-Thành thị -- những người - Dựa vào quan hệ vật chứa đựng sống ở thành thị với vật bị chứa đựng?. Giữa nông thôn, thị Nêu tác dụng cách diễn thành với sự vật được chỉ -1Lop6.net..[r]
Trang 1TUẦN 27 HOÁN DỤ
TIẾT
Ngày dạy………
I.MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
Giúp học sinh :
- Nắm được khái niệm hoán dụ và các kiểu hoán dụ
- Bước đầu phân tích tác dụng của hoán dụ
II CHUẨN BỊ.
GV: Bảng phụ, giáo án, nghiên cứu về hoán dụ
HS: Soạn bài và học bài cũ
III CÁC BƯỚC LÊN LỚP
1 Ổn định lớp.
2 kiểm tra bài cũ.
3 Hoạt động bài mới.
Vào bài: Các em đã được tìm hiểu thế nào là biện pháp tu từ : so sánh, nhân hóa,ẩn
dụ ở các tiết học trước hôm nay cô trò ta sẽ đi tìm hiểu thêm một phép tu từ nũa Đó
là hoán dụ
THẦY
HOẠT ĐỘNG CỦA
TRÒ
I HOÁN DỤ LÀ GÌ?
1 Xét ví dụ (sgk)
Ao nâu liền với áo xanh
Nông thôn cùng với thị thành đứng lên
2 Nhận xét
- Áo nâu dùng để chỉ những người
nông dân
- Áo xanh những người công
nhân
- Dựu vào quan hệ gữa đặc điểm,
tính chất với sự vật có đặc điểm tính
chất đó
- Nông thôn những người sống ở
nông thôn
-Thành thị những người sống ở
thành thị
- Dựa vào quan hệ vật chứa đựng
với vật bị chứa đựng
-Để tìm hiểu thế nào là hoán
dụ chúng ta đi phần I -Treo bảng phụ -Gọi hs đọc câu thơ
?Các từ in đậm : « áo nâu », « áo xanh » trong câu thơ chỉ ai ?
- Áo nâu dùng để chỉ những
người nông dân
- Áo xanh -những người
công nhân
? Giữa áo nâu, áo xanh với
sự vật được gọi có mối quan
hệ như thế nào ?
?Các từ in đậm : nông thôn, thị thành dùng chỉ ai ?
- Nông thôn –những người
sống ở nông thôn
-Thành thị những người
sống ở thành thị
? Giữa nông thôn, thị
thành với sự vật được chỉ
Nghe
-Chú ý trên bảng phụ -Đọc câu thơ
(Chú ý các từ in đậm)
-Nghe - Trả lời nhận xét
nghe trả lời nhận xét
Nêu tác dụng cách diễn
Trang 23 Tác dụng
Nhằm tăng sức gợi hình gợi cảm
cho sự diễn đạt
4 VD
Thời áo trắng thật là hồn nhiên và
vô tư
5 Kết luận
Ghi nhớ sgk
II CÁC KIỂU HOÁN DỤ
1 Xét ví dụ
2.Nhận xét.
a) Bàn tay – một bộ phận của con
người người lao đông
+ Quan hệ bộ phận toàn thể
b) Một, ba – số lượng cụ thểsố ít
và số nhiều nói chung
+ Quan hệ cụ thể trừu tượng
c) Đổ máu - dấu hiệu của sự hi sinh
mất mát nói chung
+ Quan hệ dấu hiệu của sự vật sự
vật
3 Kết luận.
Ghi nhớ (sgk)
III LUYỆN TẬP
1 Bài tập 1.
a Làng xóm những người nông
dân ( qh vật chứa đựng với vật bị
chứa đựng)
b.-mười năm thời gian trước mắt
có mối quan hệ như thế nào ?
? Hãy nêu tác dụng của cách diễn đạt này ? Lấy vd giống như cách diên đạt như trên ?
Một tay anh ấy xây dựng lên cô đô…
Gọi hs đọc ghi nhớ sgk Các em đã hiểu thế nào là hoán dụ vậy hoán dụ thường
có bao nhiêu kiểu chúng ta cùng tìm hiểu qua mục II
- Gọi hs đọc các ví dụ a,b,c
Phân câu hỏi cho các tổ thảo luận
Tổ1? Giữ bàn tay với sự
vật mà nó biểu thị trong ví
dụ a có mối quan hệ như thế nào ?
Tổ2? Ở vd b một và ba với
số lượng mà nó biểu thị có mối quan hệ như thế nào ?
Tổ 3? Nêu mối quan hệ của
từ đổ máu với hiện tượng
mà nó biểu thị như thế nào ?
? Từ những ví dụ đã phân tích ở phần I, II, hãy liệt kê một số kiểu quan hệ thường được sử dụng để tọa phép hoán dụ ?
Gọi hs đọc bài tập 1 ý a, b
Gọi trả lời ý a, b
đạt trên
Lấy vd : tay quần vợt, chân sút, đội quân tóc dài, bạch đầu quân…
Đọc ghi nhớ sgk
Nghe và ghi đề mục
Đọc các ví dụ a,b,c
Thảo luận theo 3 tổ trinh bày kết quả ở giấy lớn
a) Bàn tay – một bộ
phận của con người người lao đông( quan hệ
bộ phận- toàn thể)
b) Một, ba – số lượng cụ
thểsố ít và số nhiều nói chung( quan hệ cụ thể - trừu tượng)
c) Đổ máu - dấu hiệu
sự hi sinh mất mát nói chung( quan hệ dấu hiệu của sự vật)
-Dự vào viếc vừa phân tích nêu ra các kiểu hoán dụ
Theo ghi nhớ sgk phần II
Đọc bài tập 1 ý a, b Lần lượt trả lời bài tập 1y a, b
Trang 3- trăm năm thời gian lâu dài
( qh giữa với cái cụ thể cái trừu
tượng)
2 Bài tập 2.
So sánh hoán dụ với ẩn dụ
Giống
nhau
- Gọi tên sự vật hiện
tượng này bằng tên sự
vật, hiện tượng khác
- Nhằm tăng sức gợi hình
gợi cảm
Khác
nhau
Dựa vào
quan hệ
tương đồng
về : hình
thức, cách
thức thực
hiện, phẩm
chất, cảm
giác
Dựa vào quan hệ tương cận
về : bộ phận- toàn thể ; vật chứa đựng – vật bị chứa đựng ;dấu hiệu của sự vật – sự vật ; cụ thể
- trừu tượng
Gọi hs đọc bài tập 2
Cho hs thảo luận Treo bảng phụ
Gv kết luận bằng kết quả trên bảng phụ làm sẵn
Đọc bài tập 2 Thảo luận – trinh bày kết quả thảo luận trên giấy khổ lớn
Quan sát kết quả trên bảng phụ của giáo viên
4 Củng cố, dặn dò.
Yêu cầu hs
- Nhắc lại khái niệm hoán dụ và lấy ví dụ, nêu tác dụng của hoán dụ trong ví dụ đó
- Về nhà học thuộc khái niệm và lấy ví dụ rồi chỉ ra phếp hoán dụ và mối quan hệ
trong mỗi ví dụ : làm bài tập 3 còn lại sgk