Hoạt động 2: Tìm hiểu về ích lợi và tác hại của lực ma sát trong đời sống và kĩ thuật.. 13 phút Yeâu caàu HS quan saùt hình Quan saùt hình II.[r]
Trang 1* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
I Mục tiêu:
1 Về kiến thức:
- Nhận biết thêm một loại lực cơ học nữa là lực ma sát
- Phân biệt được ma sát nghĩ, ma sát lăn, ma sát trượt
- Biết được đặc điểm của các loại ma sát trên
2 Về kỹ năng:
- Kể và phân tích được một số hiện tượng về lực ma sát có lợi, có hại trong đời sống và kĩ thuật
- Nêu được cách khắc phục tác hại của lực ma sát và vận dụng lợi ích của lực này
3 Về thái độ:
- HS nghiêm túc, có hứng thú tìm tòi kiến thức
II Trọng tâm bài dạy và những chuẩn bị cần thiết:
1 Trọng tâm: Các loại lực ma sát.
2 Chuẩn bị:
+ GV: Nghiên cứu bài 6 trong SGK, tham khảo một số nội dung có liên quan
+ HS: Tìm hiểu trước nội dung bài học
III Các hoạt động học – dạy chủ yếu:
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra sĩ số:
3 Kiểm tra bài cũ: (7 phút)
Câu hỏi 1: Hãy nêu đặc điểm của hai lực cân bằng?
Câu hỏi 2: Một vật chịu tác dụng của hai lực cân bằng thì sẽ như thế nào?
Câu hỏi 3: Quán tính là gì? Chữa bài tập 5.3 và 5.8 SBT
4 Tổ chức hoạt động dạy học:
Giới thiệu bài: ( 3 phút)
Yêu cầu HS đọc phần mở bài SGK Em hãy cho biết điểm khác nhau giữa trục bánh xe bò và trục bánh xe đạp, ôtô Ổ bi trong xe đạp, ôtô có tác dụng gì? Bài học hôm nay sẽ giúp các em trả lời câu hỏi trên
Bài mới:
Trợ giúp của giáo GV Hoạt động của HS Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1: Tìm hiểu về lực ma sát (15 phút)
Yêu cầu HS đọc phần 1
I Khi nào có lực ma sát:
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tuần:
Tiết PPCT:
Bài 6 LỰC MA SÁT
Trang 2* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
? Lực ma sát trượt xuất
hiện ở đâu?
Các em hãy tìm ví dụ về
lực ma sát trượt trong đời
sống và trong kĩ thuật
GV chốt lại: lực ma sát
trượt xuất hiện khi vật
chuyển động trượt trên mặt
vật khác
Yêu cầu HS đọc tài liệu
SGK
Lực ma sát lăn xuất hiện
khi nào?
GV chốt lại: Lực ma sát
lăm xuất hiện khi vật chuyển
động lăm trên mặt vật khác
Yêu cầu HS tìm thêm ví
dụ về lực ma sát lăn
Yêu cầu HS quan sát hình
6.1 SGK và trả lời câu C3
Em hãy so sánh lực Fms
trượt và lực Fms lăn trong
hình?
Yêu cầu HS đọc
trong phần 3 SGK
GV nêu vấn đề: ta đã tác
dụng một lực kéo lên vật mà
tại sao vật vẫn đứng yên?
Khi nào thì vật đứng yên?
Như vậy chứng tỏ phải có
một lực cân bằng với lực kéo
tác dụng vào vật Đó chính là
lực ma sát nghĩ.
