2Rèn luyện cho HS kĩ năng thực hiện các thao tác tư duy, những hành động nhận thức phổ biến trong học tập vật lý: Trong quá trình nhận thức vật lý, HS luôn phải thực hiện các thao tác ch[r]
Trang 1Chuyên đề:
HỌC VẬT LÝ THCS
trong ! kinh tranh #$% & ' ( công tác giáo *+
ta phái có , - sâu 0 và toàn * 2 1 3 thành , dân 5 có ": 6 sáng 5 có tình : con 4 xã = >?
trong
viên và D sinh Trong nhà 4 nay, D sinh 8 K vào L trí trung tâm, 9: thân
Chuyên !: “Phát triển tư duy của học sinh trong dạy học Vật Lý THCS” nói lên
pháp *% D 0 &8 + tiêu giáo *+ ! ra
I)Khái niệm về tư duy:
trong , *$ $ , $ tính = 9: = chúng, , Q quan
, " &$ khái quát < thu 8 vào , !$ " + * ) 8 ,
$ tính, 8 quan ?
II)Các loại tư duy:
1)Tư duy kinh nghiệm: A duy kinh là & duy * = %$ trên
kinh
2)Tư duy lý luận: A duy lý &$ là & duy : #$% + 8 ! ra
* trên *+ , khái 5$ 8 , tri N lý &$ các phép suy &$ trong óc
3)Tư duy logic: A duy logic là duy tuân theo các quy 0 quy &$ = logic
4)Tư duy Vật lý: A duy lý là quan sát các 8 lý, phân tích
Q quan L tính và L &8 = các 8 và các &8 lý, *
) các #$: 5 các lý $% và *+ sáng , " N khái quát thu 8 vào ^?
A_`abI THCS bIcdeb TRÃI
AhS Ai NHIÊN I
Trang 2Trong quá trình
, hình N K thù = lý D mô hình hóa …
Ví
còn Y thì chìm Hai K nhau cùng : vào trong thì chìm, kia & -? Hình : D &8 hình * kích 9: =
tích xem có %$ Q nào : 8 - và xem xét 5 %$ Q ? Cn nhúng trong &( L$ tác *+ = hai &S D &8 = kéo
, tính quy &$ H : sau /%S
pAD &8 = : P = dV
po ]% = &( tác *+ lên nhúng trong nó 92 D &8 =
"Q &( 9L rS F = dV
pE - hay chìm là do Q quan , P và F #$% LS
P > F chìm ;$Q
P = F &H &
P < F - lên
III)Các biện pháp phát triển tư duy của HS:
1)Tạo nhu cầu hứng thú, kích thích tính tò mò, ham hiểu biết của học sinh.
A duy là quá trình tâm lý *^ ra trong óc HS A duy v N có $
#$: khi HS mang N mình ? A duy v 90 X$ khi trong X$
HS
cao H trên con 4 N? Ta nói 2 D sinh 8 K vào “ tình $Q
có !U?
Có ra nhu X$ N thú 92 cách kích thích bên ngoài n S khen
xây * quê H ? Nhu X$ N thú có :% sinh ngay trong quá trình
mâu $] = quá trình N?
b, tình $Q có ! hình trong *% D lý là:
Tình $Q phát S
HS
92 Q " N R?
Trang 3Ví
thanh hay thanh nhôm 9L nung nóng \ dài thêm ra, ! X xét thêm là: o $ và nhôm có Q nhau không?
Tình $Q & DS
HS 9 ! có mang *$ $ quen $ có liên quan
có
sinh
mong $Q?
Ví *+S Khi nghiên N$ & ]% = &( lên nhúng chìm trong nó có
có hai cách làm
Tình $Q 9 0S
HS N 8 V 4 % không $ vì sao, V coi
nguyên nhân, lý : rõ ràng 9 * vào /$?
Ví *+S A khi D quang D !$ HS V 4 quan sát % que n nhúng vào thì % nó 9L gãy khi nhìn 5 trên ;$Q K khi & qua $Q thì % $Q nông H cho nên X là $Q nông ra & sâu
Tình $Q nhiên 9 4S
HS N 8 ;:% ra theo !$ trái suy > thông
sung hoàn
Ví *+S BD sinh < 9 con cá Q 9( vào $ sôi \ ? A
cá V có Q trong Q =% tinh & lên X ?
trên
không $ quá lâu và R không dùng Q 92 kim & ?
Tình $Q &S
HS N 8 & có , nét K 9 lôi $Q chú ý = các
em mà các em % bao 4?
Ví *+S GV X cái kim khâu 92 0 : vào kim không chìm
mà - K &% Q =% tinh có 4 kính trong ( nhúng X$ * vào
Q *X$ ( và 9 diêm Q X$ trên , D sinh quan sát % D & K dù không
% 9 trong Q?
2)Rèn luyện cho HS kĩ năng thực hiện các thao tác tư duy, những hành động nhận thức phổ biến trong học tập vật lý:
Trong quá trình
(làm thí ~ các thao tác duy } phân tích, so sánh, khái quát hóa, 5$ 8 hóa, + hóa), các hành N } xác L K tính 9: =
8 tìm nguyên nhân, xác L Q quan ~?
rèn &$% cho HS GV có *+ , H L sau /% giúp HS có
Trang 4a)GV
b)GV ra , câu ( L HS tìm , thao tác duy hay
c)GV phân tích câu : &4 = HS, v ra r sai = các em trong khi các thao tác duy và *V cách ,?
d)GV giúp HS khái quát hóa kinh suy &$ logic * *
, quy 0 H :?
3)Tập dượt để HS giải quyết vấn đề nhận thức theo phương pháp nhận thức của vật lý:
pháp
N + GV có giúp HS khái quát hóa thành trình các giai = r HS
lý
4)Rèn luyện ngôn ngữ vật lý cho HS:
b ta < 9 ngôn , là hình N 9$ = duy r khái lý
8 9$ 92 + 5 r L > L &$ lý 8 phát 9$ 92
* , cách phát 9$ các L > quy 0 L&$ lý R có
, hình N chung L GV chú ý rèn &$% cho HS quen *X?
| mô : 8 lý, X , $ , *^ : , *$
L &$ lý 4 nêu lên Q quan hàm Q , hai
&8 K nêu lên , !$ " cho 8 có ;:% ra.Ví
và góc
dòng : N trong khung dây kín
|K 9 ) chú ý là: !$ khi trong lý, V dùng , 5 , dùng trong ngôn , hàng ngày có dung phong phú và chính xác H? r khi
yêu
Ví *+S khái công trong 4 Q 2 ngày có dung H khái công trong lý !$ *^ X &V?
Tóm & chuyên ! “Phát triển tư duy của học sinh trong dạy học vật lý” là