Để làm rõ vấn đề d/s kế hoạch - Vấn đề d/s được nhìn nhận từ một bài toán cổ hoá gia đình tác giả đã lập luận - Bài toán dân số được tính toán từ một câu chuyện vµ thuyÕt minh trªn c¸c ý[r]
Trang 1Tuần 11 Tiết 41 Ngày soạn:28/10/2009
Ngữ văn:
Kiểm tra văn
A Mục tiêu.
- Giúp hs vận dụng những kiến thức đã học để làm bài kiểm tra Qua đó, gv nắm
- Rèn kĩ năng trình bày, viết đoạn, nêu cảm nhận về tác phẩm, nhân vật
- Giáo dục ý thức tự giác, nghiêm túc khi làm bài
B Chuẩn bị:
- GV: Giáo án, thảo luận nhóm ra đề
- HS: Giấy,bút, ôn tập các bài đã học
C Tiến trình dạy học
- Tổ chức
- Kiểm tra: Việc chuẩn bị của hs
- Bài mới:
I Đề bài.
Phần 1: Trắc nghiệm
Câu 1
vỡ bờ” ?
A Vạch trần bộ mặt tàn ác của xã hội thực dân phong kiến (- thời
B Chỉ ra nỗi cực khổ của (P nông dân bị áp bức
vừa có sức sống tiềm tàng mạnh mẽ
D Kết hợp cả ba nội dung trên
B Là (P nông dân sống ích kỷ đến mức gàn dở
D Là (P nông dân có sức sống tiềm tàng mạnh mẽ
c Dòng nào nói đúng nhất giá trị của các văn bản: Trong lòng mẹ, Tức (H vỡ bờ,
Lão Hạc
A Giá trị hiện thực C Cả A- B đều đúng
B Giá trị nhân đạo D Cả A -B đều sai
d Vì sao có thể nói Chiếc lá cuối cùng mà cụ Bơ men vẽ là một kiệt tác
A Vì chiếc lá mà cụ Bơ men vẽ rất giống chiếc lá thật
B Vì chiếc lá ấy đã mang lại sự sống cho Giôn xi
C Vì cụ coi đó là một kiệt tác của mình
Câu 2:
Nối tên tác giả ở cột A với tên tác phẩm ở cột B cho phù hợp
Trang 2Trường THCS Phúc Hòa Năm học: 2009 - 2010
Cột A: Tác giả Nối A - B Cột B: Tác phẩm
2.Đánh nhau với cối xay gió b Thanh Tịnh
e Xec- van- tec
Câu 3.Tìm những cụm từ thích hợp điền vào chỗ trống
a.Truyện Cô bé bán diêm kể về số phận …… của một em bé nghèo phải đi bán diêm
cả vào đêm giao thừa
………
Phần 2: Tự luận
Câu 4:Tóm tắt đoạn trích" Tức vỡ bờ"bằng một đoạn văn khoảng 5 - 7 câu.
Câu 5: Trong các văn bản đã học của truyện kí Việt Nam, em thích nhất nhân vật nào, trong tác phẩm nào? Vì sao ?
