Gieo hạt của các cây đã được xử lí đột biến, chọn những dòng có đột biến có lợi để làm giống?. Phương pháp nuôi cấy mô.?[r]
Trang 1Tuần : 4 Người soạn: Nguyễn Thị Thu Hiền
BÀI 10: VAI TRÒ CỦA GIỐNG VÀ PHƯƠNG PHÁP CHỌN TẠO
GIỐNG CÂY TRỒNG
I MỤC TIÊU:
1 Kiến thức:
- Hiểu được vai trò của giống cây trồng
- Nắm được một số tiêu chí của giống cây trồng tốt
- Biết được các phương pháp chọn, tạo giống cây trồng
2 Kỹ năng:
- Rèn luyện kĩ năng quan sát, phân tích
- Kỹ năng hoạt động nhóm
3 Thái độ:
Có ý thức quý trọng, bảo vệ các giống cây trồng quý hiếm trong sản xuất
II CHUẨN BỊ:
1 Đồ dùng dạy học:
- GV: Hình 11,12,13,14 SGK phóng to
- HS: SGK
2 Phương pháp: Trực quan, đàm thoại, thảo luận nhóm.
III TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY:
1 Ổn định tổ chức lớp: ( 1phút)
2 Kiểm tra bài cũ: ( 5 phút)
- Thế nào là bón lót, bón thúc?
- Phân hữu cơ, phân lân thường dùng để bón lót hay bón thúc? Vì sao?
3 Bài mới:
Vào bài:( 2 phút) Ông cha ta thường có câu “nhất nước, nhì phân, tam cần,
tứ giống” nhưng ngày nay con người đã chủ động trong tưới tiêu nước, chủ động tạo và sử dụng phân bón, thì giống được đặt lên hàng đầu Vậy giống cây trồng có vai trò như thế nào trong việc thực hiện nhiệm vụ sản xuất trồng trọt
và làm như thế nào để có giống tốt? Ta hãy vào bài mới
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Nội dung ghi bài Hoạt động 1: I Vai trò
của giống cây trồng.
(10 phút)
- GV treo tranh và hỏi:
+ Nhìn vào hình 11a hãy
cho biết thay giống cũ
bằng giống mới năng
- HS: Quan sát và trả lời
Giống cây trồng là yếu
tố quyết định đối với năng suất cây trồng
I Vai trò của giống cây trồng:
Giống cây trồng tốt có tác dụng:
- Tăng năng suất, tăng chất lượng nông sản
- Tăng vụ
Trang 2suất cao có tác dụng gì?
+ Hình 11b sử dụng
giống mới ngắn ngày có
tác dụng gì đối với các
vụ gieo trồng trong
năm?
+ Nhìn hình 11c sử dụng
giống mới ngắn ngày có
ảnh hưởng như thế nào
đến cơ cấu cây trồng?
- GV: vậy giống cây
trồng có vai trò gì trong
sản xuất trồng trọt?
- GV: chốt lại kiến thức,
ghi bảng
Hoạt động 2: Tiêu chí
của giống cây trồng (6
phút)
- GV: Yêu cầu học sinh
chia nhóm, thảo luận 5
tiêu chí để chọn ra
những giống cây trồng
tốt
- GV: Tại sao tiêu chí 2
không phải là tiêu chí
của giống cây trồng tốt?
- GV: giảng giải từng
tiêu chí và hỏi: Tại sao
người ta lại chọn tiêu chí
là giống chống chịu sâu
bệnh?
- GV: kết luận, ghi bảng.
Hoạt động 3: Phương
pháp chọn tạo giống
cây trồng (15 phút)
- GV: Yêu cầu học sinh
quan sát hình 12 và kết
Có tác dụng tăng các vụ gieo trồng trong năm
Làm thay đổi cớ cấu cây trồng trong năm
- HS: Giống cây trồng
có vai trò:
+ Tăng năng suất
+ Tăng vụ
+ Thay đổi cơ cấu cây trồng
- HS: Thảo luận nhóm,
cử đại diện trả lời, nhóm khác bổ sung
Đó là tiêu chí 1,3,4,5
- HS trả lời: Giống có
năng suất cao chưa hẳn
là giống tốt mà giống có năng suất cao và ổn định mới là giống tốt
- HS: Lắng nghe và trả
lời: Nếu giống không chống chịu được sâu bệnh thì sẽ tốn nhiều công chăm sóc, năng suất và phẩm chất nông sản thấp
- HS: Ghi bài.
- HS: Quan sát và trả
lời:
- Thay đổi cơ cấu cây trồng
II Tiêu chí của giống cây trồng tốt:
- Sinh trưởng tốt trong điều kiện khí hậu, đất đai
và trình độ canh tác của địa phương
- Có chất lượng tốt
- Có năng suất cao và
ổn định
- Chống chịu được sâu bệnh
III Phương pháp chọn tạo giống cây trồng
1 Phương pháp chọn lọc
Trang 3hợp đọc thông tin trả lời
theo câu hỏi: Thế nào là
phương pháp chọn lọc?
- GV: Nhận xét, ghi
bảng
- GV: Yêu cầu học sinh
quan sát hình 13 và cho
biết:
+ Cây dùng làm bố có
chứa gì?
+ Cây dùng làm mẹ có
chứa gì?
+ Thế nào là phương
pháp lai?
- GV: Giải thích hình và
ghi bảng
- GV: Yêu cầu 1 học
sinh đọc to và hỏi: Thế
nào là phương pháp gây
đột biến?
- GV: Giải thích rõ
thêm, ghi bảng
- GV: Yêu cầu HS quan
sát hình 14 cho biết: Thế
nào là phương pháp nuôi
Từ nguồn giống khởi đầu (1) chọn các cây có đặc tính tốt, thu lấy hạt
Gieo hạt của các cây được chọn (2) và so sánh với giống khởi đầu (1)
và giống địa phương (3)
Nếu tốt hơn thì cho sản xuất đại trà
- HS: Lắng nghe, ghi
bài
- HS: Quan sát và trả
lời:
Có chứa hạt phấn
Có chứa nhuỵ
Lấy phấn hoa cuả cây dùng làm bố thụ phấn cho nhụy hoa của cây dùng làm mẹ Sau đó lấy hạt của cây mẹ gieo trồng ta được cây lai
Chọn các cây lai có đặc tính tốt để làm giống
- HS: Lắng nghe và ghi
bảng
- HS: Đọc to và trả lời:
Sử dụng tác nhân vật lí (tia) hoặc hoá học để xử
lí các bộ phân của cây (hạt, mầm,nụ hoa, hạt phấn…) gây ra đột biến
Gieo hạt của các cây đã được xử lí đột biến, chọn những dòng có đột biến
có lợi để làm giống
- HS: Lắng nghe, ghi
bài
- HS: quan sát và trả lời:
Tách lấy mô (hoặc tế
2 Phương pháp lai
3 Phương pháp gây đột biến
4 Phương pháp nuôi cấy mô
Trang 4cấy mô?
- GV: Giải thích , bổ
sung, ghi bảng
- GV: Theo em trong 4
phương pháp trên thì
phương pháp nào được
ứng dụng rộng rãi nhất
hiện nay?
- GV: chốt lại kiến thức.
bào) sống của cây, nuôi cấy trong môi trường đặc biệt Sau một thời gian, từ mô ( hoặc tế bào) sống đó sẽ hình thành cây mới, đem trồng và chọn lọc ra được giống mới
- HS: Ghi bải.
- HS: Đó là phương
pháp chọn lọc
- HS: Lắng nghe.
IV CỦNG CỐ: (5 phút)
- Giống có vai trò như thế nào trong trồng trọt?
- Có mấy phương pháp chọn tạo giống cây trồng? Hãy cho biết đặc điểm của phương pháp nuôi cấy mô
V HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ: (1 phút)
- Học bài và trả lời các câu hỏi cuối bài
- Xem trước bài 11