- Fms trượt xuất hiện ở má phanh ép vào bánh xe ngăn cản chuyển động của vành
- Fms trượt xuất hiện ở giữa bánh xe và mặt đường
HS tìm ví dụ
HS ghi bài
Đọc tài liệu
Fms lăn xuất hiện khi hòn bi lăn trên mặt sàn
HS chú ý lắng nghe và ghi chép bài
Tìm ví dụ vềø lực ma sát lăn
- Hình 6.1a có Fmstrượt
- Hình 6.1b có Fmslăn
Fmstrượt > Fmslăn
Đọc bài
Vật đứng yên khi chịu tác dụng của hai lực cân bằng
1 Lực ma sát trượt:
Xuất hiện khi có một vật trượt trên bề mặt của vật khác
Ví dụ: lực ma sát giữa viên phấn với tấm bảng
2 Ma sát lăn:
Xuất hiện khi có một vật lăn trên bề mặt của vật khác
Ví dụ: lực ma sát của bánh xe đạp với mặt đường
3 Ma sát nghĩ:
Xuất hiện để giữ cho vật không trượt khi vật bị tác dụng của lực khác
Ví dụ: Nhờ lực ma sát nghĩ mà ta có thể đứng vững, không bị trượt khi bước trên đường
Trang 3* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
Yêu cầu HS tìm ví dụ về
lực ma sát nghĩ trong đời
sống và kĩ thuật
Hoạt động 2: Tìm hiểu về ích lợi và tác hại của lực ma sát
trong đời sống và kĩ thuật (13 phút)
Yêu cầu HS quan sát hình
6.3
? Em hãy nêu tác hại của
lực ma sát và cách khắc
phục?
Sau khi HS trả lời, GV
chốt lại tác hại của ma sát và
cách làm giảm ma sát
Yêu cầu HS quan sát hình
6.4 và cho biết Fms có tác
dụng như thế nào?
Em hãy nêu biện pháp làm
tăng ma sát?
Sau khi HS trả lời GV chốt
lại về lợi ích của ma sát và
cách làm tăng ma sát
Quan sát hình Suy nghĩ trả lời
HS ghi cháp bài
Quan sát hình và trả lời câu hỏi của GV
Nêu ra những biện pháp làm tăng ma sát
II Lực ma sát trong đời sống và kĩ thuật:
1 Ma sát có thể có
hại:
C6:
a Ma sát trượt làm mòn đĩa xích Khắc phục: tra dầu
b Ma sát trượt làm mòn trục cản trở chuyển động bánh xe Khắc phục: lắp ổ bi, tra dầu
c Ma sát trượt làm cản trở chuyển động thùng Khắc phục: lắp bánh xe con lăn
2 Ma sát có thể có ích: C7
- Fms giữ phấn trên bảng
- Fms giữ ốc và vít chặt vào nhau
- Fms làm nóng chỗ tiếp xúc để dốt diêm
- Fms giữ ôtô trên mặt đường
Cách làm tăng lực ma sát:
- Tạo bể mặt sần sùi, gồ ghề
Hoạt động 3: Vận dụng - Củng cố (7 phút)
Yêu cầu HS giải thích từng
hiện tượng trong câu C8
GV gọi HS trả lời , lớp
HS suy nghĩ trả lời C8
Nhận xét câu trả lời
III Vận dụng:
C8: HS tự làm
Trang 4* * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * *
nhận xét GV nhận xét lại Yêu cầu HS đọc và trả lời C9 GV đặt câu hỏi để HS củng cố lại bài: ? Có mấy loại ma sát? Hãy kể tên? Khi nào xuất hiện lực ma sát trượt? Ma sát lăn? Ma sát nghĩ? Trong trường hợp nào ma sát có lợi? Cách làm tăng? Trong trường hợp nào ma sát có hại? Cách làm giảm? của bạn và chú ý lắng nghe Đọc và trả lời C9 Các loại ma sát: ma sát trượt, ma sát lăn, ma sát nghĩ HS trả lời Hướng dẫn về nhà ( 5 phút) - Yêu cầu HS đọc phần ghi nhớ SGK - Yêu cầu HS về nhà học bài, làm bài tập SBT - Đọc trước nội dung bài mới IV Rút kinh nghiệm: