ: SGK/tr.8

Bài tập nhanh:

Thực vật > cây cỏ hoa

> cây cam, dừa, cỏ gà

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

7

cho học sinh hoạt động trong bàn,

nhóm lần "! giải quyết các bài tập.

Bài tập 1:

Bài tập 2: Tìm các từ ngữ có nghĩa bao

hàm phạm vi nghĩa của các từ.

trong phạm vi nghĩa của các từ.

Bài tập 4: Bỏ những từ ngữ không phù hợp

Bài tập 5:

Bài tập bổ sung: Giải thích sự khác nhau

về phạm vi nghĩa của cặp từ ngữ

Hoạt động 3:Củng cố - Dặn dò (2’)

- Củng cố: Gọi học sinh '+A# B& <+C' GN

- Dặn dò: - Học ghi nhớ, lấy ví dụ

- Hoàn chỉnh các bài tập

1 a Y phục: quần, áo

- Quần: quần dài, quần đùi

- áo: áo dài, áo sơ mi

b Vũ khí: súng, bom

- Súng: súng %2 súng đại bác

- Bom: bom ba càng, bom bi

2 a Chất đốt b Nghệ thuật

c Thức ăn d Đánh

3 a xe cộ: ô tô,xe máy,xích lô, công nông

b Kim loại: vàng, bạc, đồng…

c Hoa quả: cam, táo,…

d Họ hàng: cô, dì, chú, bác…

e Mang: xách, khiêng…

4 a Thuốc lá b Thủ quĩ

c Bút điện d Hoa tai

5 Khóc: nức nở, thút thít, sụt sùi.

* Bàn – bàn gỗ; đánh – cắn;

(Bàn phân biệt với ghế Bàn gỗ phân biệt cụ thể với bàn sắt )

**************************************************

Tập làm văn TÍNH

Ngày

A  TIấU

- Biết viết một văn bản đảm bảo tính thống nhất về chủ đề ; biết xác định , lựa chọn , sắp xếp các phần trong văn bản nhằm nêu bật ý kiến , cảm xúc của mình

B

GV: Giáo án , bảng phụ

C

D

.Giới thiệu bài :Chúng ta đã

bản phải đảm bảo tính thống nhất về chủ đề Để trả lời cho những câu hoỉ ấy chúng ta cùng tìm hiểu bài học

Hoạt động 1 : j\ dẫn h/s tìm hiểu về

chủ đề của văn bản (7’)

GV y/cầu h/s đọc thầm vb''Tôi đi học ''

của Thanh Tịnh

? Trong văn bản tác giả nhớ lại những kỉ

niệm sâu sắc nào trong thời thơ ấu của

mình ? Sự hồi ! ấy gợi lên những ấn

  gì trong lòng tác giả ?

? Hãy nêu lên chủ đề của văn bản ?

? Vậy em hiểu chủ đề của văn bản là gì ?

Hs đọc thầm văn bản

- Tác giả nhớ lại kỉ niệm về buổi đầu tiên đi học Sự hồi ! ấy gợi lên cảm giác bâng khuâng , xao xuyến không thể nào quên về tâm trạng náo nức , bỡ ngỡ của nhân vật '' tôi'' trong buổi tựu %

- Chủ đề của văn bản : Những kỉ niệm sâu sắc

về buổi tựu % đầu tiên

- Chủ đề của văn bản là những vấn đề chủ chốt

I Chủ đề của văn bản

- Chủ đề của vb là những vấn đề chủ chốt

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

8

? Gọi h/s đọc ghi nhớ 1 ?

Hoạt động 2: Bh>CDj\ dẫn h/s hình thành

khái niệm tính thống nhất về chủ đề of vb

? Để tái hiện những kỉ niệm về ngày đầu

tiên đi học , tác giả đã đặt nhan đề của

văn bản và sử dụng từ ngữ câu ntn ?

? Tìm các từ ngữ , các chi tiết nêu bật cảm

giác mới lạ xen lẫn bỡ ngỡ của nhân vật ''

tôi '' khi cùng mẹ đi đến % , khi cùng

các bạn vào lớp ?