II Đáp án - Biểu điểm
Phần trắc nghiệm: Mỗi ý đúng 0,25 điểm
Câu 1(1đ) a - D b - A c - C d - A
Câu 2(1đ) 1 - b 2 - e 3 - d 4 - a
Câu 3(1đ) a bất hạnh b em bé nghèo khổ
Phần 2: Tự luận
Câu 4: ( 5điểm)
- Nội dung: Tóm tắt ngắn gọn, đủ nội dung và diễn biến chính của toàn văn bản
- Hình thức: Một đoạn văn
Tóm tắt: Buổi sáng hôm ấy, khi chị Dậu đang chăm sóc anh Dậu vừa mới tỉnh thì bọn cai lệ và (P nhà lí (_ sầm sập kéo vào thúc ($" Mặc những lời van xin tha thiết của chị, chúng cứ một mực sông tới đòi bắt trói anh Dậu Tức quá hoá liều chị Dậu vùng dậy, đấnh ngã hai tên tay sai độc ác
Câu 5: ( 2 điểm)
- Nội dung: học sinh nêu () ý kiến riêng của mình về nhân vật, tác phẩm mà mình yêu thích song phải thể hiện () những xúc cảm thẩm mĩ đúng đắn, tinh tế, giải thích () căn cứ về lựa chọn của mình
D Củng cố - Hướng dẫn
- Gv nhận xét giờ làm bài
- Gv thu bài về chấm
- Về nhà ôn tập lại kiến thức về ngôi kể đã học
- Tập làm dàn ý của bài " Luyện nói "
_
Trang 3Tiết 42 Ngày soạn:28/10/2008
Tập làm văn:
Luyện nói: Kể chuyện theo ngôi kể kết hợp với miêu tả và biểu cảm
A Mục tiêu.
- Giúp hs biết trình bày miệng (H tập thể một cách rõ ràng, gãy gọn, sinh động
về một câu chuyện có kết hợp với miêu tả và biểu cảm
- Rèn kĩ năng diễn đạt bằng lời
- Giáo dục sự tự tin (ớc đám đông
B Chuẩn bị:
- GV: Sgk, sgv, Giáo án
- HS: Chuẩn bị bài ở nhà
C Tiến trình dạy học
- Tổ chức
- Kiểm tra: Việc chuẩn bị của hs
- Bài mới
I Ôn tập về ngôi kể
? Thế nào là kể theo ngôi thứ nhất
và ngôi thứ ba ? Nêu tác dụng của
mỗi loại ngôi kể ?
- Hs nhắc lại kiến thức cũ
? Lấy một số ví dụ trong các văn
bản đã học ?
Hs tự lấy ví dụ minh hoạ
? Tại sao (P ta phải thay đổi
ngôi kể ?
? Đọc đoạn trích sau kể lại theo lời
của chị Dậu ( ngôi 1)
1 Kể theo ngôi thứ nhất:
- d(P kể O( tôi trong câu chuyện (
trực tiếp kể ra những gì mình nghe, thấy, trải qua, trực tiếp nói ra những suy nghĩ, tình cảm
2 Kể theo ngôi thứ ba:
- d(P kể tự dấu mình đi, gọi tên các nhân vật
bằng tên gọi của chúng (
do kể những gì diễn ra với nhân vật ).
- Kể theo ngôi thứ nhất: Tôi đi học, Những ngày thơ ấu, Lão Hạc
- Kể theo ngôi thứ ba: Tắt đèn, Cô bé bán diêm
- Là đẻ thay đổi điểm nhìn đối với sự việc và
cuộc Sự việc có liên quan đến (P kể khác sự việc không liên quan đến (P kể
- Là để thay đổi thái độ miêu tả, biểu cảm: d(P trong cuộc có thể buồn vui theo cảm tính chủ quan d(P ngoài cuộc có thể dùng miêu tả biểu cảm để góp phần khắc hoạ tính cách nhân vật
II Chuẩn bị luyện nói ( Lập dàn ý kể chuyện)
1 Sự việc
- Cuộc đối đầu những kẻ đi thúc ($ với (P
Trang 4Trường THCS Phúc Hòa Năm học: 2009 - 2010
? Tìm các yếu tố biểu cảm?
? Tìm các yếu tố miêu tả?
- Gv chia nhóm cho hs thảo luận
- Hs kể (H nhóm – cử đại diện
kể (H lớp
- Hs kể theo nội dung đã chuẩn bị
- Gv nhận xét - cho điểm thực
hành
xin khất ($
- Nhân vật chính: Chị Dởu, cai lệ, (P nhà lí
(_
- Ngôi kể: thứ ba
2 Các yếu tố biểu cảm
* Các từ O( hô:
- Van xin nín nhịn: Cháu van ông
- Bị ức hiếp, phẫn nộ: Chồng tôi đau ốm…
- Căm thù vùng lên: Mày trói ngay… mày xem
!
