-Vận dụng kiến thức về sự nở vì nhiệt của chất rắn, nếu bị ngăn cản thì gây ra lực lớn để giải thích được một số hiện tượng và ứng dụng thực.. 1.3.[r]
Trang 1Tiết 24.
Tuần 25
Ngày dạy:
MỘT SỐ ỨNG DỤNG CỦA SỰ NỞ VÌ NHIỆT
1 MỤC TIÊU:
1.1.Kiến thức:
- Nhận biết được sự co dãn vì nhiệt khi bị ngăn cản có thể gây ra lực rất lớn
- Mô tả được cấu tạo và hoạt động của băng kép
-Nêu được ví dụ về các vật khi nở vì nhiệt, nếu bị ngăn cản thì gây ra lực lớn
- Giải thích được một số ứng dụng đơn giản về sự nở vì nhiệt
1.2 Kĩ năng:
- Phân tích hiện tượng để rút ra nguyên tắc hoạt động của băng kép
- Rèn luyện kĩ năng quan sát, so sánh
-Vận dụng kiến thức về sự nở vì nhiệt của chất rắn, nếu bị ngăn cản thì gây ra lực lớn để giải thích được một số hiện tượng và ứng dụng thực
1.3 Thái độ:
Cẩn thận, nghiêm túc trong hoạt động nhóm
Yêu thích bộ môn
2 NỘI DUNG HỌC TẬP:
- Sự co dãn vì nhiệt khi bị ngăn cản có thể gây ra lực rất lớn
- Mô tả được cấu tạo và hoạt động của băng kép
- Giải thích được một số ứng dụng đơn giản về sự nở vì nhiệt
3 CHUẨN BỊ:
3.1- GV: Giáo án, SGK, SBT
Bộ TN về sự nở dài của thanh thép (H 21.1)
Băng kép, đèn cồn, giá TN
3.2- HS: Nội dung bài 21, SGK
+ Tìm hiểu TN về lực xuất hiện trong sự co dãn vì nhiệt của chất rắn
+ Băng kép là gì? Nó dùng để làm gì?
+ Các ứng dụng thực tế?
4 TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP:
4.1 Ổn định tổ chức và kiểm diện: Kiểm tra sĩ số học sinh
4.2 Kiểm tra miệng:
Câu hỏi:
1 Nêu kết luận cề sự nở vì nhiệt của chất khí?
2 Sửa bài tập 20.2
Trả lời:
1 Chất khí nở ra khi nóng lên, co lại khi lạnh đi
Các chất khí khác nhau nở vì nhiệt giống nhau
Chất khí nở vì nhiệt nhiều hơn chất lỏng, chất lỏng nở vì nhiệt nhiều hơn chất rắn
2 BT 20.2: Chọn C
4.3.Tiến trình bài học:
HOẠT ĐỘNG 1: Tổ chức tình huống học tập
(1)Mục tiêu:
-Kiến thức:Biết được vấn đề cần nghiên cứu
-Kỹ năng: Rèn kỉ năng suy đoán
Trang 2(2)Phương pháp và phương tiện dạy học:
Phân tích , diễn giải
(3)Các bước của hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI HỌC
GV: Yêu cầu HS quan sát hình 21.2, hình
21.3
GV: Đặt vấn đề:
+ Tại sao 2 đầu đường ray xe lửa không nối
liền nhau mà phải cách nhau một khe hở?
+ Tại sao một đầu cây cầu phải đặt trên các
con lăn?
HOẠT ĐỘNG 2: Quan sát lực xuất hiện trong sự co dãn vì nhiệt
(1)Mục tiêu:
-Kiến thức: Biết được khi các chất co dãn vì nhiệt nếu bị ngăn cản gây ra lực rất lớn -Kỹ năng: Làm được thí nghiệm , suy đoán
(2)Phương pháp và phương tiện dạy học:
- Phương pháp : Thí nghiệm quan sát ,hoạt động nhóm , vấn đáp
- Phương tiện : Đế thí nghiệm ,thanh thép , chốt thủy tinh ,đèn cồn,khăn , nước
(3)Các bước của hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI HỌC
GV: Giới thiệu dụng cụ TN H 21.1
GV: Vừa hường dẫn, vừa làm thí nghiệm
theo hướng dẫn SGK hình 21.1
HS: Quan sát thí nghiệm do GV làm
GV: Yêu cầu HS thảo luận nhóm nhỏ và trả
lời câu C1, C2
GV: Gọi HS trong nhóm trả lời từng câu
HS khác nhận xét, bổ sung
GV: Hoàn thành câu C1 và C2
C1: Thanh thép nở dài ra
C2: Khi dãn nở vì nhiệt nếu bị ngăn cản
thanh thép có thể gây ra lực rất lớn
GV: Yêu cầu HS đọc C3, dự doán hiện
tượng xảy ra
GV: Làm lại thí nghiệm
HS: Quan sát thí nghiệm, trả lời C3
GV: Tổ chức lớp hoàn thành C3
C3: Khi bị co lại vì nhiệt nếu bị ngăn
cản thanh thép có thể gây ra lực rất lớn
GV: Yêu cầu HS hoàn thành kết luận C4
I Lực xuất hiện trong sự co dãn vì nhiệt: 1/ Quan sát thí nghiệm: (hình 21.1a,b)
2/ Trả lời câu hỏi:
C1: Thanh thép nở ra(dài ra) C2: Khi dãn nở vì nhiệt, nếu bị ngăn cản thanh thép có thể gây ra lực rất lớn C3: Khi co lại vì nhiệt, nếu bị ngăn cản thanh thép có thể gây ra lực rất lớn
3/ Kết luận:
- Khi thanh thép nở ra vì nhiệt nó gây ra lực rất lớn
- Khi thanh thép co lại vì nhiệt nó cũng gây
ra lực rất lớn
HOẠT ĐỘNG 3: Vận dụng
(1)Mục tiêu:
-Kiến thức:Vận dụng được các kiến thức đã học
-Kỹ năng: Giải thích được các câu hỏi liên quan
(2)Phương pháp và phương tiện dạy học:
- Phương pháp :Hoạt động nhóm, vấn đáp
Trang 3- Phương tiện : Tranh h21.2, 21.3
(3)Các bước của hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI HỌC
GV: Yêu cầu HS trả lời C5 và C6
HS: Trả lời
GV: Tổ chức lớp hoàn thành C5 và C6
GV liên hệ:
+ Trong xây dựng đường ray xe lửa,
nhà cửa, cầu… cần làm gì để bảo vệ
được nó?
