luyÖn tËp * Môc tiªu - Luyện nghe và đọc + Xác định các yếu tố lập luận trong đoạn văn cho trước + Ph¸t hiÖn c¸c yÕu tè tù sù miªu t¶ trong ®o¹n v¨n nghÞ luËn vµ ph©n tÝch t¸c dông cña n[r]
Trang 1Ngữ văn 8- Thuý Nga
Bài 28 Tiết 118: Tìm hiểu về các yếu tố tự sự và miêu tả
Trong văn nghị luận
I Mục tiêu cần đạt
1 Kiến thức
- Hiểu sâu hơn về văn nghị luận, thấy $%&' tự sự và miêu tả là những yếu tố rất cần thiết trong bài văn nghị luận
- Nắm $%&' cách thức cơ bản khi $%6 yếu tố tự sự và miêu tả vào bài văn nghị luận
2 Kĩ năng
Vận dụng các yếu tố tự sự và miêu tả vào đoạn văn nghị luận
3.Thái độ
Có ý thức vận dụng các kiến thức đã học vào trong quá trình tạo lập văn bản
II.Các kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài
1 Kĩ năng tự xác định giá trị
2 Kĩ năng hợp tác
3 Kĩ năng lắng nghe tích cực
4 Kĩ năng giao tiếp
5 kĩ năng quản lí thời gian
III Chuẩn bị
1 Giáo viên: bảng phụ
2 Học sinh: đọc và trả lời các câu hỏi trong sgk
IV Phương pháp/ Kĩ thuật dạy học
Phân tích ngôn ngữ, nêu vấn đề ( Động não, đặt câu hỏi) Thảo luận( chia nhóm, giao nhiệm vụ)
V các bước lên lớp
1 ổn định tổ chức (1’)
2 Kiểm tra đầu giờ ( 5’)
nào để bài văn nghị luận thêm phong phú ?
- Ngoài yếu tố biểu cảm trong bài văn nghị luận yếu tố tự sự và miêu tả giúp cho bài văn thêm sống động và giàu hình ảnh làm cho vấn đề nghị luận hấp dẫn và
3 Tiến trình tổ chức các hoạt động
* Khởi động ( 1’)
tự sự, miêu tả để cho các luận điểm, luận cứ thêm phần cụ thể sắc nhọn và thuyết phục hơn Bài học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu để hiểu rõ hơn về vấn đề này
Hoạt động của thầy và trò T/g Nội dung
HĐ1 Hình thành kiến thức mới
* Mục tiêu
- Hiểu sâu hơn về văn nghị luận, thấy
$%&' tự sự và miêu tả là những yếu tố rất
cần thiết trong bài văn nghị luận
20’
Trang 2- Nắm $%&' cách thức cơ bản khi $%6
yếu tố tự sự và miêu tả vào bài văn nghị
luận
HS đọc bài tập 1 SGK
H Tìm những câu những đoạn thể hiện
yếu tố miêu tả ,tự sự trong 2 đoạn trích
trên?
- Các yếu tố tự sự và miêu tả
a/ Vị chúa tỉnh … ra lệnh cho bọn quan
lại 8%_ quyền ,trong một thời hạn nhất
định… đi lính tình nguyện hoặc xì tiền
ra
b/ Tấp nập đầu quân, không ngần ngại
…lính khố đỏ, khố xanh …tốp thì bị
xích tay điệu đi, tốp thì bị nhốt …lính
Pháp gác ! %` lê tuốt trần , đạn lên nòng
sẵn…
H Vì sao không thể xếp hai đoạn trích
trên là văn miêu tả hay kể chuyện?
Vì: tự sự và miêu tả chỉ nhằm mục
đích làm sáng tỏ vấn đề tố cáo tội ác và
sự lừa bịp của thực dân pháp Các yếu tố
tự sự hay miêu tả không nhằm mục đích
kể chuyện hay miêu tả đơn thuần mà
nhằm làm sáng tỏ luận điểm để nghi
luận
H Giả sử cắt bỏ tất cả những câu văn ,
từ ngữ , hình ảnh tự sự và biểu cảm ấy ,
luận điểm của tác giả hay không ?
Nếu "%_' bỏ các câu, đoạn tự sự và
miêu tả đi, cả hai đoạn văn nghị luận trở
nên khô khan, mất hẳn đi vẻ sinh động,
thuyết phục và hấp dẫn
H Từ tìm hiểu bài tập trên, em có nhận
xét gì về vai trò của các yếu tố tự sự và
miêu tả trong văn nghị luận?
I Yếu tố tự sự và miêu tả trong văn nghị luận
1 Tìm hiểu bài tập Bài tập 1
Yếu tố tự sự, miêu tả rất cần thiết trong văn nghị luận vì nó giúp cho việc trình bày luận cứ trong bài văn $%&' rõ ràng, cụ thể, sinh động, có sức thuyết phục hơn
Bài tập 2
Trang 3Ngữ văn 8- Thuý Nga
HS đọc bài tập 2sgk
H Tìm những đoạn văn tự sự và miêu tả
trong đoạn văn trên và cho biết tác dụng
của chúng?
*Truyện chàng Trăng
- Kể chuyện thụ thai , mẹ bỏ lên rừng,
chàng không nói, không '%H '%` ngựa
đi giết bạo chúa rồi biến vào mặt trăng,
đêm đêm soi dòng thác bạc Pônggơ
-nhi
*Truyện nàng Han
cờ lệnh bằng chăn dệt chỉ ngũ sắc, đánh
giặc ngoại xâm Thắng trận, nàng hoá
thành tiên bay lên trời trên dãy núi
Pu-keo vẫn còn những vũng, ao chi chít-
những vết chân voi của nàng Hanvà
* Truyện Thánh Gióng
Hoàn toàn không kể ,tả
-> Các yếu tố tự sự và miêu tả làm rõ
luận điểm sự gần gũi giống nhau giữa
các truyện anh hùng đẹp của các dân tộc
Việt Nam
H Tại sao tác giả lại không kể đầy đủ và
cặn kẽ toàn bộ hai truyện chàng Trăng
và nàng Han mà chỉ tả, kể một số hình
ảnh, chi tiết tiêu biểu và hoàn toàn
không kể chi tiết truyện Thánh Gióng?
Vì:- mục đích nghị luận
truyện, không kể tả không hình dung
nào -> luận điểm kém thuyết phục
- Truyện Thánh Gióng hoàn toàn
không kể ,tả vì truyện đã rất quen thuộc
H Vậy khi $%6 yếu tố miêu tả tự sự vào
văn nghị luận, cần chú ý những điều gì ?
vì sao?
GV chốt
Khi $%6 yếu tố tự sự và miêu tả vào bài văn nghị luận cần cân nhắc kĩ sao cho đáp ứng yêu cầu thật cần thiết, chỉ để phục vụ việc làm sáng tỏ luận điểm nghị luận
mà thôi
Trang 4H Qua tìm hiểu hai bài tập , em hãy cho
biết vai trò và cách thức vận dụng của
yếu tố miêu tả và tự sự trong bài văn
nghị luận?
HĐ2 luyện tập
* Mục tiêu
- Luyện nghe và đọc
+ Xác định các yếu tố lập luận trong
đoạn văn cho ".%_'
+ Phát hiện các yếu tố tự sự miêu tả
trong đoạn văn nghị luận và phân tích
tác dụng của nó trong việc lập luận ở
đoạn văn đã cho
- Luyện nói và viết
+ Xây dựng dàn bài văn nghị luận và dự
định $%6 yếu tố tự sự và miêu tả vào mỗi
phần của bài văn nghị luận
+ Viết đoạn văn nghị luận có yếu tố tự
sự và miêu tả
- HS đọc bài tập 1 và nêu yêu cầu bài
tập
- HS nhóm 8’5’, báo cáo, nhận xét
- GV chữa
16’
2 Ghi nhớ
Vai trò và cách thức vận dụng III Luyện tập
Bài 1
Tìm yếu tố tự sự, miêu tả
*Yếu tố tự sự
- Sắp trung thu
- Đêm ".%_' rằm đầu tiêntừ ngày
bị giam giữ
- w%H nấy ngày qua , trừ cái bực mình ban đầu khi bị bắt vô cớ, chỉ là một xâu nhũng vật lỉnh kỉnh …đáng ghét của bộ mặt nhà giam
- Phải đi ra với đêm, phải tắm mình trong nguyệt,phải vui, phải làm thơ …
* Yếu tố miêu tả
- Trời xứ bắc hẳn trong, trăng hẳn tròn và sáng Đêm nay trăng sáng quá chừng Trong suốt, bao
la, huyền ảo, vỗ về Ngay bên cửa
sổ ,lồng trong bóng cây…
- Đêm nay rất đẹp, rạo rực, bao nỗi niềm, cầm lòng không đậu ,
- Nó ăm ắp tình tứ, nó rạo rực, nó muốn chan hoà, muốn giãi bày, bộc lộ…
Trang 5Ngữ văn 8- Thuý Nga
văn nghị luận có sử dụng yếu tố tự sự và
miêu tả
*Tác dụng: Trong đoạn văn nghị luận này yếu tố miêu tả và tự sự,
đặc biệt là miêu tả rất dồi dào, phải là đoạn văn tả cảnh đêm
đêm trăng ấy mà mục đích chủ yếu muốn làm rõ và khắc hoạ cụ thể hoàn cảnh sáng tác bài thơ Vọng nguyệt và tâm trạng của
thơ Nó làm cho đoạn bình giảng, phân tích có sự đồng cảm
ở chiều sâu cảm xúc , nó gợi sự
GV hệ thống lại bài : vai trò và cách thức vận dụng yếu tố tự sự và miêu tả…
- HS về nhà học bài theo nội dung đã học tại lớp
- Chuẩn bị bài :Ông Giuốc- đanh mặc lễ phục
(Đọc và trả lời câu hỏi SGK )