3 Các yếu tố miêu tả
- Chị Dởu xám mặt lo sợ hoảng hốt
- Chị nghiến 2 hàm răng: sự tức dận căm thù lên
đến đỉnh điểm không kiềm chế () nữa
- Cảnh chị Dậu đánh tên cai lệ và (P nhà lí
(_ chứng tỏ () sức mạnh phản kháng của chị- d(P nông dân bị áp bức dồn đến (H
(P cùng
III Luyện nói
- Gv yêu cầu hs khi kể lời kể phải rõ ràng kết hợp với các động tác, cử chỉ, nét mặt để miêu tả
và biểu cảm ( Hs phải đóng vai chị Dậu – kể
theo ngôi thứ nhất).
- Gv đọc cho học sinh nghe văn bản đã chuẩn bị
Ví dụ: Tôi tái xám mặt, vội vàng đặt con bé xuống đất, chạy đến đỡ lấy tay (P nhà
lí (_ và van xin: “ cháu van ông, nhà cháu vừa mới tỉnh () một lúc ông tha cho !” Tha này, vừa nói hắn vừa bịch luôn vào ngực tôi mấy bịch rồi lại sấn đến để trói chồng tôi
- Chồng tôi đau ốm ông không () phép hành hạ
Cai lệ tát vào mặt tôi một cái đánh bốp, rồihắn cứ nhảy vào chồng tôi Tôi nghiến hai hàm răng:
- Mày trói ngay chồng bà đi, bà cho mày xem
Rồi tôi túm lấy cổ hắn, ấn dúi ra cửa, sức của anh chàng nghiện ngập này làm sao chịu nổi sức cảu tôi, nên hắn ngã chỏng quèo trên mặt đất trong khi miệng vẫn lảm nhảm thét chói vợ chồng tôi
D Củng cố Hướng dẫn.
ngày?
- Về nhà ôn tập lại toàn bộ kiến thức về kiểu bài tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm
- Tìm hiểu (H bài " Câu ghép".
Trang 5Tiếng Việt :
Câu ghép
A Mục tiêu.
- Giúp hs nắm () khái niêm và đặc điểm của câu ghép
- Nhận biết và vận dụng () hai cách nối các vế câu trong câu ghép
- Tạo ý thức dùng câu ghép đúng trong nói và viết
B Chuẩn bị:
- GV: Sgk, sgv, Giáo án
- HS: Đọc bài ở nhà
C Tiến trình dạy học
- Tổ chức
- Kiểm tra: 15’
Kiểm tra 15 phút I.Đề bài
Phần I trắc nghiệm.
Chọn một từ ở cột A điền vào chỗ trống trong câu ở cột B để () các câu có sử dụng
biện pháp nói giảm nói tránh
1 Phúc hậu a Anh ấy………… khi nào?
2 Hiếu thảo b Em ……….đi chơi nhiều như vậy.
3 Hi sinh c.Cậu nên………với bạn bè hơn!
4 Không nên d Nó không phải là đứa……… với cha mẹ!
5 Hoà nhã
Phần II Tự luận.
Hãy viết một đoạn văn từ 7 - 10 câu có sử dụng biện pháp tu từ nói giảm, nói tránh ?
II.Đáp án và biểu điểm.
Phần I Trắc nghiệm(1 điểm)
Mỗi câu đúng )K# 0,25 điểm.
Phần II Tự luận (9 điểm)
Yêu cầu viết () một đoạn văn hoàn chỉnh về nội dung và hình thức trong đó có sử
dụng biện pháp tu từ nói giảm nói tránh hợp lý, đúng mục đích
- Bài mới:
I Đặc điểm của câu ghép
- Gv cung cấp bảng phụ ghi ví
dụ sgk
? Tìm các cụm C - V trong
những câu in đậm ?
