Tế bào - Nhân đôi , phân li tổ hợp - Nguyên phân, giảm phân, thụ tinh -Bộ NST đặc trưng của từng loài Con giống bố mẹ Bảng 66.2 Các quy luật di truyền. Tên định luật Nội dung Giải thích [r]
Trang 1Tuần : 35 Ngày soạn : 6.4.2013
Tiết : 69 Ngày dạy : 9.4.2013
BÀI 65 TỔNG KẾT CHƯƠNG TRÌNH TOÀN CẤP (TT) I/ Mục tiêu của bài học :
1 Kiến thức : HS hệ thống hóa kiến thức về sinh học cá thế và sinh học tế bào
2 Kĩ năng : Kĩ năng tư duy- so sánh tổng hợp- khái quát hoá
3 Thái độ : Giáo dục lòng yêu thích môn học
II/ Chuẩn bị :
- GV : Bảng phụ- phiếu học tập bảng 65.15 SGK
- HS : Xem trước nội dung bài tổng kết ở nhà
III/ Tiến trình lên lớp :
1.Ổn định lớp : kiểm tra nề nếp, sĩ số học sinh
2.Kiểm tra bài cũ : không kiểm tra
3.Bài mới :
HĐ3: Sinh học cơ thể
- Chia 2 HS cùng bàn làm thành 1
nhóm
- Phát phiếu có nội dung các bảng
như SGK (GV phát bất kì phiếu có
nội dung ghi trên giấy trắng)
- Yêu cầu HS hoàn thành
- GV chữa bài như sau:
+ Gọi các nhóm trình bày , nhóm
khác nhận xét, bổ sung cho nhau
+ Nhận xét và đưa ra đáp án đúng
- Chia nhóm thực hiện
- Các nhóm nhận phiếu để hoàn thành nội dung, Thời gian là 10 phút
- Các nhóm thực hiện theo yêu cầu của GV
- Sửa chữa cho đúng
III Sinh học cơ thể
1 Cây có hoa
2 Cơ thể người
Bảng 65.1 Chức năng của các cơ quan ở cây có hoa
Cơ quan Chức năng
Rễ
Thân
Lá
Hoa
Quả
Hạt
- Hấp thụ nược và muối khoáng
- Vận chuyển nước và muối khoáng từ rễ lên lá và chất hữu cơ từ lá đến các bộ phận khác của cây
- thu nhận ánh sáng để quang hợp tạo chất hữu cơ có cho cây Trao đổi khí với môi trường ngoài và thoát hơi nước
- Thực hiện thụ phấn, thụ tinh, kết hạt, tạo quả
- Bảo vệ hạt góp phần phát tán
- Nảy mầm tạo cây con – Duy trì phát triển nòi giống Bảng 65.2 Chức năng của các cơ quan và hệ cơ quan ở cơ thể người
Cơ quan và hệ
Vận động
Tuần hoàn
Hô hấp
Tiêu hóa
Bài tiết
Da
Hệ thần kinh và
- Nâng đỡ và bảo vệ cơ thể, giúp cơ thể cử động và di chuyển
- Vận chuyển các chất dinh dưỡng ôxi vào tế bào và chuyển sản phẩm phân giải
từ tế bào đến hệ bài tiết
- Thực hiện lệnh trao đổi khí với môi trường ngoài, nhận O2 thải khí CO2
- Phân giải chất hữu cơ phức tạp tới chất đơn giản
- Thải ra ngoài cơ thể chất không cần thiết hay độc hại cho cơ thể
- Cảm giác, bài tiết, điều hoà thân nhiệt và bảo vệ cơ thể
- Điều khiển, điều hoà và phối hợp hoạt động của các cơ quan, bảo đảm cho cơ
Trang 2giác quan
Tuyến nội tiết
Sinh sản
thể là một khối thống nhất toàn vẹn
- Điều hoà cá quá trình sinh lí của cơ thể đặc biệt là các quá trình trao đổi chất, chuyển hoá vật chất và năng lượng bằng con đường thể dịch
- Sinh con duy trì nòi giống
HĐ4: Sinh học tế bào
- Chia 2 HS cùng bàn làm thành 1
nhóm
- Phát phiếu có nội dung các bảng
như SGK (GV phát bất kì phiếu có
nội dung ghi trên giấy trắng)
- Yêu cầu HS hoàn thành
- GV chữa bài như sau:
+ Gọi các nhóm trình bày , nhóm
khác nhận xét, bổ sung cho nhau
+ Nhận xét và đưa ra đáp án đúng
- Chia nhóm thực hiện
- Các nhóm nhận phiếu để hoàn thành nội dung, Thời gian là 10 phút
- Các nhóm thực hiện theo yêu cầu của GV
- Sửa chữa cho đúng
IV Sinh học tế bào
1 Cấu trúc tế bào
2 Hoạt động sống của tế bào
3 Phân bào
Bảng 65.3 Chức năng các bộ phận tế bào Các bộ phận Chức năng
Thành tế bào
Màng tế bào
Chất tế bào
Ti thể
Lục lạp
Ri bo xôm
Không bào
Nhân
- Bảo vệ tế bào
- Trao đổi chất giữa trong và ngoài tế bào
