huøng * Caàu Long Bieân Hỏi : Vai trò nhân chứng của cầu Long Biên là mục tiêu ném bom trong cuộc kháng chiến chống Đế quốc Mỹ được của máy bay Mỹ: kể lại qua những sự việc nào.. - Đợt [r]
Trang 1Tuần 32 Tiết 123
I/ Mục tiêu:
- Bước đầu nắm được khái niệm văn bản nhật dụng và ý nghĩa của việc học tập loại văn bản này
- Hiểu được ý nghĩa làm “chứng nhân lịch sử” của cầu Long Biên qua một bài bút ký có nhiểu yếu tố hồi ký
- Tăng thêm hiểu biết và tình yêu đối với cầu Long Biên và các cây cầu có ý nghĩa là nhân chứng khác trên đất nước và ở mỗi vùng miền ; từ đó nâng cao, làm phong phú thêm tâm hồn, tình cảm đối với quê hương, đất nước, đối với các di tích lịch sử
II/ Kiến thức chuẩn:
Kiến thức :
- Khái niệm văn bản nhật dụng
- Cầu Long Biên là “chứng nhân lịch sử” của thủ đô, chứng kiến cuộc sống đau thương mà anh dũng của dân tộc ta
- Tác dụng của những biện pháp nghệ thuật trong bài
Kĩ năng :
Trang 2- Biết đọc diễn cảm một văn bản nhật dụng có yếu tố thuyết minh kết hợp với
biểu cảm theo dòng hồi tưởng
- Bước đầu làm quen với kỹ năng dọc – hiểu văn bản nhật dụng có hình thức
là một bài bút ký mang nhiều yếu tố hồi ký
- Trình bày những suy nghĩ, tình cảm, lòng tự hào của bản thân về lịch sử hào
hùng, bi tráng của đất nước
Thái độ: - Từ đó nâng cao, làm phong phú thêm tâm hồn, tình cảm đối
với quê hương đất nước
III/ Hướng dẫn - thực hiện:
- Ổn định lớp
- Kiểm tra bài cũ :
+ Những yếu tố nào thường có chung của truyện
và kí ?
+ Nhân vật nào em yêu thích nhất trong các
truyện đã học ? Phát biểu cảm nghĩ về nhân vật
ấy ?
- Giới thiệu bài mới :
Chiến tranh đã đi qua nhưng đau thương và
mất mát vẫn còn tồn đọng mãi trong lòng người
Việt Nam Đây đó vẫn còn để lại những dấu tích
chiến tranh mà lỗi lầm nhìn đến cảnh vật, sự vật
người Việt Nam không khỏi bùi ngùi xúc động
Một trong những vấn đề thầy muốn giới thiệu
với các em hôm nay lại là chiếc cầu “Long
Biên-chứng nhân lịch sử” Tại sao lại như vậy ?
Vì chiếc cầu đã từng chia sẽ với dân tộc Việt
Nam và nhân dân Việt Nam qua các thời kì
chiến đấu Để rõ hơn về văn bản này chúng ta
cùng tìm hiểu
Hoạt động 2 : Đọc-hiểu văn bản
Tìm hiểu chung
- Gọi HS đọc văn bản và chú thích dấu sao
Hỏi : Em hiểu gì về văn bản nhật dụng?
- GV : Cụ thể ở văn bản này là đề cặp đến vấn
đề: lịch sử, xã hội, chính trị Em hãy tìm bố cục
cho bài văn.
- Đọc
A/ Tìm hiểu chung:
1/ Văn bản nhật dụng : Là bài viết có nội dung gần gũi bức thiết đối với cuộc sống trước mắt của con người và cộng đồng trong xã hội hiện
Trang 3Gv chốt lại : 3 đoạn
a Từ đầu … “thủ đô Hà Nội” : Giới thiệu chung
về cây cầu và việc xây dựng cầu – Cây cầu là
một nhân chứng sống của thủ đô Hà Nội
b “Năm 1945…… khúc ruột mình bị đứt” : Kỉ
niệm về chiếc cầu qua hai thời kì chiến đấu với
thực dân Pháp và đế quốc Mỹ
c còn lại : Cảm nghĩ về chiếc cầu , liên hệ với
cuộc sống hiện nay
Hoạt động 3 : Phân tích
Phân tích văn bản.
- Cho HS xem lại đoạn 1 “Cầu Long Biên…quá
trình làm cầu”
Hỏi: Em biết được những điều gì về cầu Long
Biên qua đoạn văn trên ?
- GV nhận xét.
- Cho HS xem lại đoạn 2.
Hỏi: So sánh với tư liệu (Hai đoạn văn đọc thêm)
về cầu Thăng Long và cầu Chương Dương , em có
nhận xét gì thêm về quy mô và tính chất của cầu
Long Biên ?
Hỏi: Năm 1945 cầu Đu-me đổi tên thành cầu
Long Biên Điều đó có ý nghĩa gì ?
Những dòng thơ tả cảnh đông vui, nhộn nhịp trên
cầu ở SGK, những ấn tượng về màu xanh nơi bờ
bãi sông Hồng gợi yên tĩnh trong tâm hồn Thời
kì này cầu Long Biên làm nhiệm vụ chứng nhân
gì ?
Hỏi : Em có nhận xét gì về lời văn của đoạn này
?
Gv chốt : Tác giả dùng phương thức diễn đạt
thuyết minh, miêu tả khẳng định tính chất chứng
nhân lịch sử của cầu
-Cho HS xem lại đoạn 2 “năm 1945…dẻo dai,
vững chắc”
- HS dựa vào phần chú thích -> trả lời
-Tìm bố cục: 3 phần
-HS trả lời cá nhân
- HS trả lời cá nhân: Đó là cây cầu thắng lợi của cuộc CM tháng 8 giành độc lập tự do
- HS trả lời : Giàu hình ảnh và cảm xúc
- HS trả lời cá nhân
-HS trả lời cá nhân
đại
2/ Tác phẩm : (SGK.Tr: 126) 3/ Bố cục : 3 đoạn
a Từ đầu … “thủ đô Hà Nội” : Tổng quát về cầu Long Biên sau một thế kỷ tồn tại
b “Cầu Long Biên……dẻo dai, vững chắc” : Cầu Long Biên như một nhân chứng sống động, đau thương và anh dũng của thủ đô Hà Nội
c còn lại : Khẳng định ý nghĩa lịch sử của cầu Long Biên trong xã hội hiện đại
B/ Phân tích:
I Nội dung:
1 Giới thiệu cầu Long Biên:
- Bắc qua sông Hồng Hà Nội, khởi công xây dựng vào năm
1898, khánh thành năm 1902
-Hơn một thế kỷ qua cầu Long Biên là chứng nhân lịch sử
-Làm bằng sắt, dài 2290 m, nặng 17 nghìn tấn
-Mang tên toàn quyền Pháp
“Đu-me”
Tác giả dùng phương thức diễn đạt thuyết minh, miêu tả khẳng định tính chất chứng nhân lịch sử của cầu
2 Cầu Long Biên qua những
Trang 4Hỏi : Cầu Đu-me được đổi tên là cầu Long Biên
vào tháng năm nào ?
Hỏi Những dòng thơ trong đoạn tả cảnh đông
vui, nhộn nhịp trên cầu Long Biên, những ấn
tượng về màu xanh nơi bờ bãi sông Hồng gợi lên
trong em suy nghĩ gì?
? Vậy thời kì này cầu Long Biên làm nhiệmvụ
nhân chứng gì ?
Hỏi : Việc nhắc lại những câu thơ của Chính
Hữu gắn liền mùa đông 1946 và ngày trung đoàn
thủ đô vượt cầu Long Biên đi kháng chiến đã
xác nhận ý nghĩa nhân chứng nào của cầu?
Hỏi : Vai trò nhân chứng của cầu Long Biên
trong cuộc kháng chiến chống Đế quốc Mỹ được
kể lại qua những sự việc nào ?
- HS trả lời cá nhân
Một cuộc sống
yên tĩnh trong tâm hồn người dân Việt Nam
chứng nhân đau thương của cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất của thực dân Pháp
* Chứng nhân của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp gian khổ mà hào hùng
* Cầu Long Biên là mục tiêu ném bom của máy bay Mỹ:
- Đợt 1: cầu bị đánh mười lần hỏng bảy nhịp và bốn trụ lớn
Đợt 2: Cầu bị đánh bốn lần ,1000m
bị hỏng, hai trụ lớn
chặng đường lịch sử : A.Lịch sử của cầu Long Biên: -Cầu được đổi tên là : Long
Biên (tháng 8/1945)
B Cầu Long Biên chứng kiến những thời kỳ lịch sử:
Cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất của thực dân Pháp
Chứng nhân của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp gian khổ mà hào hùng
Cầu Long Biên là mục tiêu ném bom của máy bay Mỹ:
Trang 5? Vậy biểu hiện nhân chứng của cầu Long Biên
trong cả giai đoạn này là gì ?