? Phân tích cấu tạo của những
câu có hai hoặc nhiều cụm C - V
1 Ví dụ: SGk/111
2 Nhận xét.
- Tôi(CN)/ quên thế nào :B những cảm giác
trong sáng ấy(cn) nảy nở trong lòng tôi(vn) %
quang đãng(vn).(VN)
Trang 6Trường THCS Phúc Hòa Năm học: 2009 - 2010
?
? Hãy phân biệt xem câu nào có
cụm C- V nhỏ nằm trong cụm
C- V lớn; câu nào các cụm C - V
không bao chứa lẫn nhau ?
? Trong hai loại câu trên, câu nào
là câu đơn ?
- Gv câu còn lại là câu ghép Vậy
thế nào là câu ghép ?
- Hs phát biểu Gv nhận xét,
nhấn mạnh
- Hs đọc - GV nhấn mạnh
- Buổi mai hôm ấy,(TN)/ một buổi mai đầy -E thu và gió lạnh,(TN)/ mẹ tôi(CN)/ âu yếm nắm tay tôi dẫn đi(VN) /trên con : làng dài và hẹp.(TN)
- Cảnh vật chung quanh tôi(CN)/ đều thay
đổi(VN), vì chính lòng tôi(CN)/ đang có sự thay
đổi: hôm nay tôi (cn)/đi học(vn).(VN)
- Sơ đồ các cụm C - V:
Câu 1: TN - TN- C- V- TN
Câu3: C- V, vì C- V ( c- v)
- Câu 1 & 2: câu đơn
- Câu ghép là câu do hai hoặc nhiều cụm C–V không bao chứa nhau tạo thành, mỗi cụm C–V
() gọi là một vế câu
* Ghi nhớ1: SGK/112
? Tìm các câu ghép trong ví dụ?
? Trong các câu ghép, các vế câu
() nối với nhau bằng cách nào
?
- Hs đọc - gv nhấn mạnh
- Hs tổng kết lại những cách nối
các vế câu ghép
? Tìm những câu ghép- cho biết
các vế câu () nối với nhau
bằng cách nào?
II Cách nối các vế câu.
1 Ví dụ: SGk/111
2 Nhận xét:
- Câu 1, 3 ,6
* Các vế câu nối với nhau bằng cách:
- Nối bằng 1 cặp qht ( bài tập 2 )
- Nối bằng 1 cặp phó từ, đại từ, chỉ từ đi đôi với nhau ( hô- ứng) ( Bài tập 4 )
- Không dùng từ nối, giữa các vế cần có dấu ( , ; :)
* Ghi nhớ2 : SGK/112
III Luyện tập
Bài 1:
a.U van Dần, U lạy Dần ( dấu phẩy) Chị con có đi… mới Dần chứ ( dấu phẩy) Sáng nay (P ta
Nếu Dần không…nữa đấy ( quan hệ từ nếu, dấu
phẩy, cặp đại từ đây đấy)
b Cô tôi… ra tiếng( dấu phẩy)
… mới thôi(qht giá - thì, từ thì bị () bỏ)
c Tôi im lặng… cay đắng( dấu hai chấm)
d Hắn làm nghề…(- thiện quá(qht nên, bởi vì)
Trang 7? Đặt câu với mỗi cặp quan hệ từ
sau?
? Chuyển câu ghép vừa đặt ()
thành những câu ghép mới bằng
1 trong hai cách sau:
Bài 2 :
a.Vì trong nhà có mèo nên các con chuột rất sợ hãi
b Nếu khôngđi chơi nắng thì Lan đã không bị cảm nặng
lên trong học tập
d Không những mèo bắt chuột giỏi mà nó còn là con vật rất hiền V(! ve vuốt
Bài 3:
- Bỏ bớt một qht: Trong nhà có mèo, các con chuột
rất sợ hãi
- Đảo trật tự các vế: Các con chuột rất sợ hãi vì
trong nhà có mèo
D Củng cố Hướng dẫn.
? Thế nào là câu ghép? Cho ví dụ?
