Giáo án Ngữ văn 8 cả năm - Giáo viên: Vũ Mạnh Thắng

Kiến thức: Tiếp tục giúp hs hiểu được tình cảnh đáng thương và nỗi đau tinh thần của nhân vật chú bé Hồng, cảm nhận được tình yêu thương mãnh liệt của chú bé đối với mẹ, thấy được đặc sắ[r]

Trang 1

Giảng: 25/8/2008

Bài 1 - Tiết 1: văn bản: tôI đI học.

Thanh Tịnh

A Mục tiêu cần đạt:

1 Kiến thức: Giúp học sinh cảm nhận được tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ của

nhân vật “Tôi” trong buổi tựu trường đầu tiên Thấy được ngòi bút văn xuôi giàu chất thơcủa t/g Thanh Tịnh

Kĩ năng: Rèn kỹ năng đọc, tìm hiểu bố cục văn bản.

Giáo dục: Tình yêu trường, yêu lớp

2 Trọng tâm: Hđ 2

3 Tích hợp: VB “Cổng trường mở ra”

Cấp độ khái quát nghĩa từ ngữ

B Chuẩn bị:

G.V: Giáo án + Bảng phụ.

H.S :CB, Soạn bài

C Tiến trình tổ chức các hđ D-H:

động:

- Kiểm tra bài cũ:

- Giới thiệu bài

mới:

*Hđ2: Đọc, hiểu

văn bản:

I Đọc, tìm hiểu

chú thích:

1 Đọc:

2 Chú thích:

a T/g:

b T/p:

In trong tập

“Quê mẹ” xuất

bản năm 1941

c Từ khó:

5

20

- Kiểm tra sự chuẩn bị của hs

- ? ở lớp 7 các em đã được học VB nào nói về cảm xúc của hs nhân ngày khai trường?

Mỗi chúng ta ai cũng có những kỷ niệm sâu sắcvề buổi đầu tiên đến trường…

- Hướng dẫn đọc: Giọng chậm,sâu lắng thể hiện cảm xúc tâm trạng của nhân vật

- Đọc mẫu một đoạn

- Giới thiệu sơ lược đôI nét về tác giả

? Nêu xuất xứ của tp?

- GV đọc từ đầu-> “ngọn núi”

? Tìm từ đồng nghĩa với từ “Tựu trường”?

- Khai giảng, khai trường…

- “Ông đốc” ở đây chỉ ai?

? Qua phần đọc văn bản em thấy truyện ngắn có những nhân vật nào? Nhan vật nào là chính?

? Truyện được t/g kể theo trình tự ko gian nào?

- Tâm trạng từ nhà đến trường

- ở sân trường

- Trong lớp học

? Tương ứng với ttrình tự ấy là các đoạn văn bản nào?

Trả lời Nghe, ghi Nghe

Đọc tiếp

Trả lời

Trả lời Trả lời

Trang 2

Giâo viên: Vũ Mạnh Thắng 3

3 Bố cục: 3

phần:

- P1: -> “ngọn

núi”

- P2: -> “cả ngày

nữa”

- P3: -> Còn lại

II Đọc,hiểu văn

bản:

1 Tâm trạng trên

đường tới trường:

- Nghệ thuật so

sánh

- Tâm trạng náo

nức rộn rã

* Luyện tập:

HĐ4: Củng cố,

dặn dò:

15

3 2

* BTTN: T/g viết dòng hồi tưởng của mình bằng những phương thức biểu đạt nào?

A Biểu cảm C Miêu tả

B Tự sự D Cả A, B, C

? …Trong VB T/g hồi tưởng lại kỉ niệm buổi đầu

đI học từ những sự vật, sự việc nào? gắn với t/g,

ko gian nào ?

? Tại sao T/g lại chọn con đường mà ko phảI là

sv khác?

GV: Giảng bình

? Em hãy tìm những hình ảnh chi tiếtbộc lộ cảm xúc của nhân vật tôI khi cùng mẹ tới trường?

? Để diễn tả cảm xúc của mình T/g đã sử dụng

NT gì? T/d?

GV: Giảng bình

? Em thích câu văn so sánh nào nhất? Vì sao?

? Từ nhửng chi tiết bộc lộ cảm xúc…em thấy nv

“TôI” có tâm trạng ntn?

