Tuy nhiên có cách khác với cách đó không, mà không cần thực hiện phép chia ta vẫn có thể nhận ra nhanh chóng số 189 có chia hết cho 9, cho 3 hay không bài học hôm nay sẽ cho ta rõ vấn [r]
Trang 1Ngày soạn:15/10/0 …
Tiết 23 §12 DẤU HIỆU CHIA HẾT CHO 3 VÀ CHO 9
I/MỤC ĐÍCH YÊU CẦU:
– Kiến thức: nắm được dấu hiệu chia hết cho 3 và cho 9 và so sánh dấu hiệu chia hết cho 2, cho 5 – Kỹ năng: Vận dụng được dấu hiệu chia hết cho 3, cho 9 để nhanh chóng nhận ra một số có chia hết cho 3, cho 9 hay không
– Giáo dục: Tính chính xác, tính linh hoạt sáng tạo
II - CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:
–GV: Bảng phụ, thước, SGK
–HS: Bút, xem trước bài mới
IV/ TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
– Ổn định lớp:
– Kiểm tra bài cũ: 5’
HS 1: + Dấu hiệu chia hết cho 2, cho 5?
+ Dùng ba chữ số 8, 0, 5 để ghép thành
số có ba chữ số thỏa mãn:
a/ Chia hết cho 2
b/ Chia hết cho 5
HS 2: Tổng hoặc hiệu sau có chia hết cho 3, cho
9 không? Vì sao?
a/ 63 + 189 b/ 186 - 27
ĐA: Số chia hết cho 2 là: 850, 580, 508
Số chia hết cho 5 là: 850, 580, 805
ĐA: a/ 63 + 189 3 vì 63 3 và 189 3
63 + 189 9 vì 63 9 và 189 9 b/ 186 - 27 3 vì 186 3 và27 3
186 - 27 9 vì 186 9 và27 9
GV: Để biết 189 có chia hết cho 9 hay chia hết cho 3 hay không thì ta phải thực hiện phép chia 189:9; 189:3 rồi xét đến số dư Tuy nhiên có cách khác với cách đó không, mà không cần thực hiện phép chia ta vẫn có thể nhận ra nhanh chóng số 189 có chia hết cho 9, cho 3 hay không bài học hôm nay sẽ cho ta rõ vấn đề này
10’
HĐ1:
H: Xét số 873, viết số này dưới dạng
tổng?
GV phân tích: 100 = 99 + 1
10 = 9 + 1 H: 873 viết lại như thế nào?
H: Áp dụng tính chất phân phối của
phép nhân đối với phép cộng:
a(b+c) = ab + bc thì 873 = ?
GV: Vì phép cộng có tính chất giao
hoán và kết hợp nên:
873 = (8+7+3) + (8.99 + 7.9)
HS: 873 = 8.100 + 7.10 + 3
HS: 873 = 8.(99+1)+7.(9+1)+3
HS: 873 = 8.99+8+7.9+7+3
1 Nhận xét mở đầu:
Ví dụ:
873 = 8.100 + 7.10 + 3
= 8(99+1)+7(9+1)+3
= 8.99+8+7.9+7+3
= (8+7+3)+(8.99+7.9) = (tổng các chữ số) + (số 9) Xét số 8 99 + 7 9 có chia hết cho 9
hay không?
GV: Gọi 8.99 + 7.9 là số chia hết cho
9
HS: 8.99 + 7.9 9 vì 8.99 9 và 7.9 9
Trang 2H: Còn (8+7+3) là tổng các chữ số
của số nào?
H:Vậy số 873 có thể viết lại dưới
dạng như thế nào?
H:Tương tự hãy viết số 532 dưới
dạng giống như số 873
GV: Ta thấy số (5.99+3.9) 9
vì 5.99 9 và 3.9 9
và 5+3+2 là tổng các chữ số của
số 532
H: Vậy một số bất kỳ điều viết dưới
dạng nào?
HĐ2:
GV: Dựa vào nhận xét trên ta sẽ rút
ra được kết luận khi nào thì một số
9 và khi nào một số 9 mc 2
H:Áp dụng nhận xét trên xem số 873
có chia hết cho 9 hay không? Vì sao?
H: Rút ra kết luận gì về số chia hết
cho 9? Cho ví dụ?
H:Tương tự xét số 532 có chiahết
cho 9 hay không? Vì sao?
H:Tổng quát lên số không chia hết
cho 9 khi nào?
Cho ví dụ khác?
