- Thực hiện được TN về sự dẫn nhiệt, các TN chứng tỏ tính dẫn nhiệt kém của chất loûng, chaát khí.. Kĩ năng: Quan sát hiện tượng vật lý.[r]
Trang 1Tuần 25 Ngày 7/03/07
Dẫn nhiệt I- MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
- Tìm được ví dụ trong thực tế về sự dẫn nhiệt
- So sánh tính dẫn nhiệt của chất rắn, chất lỏng, chất khí
- Thực hiện được TN về sự dẫn nhiệt, các TN chứng tỏ tính dẫn nhiệt kém của chất lỏng, chất khí
2 Kĩ năng: Quan sát hiện tượng vật lý.
3 Thái độ: Hứng thú học tập bộ môn, ham hiểu biết khám phá thể giới xung qunh.
III- CHUẨN BỊ:
- 1 đèn cồn, 1 giá TN
- 1 thanh đồng có gắn các đinh a,b,c,d,e bằng sáp H22.1 Các đinh kích thước như nhau
- Bộ TN H22.2 Lưu ý gắn đinh ở 3 thanh khoảng cách như nhau
- 1 giá đựng ống nghiệm, 1 kẹp gỗ, 2 ống nghiệm:
+ ống 1: có sáp ở đáy ống
+ ống2: trên nút ống nghiệm bằng cao su hoặc nút bấc có 1 que nhỏ trên có gắn cục sáp
- 1 khay đựng khăn ướt
III- CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC
5p HĐ1: KTBC- TCTHHT
*KTBC:
- Nhiệt năng của vật là gì?
Mối quan hệ giữa nhiệt
năng và nhiệt độ của vật?
BT 21.1, 21.2
- Có mấy cách làm biến đổi
nhiệt năng? Cho ví dụ?
*TCTHHT: Ta đã biết nhiệt
năng của vật được truyền từ
phần này sang phần khác,
-HS1 trả lời câu hỏi của GV
- HS trả lời câu hỏi, cả lớp nhận xét
Trang 2từ vật này sang vật khác Sự
truyền nhiệt này được thực
hiện bằng những cách nào?
Bài học hôm nay chúng ta đi
tìm hiểu một trong những
cách truyền nhiệt , đó là
dẫn nhiệt.
HĐ2: Tìm hiểu sự dẫn
nhiệt.
- GV yêu cầu HS đọc mục 1
thí nghiệm Tìm hiểu đồ
dùng TN, cách tiến hành
TN
- Gọi 1 HS nêu tên dụng cụ
TN, cách tiến hành TN
- Yêu cầu HS tiến hành TN
theo nhóm, qs hiện tượng
xảy ra và thảo luận nhóm
trả lời C1,C2,C3
GV lưu ý HS khi tiến hành
xong TN, tắt đèn cồn đúng
kĩ thuật, dùng khăn ướt đắp
lên thanh đồng, tránh bỏng
- Gọi 1,2 HS mô tả hiện
tượng xảy ra và trả lời câu
hỏi C1 đến C3.GV sửa chữa
nếu cần
GV thông báo: sự truyền
- HS: tìm hiểu cách bố trí TN
+Dụng cụ TN: cần 1 giá TN, 1 thanh đồng có gắn đinh bằng sáp ở các vị trí khác nhau, 1 đèn cồn
+ Cách tiến hành: đốt nóng một đầu thanh đồng- quan sát hiện tượng
- Các nhóm tiến hành TN, quan sát Sau khi qs TN, các nhóm thảo luận trả lời C1,C2,C3
- Yêu cầu HS nêu được hiện tượng xảy ra:
C1: nhiệt đã truyền đến sáp làm
cho sáp nóng lên và chảy ra.
C2: Các đinh rơi theo thứ tự từ
a, b, c,d, e
C3: Nhiệt được truyền dần từ
đầu A đến đầu B.
I- Sự dẫn nhiệt
1 Thí nghiệm:
H 22.1 sgk
2 Trả lời câu hỏi
3 Kết luận:
Nhiệt năng có thể truyền từ phần này sang phần khác của một vật, từ vật này sang vật khác bằng hình thức dẫn nhiệt.
Trang 3nhiệt năng như trong TN
trên gọi là sự dẫn nhiệt.
- Dẫn nhiệt là gì?
- Yêu cầu HS nêu ví dụ
chứng tỏ có sự dẫn nhiệt
HĐ3: Tìm hiểu tính dẫn
nhiệt của các chất
GV: Các chất khác nhau
tính dẫn nhiệt có khác nhau
không? ( ví dụ đồng, nhôm,
thuỷ tinh là các chất rắn
khác nhau có dẫn nhiệt
giống nhau không; chất
lỏng và chất khí có dẫn
nhiệt như chất rắn không?
GV: giới thiệu dụng cụ TN
(H22.2) và cách tiến hành
TN, yêu cầu HS dự đoán
hiện tượng trước khi tiến
hành TN
- Yêu cầu HS tiến hành TN,
GV lưu ý cách gắn đinh
bằng sáp lên 3 thanh:
khoảng cách gắn đinh lên 3
thanh phải như nhau HS
quan sát hiện tượng xảy ra
thảo luận trả lời C4, C5
GV: chúng ta vừa kiểm tra
tính dẫn nhiệt của chất rắn
Chất lỏng, chất khí dẫn
nhiệt như thế nào?
-HS: sự truyền nhiệt năng từ
phần này sang phần khác gọi là sự dẫn nhiệt.
-HS: Để một chiếc thìa kim loại
vào cốc nước nóng, ta thấy chiếc thìa nóng lên.