GV: Tích hợp phần TV

?Nhân vật “TôI” hôm nay có cáI nhìn ntn về con

đường quen thuộc?

? Tại sao T?g tự nhiên thấy lạ?

GV: Giảng bình

? Như vậy sự việc đI học có ý nghĩa ntn đv chính

nv “TôI”?

? Các em thử nói về tâm trạng của mình trong ngày đầu tiên được đến trường?

? Theo dõi ở phần này, em có suy nghĩ gì về hành động “ghì chặt 2 quyển vở”, “xóc lên, nắm lại cẩn then, muốn mẹ đưa bút cho mình cầm”

của nv “TôI”?

? Qua đoạn 1 vừa tìm hiểu em có nhận xét gì về ngòi bút…giọng văn của T/g?

GV: Giảng bình

Đưa BTTN bảng phụ

? Nêu giá trị nd +nt của đoạn 1?

- Soạn tiếp phần còn lại của VB

Trả lời

Nghe y/c Trả lời

Trả lời

Nghe, ghi Trả lời Trả lời

Trả lời

Trả lời Quan sát Làm bt Trả lời Ghi y/c

Trang 3

Ngµy gi¶ng: 26/8/08

Bµi 1 - TiÕt 2:

v¨n b¶n: t«I ®I häc.

Thanh TÞnh

Trang 4

1 Kiến thức: Tiếp tục cho học sinh cảm nhận được tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ

của nhân vật “TôI” trong buổi tựu trường đầu tiên Thấy được ngòi bút văn xuôI giàu chất thơcủa t/g Thanh Tịnh

Kĩ năng: Rèn kỹ năng đọc, phát hiện chi tiết,tìm hiểu văn bản.

2 Trọng tâm: Hđ 2 (mục 2,3)

3 Tích hợp: VB “Cổng trường mở ra”

Cấp độ khái quát nghĩa từ ngữ

B Chuẩn bị:

G.V: Giáo án + Bảng phụ.

H.S : Học bài cũ + Soạn bài

*Hđ1: Khởi động:

- Giới thiệu bài mới:

*Hđ2: Đọc, hiểu văn

bản:

ll Đọc, hiểu văn

bản:

2 Tâm trạng của nv

“Tôi” lúc ở sân

trường:

* Khi đứng trước sân

trường:

* Khi nghe tiếng

trống trường:

- Chơ vơ vụng về lúng

túng

5

25

- Em hãy phân tích tâm trạng của nhân vật

“Tôi” khi từ nhà đến trường?

- GV giới thiệu trực tiếp

? Em hãy nhắc lại nội dung phần 2?

? Trước ngày tựu trường nhân vật “Tôi” có cảm nhận gì về cảnh sân trường?

- GV đưa câu trả lời lên máy chiếu

- Giảng bình

_ Cho hs quan sát cảnh sân trường trước và sau ngày khai trường trên máy chiếu

? cảm nhận của nv “Tôi” Về quang cảnh trướcvà sau ngày tựu trường có gì thay đổi?

- Đọc “trước mắt…Hoà ấp”

? T/g sử dụng biện pháp tu từ gì trong câu văn?

? T/g so sánh ntn? Theo em h/ả so sánh trên

có gì đặc sắc?

Bình giảng

? Khi tiếng trống trường đầu tiên…nv “Tôi”

có tâm trạng ntn?

? Tìm những từ ngữ miêu tả tâm trạng?

Trả lời Nghe, ghi Nghe

Đọc tiếp

Trả lời

Trang 5

* Khi nghe thầy gọi

vào lớp:

- Quả tim ngừng đập

- Quên cả mẹ đứng

sau

- Giật mình lúng

túng

=> Tâm trạng hồi hộp

bỡ ngỡ lo sợ

3 Tâm trạng nv “Tôi”

khi ở trong lớp:

- Mùi hương xông

lên, they là lạ…

=> Cảm giác trưởng

thành trong nhận

thức

HĐ3: Tổng kết, ghi

nhớ:

1 NT:

2 ND:

* Luyện tập:

HĐ4: Củng cố, dặn

dò:

15

8

5

2

- Đọc đ2 của vb

? khi nghe thầy gọi vào lớp, tâm trạng nv

“Tôi” có những cảm giác nào?