- Làm tiếp các bài tập còn lại
- Tìm hiểu (ớc bài "Tìm hiểu chung "
Tiết 44 Ngày soạn:29/10/2009
Tập làm văn:
Tìm hiểu chung về văn bản thuyết minh
A Mục tiêu.
- Giúp hs hiểu () vai trò, vị trí và đặc điểm của văn bản thuyết minh trong đời sống con (ời
- Nhận biết () vai trò của văn bản thuyết minh
- Giáo dục ý thức sử dụng văn bản thuyết minh đúng mục đích
B Chuẩn bị:
- GV: Sgk, sgv, Giáo án
- HS: Đọc bài ở nhà
C Tiến trình dạy học
- Tổ chức
- Kiểm tra: Không kiểm tra
- Bài mới:
I.Vai trò và đặc điểm chung của văn bản thuyết
minh
- Hs đọc các ví dụ sgk 1.Văn bản thuyết minh trong đời sống con
Trang 8Trường THCS Phúc Hòa Năm học: 2009 - 2010
? Mỗi văn bản trên trình bày,
giới thiệu, giải thích điều gì ?
bản đó ở đâu ?
? Hãy kể thêm một vài văn bản
cùng loại mà em biết ?
? Qua trả lời những câu hỏi
trên, em có nhận xét gì về vai
trò của văn bản thuyết minh ?
a Ví dụ : SGK/114-115
b Nhận xét
- Văn bản 1: Trình bày lợi ích của cây dừa, lợi ích
này gắn với đặc điểm của cây dừa Bình Định mà các cây dừa khác không có
- Văn bản 2: giải thích về tác dụng của chất diệp
lục làm cho (P ta thấy lá cây có màu xanh
văn hoá nghệ thuật lớn của Việt Nam với những đặc
điểm tiêu biểu riêng của Huế
học phổ thông, cẩm nang du lịch, giấy thuyết minh
đồ vật
- Các tờ rơi quảng cáo các loại vật dụng sinh hoạt: ti
vi, đài, máy giặt
=> Vai trò: thông dụng, xuất hiện nhiều trong mọi
lĩnh vực đời sống
- Hs quan sát các ví dụ phần 1
sgk
? Các văn bản trên có thể xem
là văn bản tự sự hay miêu tả,
nghị luận, biểu cảm không ? Vì
sao ?
? Chúng khác với các văn bản
ấy ở chỗ nào ?
? Các văn bản trên có những
đặc điểm chung nào làm chúng
trở thành một kiểu riêng ?
? Các văn bản trên đã thuyết
minh về đối tợng bằng những
? Ngôn ngữ của các văn bản
trên có đặc điểm gì ?
- Hs thảo luận- phát biểu
- Gv nhận xét
2 Đặc điểm chung của văn bản thuyết minh.
a Ví dụ : SGK/114-115
b Nhận xét:
- Không phải là văn bản tự sự, miêu tả hay biểu cảm vì:
+ Không trình bày sự việc, diễn biến, nhân vật
+Không miêu tả trình bày chi tiết cụ thể để cảm nhận () sự vật, con (ời mà chủ yếu làm cho ngời ta hiểu
+ Không trình bày ý kiến, luận điểm mà chỉ có kiến thức
* Các kiến thức có tính khách quan, xác thực và
- Đặc điểm chung: Trình bày đặc điểm, tính chất, nguyên nhân tiêu biểu của sự vật, hiện (ợng trong tự nhiên, xã hội
- Ngôn ngữ: chính xác, rõ ràng, chặt chẽ và hấp dẫn
* Ghi nhớ : SGK/117
Trang 9- Hs đọc - gv nhấn mạnh.
? Các văn bản sau có phải là
văn bản thuyết minh không?
? Văn bản thông tin…2000
thuộc loại văn bản nào? Phần
nội dung trong văn bản có tác
dụng gì?
…
có cần yếu tố thuyết minh
không?
II Luyện tập.