- Thực hiện các hoạt động sống của tế bào
- Thực hiện sự chuyển hoá năng lượng của tế bào
- Tổng hợp các chất hữu cơ
- Tổng hợp Protêin
- Chứa dich tế bào
- Chứa vật chất di truyền, điều khiển mọi hoạt động sống của tế bào
Bảng 65.4 Các hoạt động sống của tế bào
Trao đổi chất qua màng
Quang hợp
Hô hấp
Tổng hợp Protêin
- Đảm bảo sự tồn tại, sinh trưởng phát triển của tế bào
- Tổng hợp chất hữu cơ, tích luỹ năng lượng
- Phân giải chất hữu cơ và giải phóng năng lượng
- Tạo Protêin cung cấp cho tế bào
Bảng 65.5 Những điểm khác nhau cơ bản giữa nguyên phân và giảm phân
Kì đầu
- NTS co ngắn đóng xoắn
và đính và thoi phân bào
ở tâm động
- NST kép co ngắn đóng xoắn Cặp NST tương đồng tiếp hợp theo chiều dọc bắt chéo
- NST co ngắn thấy rõ số lượng NST kép đơn bội
Kì giữa
- Các NST kép co ngắn cực đại và xếp -> 1 hàng
ở mặt phẳng xích đạo của thoi phân bào
Từng cặp NST kép xếp -> 2 hàng ở mặt phẳng xích đạo của thoi phân bào
Các NST kép xếp thành 1 hàng ở mặt phẳng xích đạo của thoi phân bào
Kì sau
Từng NST kép tách nhau
ở tâm động -> 2 NST đơn phân li về 2 cực của
tế bào
Cặp NST kép tương đồng phân li độc lập về
2 cực của tế bào
Từng NST kép tách nhau ở tâm động -> 2 NST đơn phân li về 2 cực của tế bào
Các NST nằm trong nhân Các NST kép nằm Các NST đơn nằm trong nhân
Trang 3Kì cuối với số lượng 2n như ở tế
bào mẹ
trong nhân với 1 số lượng n ( kép) = 1/2 tế bào mẹ
với số lượng = n ( NST đơn)
4 Củng cố : GV cho HS nhớ các nội dung trong bài
5 Hướng dẫn về nhà : Ôn nội dung bảng 66.1.5
IV/ Rút kinh nghiệm :
- Thầy : ………
- Trò : ………
-Tuần : 35 Ngày soạn : 6.4.2013
Tiết : 70 Ngày dạy : 10.4.2013
BÀI 66 TỔNG KẾT CHƯƠNG TRÌNH TOÀN CẤP (TT) I/ Mục tiêu của bài học :
1 Kiến thức
- HS hệ thống hoá được kiến thức về sinh học cơ bản phần DT và BD, SV và môi trường
- HS biết vận dụng kiến thức vào thực tế
2 Kĩ năng : Kĩ năng hoạt động nhóm, tư duy, tổng hợp kiến thức
3 Thái độ: Giáo dục ý thức ôn tập tốt
II/ Chuẩn bị :
- GV : Các bảng phụ và phiếu học tập ghi nội dung các bảng 66.1-5SGK
- HS : Xem trước nội dung bài tổng kết ở nhà
III/ Tiến trình lên lớp :
1.Ổn định lớp : kiểm tra nề nếp, sĩ số học sinh
2.Kiểm tra bài cũ : không kiểm tra
3.Bài mới :
HĐ5: Di truyền và biến dị
- Chia HS thành 4 nhóm
- Phát phiếu có nội dung các bảng
như SGK (GV phát bất kì phiếu có
nội dung ghi trên giấy trắng)
- Yêu cầu HS hoàn thành
- GV chữa bài như sau:
+ Gọi các nhóm trình bày , nhóm
khác nhận xét, bổ sung cho nhau
+ Nhận xét và đưa ra đáp án đúng
- Chia nhóm thực hiện
- Các nhóm nhận phiếu để hoàn thành nội dung, Thời gian là 10 phút
- Các nhóm thực hiện theo yêu cầu của GV
- Sửa chữa cho đúng
V Di truyền và biến dị
1 Cơ sở vật chất và cơ chế của
hiện tượng di truyền
2 Các quy luật di truyền
3 Biến dị
4 Đột biến
Bảng 66.1 Cơ chế của hiện tượng di truyền
Cấp phân tử ADN ADN-> ARN-> Protêin Tính đặc thù của Protêin
Cấp tế bào NST
Tế bào - Nhân đôi , phân li tổ hợp- Nguyên phân, giảm phân, thụ tinh -Bộ NST đặc trưng của từng loàiCon giống bố mẹ
Bảng 66.2 Các quy luật di truyền
Trang 4Phân li
F2 : có tỉ lệ kiểu hình 3: 1 Phân li và tổ hợp cảu các
cặp gen tương ứng
Xác định tính trội thường là tốt
Phân li độc lập F2 có tỉ lệ kiểu hình bằngtích tỉ lệ của các tính
trạng hợp thành
Phân li độc lập tổ hợp tự
do của các gen tương ứng Tạo biến dị tổ hợp
Di truyền
giải thích
ở các loài giao phối tỉ lệ đực cái là 1:1
