Nêu được cấu tạo nguyên tử: Hạt nhân mang điện tích dương và các êlectrôn mang điện tích âm quay xung quanh hạt nhân, nguyên tử trung hoà về điện.. Sau đó hướng dẫn HS làm.[r]
Trang 1TIẾT 20: BÀI 18-HAI LOẠI ĐIỆN TÍCH A.MỤC TIÊU:
1.Kiến thức: Học sinh biết được chỉ có hai loại điện tích là điện tích dương và điện tích
âm Hai loai điện tích cùng dấu thì đẩy nhau, trái dấu thì hút nhau Nêu được cấu tạo nguyên tử: Hạt nhân mang điện tích dương và các êlectrôn mang điện tích âm quay xung quanh hạt nhân, nguyên tử trung hoà về điện Biết vật mang điện tích âm khi nhận thêm êlectron, vật mang điện tích dương khi mất bớt êlectron
2.Kỹ năng: Rèn kỹ năng thao tác thí nghiệm nhiễm điện cho vật bằng cách cọ sát, phát
hiện các hiện tượng
B.CHUẨN BỊ:
Mỗi nhóm: 2 mảnh ni lông, 1 bút chì, 1 kẹp giấy, 2 thanh nhựa sẫm màu + trục quay, 1 thanh thuỷ tinh, 1 mảnh lụa, 1 mảnh len
- Cả lớp: H18.4 (SGK)
+HS: Chuẩn bị trước bài
C.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:
7A 7B 7C
HOẠT ĐỘNG CỦA HS HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN NỘI DUNG KIẾN THỨC 1.HĐ1: Kiểm tra bài cũ:
HS trả lời câu hỏi: -Yêu cầu HS trả lời câu hỏi: Có thể làm cho vật bị nhiễm điệnbằng cách nào? Vật nhiễm điện có tính chất gì? Nếu hai vật đều bị
nhiễm điện thì chúng hút nhau hay đẩy nhau?
2.HĐ2: Tổ chức tình
huống học tập (5ph)
- Nêu dự đoán của mình và
nêu phương án thí nghiệm
kiểm tra
Nếu hai vật đều bị nhiễm điện thì chúng hút nhau hay đẩy nhau? Muốn kiểm tra được điều này thì phải tiến hành thí nghiệm như thế nào?
3.HĐ3: Làm thí nghiệm 1:
tạo ra hai vật nhiễm điện
cùng loại, tìm hiểu lực tác
dụng giữa chúng (10ph):
-Nhận dụng cụ theo sự
hướng dẫn của GV
-Các nhóm tiến hành thí
nghiệm theo yêu cầu của
từng bước Quan sát kỹ
hiện tượng xảy ra
-Làm thí nghiệm với hai
thanh nhựa, qaun sát hiện
tượng xảy ra
-Hoàn thiện, thảo luận để
thống nhất phần nhận xét
Hai vật giống nhau, được
cọ sát như nhau thì mang
điện tích cùng loại và được
đặt gần nhau thì chúng đẩy
nhau
- Hướng dẫn và yêu cầu HS tiến hành thí nghiệm 1 (SGK) theo nhóm:
B1: Yêu cầu HS quan sát và kiểm tra để đảm bảo hai mảnh ni lông chưa nhiễm điện Sau đó hướng dẫn HS làm
B2: Lưu ý khi cọ sát theo một chiều với số lần như nhau
- Yêu cầu HS làm thí nghiệm với hai thanh nhựa
- Tổ chức cho HS thảo luận nhóm
và thảo luận cả lớp để thống nhất phần nhận xét
I HAI LOẠI ĐIỆN TÍCH 1- Thí nghiệm 1:
+Dụng cụ:
Hai mảnh nilon; 1 bút chì; 1 mảnh len; 2 thanh nhựa; mảnh vải khô; giá nhọn
+Tiến hành:
-Kẹp 2 mảnh nilon vào bút chì nhấc lên => Chúng không hút hay đẩy nhau
-Dùng len cọ sát 2 mảnh nilon, rồi nhấc chúng lên => Chúng đẩy nhau
-Cọ sát hai thanh nhựa sẫm màu; Đặt 1 thanh lên giá nhọn, đưa 2 thanh lại gần nhau
=>Chúng đẩy nhau
+Nhận xét: Hai vật giống nhau,
được cọ sát như nhau thì mang điện tích cùng loại và được đặt gần nhau thì chúng đẩy nhau
Trang 2HOẠT ĐỘNG CỦA HS HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN NỘI DUNG KIẾN THỨC 4.HĐ4: Thí nghiệm 2: Phát
hiện hai vật nhiễm điện hút
nhau và mang điện tích
khác loại (10ph)
- HS nhận dụng và tiến hành
thí nghiệm 2, quan sát hiện
tượng hiện tượng theo hướng
dẫn của GV
- HS thảo luạn thống nhất
phần nhận xét: Thanh nhựa
sẫm màu và thanh thuỷ tinh
khi được cọ xát thì chúng hút
nhau do chúng nhiễm điện
khác loại
- HS trả lời: nếu chúng nhiễm
điện cùng loại thì chúng đẩy
nhau, do chúng hút nhau nên
nhiễm điện khác loại
- HS trả lời C1: Vì hai vật bị
nhiễm điện hút nhau thì mang
điện tích khác loại Thanh
nhựa khi được cọ xát mang
điện tích(-) nên mảnh vải
mang điện tích (+)
- Yêu cầu và hướng dẫn HS làm thí nghiệm 2 (SGK
- Tổ chức cho HS thảo luận thống nhất phần nhận xét
- Yêu cầu HS hoàn thiện kế luận
- Thông báo tên hai loại điện tích
và quy ước về điện tích âm (-), điện tích dương (+)
- Yêu cầu HS trả lời C1
- Quy ước: Điện tích của thanh
thuỷ tinh sau khi cọ xát vào lụa là điện tích dương Điện tích của thanh nhựa sẫm màu sau khi cọ xát vào vải khô là điện tích âm.
2- Thí nghiệm 2 : +Dụng cụ: 1 thanh nhựa sẫm
màu ; 1 mảnh vải khô;1 thanh thủy tinh 1 mảnh lụa
+Tiến hành:
-Cọ sát thanh nhựa với vải khô; thanh thủy tinh với lụa; Đặt chúng gần nhau =>Hút nhau
+Nhận xét:
-Thanh nhựa sẫm màu và thanh
thuỷ tinh khi được cọ xát thì chúng hút nhau do chúng nhiễm điện khác loại Nếu chúng nhiễm điện cùng loại thì chúng đẩy nhau, do chúng hút nhau nên nhiễm điện khác loại
3- Kết luận :
- Có hai loại điện tích: điện tích dương (+) và điện tích âm (-) Các vật mang điện tích cùng loại thì đẩy nhau, mang điện tích khác loại thì hút nhau
- Quy ước:
5HĐ 5:Tìm hiểu sơ lược
về cấu tạo nguyên tử
(10ph)
- HS quan sát H18.4 và nắm
được sơ lược về cấu tạo
nguyên tử
- HS trả lời và thảo luận để
thống nhất câu trả lời
C2: Trước khi cọ xát, trong
mỗi vật đều có điện tích âm
ở các êlectroon chuyển
động xung quanh hạt nhân
và điện tích dương ở hạt
nhân của nguyên tử
- ĐVĐ:Những điện tích này do đâu
mà có?
- GV sử dụng H18.4 và thông báo
sơ lược về cấu tạo nguyên tử
II.SƠ LƯỢC VỀ CẤU TẠO NGUYÊN TỬ
-Hạt nhân : Ở tâm nguyên tử; Mang điện tích dương
-Các Elêctrôn : Chuyển động xung qanh hạt nhân ; Mang điện tích âm
-Ở trang thái bình thường nguyên tử trung hoà điện (Tổng điện tích âm của các Elêctrôn có giá trị tuyệt đối bằng điện tích dương của hạt nhân)
-Một vật nhiễm điện âm nếu nhận thêm êlectrôn, nhiễm điện dương nếu mất bớt êlectrôn
5.HĐ5 :; Củng cố; Hướng
dẫn về nhà (10ph)
+ Vận dụng -Củng cố:
- Hướng dẫn HS trả lời lần lượt C2, C3, C4
- Hướng dẫn HS tìm hiểu nội dung phần: Có thể em chưa biết (SGK)
+Hướng dẫn về nhà:
-Học bài và trả lời lại các câu C1 đến C4(SGK)
-Làm bài tập 18.1 đến 18.4 (SBT) -Đọc trước bài: Dòng điện - Nguồn điện
III.VẬN DỤNG:
▼C3: Trước khi cọ xát, các vật không hút các vụn giấy nhỏ vì các vật đó chưa bị nhiễm điện, các điện tích dương và âm trung hoà lẫn nhau
▼C4: Mảnh vải nhiễm điện dương do mất bớt êlectrôn Thước nhựa nhiễm điện âm do nhận thêm êlectrôn