+ Cầu Long Biên- chứng nhân chiến tranh
đau thương và anh dũng
Hỏi : Em có nhận xét gì về lời văn của đoạn này
?
? Em cã nhËn xÐt g× vỊ nghƯ thuËt vµ lêi v¨n miªu
t¶ c©y cÇu trong ®o¹n v¨n nµy? Cã t¸c dơng g×?
Gv chốt : Vừa tả vừa bộc lộ cảm xúc, hình ảnh
cụ thể gợi lại giai đoạn lịch sử ác liệt, đau
thương và anh dũng của người dân thủ đô Hà
Nội và của cả nước
- Cho HS xem lại đoạn cuối.
Hỏi : Trong sự nghiệp đổi mới, chúng ta có thêm
những cây cầu nào bắc qua sông Hồng ?
bị cắt đứt Năm 1972 cầu bị bom la de =>
cây cầu vẫn sừng sững giữa mênh mông trời nước
Cầu Long Biên- chứng nhân chiến tranh đau thương và anh dũng
Vừa tả vừa bộc lộ cảm xúc, hình ảnh cụ thể gợi lại giai đoạn lịch sử ác liệt, đau thương và anh dũng của người dân thủ đô Hà Nội và của cả nước
- HS trả lời cá nhân
* Nghệ thuật:
- Dùng biện pháp
nhân hóa: cây cầu tả tơi ứa máu; gắn liền
miêu tả với bày tỏ
cảm xúc:nớc mắt ứa
ra, nhói đau, đứt từng khúc ruột
- Sử dụng ngôi kể
linh hoạt, giọng kể trầm tĩnh khách quan
=>tình yêu của tác giả đối với cây cầu
+ Cầu Thăng Long và cầu Chương Dương
Cầu Long Biên –
Cầu Long Biên chứng nhân chiến tranh đau thương và anh dũng
Vừa tả vừa bộc lộ cảm xúc, hình ảnh cụ thể gợi lại giai đoạn lịch sử ác liệt, đau thương và anh dũng của người dân thủ đô Hà Nội và của cả nước
3 Cầu Long Biên trong hiện tại :
Là nhịp cầu của Hòa bình và thân thiện
Trang 6Hỏi : Cầu Long Biên lúc này mang ý nghĩa chứng
nhân gì ?
Hỏi : Câu văn cuối “Tôi còn ……….Việt Nam”gợi
cho em những suy nghĩ gì về cầu Long Biên và
tác giả của bài viết này ?
GV nhận xét Chốt lại ý.
+Nhân chứng : Thời kỳ đổi mới; nhân chứng cho
tình yêu của mọi người; nhịp cầu hoà bình và
thân thiện …….
chứng nhân của sự đổi mới đất nước và tình yêu của mọi người đối với Việt Nam:
- Là nhịp cầu của Hòa bình và thân thiện
- Là tình yêu bền chặt trong tâm hồn tác giả
-> Em học tập được gì về sự sáng tạo lời văn
trong văn bản này?- GV yêu cầu HS khái quát
nghệ thuật của bài
Th¶o luËn nhãm:
? Em c¶m nhËn ®ỵc nh÷ng ®iỊu s©u s¾c nµo tõ v¨n
b¶n nµy?