+ Về mùa đông, mùa hè cần làm gì để
bảo vệ cơ thể tránh bị sốc vì nhiệt?
HS: Trả lời hai câu hỏi trên, nhận xét
4/ Vận dụng:
C5: Có để một khe hở, khi trời nóng, đường ray dài ra do đó nếu không để khe
hở, sự nở vì nhiệt của đường ray sẽ bị ngăn cản gây ra lực lớn làm cong đường ray C6: Không giống nhau.Một đầu được đặt gối trên con lăn, tạo điều kiện cho cầu dài ra khi nóng lên mà không bị ngăn cản
HOẠT ĐỘNG 4: Băng kép
(1)Mục tiêu:
-Kiến thức:Biết được cấu tạo của băng kép
-Kỹ năng:Làm được thí nghiệm , suy đoán
(2)Phương pháp và phương tiện dạy học:
- Phương pháp : Thí nghiệm quan sát , hoạt động nhóm, vấn đáp
- Phương tiện : Giá thí nghiệm , đèn cồn ,băng kép
(3)Các bước của hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI HỌC
GV: Giới thiệu cấu tạo băngkép
GV:Cho HS làm thí nghiệm nhóm
H 21.4
- Lần 1: Mặt đồng phái dưới
- Lần 2: Mặt đồng phái trên
GV: Yêu cầu HS thảo luận nhóm trả lời các
câu hỏi C7, C8, C9
GV: Gọi HS trả lời
GV: Nhóm khác bổ sung
GV: Tổ chức lớp hoàn chỉnh câu trả lời C7,
C8, C9
C7: Khác nhau
C8: Cong về phía thép Đồng dãn nở vì
nhiệt nhiều hơn thép nên thanh đồng dài
hơn và nằm phía ngoài vòng cung
C9: Có và cong về phía thanh đồng Đồng
co lại vì nhiệt nhiều hơn thép nên thanh
đồng ngắn hơn, thanh thép dài và nằm phía
ngoài vòng cung
HS: Nhắc lại C9
II Băng kép:
1/ Quan sát thí nghiệm:
2/ Trả lời câu hỏi:
HOẠT ĐỘNG 5: Vận dụng
(1)Mục tiêu:
-Kiến thức: Vận dụng được các kiến thức đã học để giải thích các hiện tượng liên quan
Trang 4-Kỹ năng: Giải thích được các vấn đề thực tế trong cuộc sống
(2)Phương pháp và phương tiện dạy học:
- Phương pháp : Phân tích , quan sát ,vấn đáp
- Phương tiện : Tranh h 21.5
(3)Các bước của hoạt động:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG BÀI HỌC
GV: Yêu cầu HS quan sát hình 21.5 và trả
lời C10
HS: Trả lời C10, nhận xét
TKNL :Tại sao sử dụng bàn là điện
lại tiết kiệm được điện năng khi có bộ
phận băng kép nhiệt ở bộ phận đống ngắt
tự động của bàn là?
HN:những kiến thức cơ bản cần nắm
vững của những người làm công việc thiết
kế chi tiết máy trong ngành cơ khí chế tạo
thiết kế cầu ,thiết kế và lắp đật đường ray
trong ngành giao thông vận tải …chế tạo
các loại nhiệt kế , sản xuất nước đá trong
các ngành khoa học ,dịch vụ
5.TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN HỌC TẬP :
5.1 Tổng kết
- HS đọc ghi nhớ sgk/6 - Đọc mục có thể em chưa biết
5.2 Hướng dẫn học tập:
*Đối với bài học này
- Học bài
- Làm các BT 21.1 21.5 SBT/26,27
Hướng dẫn BT 21.2:
Khi rót nước sôi vào cốc thủy tinh dày thì cốc dể vỡ vì thành cốc bên trong dãn nở khi
đó thành cốc bên ngoài chưa kịp dãn nở nên bị vỡ
Hoặc: Khi rót nước sôi vào cốc thủy tinh mỏng thì cốc không bị vỡ vì thành cốc bên ngoài và thành cốc bên trong dãn nở như nhau nên khơng bị vỡ
*Đối với bài học tiếp theo
- Chuẩn bị bài 22 Nhiệt kế - Nhiệt giai
+ Cấu tạo, hoạt động, công dụng nhiệt kế?
6 PHỤ LỤC: