Hỏi: Hãy tìm những chi tiết miêu tả cảnh chợ Năm Căn đông vui, tấp nập?Tác giả dùng nghệ thuật nào để thể hiện?. -GV nhaän xeùt..[r]
Trang 1Tuần : 20 Ngày soạn : 17/01/2006
Tiết : 77 Ngày dạy : 23/01/2006
I YÊU CẦU :
- Giúp HS cảm nhận sự phong phú độc đáo của thiên nhiên sông nước vùng Cà Mau
- Nắm được những đặc sắc trong nghệ thuật miêu tả cảnh của tác giả
II CHUẨN BỊ :
- GV : Tham khảo tài liệu SGK, SGV, thiết kế giáo án mẫu
- HS : Đọc – trả lời câu hỏi SGK
III TIẾN TRÌNH HOẠT ĐỘNG :
Hoạt động giáo viên Hoạt động học sinh Nội dung hoạt động
- Ổn định nề nếp – kiểm tra sỉ số
- Hỏi: Em cảm nhận thế nào về nhân vật
Dế Mèn?
Sau cái chết của Choắt, Mèn rút ra bài học
gì?
- Kiểm tra sự chuẩn bị của HS
- Giới thiệu vẻ đẹp thiên nhiên của Nam
Bộ -> dẫn vào bài -> Ghi tựa
- Báo cáo sỉ số
- HS trả lời cá nhân
- Nghe, ghi tựa bài
+ Hoạt động 1 : Khởi động ( 5 phút)
- Ổn định lớp
- Kiểm tra bài cũ.
- Giới thiệu bài mới.
- Cho HS đọc chú thích dấu sao
- GV giới thiệu tác giả, tác phẩm “ Đất
rừng Phương Nam “ và đoạn trích “ Sông
nước Cà Mau “
- GV hướng dẫn cách đọc -> đọc mẫu 1
đoạn -> gọi 2 HS đọc tiếp
- Lưu ý HS 1 số từ khó
- GV nêu câu 1 SGK
Hỏi: Bài văn miêu tả cảnh gì ? Theo trình
tự như thế nào ? Dựa vào trình tự miêu tả,
em hãy tìm bố cục bài văn ?
+ Em hãy hình dung vị trí quan sát của
-HS đọc chú thích
- Nghe + ghi
- Nghe
- 2HS đọc diễn cảm phần còn lại
- Đọc từ khó
- HS trả lời cá nhân: tả cảnh sông nước Cà Mau Trình tự từ khái quát -> cụ thể
- Bố cục 3đoạn
- Vị trí quan sát:trên
+ Hoạt động 2: Hướng dẫn đọc tìm hiểu nội dung.(30 phút)
- Đọc, tìm hiểu chú thích, bố cục
I Tìm hiểu chung:
1 Tác giả:
- Đoàn Giỏi (1925 – 1989), quê ở Tiền Giang Nhà văn trưởng thành trong kháng chiến chống Pháp
2 Đoạn trích:
- Nằm ở chương XVIII của tác phẩm “Đất rừng phương Nam”
- Bố cục : 3 đoạn + Ấn tượng ban đầu về thiên nhiên vùng Cà Mau
SÔNG NƯỚC CÀ MAU.
Văn bản
Trang 2người miêu tả ? Vị trí ấy có thuận lợi gì
trong việc quan sát và miêu tả ?
Chuyển ý
- Cho HS đọc thầm lại đoạn 1
Hỏi: Ấn tượng ban đầu về cảnh Sông
nước Cà Mau được thể hiện qua những
hình ảnh nào ? Hình ảnh cụ thể hay khái
quát ?
- GV nhận xét, giới thiệu HS phép so sánh,
điệp từ “xanh” trong đoạn trích
Hỏi: Em hình dung thế nào về vùng sông
nước Cà Mau qua ấn tượng ban đầu của
tác giả ?
-Cho HS đọc thầm đoạn 2
Hỏi: Cách gọi tên địa danh như thế nào?
Nhận xét gì về cách đặt tên ấy? Các địa
danh này gợi ra đặc điểm gì về thiên nhiên
vùng Cà Mau?
-GV nhận xét, diễn giảng về cách đặt tên
hết sức mộc mạc của người dân Nam Bộ
Hỏi: Dòng sông và rừng đước Năm Căn
được miêu tả bằng những chi tiết nào? Sử
dụng nghệ thuật gì để tả? Tác dụng?
- GV nhận xét, nhấn mạnh vẻ đẹp hùng vĩ,
rộng lớn của cảnh
Hỏi: Tìm những từ miêu tả màu sắc của
rừng đước và nhận xét cách miêu tả màu
sắc của tác giả?
thuyền xuôi dòng
- Đọc thầm đoạn 1
- Cá nhân phát hiện cảnh sông ngòi, kênh rạch màu xanh, tiếng sóng biển -> cảm nhận bằng thị giác, thính giác-> hình ảnh khái quát
-Cá nhân nêu cảm nhận vùng sông nước nguyên sơ
-Đọc thầm đoạn 2
-Thảo luận nhóm 2HS
-> Cá nhân nhận xét
-Cách gọi dân dã, mộc mạc, dựa theo đặc điểm riêng -> gợi sự phong phú nguyên sơ
-Nghe
-Cá nhân phát hiện chi tiết:
+Sông rộng hơn ngàn thước
+Nước ầm ầm đổ ra biển
+Cá hàng đàn
+Rừng đước dựng lên cao ngất
-> So sánh=> Cảnh rộng lớn, hùng vĩ
- Thảo luận nhóm 2HS
-> Cá nhân nhận xét:
các động từ không thể thay thế
-Cá nhân phát hiện màu xanh rừng đước
-Điệp từ: miêu tả cây đước từ non tới già
-Đọc thầm đoạn 3
+ Cảnh kênh rạch và sông Năm Căn rộng lớn
+ Cảnh chợ Năm Căn trù phú
- Tìm hiểu nội dung văn bản
II Tìm hiểu nội dung văn bản :
1 Ấn tượng ban đầu về
thiên nhiên vùng Cà Mau :
- Sông ngòi kênh rạch chi chít như mạng nhện
-Màu xanh: (trời, nước, cây)
-Tiếng rì rào (cây, gió, sóng) -> So sánh, điệp từ
=> vùng thiên nhiên nguyên
sơ, hấp dẫn
2.Sông ngòi kênh rạch Cà Mau:
- Tên gọi: dựa theo đặc điểm riêng của nó
- Hình ảnh sông Năm Căn rộng lớn, rừng đước hùng vĩ, màu xanh trãi dài
Trang 3-Cho HS đọc thầm đoạn 3.
Hỏi: Hãy tìm những chi tiết miêu tả cảnh
chợ Năm Căn đông vui, tấp nập?Tác giả
dùng nghệ thuật nào để thể hiện?
-GV nhận xét
- Cá nhân phát hiện chi tiết và nghệ thuật thể hiện: so sánh, liệt kê, miêu tả
2.Cảnh chợ Năm Căn:
- Thuyền dập dềnh trên sóng
-Những bến vân Hà, lò than hầm, gỗ đước…
-Nhà bè như những khu phố nổi
-Nhiều mặt hàng, nhiều dân tộc
->Nghệ thuật so sánh, liệt kê miêu tả
=> Cảnh đông vui, tấp nập, trù phú
- Qua bài văn em cảm nhận được gì về
vùng Cà Mau cực nam của tổ quốc?
- Nêu khái quát về nghệ thuật của đoạn
trích
-> Rút ra ghi nhớ SGK
- Cho HS đọc lại ghi nhớ
- Thảo luận nhanh tìm nội dung và nghệ thuật đoạn trích
- Đọc ghi nhớ SGK
+ Hoạt động 3: Hướng dẫn thực hiện ghi nhớ
(5 phút)
III.Tổng kết:
Ghi nhớ SGK/23
- Hướng dẫn HS luyện tập :
+Yêu cầu HS đọc và xác định yêu cầu
bài tập 1, 2 SGK
Hỏi: Nêu cảm nghĩ của em về vùng Cà
Mau?
- Yêu cầu HS :
+ Học bài
+ Chuẩn bị : So sánh
- Đọc, xác định yêu cầu bài tập
- Cá nhân nêu cảm nghĩ
- Thực hiện theo yêu cầu GV
+ Hoạt động 4: Củng cố – Dặn dò (5 phút)
- Củng cố:
+ Luyện tập.
- Dặn dò:
