Vì giữa các hạt ngô có khoảng cách nên khi đổ cát vào ngô, các hạt cát đã xen vào những khoảng cách này làm cho thể tích của hỗn hợp nhỏ hơn tổng thể tích của ngô và cát.. Giữa các hạt[r]
Trang 1Tuần 22 Tiết 22
Ngày soạn: 25/12/2009
Ngày dạy: ………
CHƯƠNG II: NHIỆT HỌC BÀI 19 : CÁC CHẤT ĐƯỢC CẤU TẠO NHƯ THẾ NÀO?
I.MỤC TIÊU:
- Kể được một hiện tượng chứng tỏ vật chất được cấu tạo một cách gián đoạn từ các hạt riêng biệt, giữa chúng có khoảng cách.
- Bước đầu nhận biết được thí nghiệm mô hình và chỉ ra được sự tương tự giữa thí nghiệm mô hình và hiện tượng cần giải thích
- Dùng hiểu biết về cấu tạo hạt của vật chất để giải thích một số hiện tượng thực tế đơn giản
II.CHUẨN BỊ:
Cho giáo viên: - Các dụng cụ cần thiết để làm thí nghiệm vào bài: 2 bình thủy tinh hình trụ đường kính cỡ 20mm, khoảng 100cm 3 rượu và 100cm 3 nước; Ảnh chụp kính hiển vi hiện đại.
Cho mỗi nhóm học sinh: 2 bình chia độ đến 100cm 3 , độ chia nhỏ nhất 2cm 3 ; khoảng 100cm 3 ngô và 100cm 3 cát khô và mịn.
III.TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
1.Ổn định lớp: Lớp trưởng báo cáo sĩ số.
2.Kiểm tra bài cũ: Không.
3.Bài mới:
Hoạt động của giáo viên - Hoạt động của học
HĐ1: Giới thiệu chương II Nhiệt học
Các chất được cấu tạo như thế nào ?
Nhiệt năng là gì ? Cĩ mấy cách truyền
nhiệt năng ?
Nhiệt lượng là gì ? Xác định nhiệt lượng
như thế nào ?
Một trong những định luật tổng quát của
tự nhiên là định luật nào ?
HĐ2: Đặt vấn đề
Tổ chức tình huống học tập như sau: Thí
nghiệm hình 19.1
Hãy quan sát khi đổ 50cm3 rượu vào 50cm3
nước ta không thu được 100cm3 hỗn hợp rượu
CHƯƠNG II: NHIỆT HỌC
Trang 2và nước mà chỉ thu được khoảng 95cm3.
HS Quan sát thí nghiệm
Gọi học sinh lên kiểm tra kết quả
Vậy khoảng 5cm3 hỗn hợp còn lại đã biến đi
đâu ?
Để trả lời câu hỏi này mời cả lớp cùng học bài
mới
HĐ3: Tìm hiểu về cấu tạo của các chất
Các chất nhìn có vẻ như liền một khối nhưng
có thực chúng liền một khối không ?
Yêu cầu học sinh đọc phần thông tin
Thông báo nguyên tử, phân tử
Treo tranh phóng to H 19.2 giới thiệu kính hiển
vi hiện đại, cho học sinh biết kính này có thể
phóng to lên hàng triệu lần
Tiếp tục treo tranh H 19.3 giới thiệu cho học
sinh biết hình ảnh của các nguyên tử silic
Qua H 19.3 ta thấy vật chất được cấu tạo như
thế nào ?
Chính vì các hạt rất nhỏ nên mắt thường không
nhìn thấy được
Thông báo những hạt này gọi là nguyên tử,
phân tử
Theo dõi sự trình bày của giáo viên
Quan sát
Cá nhân làm việc
Vật chất cấu tạo từ các hạt riêng biệt nhỏ bé
HĐ4: Tìm hiểu về khoảng cách giữa các phân
tử
Để tìm hiểu giữa các phân tử này có khoảng
cách hay không ta nghiên cứu phần II
Thông báo thí nghiệm trộn rượu với nước là thí
nghiệm mô hình
Nêu các bước tiến hành thí nghiệm
Yêu cầu học sinh làm thí nghiệm như C1
Yêu cầu các nhóm học sinh tập trung thảo luận
BÀI 19 : CÁC CHẤT ĐƯỢC CẤU TẠO
NHƯ THẾ NÀO?
I.CÁC CHẤT CÓ ĐƯỢC CẤU TẠO TỪ CÁC HẠT RIÊNG BIỆT KHÔNG ?
Kết luận:
Các chất được cấu tạo từ các hạt riêng biệt nhỏ bé gọi là nguyên tử, phân tử.
II GIỮA CÁC PHÂN TỬ CÓ KHOẢNG CÁCH HAY KHÔNG ?
1.Thí nghiệm mơ hình:.
C1: Thể tích hỗn hợp nhỏ hơn 100cm3
Vì giữa các hạt ngơ cĩ khoảng cách nên khi đổ cát vào ngơ, các hạt cát đã xen vào những khoảng cách này làm cho thể tích của hỗn hợp nhỏ hơn tổng thể tích của ngơ và cát
Giữa các hạt nguyên tử, phân tử cĩ khoảng cách
2.Giữa các nguyên tử, phân tử có khoảng cách.
Trang 3cách thực hiện thí nghiệm.
Kiểm tra theo từng bước
Sau đó các nhóm nhận dụng cụ thí nghiệm
Tiến hành thí nghiệm ghi kết quả hỗn hợp ngô
và cát
Tại sao thể tích hỗn hợp không đủ 100cm3 ?
Ta có thể coi mỗi hạt cát, mỗi hạt ngô là mỗi
nguyên tử của hai chất khác nhau
Dựa vào giải thích C1 cho biết tại sao hỗn hợp
rượu và nước mất đi 5cm3
Nhóm thảo luận trả lời câu C2: Hãy giải thích
tại sao cĩ sự hụt thể thích trong thí nghiệm
trộn rượu với nước ở đầu bài?
Tự rút ra kết luận ghi vào vở
Lưu ý: nhấn mạnh cho học sinh giữa các phân
tử, nguyên tử có khoảng cách, khoảng cách
này rất nhỏ chỉ khi dùng kính hiển vi hiện đại
mới thấy rõ
HĐ 5: VẬN DỤNG:
Yêu cầu học sinh làm việc cá nhân, trả lời C3,
C4:
C3 Thả một cục đường vào cốc nước rồi khuấy
lên, đường tan và nước cĩ vị ngọt
C4 Quả bĩng cao su hoặc quả bĩng bay bơm
căng, dù cĩ buộc thật chặt cũng cứ ngày xẹp
dần
Sau đó tổ chức thảo luận cả lớp để đưa ra câu
trả lời đúng
C5 Cá muốn sống được phải cĩ khơng khí,
nhưng ta vẫn thấy cá sống được trong nước
Tại sao khơng khí lại chui được xuống nước?
Các em về nhà tìm hiểu tuần sau trả lời
4 Củng cố:
C2 Vì giữa các phân tử nước cũng như giữa các phân tử rượu đều cĩ khoảng cách, nên khi trộn rượu với nước, các phân tử rượu đã đan xen vào khoảng cách giữa các phân tử nước và ngược lại Vì thế mà thể tích của hỗn hợp rượu và nước giảm
Kết luận: Giữa các nguyên tử, phân tử
có khoảng cách.
III.VẬN DỤNG:
C3: Khi khuấy lên các phân tử đường xen
vào khoảng cách giữa các phân tử nước cũng như các phân tử nước xen vào khoảng cách giữa các phân tử đường
C4: Thành bóng cao su được cấu tạo từ
các phân tử cao su, giữa chúng có khoảng cách Các phân tử không khí ở trong bóng có thể chui qua các khoảng cách này mà bay ra ngoài làm cho bóng xẹp dần
C5: Vì các phân tử không khí có thể xen vào khoảng cách giữa các phân tử nước Còn tại sao các phân tử không khí có thể chui xuống nước mặc dù không khí nhẹ hơn nước thì ta sẽ học ở bài sau
Trang 4- Các chất được cấu tạo từ đâu ?
- Tại sao đổ rượu vào nước thì thể tích hỗn hợp giảm ?
- Làm bài tập 19.1, 19.2 SBT
5.Dặn dò:
Học thuộc bài và làm lại bài tập 19.1; làm
tiếp BT 19.2 đến 19.3 SBT Đọc mục “Cĩ thể em chưa biết” ở SGK
Xem lại kiến thức và xem lại các nội dung ở bài 20 CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN DỊNG ĐIỆN TRONG KIM
LOẠI, xem các nội dung sau:
Chất dẫn điện, chất cách điện ?
Thế nào là dịng điện trong kim loại ?
19.2 Khi đổ 50cm 3 rượu vào 50cm 3 nước, ta thu
được một hỗn hợp rượu - nước cĩ thể tích:
A.Bằng 100cm 3
B.Lớn hơn 100cm 3
D Cĩ thể bằng hoặc lớn hơn 100cm 3
C Nhỏ hơn 100cm 3
VN
Tiếc quá ! Sai råi bạn ơi.
Tiếc quá ! Sai rồi bạn ơi.
BÀI TẬP 1
Tiếc quá ! Sai rồi bạn ơi.
Hoan hơ ! Bạn đã đúng.
BT2
Vì sao ?