- HS dựa vào ghi nhớ trả lời
- Cầu Long Biên là chứng nhân lịch sử đau thương và dũng cảm của dân tộc Việt Nam
- Là cây cầu tình yêu sâu nặng của tác tác giả dành cho Hà Nội và đất nước
-> Yêu quý, trân
II./ Hình thức :
Tác giả dùng phương thức diễn đạt thuyết minh, miêu tả khẳng định tính chất chứng nhân lịch sử của cầu
Bộc lộ cảm xúc, hình ảnh cụ thể
Phép nhân hóa được dùng để gọi cầu Long Biên cùng lối viết giàu cảm xúc bắt nguồn từ những hiểu biết và kỉ niệm về cầu đã tạo nên sức hấp dẫn của bài văn
III./ Ý nghĩa:
Trang 7? Văn bản này đã truyền tới em tình cảm nào đối
với cầu Long Biên?
troùng, tửù haứo veà caõy caàu lũch sửỷ
Hụn moọt theỏ kyỷ qua, caàu Long Bieõn ủaừ chửựng kieỏn bao sửù kieọn lũch sửỷ haứo huứng, bi traựng cuỷa Haứ Noọi Hieọn nay, tuy ủaừ ruựt veà vũ trớ khieõm nhửụứng nhửng caàu Long Bieõn vaón maừi maừi trụỷ thaứnh moọt chửựng nhaõn lũch sửỷ, khoõng chổ rieõng Haứ Noọi maứ cuỷa caỷ nửụực
Luyện tập
Gv Hoỷi :
ễÛ ủũa phửụng tổnh Soực traờng (noựi chung) vaứ ụỷ Keỏ
Saựch (noựi rieõng) coự nhửừng di tớch naứo coự theồ laứ
chửựng nhaõn lũch sửỷ cuỷa ủũa phửụng ?
Hs tửù keồ ra Gv hửụựng daón
Hs traỷ lụứi
- Caờn cửự Tổnh uỷy Soực Traờng naốm trong khu rửứng traứm thuoọc xaừ Myừ Phửụực, huyeọn Myừ Tuự , tổnh Soực Traờng -Chuứa ẹaỏt Seựt, coứn goùi laứ Bửỷu Sụn Tửù ủoự ủửụùc Boọ Vaờn hoaự - Thoõng tin (trửụực ủaõy) coõng nhaọn di tớch vaờn hoaự lũch sửỷ quoỏc gia
-Hoạt động 3: Hướng dẫn tự học
Củng cố :
th ực hiện ụỷ hoaùt ủoọng 2,3
Caõu 1: Theỏ naứo laứ moọt vaờn baỷn nhaọt duùng ?
• A: Laứ vaờn baỷn ủửụùc sửỷ duùng trong caực cụ
quan haứnh chớnh
• B: Laứ vaờn baỷn sửỷ duùng trong giao tieỏp
haống ngaứy
• C: Laứ nhửừng vaờn baỷn coự noọi dung gaàn
guừi, bửực thieỏt ủoỏi vụựi cuoọc soỏng
trửụực maột cuỷa con ngửụứi vaứ coọng ủoàng xaừ
hoọi
• D: Laứ nhửừng vaờn baỷn coự sửù phoỏi hụùp cuỷa
caực phửụng thửực bieồu ủaùt nhử
mieõu taỷ, bieồu caỷm, tửù sửù
Caõu 2: Taực giaỷ ủaừ sửỷ duùng bieọn phaựp ngheọ thuaọt
gỡ khi vieỏt caàu Long Bieõn “ ủaừ trụỷ thaứnh chửựng
nhaõn lũch sửỷ”
• A: So saựnh B: AÅn duù C: Nhaõn
hoựa D: Hoaựn duù
Dặn dũ :
- Bài vừa học :
-HS trả lời theo cõu hỏi của GV
-HS nghe và thực hiện theo yờu cầu của GV
-HS nghe và thực hiện theo yờu cầu của GV
C / Hướng dẫn tự học:
Đọc kỹ VB, nhớ những chi tiết tiờu biểu, những hỡnh ảnh đặc sắc trong bài
Hiểu ý nghĩa “nhõn chứng lịch sử” của cầu Long Biờn
Sưu tầm một số bài viết, tranh ảnh về cầu Long Biờn
Trang 8-Chuẩn bị bài mới : Tiết tới học bài phân môn
TLV “Viết đơn” ; Trả bài “ôn tập văn miêu tả”, chú ý : Chuẩn bị các soạn
I/ Mục 1 : 4 ví dụ ; Mục 2 : chuẩn bị theo yêu
cầu của SGK
II/ Tìm những mẫu đơn : In sẵn và đơn không
theo mẫu
III/ Chuẩn bị theo yêu cầu SGK
- Bài sẽ trả bài : Văn miêu tả