- GV nhấn mạnh : Nghĩa cụm danh từ đầy đủ hơn nghĩa một danh từ, số lượng phụ ngữ càng nhiều, càng phức tạp thì nghĩa -HS thực hiện theo yêu cầu của cụm danh từ càng đầy đủ hơn.. Hỏi : Q[r]
Trang 1Tuần : 11 Ngày soạn : 07 /10/2010 Tiết : 44 Ngày dạy : 23/10/ 2011
I MỤC TIÊU
- Nắm được đặc điểm của cụm danh từ
II KIẾN THỨC CHUẨN
Kiến thức
- Nghĩa của cụm danh từ
- Chức năng ngữ pháp của cụm danh từ
- Cấu tạo đầy đủ của cụm danh từ
- Ý nghĩa của phụ ngữ trước và phụ ngữ sau trong cụm danh từ
2 Kỹ năng
- Đặt câu có sử dụng cụm danh từ
III HƯỚNG DẪN – THỰC HIỆN
Hoạt động giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung hoạt động
+ Hoạt động 1 : Khởi động
- Ổn định
- Kiểm tra bài cũ
Hỏi: Danh từ chỉ sự vật chia ra làm mấy
loại lớn?
Hỏi : Em hãy nêu quiy tắc viết hoa danh
từ riêng ?
* GV Nhận xét, cho điểm
- Giới thiệu bài : Danh từ kết hợp với các
từ đứng trước và đứng sau nó để tạo
thành cụm danh từ , để hiểu rõ hơn cụm
danh từ là gì chúng ta cùng đi vào tìm
hiểu bài học hôm nay -> ghi tựa
- Báo cáo sỉ số
- Trả lời theo yêu cầu GV
- Quan sát -Nghe - Ghi tựa bài
+ Hoạt động 2 : Hình thành khái
niệm
- GV treo bảng phụ mục 1 SGK
- Gọi HS đọc
Hỏi các từ ngữ in đậm trong câu sau bổ
sung ý nghĩa cho từ nào ?
+ xưa
+ hai
+ ông lão đánh cá
+ một
+ nát trên bờ biển
- GV nhận xét -> rút ra kết luận: các tổ
hợp từ nói trên là cụm danh từ
Hỏi : Vậy cụm danh từ là gì ?
- Đọc bảng phụ
- HS trả lời cá nhân
+ xưa : ngày + hai : vợ chồng
ông lão đánh cáù: vợ chồng + một : túp lều
+ nát trên bờ biển : túp lều
-HS thực hiện theo yêu cầu của GV
- Đọc bảng phụ
I CỤM DANH TỪ LÀ GÌ ?
- Cụm danh từ là loại tổ
CỤM DANH TỪ
Tiếng việt
Trang 2- Treo bảng phụ mục 2 SGK.
- Yêu cầu HS so sánh các cách nói trên
đây rồi nhận xét rút ra về nghĩa của cụm
danh từ so với nghĩa của một danh từ
+ túp lều / túp lều nát;
+ một túp lều / một túp lều nát ;
+ một túp lều nát / một túp lều nát trên
bờ biển
- GV nhấn mạnh : Nghĩa cụm danh từ đầy
đủ hơn nghĩa một danh từ, số lượng phụ
ngữ càng nhiều, càng phức tạp thì nghĩa
cụm danh từ càng đầy đủ hơn
Hỏi : Qua sự phân tích trên ta thấy đặc
điểm ngữ nghĩa của cụm danh từ như thế
nào ?
- Yêu cầu HS:
+ Tìm một cụm danh từ
+ Đặt câu với cụm danh từ ấy
Hỏi : Dựa vào ví dụ trên em hãy nhận
xét về hoạt động trong câu của cụm danh
từ so với danh tư ?
- Nhận xét câu trả lời của HS
-> Chốt lại: hoạt động của cụm danh từ
trong câu giống như một danh từ
.- Yêu cầu HS:
+ Đọc ngữ liệu (Bảng phụ)
Hỏi :Tìm cụm danh từ trong ví dụ treo
trên bảng phụ
Hỏi : Điền các cụm danh từ vừa tìm được
vào mô hình cụm danh từ ?
Hỏi : Vậy cấu tạo đầy đủ của cụm danh
từ gồm mấy phần ? Hãy nêu nhiệm vụ
từng phần?
- GV nhấn mạnh nội dung: cụm danh từ
đầy đủ có 3 bộ phận: phần trước, phần
trung tâm, phần sau
Phần trước Phần trung tâm Phần sau
-HS so sánh + Nghĩa cụm danh từ đầy đủ hơn nghĩa một danh từ
-HS thực hiện theo yêu cầu của GV
- HS tìm : Cây bút lông Đặt câu : Cây bút lông này rất đẹp
-> Nhận xét: Hoạt động cụm danh từ giống như danh từ
-HS thực hiện theo yêu cầu của GV
- HS đọc
-HS tìm : ba con trâu đực
ba con trâu ấy
ba thúng gạo nếp cả làng
năm sau chín con
Phần trước
Phần trung tâm
Phần sau
Ba
ba ConCon Trâutrâu Đực ấy
-HS thực hiện theo yêu cầu của GV
- Nghe- hiểu
hợp từ do danh từ với một số từ ngữ phụ thuộc nó tạo thành
- Đặc điểm ngữ nghĩa của cụm danh từ : nghĩa của cụm danh từ đầy đủ hơn nghĩa của danh từ
- Chức năng cú pháp của cụm danh từ trong câu giống như danh từ
II.CẤU TẠO CỦA CỤM DANH TỪ
- Cấu tạo đầy đủ của cụm danh từ gốm có ba phần: + Phần trước: Bổ sung cho danh từ các ý nghĩa về số lượng ( Thường l;à
số từ, lượng từ)
+ Phần trung tâm luôn là danh từ
+ Phần sau: Nêu lên đặc
Trang 3* Lưu ý HS:
+ Phụ ngữ trước : t
+ t 1 : phụ ngữ chỉ số lượng: 1, 2, 3…
+ t 2 : phụ ngữ chỉ toàn thể: tất cả, cả
thảy, hết thảy
+ Phần trung tâm: t.
+T 1 : danh từ chỉ đơn vị.
+T 2 : danh từ chỉ sự vật
+ Phụ ngữ sau: s
+ S1 : nêu đặc điểm sự vật, vị trí
+S2 : chỉ từ: (ấy, này, kia….)
- Nghe - nhớ
điểm của sự vật mà danh từ biểu thị hoặc xác định
ví trí của sự vật ấy trong không gian hay thời gian (
Có thể là danh từ, động từ, tính từ, chỉ từ ).
+ Hoạt động 3: Luyện tập
- Gọi HS đọc bài tập 1 Tìm cụm danh từ
trong những câu sau:
+ Phân tích câu
+ Tìm cụm danh từ
- GV nhận xét
-Gọi HS đọc bài tập 2 :
- Yêu cầu HS điền các cụm danh từ
đã tìm vào mô hình cấu tạo
- Cho HS đọc bài tập 3
- Yêu cầu tìm phụ ngữ thích hợp điền vào
chỗ trống
-Đọc, xác định yêu cầu bài tập 1
- 3 HS lên bảng tìm cụm danh từ -> lớp nhận xét
-3 HS lên bảng điền vào mô hình -> lớp nhận xét
- Đọc-điền phụ ngữ thích hợp
III Luyện tập:
Bài tập 1: Các cụm danh
từ:
+ Một người chồng thật xứng đáng
+ Một lưỡi búa của cha để lại
+ Một con yêu tinh ở trên núi, có nhiều phép lạ
Bài tập 2:
Điền cụm danh từ vào mô hình:
a Một người chồng thật
xứng đáng
b Một lưỡi búa của cha
để lại
c Một con yêu tinh ở
trên núi, có nhiều phép lạ
Bài tập 3: Điền phụ ngữ:
+ Thanh sắt ấy.
+ Thanh sắt vừa rồi + Thanh sắt cũ.
+ Hoạt động 4: Củng cố, dặn dò
- Yêu cầu HS tìm cụm danh từ và phân
tích cấu tạo của nó
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Yêu cầu HS:
+Học thuộc bài, làm bài tập 4, 5, 6 sách
bài tập trang 42
Hỏi : Tác giả mượn các bộ nào trong cơ
thể con người để nói chuyện con người ?
+ Chuẩn bị : “Chân, Tay, Tai, Mắt,
Miệng”
- Cá nhân thực hiện
- HS thực hiện theo yêu cầu GV