Phân li tổ hợp của các NST giới tính
Điều khiển tỉ lệ đực cái
Di truyền liên
kết
Các tính trạng do nhóm gen liên kết qui định được di truyền cùng nhau
Các gen liên kết cùng phân
li với NST trong phân bào Tạo sự di truyền ổnđịnh của các nhóm
tính trạng có lợi
Bảng 66.3 Các loại biến dị
Khái
niệm
Sự tổ hợp các gen của P
tạo ra ở thế hệ lai những
kiểu hình khác P
Nhữn biến đổi về cấu trúc,số lượng của ADN
và NST khi biểu hiện thành kiểu hình là thể đột biến
Những biến đổi ở kiểu hình của 1 kiểu gen phát sinh trong quá trình phát triển cá thể dưới ảnh hưởng của môi trường
Nguyên
phân
Phân li tổ hợp và độc
lập tự do của các cặp
gen trong giảm phân và
thụ tinh
Tác động của các nhân
tố ở môi trường trong và ngoài cơ thể của ADN
và NST
ảnh hưởng của điều kiện môi trường trong biến đổi kiểu gen không do sự biến đổi
Tính
chất và
vai trò
Xuất hiện với tỉ lệ
không nhỏ, di truyền
được là nguyên liệu cho
chọn giống và tiến hoá
Mang tính cá biệt ngẫu nhiên, có lợi hoặc có hại, di truyền được, là nguyên liệu cho tiến hóa
và chọn giống
Mang tính đồng loạt, định hướng
có lợi, không di truyền được nhưng đảm bảo cho sự thích nghi của cá thể
Bảng 66.4 Các loại đột biến
Đột biến gen Những biến đổi trong cấu trúc của
ADN nhưng thường tại một điểm nào đó
Mất, thêm , chuyển, thay thế một cặp nucleotit
Đột biến cấu trúc
NST Những biến đổi trong cấu trúc củaNST Mất- Lặp- Đảo- Chuyển đoạn
Đột biến số lượng
NST Những biến đổi về số lượng trongbộ NST Dị bội thể và đa bội thể
HĐ6 : Sinh vật và môi trường
- Gv cho hs quan sát sơ đồ hình
66 : Sơ đồ mối quan hệ giữa các
cấp độ tổ chức sống và môi trường
(?) Hãy giải thích sơ đồ theo chiều
mũi tên ?
- Gọi hs trả lời, bổ sung cho nhau
- Nhận xét, chốt ý
- Quan sát sơ đồ
- Hs suy nghĩ, trao đổi nhóm
để trả lời
- Đại diện nhóm trả lời, nhóm khác nhận xét, bổ sung cho nhau
- Ghi nhớ kiến thức
VI Sinh vật và môi trường
- Mối quan hệ giữa các cấp độ
tổ chức sống và môi trường
Sơ đồ hình 66 SGK
Trang 5- Yêu cầu hs hoạt động nhóm hoàn
thiện bảng 66.5 SGK
- Gọi một vài nhóm báo cáo, nhóm
khác nhận xét, bổ sung cho nhau
- Nhận xét, đưa đáp án
- Hoạt động nhóm hoàn thiện bảng 66.5
- Đại diện nhóm báo cáo, nhhoam khác nhận xét, bổ sung cho nhau
- Sửa chữa cho đúng
2 Hệ sinh thái
Bảng 66.5 Đặc điểm quần thể quần xã và hệ sinh thái
Khái
niệm
Bao gồm những cá thể
cùng loài,cùng sống trong
một khu vực nhất định ở
một thời điểm nhất định
giao phối tự do với nhau
thế hệ mới
Bao gồm những quần thể thuộc các loài khác nhau cùng sống trong một không gian xác định,có mối quan hệ sinh thái mật thiết với nhau
Bao gồm quần xã và khu vực sống của nó, Trong đó các sinh vật luôn
có sự tương tác lẫn nhau với các nhân tố vô sinh hệ thống hoàn chỉnh và tương đối ổn định
Đặc
điểm
Có các đặc trưng về mật
độ, tỉ lệ, giới tính, thành
phần tuổi Các cá thể có
mối quan hệ sinh thái hỗ
trợ hoặc cạnh tranh Số
lượng cá thể kiểu động
theo chu kì
Có tính cơ bản về số lượng và thành phần các loài luôn có sự khống chế tạo nên sự cân bằng SH về số lượng cá thể
Có mối quan hệ nhưng quan trọng
là về mặt dinh dưỡng, qua chuỗi
và lưới thức ăn Dòng năng lượng
SH được vận dụng chuyển qua các bậc chất của chuỗi thức ăn –SV-SVTT- SV phân giải
4 Củng cố : GV cho HS hệ thống hoá các nội dung bảng
5 Hướng dẫn về nhà : - Ôn toàn bộ chương trình sinh hoc 9
IV/ Rút kinh nghiệm :
- Thầy : ………
- Trò : ……… Trình kí