G: Tất cả các chi tiết trên đều tập trung

khắc họa tâm trạng của nhân vật '' tôi ''

trong buổi tựu   đầu tiên

? Vậy tính thống nhất về chủ đề thể hiện ở

những 1 diện nào trong văn bản ?

? Làm thế nào để có thể viết một văn bản

đảm bảo tính thống nhất về chủ đề ?

Gọi h/s đọc phần ghi nhớ

Hoạt động 3RB=iCDj\ dẫn h/s luyện tập

Đọc yêu cầu bài tập 1

? Văn bản trên viết về vấn đề gì ? Các

đoạn văn đã trình bày vấn đề theo thứ tự

nào ? Theo em có thể thay đổi trật tự sắp

? Nêu chủ đề của văn bản trên ?

?

bản Hãy chứng minh ?

? Tìm các từ ngữ , các câu tiêu biểu thể

hiện chủ đề của đề củavăn bản ?

Hs đọc ghi nhớ

- Nhan đề '' Tôi đi học '' giúp chúng ta hiểu ngay nội dung của văn bản nói về chuyện đi học + Các câu đều nhắc đến những kỉ niệm của buổi tựu % đầu tiên trong đời

- Hôm nay tôi đi học

- Hằng năm cứ vào cuối thu lòng tôi lại nao nức những kỉ niệm mơn man của buổi tựu  (

- Hai quyển vở mới đang ở trên tay tôi đã bắt đầu thấy nặng

- Tôi bặm tay ghì thật chặt ,   một quyển vở cũng xệch ra và chênh đầu chúi xuống

* Khi cùng mẹ tới % :

Con   quen đi lại lắm lần nay thấy lạ , cảnh vật xung quanh đều thay đổi thấy mình trang trọng và đứng dắn trong bộ quần áo mới , cố làm ra vẻ  một học trò thực sự '' tay bặm ghì hai quyển sách, đòi mẹ cầm

* Khi quan sát ngôi % : cao ráo sạch sẽ hơn các nhà trong làng , xinh xắn , oai nghiêm , sân rộng đâm

ra lo sợ vẩn vơ Nghe trống thúc thấy chơ vơ , toàn nghe gọi tên mình thì giật mình, lúng túng

* Khi xếp hàng vào lớp ; thấy nặng nề , dúi đầu vào lòng mẹ khóc nức nở

* Trong lớp học : cảm thấy xa mẹ nhớ nhà

- Vb có tính thống nhất về chủ đề khi chỉ nói tới chủ

đề đã xác định , không xa rời hay lạc sang chủ đề khác

bài, đề mục, trong quan hệ giữa các phần của văn bản và ở các từ ngữ then chốt lặp đi lặp lại

Hs đọc ghi nhớ

- Văn bản nói về cây cọ ở vùng sông Thao quê 1

của tác giả

- Thứ tự trình bày : miêu tả hình dáng cây cọ , sự gắn bó của cây cọ với tuổi thơ tác giả , tác dụng của cây cọ , tình cảm gắn bó của cây cọ với % dân sông Thao

mạch , liên tục

- Chủ đề : Vẻ đẹp và ý nghĩa của rừng cọ quê tôi miêu tả hình dáng , sự gắn bó của cây cọ với tuổi thơ

tg, tác dụng của cây cọ và tình cảm giữa cây với %

- Các từ ngữ lặp lại nhiều lần : rừng cọ , lá cọ và các chi tiết miêu tả về :

+ hình dáng của cây cọ + sự gắn bó của cây cọ với tác giả + công dụng của cây cọ đối với đời sống

Hs thảo luận nhóm và cử đại diện trình bày

đặt ra trong vb

II Tính thống nhất

về chủ đề của văn bản

- Vb có tính thống nhất

về chủ đề khi chỉ nói tới chủ đề đã xác định, ko

xa rời hay lạc sang chủ

đề khác

* Để viết cần xác định rõ chủ đề của vb Chủ đề của vb

đề mục, trong quan hệ giữa các phần của vb và ở các từ ngữ then chốt lặp đi lặp lại