? Những cảm giác và hđ đó giúp em hiểu thêm được gì về tâm trạng nv?

Bình

? Em nghĩ gì về tiếng khóc của các cậu học trò bé nhỏ khi xếp hàng?

GV: Tích hợp phần TV

? nêu nd phần 3?

? Khi xếp hàng vào lớp nv “Tôi” có cảm nhận gì? Vì sao?

- Nhận được sự độc lập

- Bước vào t/g của riêng mình

? Nhân vật “Tôi” cảm nhận được những gì?

? Nhắc lại các phương thức biểu đạt được sử dụng trong văn bản? Phương thức nào góp phần làm nên sức truyền cảm nhẹ nhàng của vb?

? T?g sử dụng các biện pháp tu từ nào?

? Từ những đặc sắc về nt đã thể hiện rõ nd gì?

? ngoài truyện ngắn “Tôi đi học”em có thuộc bài thơ, bài hát nào cũng nói về tâm trạng của trẻ thơ ngày đầu đến trường?

? Tìm nét tương đồng với vb trên/

- Hệ thống lại nd 2tiết học

- Học thuộc ghi nhớ + nd phân tích,luyện tập

- Chuẩn bị bài “Cấp độ kháI quát của nghĩa từ ngữ”

Nghe y/c Trả lời

Trả lời

Nghe, ghi Trả lời Trả lời

Trả lời Nghe Ghi y/c

Ngày giảng: 29/8/08

Bài 3 - Tiết 3: cấp độ kháI quát của nghĩa từ ngữ

1 Kiến thức: HS hiểu rõ cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ và mối quan hệ về cấp độ

kháI quát của nghĩa từ ngữ

Kĩ năng: Luyện tư duy trong việc nhận thức mối quan hệ giữa cáI chung và cái riêng.

Trang 6

3 Tích hợp: VB “Tôi đi học”

TLV: Tính thống nhất về chủ đề của văn bản

B Chuẩn bị:

G.V: Giáo án + Bảng phụ và một số dạng bài tập mở rộng.

H.S : Đọc và nghiên cứu trước bài

*Hđ2: Hình thành

kiến thức mới.

I Bài học:

- Từ ngữ nghĩa

rộng, từ ngữ nghĩa

hẹp

a Ví dụ:

b Nhận xét:

- Nghĩa rộng: Phạm

vi nghĩa của nó bao

hàm phạm vi nghĩa

của từ khác

- Nghĩa hẹp (ít khái

quát hơn): Phạm vi

nghĩa của từ đó được

bao hàm trong phạm

vi nghĩa của một từ

khác

- Một từ ngữ có nghĩa

rộng hơn đồng thời có

thể có nghĩa hẹp hơn

các từ khác

5

15

- Giờ trước cô đã giới thiệu sơ qua về từ ngữ

nghĩa rộng và từ ngữ nghĩa hẹp Để hiểu…

- GV đưa sơ đồ trên bảng phụ:

ĐV

Thú Chim Cá

Voi, hươu tu hú, sáo cá rô

? Các em có hiểu những từ trong sơ đồ, hãy diễn giải nội dung bằng lời?

? Hãy bổ sung thêm tên của những con vật thuộc các loại trên?

? Nghĩa của từ động vật rộng hơn hay hẹp hơn các từ chim, thú, cá…? Vì sao?

? Khi nào một từ ngữ được coi là có nghĩa rộng?

? Nghĩa từ thú rộng hơn hay hẹp hơn của từ:

Voi, hươu? Vì sao?

? Nghĩa của các từ tu hú, sáo rang hơn hay hẹp hơn nghĩa của từ chim? Vì sao?

? Khi nào một từ ngữ được coi là có nghĩa hẹp?

? Nghĩa của các từ: Thú, chim, cá rộng hơn nghĩa của những từ nào? Và hẹp hơn nghĩa của những từ nào?

? Từ đó em rút ra được nhận xét gì?

? Cho ví dụ một từ vừa có nghĩa rộng vừa có nghĩa hẹp?

