Hãy cho biết kiểu dữ liệu của các biến cần khai báo dùng để viết chương trình để giải các bài toán dưới đây: a Tính diện tích S của hình tam giác với độ dài một cạnh a và chiều cao tương[r]
Trang 1Tuần 6
Tiết 11: sử dụng biến trong chương trình I/ Mục tiêu:
- Kiến thức: Biết khỏi niệm biến, hằng;Hiểu cỏch khai bỏo, sử dụng biến.Biết vai trũ của biến trong lập trỡnh;Hiểu lệnh gỏn
- Kĩ năng: Khai báo, sử dụng được biến hoặc hằng trong bài tập cụ thể
- Thái độ: Nghiêm túc trong học tập và sử dụng phòng máy
II/ Chuẩn bị của học sinh và giáo viên:
GV: SGK, , phòng máy
HS : Học và làm bài tập ở nhà
III/ Tiến trình dạy học:
1 Bài mới:
Hoạt động của GV + HS Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1: Biến là công cụ lập trình
- GV đưa ra 2 VD trên màn chiếu: ( đều
là chương trình tính diện tích hình tròn)
? Quan sát 2 VD, em hãy cho biết hai
chương trình này có điểm nào giống và
khác nhau?
- GV: Với VD1, nếu muốn tớnh diện tớch
của một hỡnh trũn khỏc thỡ lại phải vào
chương trỡnh để sửa lại Như vậy sẽ rất
mất thời gian
=> Cần viết một chương trỡnh cho phộp
người sử dụng nhập từ bàn phớm bỏn
kớnh của hỡnh trũn, sau đú tớnh toỏn diện
tớch và hiển thị kết quả ra màn hỡnh (
VD2)
- Dựa trờn VD2 GV giới thiệu về biến
nhớ, cụ thể: Trong chương trỡnh đó sử
dụng một cụng cụ hỗ trợ lập trỡnh của
Ví dụ1: Chương trình tính diện tích
hình tròn
Begin
Write('Dien tich hinh troncoban kinh
r = 2 la: ', 3.14*2*2);
readln;
end.
Ví dụ 2: Chương trình tính diện tích
hình tròn
Var
R: Integer;
Begin
Write('Nhap ban kinh hinh tron R=:
'); Readln(R);
Write('Dien tich hinh tron la: ', 3.14*R*R);
readln;
Trang 2PASCAL là biến nhớ R.
Var R: Integer;
- GV dùng VD 3 SGk để giải thích thêm
về biến nhớ ( chiếu lên màn chiếu )
- Để sử dụng được các biến chúng ta
phải có 1 thao tác ban đầu đó là Khai
báo biến
- Tên biến phải tuân theo quy tắc đặt tên
của ngôn ngữ lập trình
end.
- Trong VD2, R được gọi là biến nhớ hay là biến
KL: Trong lập trình biến được dùng để lưu trữ dữ liệu và dữ liệu được biến lưu
trữ có thể thay đổi trong khi thực hiện chương trình
Ví dụ 3 Giả sử cần tính giá trị của
các biểu thức 100 50 và và
3
100 50
5
ghi kết quả ra màn hình Chúng ta có thể tính các biểu thức này một cách trực tiếp Tuy nhiên, để ý rằng tử số trong các biểu thức là như nhau Do
đó có thể tính giá trị tử số và lưu tạm thời trong một biến trung gian, sau đó thực hiện các phép chia:
X 100 + 50
X X/3
X X/5
Hoạt động 2: Khai báo biến
Đọc thầm nghiên cứu SGK
GV: Việc khai báo biến gồm khai báo
những gì ?
H : Trả lời
G V: Đưa ra ví dụ SGK và phân tích các
thành phần
HS : Lắng nghe và nắm vững kiến thức
G V: Viết một ví dụ về khai báo biến rồi
giải thích thành phần ?
HS : Làm theo nhóm vào bảng phụ
Cách khai báo:
+ Khai báo tên biến;
+ Khai báo kiểu dữ liệu
var m n : integer;
S , dientich : real;
thong_bao : string;
trong đó:
var là từ khóa dùng để khai báo,
m, n là các biến có kiểu nguyên
(integer),
S, dientich là các biến có kiểu thực
Trang 3GV : Thu kết quả nhận xét và cho điểm.
GV : Viết dạng tổng quát để khai báo
biến trong chương trình
HS : Quan sát ví dụ và viết theo nhóm
GV : Kiểm tra kết quả nhóm và đưa ra
dạng tổng quát
HS : Quan sát và ghi vở
(real),
thong_bao là biến kiểu xâu (string)
*Dạng tổng quát : Var danh sách tên biến : kiểu của biến
3 Củng cố:
BT1 Trong Pascal, khai báo nào sau đây là đúng cho khai báo biến số ?
a) var tb: real; b) var 4hs: integer; c) const x: real; d) var R = 30; BT2 Hãy cho biết kiểu dữ liệu của các biến cần khai báo dùng để viết chương trình để giải các bài toán dưới đây:
a) Tính diện tích S của hình tam giác với độ dài một cạnh a và chiều cao tương ứng h (a
và h là các số tự nhiên được nhập vào từ bàn phím).
b) Tính kết quả c của phép chia lấy phần nguyên và kết quả d của phép chia lấy phần dư
của hai số nguyên a và b.
đáp án : a) Var S, a, h: integer
b) Var a, b: integer;
c, d: real;
3. Hướng dẫn học ở nhà:
1 Nắm vững khái niệm biến và chức năng của biến trong chương trình
2 Học thuộc cách khai báo biến và lấy ví dụ
3 Đọc trước phần 3, 4 trong bài
Tiết 12: sử dụng biến trong chương trình (tiếp)
I/ Mục tiêu:
- HS hiểu cách sử dụng biến và lệnh gán
- Biết khái niệm hằng và cách sử dụng hằng số trong chương trình ;
II/ Chuẩn bị của học sinh và giáo viên:
GV: SGK, phòng máy
HS : Học và làm bài tập ở nhà
III/ Tiến trình dạy học:
1.Bài cũ:
? Biến dùng để làm gì trong chương trình ? Lệnh Readln(x) có tác dụng gì ?
Trang 4? Viết cách khai báo biến và cho ví dụ cụ thể ?
2 Bài mới:
Hoạt động 1: Sử dụng biến trong chương trình
Gv : Sau khi khai báo biến, muốn
sử dụng biến phải làm cho biến có
giá trị bằng 1 trong 2 cách (nhập
hoặc gán)
Hs : Viết lệnh nhập giá trị cho
biến y vào bảng phụ
Gv : Khi khai báo biến y thuộc
kiểu Interger thì phải nhập giá trị
cho biến y như thế nào ?
Hs : Nghiên cứu sgk trả lời
Gv : Khi nhập hoặc gán giá trị
mới cho biến thì giá trị cũ có bị
mất đi hay không ?
Hs : Nghiên cứu sgk trả lời
Gv : Giới thiệu cấu trúc lệnh gán
Hs : Nghiên cứu ví dụ sgk để hiểu
hoạt động của lệnh gán
Gv : Đưa ra màn hình bảng các ví
dụ về lệnh gán
X:=12;
Gán giá trị đã lưu trong biến nhớ Y vào biến nhớ X
X:=(a+b)/2;
Tăng giá trị của biến nhớ X lên 1
đơn vị, kết quả
gán trở lại biến X
Hs : Điền vào các ô trống lệnh
hoặc ý nghĩa của lệnh
Gv : Nhận xét và chốt bảng như
SGK
Muốn sử dụng biến ta phải thực hiện các thao tác :
+ Nhập giá trị cho biến hoặc gán giá trị cho biến.
+ Tính toán với giá trị của biến.
- Lệnh để sử dụng biến : + Lệnh nhập giá trị cho biến từ bàn phím :
Readln(tên biến);
+ Lệnh gán giá trị cho biến :
Tên biến := Biểu thức cần gán giá trị cho biến;
- Ví dụ :
X:=12; Gán giá trị số 12 vào biến nhớ X
X:=Y; Gán giá trị đã lưu trong biến nhớ
Y vào biến nhớ X.
X:=(a+b)/2; Thực hiện phép toán tính trung
bình cộng hai giá trị nằm trong hai biến nhớ a và b Kết quả gán
vào biến nhớ X
X:=X+1; Tăng giá trị của biến nhớ X lên 1
đơn vị, kết quả gán trở lại biến X
Trang 5Hoạt động 2: Hằng
Hs : Đọc sgk để hiểu thế nào là
hằng và cách khai báo hằng như
thế nào ?
Gv : Nêu khái niệm ngắn gọn về
hằng ?
Hs: Trả lời
Gv : Viết cách khai báo hằng số và
1 ví dụ cụ thể
Hs : Viết bảng phụ
Gv : Nhận xét và chốt khái niệm
hằng, cách khai báo hằng, ví dụ
Gv : Có thể dùng lệnh gán để thay
đổi giá trị của hằng không ? Khi
cần thay đổi giá trị của hằng ta làm
như thế nào ?
Hs : N/c sgk trả lời
Hằng là đại lượng để lưu trữ dữ liệu và có giá trị không đổi trong suốt quá trình thực hiện chương
trình
- Cách khai báo hằng :
Const tên hằng =giá trị của hằng ;
Ví dụ :
const pi = 3.14 ;
bankinh = 2 ;
3 Củng cố:
H s: Đọc phần ghi nhớ sgk
Gv : Chốt khái niệm hằng và biến
? Giả sử A được khai báo là biến với kiểu dữ liệu số thực, X là biến với kiểu dữ liệu xâu Các phép gán sau đây có hợp lệ không?
c) X:= '3242'; d) A:= 'Ha Noi'
3. Hướng dẫn học ở nhà:
Học thuộc khái niệm và cách khai báo biến, hằng
Làm bài 2, 3, 5/33
Tổ chuyên môn ký duyệt ngày / / 2009
TTCM Nguyễn Thị An