III Ghi nhớ

IV Luyện tập

Bài 1

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

9

Yêu cầu thảo luận theo nhóm

Gv yêu cầu thảo luận theo nhóm

Hoạt động 4:Củng cố - Dặn dò (3 ’ )

- Học thuộc phần ghi nhớ

- Chuẩn bị bài : '' Bố cục của văn bản ''

Căn cứ vào chủ đề của văn bản thì ý b và d làm cho bài lạc đề vì nó không phục vụ cho việc chứng minh ''

Đại diện nhóm trình bày

- Có những ý lạc chủ đề : c, g

- Có những ý hợp với chủ đề  do cách diễn đạt

a, Cứ mùa thu về, mỗi lần thấy các em nhỏ xốn xang nhiên cũng thấy lạ , cảnh vật đều thay đổi

c, Muốn thử sức mình bằng việc tự mang sách vở 

một cậu học trò thực sự

d, Cảm thấy ngôi % vốn qua lại nhiều lần cũng có nhièu biến đổi

e, Lớp học và những % bạn mới trở nên gần gũi , thân 1)

Bài 2

Bài 3

*************************************************

(trớch :

Nguyờn Hồng

Ngày

A  TIấU

Giúp học sinh:

của chú đối với mẹ.

chất trữ tình giàu cảm xúc.

- Giáo dục tình yêu kính cha mẹ.

- Rèn kĩ năng phân tích cảm thụ những đoạn văn giàu chất trữ tình.

B

- Giáo viên: Giáo án, chân dung tác giả, tác phẩm.

- Học sinh: Soạn bài

C

? Hãy phân tích tâm trạng cảm giác của nhân vật “Tôi” khi nhớ về ngày tựu   đầu tiên?

? Hãy nêu những nét chính về nghệ thuật văn bản “Tôi đi học”?

D

.Giới thiệu bài (2’) Nguyên Hồng là một trong những nhà văn có thời thơ ấu thật cay đắng, khốn khổ Những

động nhất.

*Hoạt động 1: Đọc chú thích.(15’)

GV: Đọc chậm, tình cảm chú ý thể hiện cảm

xúc nhân vật, giọng bà cô: đay đả, kéo dài.

? Đọc chú thích, trình bày ngắn gọn về

tác giả?

- GV gọi 1 HS đọc.

- GV gọi 2, 3 em đọc tiếp.

- Nguyên Hồng (1918 – 1982) quê NĐ, sống và viết chủ yếu ở HP những năm chuyển về Hà Nội,Yên Thế,Bắc Giang,

ông vẫn gắn bó với Hải Phòng Là nhà văn rất bình dị trong sinh hoạt và giàu tình cảm, dễ xúc động Là nhà văn of phụ

I Đọc – Chú thích.

1.Đọc.

2.Tác giả: SGK.

- Là nhà văn giàu tình cảm, dễ xúc động rất bình dị trong sinh hoạt.

- Nhà văn của phụ nữ, nhi đồng

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

10

? Em biết gì về văn bản “trong lòng mẹ”

và tác phẩm “Những ngày thơ ấu”?

GV:Hồi kí là thể văn đc dùng để ghi lại n

chuyện có thật đã xảy ra trong c/đời 1 con 

? Tìm hiểu một số từ khó trong phần chú

thích Tìm từ trái nghĩa với từ :H đầu ;

đồng nghĩa với từ đoạn tang

*Hoạt động 2: (20’) Tìm hiểu văn bản.

? Xét về thể loại xếp vb thuộc loại nào?

Nhân vật chính?

? Nhận xét bố cục văn bản?

? Tóm tắt nội dung chính của văn bản?

? Theo dõi phần đầu vb cho biết: cảnh

ngộ bé Hồng có gì đặc biệt?

?? Cảnh ngộ ấy tạo nên thân phận bé Hồng

ntn?

? Theo dõi cuộc đối thoại giữa % cô và

bé Hồng hẫy cho biết n/vật % cô hiện

lên qua những chi tiết nào?

? Qua đó em thấy mục đích hỏi của bà cô là

gì? Bé Hồng có đoán ra dụng ý của bà cô

không?

đó của bà cô?

? Khi bé Hồng trả lời “không” bà cô vẫn

tiếp tục hỏi châm chọc và kể về h/cảnh of

mẹ bé Hồng ntn?Thái độ ra sao?

? Những lời kể đó bộc lộ tính cách nào của

% cô? Bà cô đại diện cho hạng %

nào trong xã hội?

? Trong cuộc đối thoại này, bé Hồng đã bộc

lộ những cảm xúc và suy nghĩ của mình?

? Hãy tìm những chi tiết bộc lộ cảm nghĩ

của bé Hồng đối với % cô?

dụng? Tác dụng?

? Em hiểu gì về chi tiết: “Giá những cổ

tục…”

? Có thể hiểu gì về bé Hồng từ trạng thái

tâm hồn đó của em?

? Cảm xúc của em khi đọc những tâm sự đó

của bé Hồng?

? Khi kể về cuộc đối thoại of % cô và bé

Hồng tg đã s/dụng nt 1 phản? Hãy chỉ

ra phép 1 phản này và cho biết ý nghĩa

Hoạt động 3:Củng cố - Dặn dò (2’)

- Củng cố: #; ':+I #* em !K '!L bà cụ

nữ, nhi đồng, of những % khốn khổ

- “Những ngày thơ ấu” là tập hồi kí viết

là chú bé Hồng với những kỉ niệm thơ ấu nhiều đắng cay

o" ý: 5,8,12,13,14,17 => giỗ hết, mãn tang, hết tang…

=> tiểu thuyết: tự thuật kết hợp với các kiểu văn bản: tự sự, miêu tả biểu cảm

- Nhân vật / tôi chính là tác giả =>

2 phần: Phần 1: Từ đầu … chứ: Cuộc

đối thoại giữa  cô và bé Hồng.

Phần 2: Cuộc gặp gỡ bất ngờ với mẹ.

- HS tóm tắt

- Cô độc đau khổ, luôn khao khát tình

1 của mẹ

- Sao lại không vào?

- Mày dại quá… thăm em bé chứ

=> Mục đích: bé Hồng ruồng rẫy khinh bỉ me, gieo rắc những hoài nghi…

- Vì trong lời kể của bà cô chứa đựng lắng, nghiêm nghị hỏi cũng không phải

âu yếm hỏi

- Mỉa mai, hắt hủi thậm chí độc

ác…

=> hẹp hòi, tàn nhẫn, vô cảm…

- Bé Hồng nhận ra ý nghĩa cay độc … rất kịch …

- Nhắc đến mẹ tôi … ruồng rẫy mẹ tôi

-Hai tiếng em bé …  ý cô tôi muốn

- Giá những cổ tục…

- M1 thức biểu cảm.Bộc lộ trực tiếp và gợi cảm trạng thái tâm hồn đau đớn của bé Hồng.

=> Chuyển đổi cảm giác: Những cổ tục vốn là cái vô hình trở thành cái hữu hình  mẩu gỗ => thể hiện

sự căm ghét tột độ

- HS tự bộc lộ.

T/cách hẹp hòi tàn nhẫn >< t/cách trong sáng giàu tình 1 của bé Hồng

=>làm bật lên tính cách tàn nhẫn của

% cô và khẳng định tình mẫu tử trong sáng và cao cả của bé Hồng

và những % khốn khổ.

3.Tác phẩm.

kí “Những ngày thơ ấu của Nguyên Hồng”.

4 Chú thích.

II.Tìm hiểu nội dung văn bản.

1 Cuộc đối thoại giữa bà cô và

bé Hồng.

tang, mẹ đi tha 1 cầu thực

=> sống trong sự ghẻ lạnh của

họ nội.

lạnh lùng, tàn ác, tâm địa xấu xa là

% đàn bà cay nghiệt, già dặn vô

cảm sắc lạnh đến ghê rợn

=> h/ảnh mang ý nghĩa tố cáo hạng

% sống tàn nhẫn khô héo cả

tình máu mủ của xã hội thực dân nửa pk, cái xã hội

mà ở đó:

“Chuông nhà thờ những kẻ nhà giàu khệnh khang

bệ vệ và đóng những kẻ  bé Hồng

im lặng, lòng đau

 cắt, khóe mắt ròngròng…đầm đìa

- Khóc ko ra tiếng wx1 thức biểu cảm N# O<

=>bé Hồng: thông minh, nhạy cảm, giàu tình yêu

1 mẹ, không muốn t/yêu 1

và kính trọng mẹ bị rắp tâm tành bẩn xâm phạm đến Căm thù cổ tục của xã hội phong kiến

=> cái nhìn tiến bộ của đứa trẻ 8 tuổi

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

11

- Dặn dò: - tiết sau học tiếp tiết 2 của bài

(trớch :

Nguyờn Hồng

Ngày

A  TIấU

Giúp học sinh:

của chú đối với mẹ.

chất trữ tình giàu cảm xúc.

- Giáo dục tình yêu kính cha mẹ.

- Rèn kĩ năng phân tích cảm thụ những đoạn văn giàu chất trữ tình.

B

- Giáo viên: Giáo án, chân dung tác giả, tác phẩm.

- Học sinh: Soạn bài

C

?

D

*Hoạt động 1: (25’)

-HS đọc đoạn văn còn lại.

? Khi chợt thoáng thấy % ngồi trên xe

giống mẹ bé Hồng có hành động cử chỉ

 thế nào?

? Tâm trạng của Hồng khi nghĩ %

tả  thế nào? Tìm và phân tích?

? Nhận xét gì về ngòi bút miêu tả tâm lí

của nhà văn trong đoạn?

? Hình ảnh % mẹ hiện lên qua những

chi tiết nào?

nhìn yêu 1 của con có tác dụng gì?

? Bé Hồng đã có một % mẹ  thế

nào?

? Trong đoạn này tình yêu 1 mẹ của

bé Hồng bộc lộ rõ nhất qua chi tiết nào?

- Đuổi theo gọi bối rối, thở hồng hộc trán đẫm mồ hôi => ríu cả chân lại => ào lên khóc rồi cứ thế nức nở

sự căm ghét và tình 1 mẹ mãnh hạnh phúc, tức ! mà mãn nguyện

=>phản ứng của bé Hồng rất tự nhiên, bật ra tất yếu  một quy trình dồn nén tình cảm mà lí trí không kịp phân tích và kiểm soát

- “Và sai lầm đó … sa mạc”

=>miêu tả ngắn gọn tinh tế hợp lí.

- Mẹ tôi … và em Quế

- Mẹ tôi cầm nón…

- Mẹ tôi còm cõi xơ xác … lạ %)

=> Cụ thể, sinh động, gần gũi, hoàn hảo Bộc lộ tình con yêu 1 quý trọng mẹ

“Tôi ngồi trên xe… mơn man khắp da

I Đọc – Chú thích

II.Tìm hiểu nội dung văn bản.

1.Cuộc đ/t giữa bà cô và bé Hồng

2.Cuộc gặp gỡ của bé H với mẹ

- Đuổi theo gọi bối rối, thở hồng hộc trán đẫm mồ hôi => ríu cả chân lại => ào lên khóc rồi cứ thế nức nở

- “Và sai lầm đó … sa mạc” chất khát khao tình mẹ  là

% bộ hành thốm khỏt nc :Q sa

&# Rất hợp với tình mẹ con chảy ra”

- Nghệ thuật miêu tả tâm lý: tinh tế, hợp lý…

wx% mẹ yêu con, đẹp đẽ, can đảm, kiêu hãnh   lên trên mọi lời mỉa mai cay độc của % Cô.

=>nhân đạo.

- Giáo dục tình u kính cha mẹ.

- Rèn kĩ phân tích cảm thụ đoạn văn giàu chất trữ tình.

B

- Giáo viên: Giáo án, chân dung... ngắn gọn

tác giả?

- GV gọi HS đọc.

- GV gọi 2, em đọc tiếp.

- Nguyên Hồng (19 18 – 1 982 ) quê NĐ, sống viết chủ yếu HP năm chuyển Hà Nội,n... class="page_container" data-page= "10 ">

Trường THSC Hoà Phong giáo viên: Vương Thị Mai

11

- Dặn dò: - tiết sau học tiếp tiết

(trớch :