- GV nhận xét mở rộng

? Qua tìm hiểu chúng ta thấ…em hiểu thế nào

- Nghe

- Quan sát

- ĐV được chia làm các loại: Chim, thú…

- TL: Rộng hơn vì phạm vi của từ

động vật rộng hơn

- TL: rộng hơn

- TL: Hẹp hơn

Trả lời

Trả lời Trả lời Trả lời

Trang 7

Bài 1 - Tiết 4: tính thống nhất về chủ đề của văn bản

1 Kiến thức: HS hiểu về chủ dề của văn bản, tính thống nhất về chủ đề của văn bản.

Kĩ năng: Biết viết một văn bản đảm bảo tính thống nhất về chủ đề, biết xác định và duy

trì đối tượng trình bày, lựa chọn sắp xếp các phần sao cho văn bản tập trung nêu bật ý kiến, cảm xúc của mình

3 Tích hợp: VB “Tôi đi học”

TV: Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ

B Chuẩn bị:

c Ghi nhớ

Hoạt động 3: Luyện

tập.

1 BT1

2 BT 2

a Chất đốt

b N thuật

c Thức ăn

d Nhìn

e Đánh

3 BT3

a Xe cộ: xe máy,

xe đạp…

b Kim loại: Fe,

Cu…

4.BT4

a.Thuốc làô

b Thủ quỹ

c Bút điện

d Hoa tai

Hoạt động 4: củng

cố, dặn dò

20

5

là từ có nghĩa rộng, từ có nghĩa hẹp?

Tích hợp với “Tính tn về chủ đề của vb”

Hướng dẫn hs làm bt theo nhóm

? Từ “Chất đốt”là từ có nghĩa rộng hay hẹp?

Tích hợp với “Trường từ vựng”

? BT y/c tìm nghĩa rộng hay hẹp?

- Y/c hs làm phần a, b

- T/c trò chơi: Đọc dãy từ, tìm từ đúng, phát hiện từ sai

- Lấy 3 hs tham dự, 1 hs làm thư ký

- Đọc dãy từ hs nào có tín hiệu trả lời trước thì

xung phong

- Ngòai nghĩa rộng và hẹp từ còn có những nghĩa khác: đen, bóng…

- Học thuộc bài và làm bài tập số 5

- Chuẩn bị “tính thống nhất về chủ đề của văn bản”

Trả lời

Hđ nhóm Trả lời

Trả lời

Chơi trò chơi

Nghe

Ghi y/c

Trang 8

G.V: Hệ thống văn bản mẫu + máy chiếu.

H.S: Trả lời câu hỏi trong SGK, nắm được nội dung văn bản “tôi đi học”

*Hđ2: Hình thành

kiến thức mới.

I Bài học:

1 Chủ đề của văn

bản.

a Ví dụ: VB tôi đi học

b Nhận xét:

- Chủ đề: Những kỉ

niệm sâu sắc về ngày

đầu tiên đi học

c Ghi nhớ

2 Tính thống nhất về

chủ đề của văn bản.

a VD: VB “Tôi đi học”

b Nhận xét:

- Nhan đề giúp ta hiểu

đúng nội dung

- Từ ngữ câu có nội

dung hướng vào chủ

đề

c Ghi nhớ 2.3:

3

20

- Để giúp các em viết được 1 văn bản

đảm bảo tính thống nhất…

? Nhân vật “Tôi” nhớ lại những kỉ niệm nào trong ngày tựu trường?

? Sự hồi tưởng đó giúp ta thấy được tâm trạng nào của nhân vật tôi?

- Nội dung đó chính là chủ đề của văn bản tôi đi học

? Hãy nêu chủ đề của văn bản này?

? Từ chủ đề của văn bản tôi đi học hãy cho biết chủ đề của văn bản là gì?

? Để … tác giả đặt nhan đề của tác giả

ntn? Tác dụng?

- GV đưa lên máy chiếu một số đoạn văn bản

? cho biết những từ ngữ và câu trong

đoạn văn có hướng vào chủ đề không?

- Chốt: Như vậy tính thống nhất về chủ

đề của văn bản “Tôi đi học” phải được thể hiẹn ở nhan đề, từ ngữ, câu trong văn bản

- Hình thức: Nhan đề của văn bản

- ND: Mạch lạc

- Đối tượng: Xoay quanh nhân vật tôi

? Vậy văn bản có tính thống nhất về chủ

đề ntn?