-HS: nêu dự đoán
- HS tiến hành TN, qs hiện tượng nêu được:
C4: các đinh gắn ở đầu các
thanh không rơi xuống cùng một lúc.Hiện tượng này chứng tỏ các chất rắn khác nhau dẫn nhiệt khác nhau.
C5: Đồng dẫn nhiệt tốt nhất,
thuỷ tinh dẫn nhiệt kém nhất
Trong chất rắn, kim loại dẫn nhiệt tốt nhất.
II- Tính dẫn nhiệt của các chất.
1 Thí nghiệm1: H22.2SGK
Kết luận:
Chất rắn dẫn nhiệt tốt Trong chất rắn, kim loại dẫn nhiệt tốt nhất.
Trang 4- Chuùng ta laøm TN kieơm tra
tính daên nhieôt cụa nöôùc
GV tieân haønh TN
(H22.3),löu yù laø trong TN
naøy seõ ñun noùng nöôùc ôû
mieông oâng vaø xem nöôùc coù
truyeăn nhieôt xuoâng mieâng
saùp ñaịt ôû ñaùy oâng khođng
Yeđu caău HS qs hieôn töôïng
trạ lôøi cađu C6 GV coù theơ
cho vaøi HS kieơm tra phaăn
döôùi oâng nghieôm ( khođng
ñoât) baỉng caùch sôø tay vaøo
oâng nghieôm thaây khođng
noùng
Ñieău ñoù chöùng toû gì?
- Töông töï chuùng ta tieân
haønh TN kieơm tra tính daên
nhieôt cụa khođng khí
(H22.4)
- Qua hieôn töôïng quan saùt
ñöôïc- chöùng toû ñieău gì veă
tính daên nhieôt cụa chaât khí?
GV thođng baùo: chaât khí coøn
daên nhieôt keùm hôn cạ chaât
loûng.
HÑ4: Vaôn dúng
- Yeđu caău HS laøm vieôc caù
nhađn, sau ñoù thạo luaôn
tröôùc lôùp, chón cađu trạ lôøi
- HS mođ tạ dúng cú TN Döï ñoaùn hieôn töôïng xạy ra khi tieân haønh TN
- HS coù theơ thaĩc maĩc laø tái
sao phại ñun ôû mieông oâng maø khođng ñun noùng ôû ñaùy oâng ( Neâu ñun ôû ñaùy oâng seõ coù hieôn töôïng ñoâi löu.Baøi sau seõ cho pheùp chuùng ta hieơu roõ hôn tái sao trong TN naøy nhaât thieât phại ñun noùng
ôû mieông oâng)
- HS:C6: Khi nöôùc ôû tređn mieông
oâng sođi, cúc saùp ôû ñaùy oâng cuõng khođng noùng chạy Keẫt luaôn:
chaât loûng daên nhieôt keùm.
-HS: Thuyû tinh daên nhieôt keùm,
nöôùc cuõng daên nhieôt keùm.
-HS quan saùt TN, thạo luaôn trạ lôøi C7
- HS:C7: chaât khí daên nhieôt
keùm.
-HS:C8:
+ cho mieâng ñoăng vaøo coâc nöôùc
noùng, mieâng ñoăng noùng leđn.
2 Thí nghieôm 2: H22.3SGK
Keât luaôn:
Chaât loûng daên nhieôt keùm.
3 Thí nghieôm 3:
H 22.4SGK
Keât luaôn:
Chaât khí daên nhieôt keùm hôn chaât loûng.
III- VAÔN DÚNG
Trang 5- Qua câu C9 các em hãy
vận dụng kiến thức đã học
vào thực tế cuộc sống
- Với câu 12, GV gợi ý cho
HS trả lời:Về mùa rét t 0 cơ
thể so với t 0 của kim loại
như thế nào? Như vậy nhiệt
sẽ được truyền từ cơ thể vào
kim loại Dựa vào tính dẫn
nhiệt của kim loại, HS tự
giải thích tiếp
- Qua bài học hôm nay các
em rút ra được kết luận gì
cần ghi nhớ?
- Nếu còn thời gian cho HS
đọc “ Có thể em chưa biết”
và cho biết bản chất của sự
dẫn nhiệt
+nước nóng đựng trong cốc nhôm mau nguội hơn nước nóng đựng trong cốc thuỷ tinh
+Thả miếng đồng vào cốc nước đá, miếng đồng lạnh đi.
C9: Vì kim loại dẫn nhiệt tốt, sứ
dẫn nhiệt kém.
C10: Vì không khí ở giữa các
lớp áo mỏng dẫn nhiệt kếm.
C11: Mùa đông chim thường
hay xù lông để tạo ra lớp không khí dẫn nhiệt kém giữa các lông chim.
C12: Vì kim loại dẫn nhiệt tốt
Những ngày rét nhiệt độ bên ngoài thấp hơn t 0 cơ thể nên khi sờ tay vào kim loại, nhiệt từ cơ thể truyền vào kim loại, phân tán trong kim loại làm ta cảm thấy lạnh Ngược lại những ngày nóng, t 0 bên ngoài cao hơn
t 0 cơ thể nên nhiệt từ kim loại truyền vào cơ thể nhanh nên ta cảm thấy nóng.
- HS nêu được kiến thức cần ghi nhớ cuối bài và ghi nhớ tại lớp
- HS tìm hiểu phần “ có thể em
chưa biết” giải thích được sự
dẫn nhiệt bằng sự truyền động năng của các phân tử các chất khi chúng va chạm nhau
* Hướng dẫn về nhà: 2phút
- Làm các bài tập từ 22.1 đến 22.6 SBT
- Đọc phần có thể em chưa biết
- Học kĩ phần ghi nhớ cuối bài
- Xem trước bài 23: Đối lưu – Bức xạ nhiệt
Trang 6* Ruùt Kinh Nghieäm Boå Sung :