Bài 1
- Hai văn bản: Khởi nghĩa Nông Văn Vân và Con
giun đất là văn bản thuyết minh cung cấp kiến thức lịch sử, một văn bản cung cấp kiến thức khoa học sinh vật
Bài 2.
- Văn bản về thông tin…2000 thuộc văn bản nghị luận đề xuất hành động tích cực bảo vệ môi (P&
hại của bao ni lông, làm cho đề nghị có sức thuyết phục cao
Bài 3.
- Các văn bản khác cần phải sử dụng yếu tố thuyết minh vì:
+ Tự sự: Giới thiệu sự việc nhân vật
+ Miêu tả: Tả cảnh vật con (P& thời gian, không gian
+ Biểu cảm: Đối () gây cảm xúc là con (P và
sự vật
+ Nghị luận: luận điểm, luận cứ
D Củng cố Hướng dẫn
? Thế nào là văn bản thuyết minh?
- Học bài và làm bài tập
- Soạn bài " Ôn dịch thuốc lá".
Tuần 12 Tiết 45 Ngày soạn:30/10/2009
Văn bản:
ôn dịch, thuốc lá
A Mục tiêu
- Giúp hs xác định () quyết tâm phòng chống thuốc lá trên cơ sở nhận thức
() tác hại to lớn, nhiều mặt của thuốc lá đối với đời sống cá nhân và cộng đồng
minh trong văn bản
- Giáo dục ý thức không dùng thuốc lá
B Chuẩn bị:
- GV: Sgk, sgv, Giáo án
- HS: Trả lời câu hỏi sgk
Trang 10Trường THCS Phúc Hòa Năm học: 2009 - 2010
C Tiến trình dạy học
- Tổ chức
- Kiểm tra: ? Học xong văn bản Thông tin về…2000 mỗi chúng ta cần phải làm gì?
- Bài mới:
- Gv gọi hs đọc, có nhận xét và uốn
nắn
- Gv cùng hs giải thích các chú
thích có trong văn bản
? Hãy giải thích tên văn bản và
dụng ý của dấu phẩy () thể hiện
ở tiêu đề văn bản ?-
? Văn bản có thể chia làm mấy phần
và nêu nội dung từng phần ?
? Văn bản thuộc thể loại nào?
? Những thông tin nào (ợc thông
báo trong phần đầu của văn bản ?
? Trong đó, thông tin nào (ợc nêu
thành chủ đề cho văn bản này ?
I Đọc Tìm hiểu chung
1 Đọc : To, rõ ràng
2- Chú thích (SGK/121)
3 Bố cục (3 phần:
+ Từ đầu còn nặng hơn cả AIDS: Thông báo
về nạn dịch thuốc lá
+ Tiếp theo con : phạm pháp: Tác hại
của thuốc lá
+ Còn lại: Những kiến nghị chống thuốc lá.
4 Thể loại: Văn bản nhật dụng, thuyết minh
một vấn đề khoa học- xã hội
II Đọc Tìm hiểu chi tiết.
1 Thông báo về nạn dịch thuốc lá.
- Có những ôn dịch mới xuất hiện vào cuối thế
kỉ này, đặc biệt là nạn AIDS và ôn dịch thuốc lá.
- Ôn dịch thuốc lá đang đe doạ sức khoẻ và tính mạng loài ng(P
? Em hãy nhận xét về đặc điểm lời
văn thuyết minh trong các thông tin
này ?
( Thảo luận)
? Em đón nhận thông tin này với
thái độ nào: - Ngạc nhiên vì bất ngờ
- Không ngạc nhiên
- Mới
- Không mới
- Sử dụng các từ của ngành y tế( ôn dịch, dịch
hạch, thổ tả ), phép so sánh tạo cho thông báo
ngắn gọn, chính xác đồng thời nhấn mạnh () hiểm hoạ to lớn của dịch bệnh này
- Hs tự bộc lộ
- Hs quan sát phần 2 của văn bản
? Hãy tìm tác hại của thuốc lá () 2 Tác hại của thuốc lá.