? Để viết hoặc hiểu một VB, khi xac

- Nghe

- HS đọc thầm văn bản

- TL: c.giác bâng khuâng, náo nức bỡ ngỡ

no sợ

- TL: Là đối tượng và vấn đề chính mà văn bản biểu đạt

- Đọc ghi nhớ

- Đọc ghi nhớ 2.3 sgk-12

- TL: Nhan đề,

Trang 9

Hoạt động 3: Luyện

tập.

1 BT1

a Viết về cây cọ vùng

sông thao quê hương

của tác giả

b Chủ đề: Vẻ đẹp của

rừng cọ sông thao, tính

yêu quê nhà của người

sông thao

c Chủ đề thể hiện:

- Nhan đề

- Từ ngữ

- Câu thể hiện ý lớn

trong bài

2 BT 2 Nên bỏ câu b,

d

3 BT3 Nên bỏ câu c,

h

Hoạt động 4: củng cố,

dặn dò

15

3

định một chủ đề cần căn cứ vào đâu?

- Yêu cầu hs đọc văn bản: “ Rừng cọ quê tôi”

? VB trên viết về đối tượng nào và vấn

đề gì?

? Các đoạn văn đã trình bày đối tượng và vấn đề theo một thức tự nào? Có thay đổi

được không? Vì sao?

? Nêu chủ đề của văn bản trên?

? Chủ đề ấy được thể hiện trong toàn văn bản “…” Hãy chứng minh điều đó

? Tìm các từ ngữ các câu tiêu biểu thể hiện chủ đề của văn bản?

- Lựa chọn ý

- Chia nhóm tại sao em chọn ý đó?

Không chọn ý đó?

- GV hệ thống lại kiến thức

- Học thuộc ghi nhớ, tập XĐ chủ đề của văn bản

- Soạn: Trong lòng mẹ

đề mục, QH giữa các phần của VB, các từ ngữ then chốt thường lặp đi lặp lại

- Đọc yêu cầu BT1

- Trả lời

- Làm bài tập theo nhóm

- Nghe

- Ghi yêu cầu

Trang 10

Bài 5 - Tiết 5: văn bản: Trong lòng mẹ

Nguyên Hồng

1 Kiến thức: HS hiểu được tình cảnh đáng thương và nỗi đau tinh thần của nhân vật chú

bé Hồng, cảm nhận được tình yêu thương mãnh liệt của chú bé đối với mẹ, thấy được đặc sắc nghệ thuật qua ngòi bút thắm đượm chất chữ tình, lối văn tự sự chân thành, giàu sức thuyết phục

Kĩ năng: Rèn kĩ năng đọc diễn cảm, phát hiện chi tiết diễn tả tâm lý của nhân vật.

2 Trọng tâm: I

3 Tích hợp: TV: Trường từ vựng

TLV: Bố cục văn bản

B Chuẩn bị:

G.V: Giáo án và bảng phụ.

H.S: Học bài cũ và soạn bài

- Giới thiệu bài

*Hđ2: Đọc và hiểu

văn bản.

I Đọc, tìm hiểu chú

thích.

1 Đọc

2 Chú thích

a Tác giả

b Tác phẩm

c Từ khó

10

20

? Một trong những thành công của việc thể hiện cảm xúc tâm trạng của…là biện pháp so sánh Em hãy nhắc lại 3 lần so sánh hay trong bài văn và hiệu quả nghệ thuật của nó?

- Cho hs xem chân dung tác giả Nguyên Hồng Cuốn hồi ký-tự truyện “Những ngày thơ ấu” và nói lời dẫn

- Hướng dẫn hs đọc chậm, sâu lắng để thể hiện cảm xúc tâm trạng của nhân vật

- Đọc mẫu một đoạn

- Giới thiệu sơ lược đôi nét về tác giả

? Tác phẩm viết thời gian nào?

? Nêu xuất sứ của tác phẩm?

- Là tập hồi ký viết về tuổi htơ cây đắng của tác giả Tác phẩm gồm 9 chương,

đoạn trích thuọc chương 4 của tác phẩm

? Tìm những từ đòng nghĩa với từ đoạn tang?

? Thế nào là tha hương cầu thực?

- TL: Những cảm giác … quang đãng

- ý nghĩ ấy…1 làn mây

- Họ như con chim …e sợ

- Nghe

- Đọc tiếp

- Trả lời

- Mãn tang, hết tang, hết trở

- Trả lời

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	239,16 KB