H: Qua hai ket luan rut ra dau hieu nhan biet
mot so chia het cho 9 khi nao?
HS: Là tổng các chữ số của số 873
HS: Dưới dạng tổng của các chữ số của nó cộng với số chia hết cho 9
HS: 532 = 5.100+3.10+2
= 5(99+1) + 3(9+1)+2
= 5.99+5+3.9+3+2
= (5+3+2) + (5.99+3.9)
= (Tổng các chữ số)+(số 9)
HS: Trả lời
HS: Theo nhận xét mở đầu thì:
873 = (8+7+3)+(số 9)
vì 8+7+3 = 18 9 nên 873 9 vì cả hai số hạng đều chia hết cho 9
HS: Số có tổng các chữ số số chia hết cho 9 thì chia hết cho 9
HS: 532 + (5+3+2) + (số 9)
vì 5+3+2 = 10 9 nên 532 9 TL: SGK
232 = (2+3+2)+(số 9)
= 7 + (số 9) Vậy 232 9 vì 7 9 HS: Trả lời dấu hiệu
Nhận xét: Mọi số đều
viết được dưới dạng tổng các chữ số của nó cộng với số chia hết cho 9
2/Dấu hiệu chia hết cho 9
(SGK):
Dấu hiệu: Các số có
tổng các chữ số chia hết cho 9 thì chia hết cho 9 và
ø chỉ những số đó mới chia hết cho 9
6’ GV cho HS làm ?1 (SGK):H:Để biết một số có 9 hay không
ta làm như thế nào ?
H: Tìm thêm một vài số cũng chia
hết cho 9
TL: Xét xem tổng các chữ số của nó có 9 không kl HS: 1377, 12849, 549…
?1 (SGK):
6354 9 vì 6+3+5+4 =18 9 + 1205 9 vì 1+2+0+5 =
8 9
1327 9 vì 1+3+2+7 = 13 9
Trang 37’
HĐ3:
H:Nếu một số chia hết cho 9 thì có
chia hết cho 3 hay không? Cho ví dụ
H:Nếu một số chia hết cho 3 thì số
đó có chia hết cho 9 hay không?
GV cho HS nêu ra 3…
H: Áp dụng nhận xét mở đầu viết số
3102 dưới dạng phép cộng ntn?
H: Số 3102 có chia hết cho 3 hay
không?
H: Vậy một số chia hết cho 3 khi
nào?
H:Nhưng số 3102 chia hết cho 9
không? vì sao?
H:Áp dụng nhận xét cho biết số 3045
có chia hết cho 3 hay không? Vì sao?
H: Vậy một số như thế nào thì không
chia hết cho 3
H:Qua hai kết luận rút ra tổng quát
khi nào một số sẽ chia hết cho 3
GV nhận xét ghi bảng
GV cho HS làm ?2
H:Viết số 157* dưới dạng tổng các
chữ số như thế nào?
H:Ta biết 12 3 vậy để 157* 3 thì
(1+*) 3 khi nào?
Củng cố:
H: Dấu hiệu chia hết cho 9 và cho 3
khác với dấu hiệu chia hết cho 5, 2 ở
chổ nào?
HS: Số 9 thì sẽ 3 VD: 27 9 thì 27 3
189 9 thì 189 3… HS: Dự đoán không chia hết
HS: 3102 = (3+1+0+2) +(số 9) = 6 + (số 9)
vì 6 3 nên 3102 3 HS: Trả lời kết luận
HS: 3102 9 vì 3+1+0+2 = 6 9
HS: 3045 = (3+0+4+5) + (số 9) = 13 + số 3
Vậy số 3045 3 vì 13 3 TL:
HS: trả lời
157* = 1+5+7+*
= 12 + 1 + * HS: Để 157* 3 thì 1+* 3
* = 1, 5, 8
Khác nhau:Dấu hiệu chia 3 và cho 9 dựa vào tổng của các chữ số
Dấu hiệu chia 2 và cho 5 dựa vào chữ số tận cùng
+ 621 9 vì 6+2+1 = 9 9
3.Dấu hiệu chia hết cho 3:
Dấu hiệu các số có
tổng các chữ số chia hết cho 3 thì chia hết cho 3 và chỉ các số đó mới chia hết cho 3
?2 (SGK):
IV/ BÀI TẬP VỀ NHÀ:
- Về nhà học kỹ các dấu hiệu chia hết cho 2, cho 5, cho 3, cho 9
- Làm bài tập 102, 103, 105 SGK; 137, 138 SBT
V RÚT KINH NGHIỆM