(Naêm 542 Lyù Bí phaát côø khôûi nghóa ôû Thaùi Bình, haøo kieät khaép nôi keùo veà höôûng öùng. Gaàn 3 thaùng nghóa quaân chieán haàu heát caùc quaän huyeän, Tieâu Tö boû thaønh Long Bi[r]
Trang 1Tuần 24
Tiết: 23
Ngày dạy:
Bài 21 KHỞI NGHĨA LÝ BÍ NƯỚC VẠN XUÂN (542 – 602)
1 MỤC TIÊU :
1.1 Kiến thức:
- Học sinh biết chính sách đô hộ của nhà Lương đối với nước ta rất tàn bạo, Lý Bí và nước Vạn Xuân: con người và sự nghiệp của Lý Bí(quê hương, hoạt động…) Diễn biến khởi nghĩa (sự ủng hộ của các hào kiệt khắp nơi, khởi nghĩa bùng nổ, Lý Bí lên ngôi hoàng đế, đặt tên nước là Vạn Xuân)
- Học sinh hiểu nguyên nhân, ý nghĩa khởi nghĩa Lý Bí
1.2 Kỹ năng:
- Nhận thức nguyên nhân sự kiện, đánh giá sự kiện, kỹ năng trình bày sự kiện trên bản đồ
*Tích hợp môi trường: sử dụng lược đồ để trình bày và giải thích việc ông cha ta biết lợi dụng”địa lợi”trong đấu tranh
1.3 Thái độ: Sau hơn 600 chịu sự thống trị của phong kiến phương Bắc khởi nghĩa Lý Bí
thắng lợi, Vạn Xuân ra đời, chứng tỏ sức sống mãnh liệt của nhân dân ta
- Tích hợp môi trường: Những địa phương bùng nổ cuộc khởi nghĩa
2 NỘI DUNG HỌC TẬP:
- Khởi nghĩa Lý Bí
3 CHUẨN BỊ:
3.1 Giáo viên: Bản đồ khởi nghĩa Lý Bí.
3.2: Học sinh: Chuẩn bị theo câu hỏi SGK
4 TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP:
4.1 Ổn định tổ chức và kiểm diện: (1p)
6A1: 6A2: 6A3: 6A4: 6A5: 6A6
4.2 Kiểm tra miệng: (5p)
Câu 1: Những chuyển biến về xã hội và văn hóa nước ta thế kỉ I – VI?(4đ)
Từ thế kỉ I – VI người Hán cai quản đến cấp huyện.Nhân dân vẫn nói tiếng Việt, sống theo phong tục Việt
Câu 2: Cuộc khởi nghĩa Bà Triệu diễn ra như thế nào? (6đ)
-Năm 248 khởi nghĩa Bà Triệu bùng nổ ở Phú Điền, nghĩa quân đánh phá các thành ấp ở Cửu Chân rồi đánh ra khắp Giao Châu Do chênh lệch lực lượng, cuộc khỡi nghĩa bị thất bại
4.3 Tiến trình bài học: (34p)
Trang 2Giới thiệu bài: (1p) Đầu thê kỉ VI, nhà Lương cai trị nước ta, ách đô hộ nhà Lương như
thế nào, thái độ của nhân dân ta ra sao chúng ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay
*H
Đ 1 : ( 11p) Hướng dẫn HS tìm hiểu ách đô hộ
của nhà Lương
GV:Đầu thế kỉ VI ách thống trị của nhà Lương
với nước ta như thế nào?
HS:Chia nhỏ nước ta : Giao Châu ( Bắc Bộ), Aùi
Châu ( Thanh Hóa), Đức Châu, Lợi Châu, Ninh
Châu ( Nghệ Tĩnh), Hoàng Châu ( Quảng Ninh)
GV:Tổ chức bộ máy nhà Lương như thế nào?
HS:Thực hiện chế độ “sĩ tộc”
Giải thích “sĩ tộc”: Chỉ sử dụng tôn thất và
những ngươì thụôc dòng họ lớn giữ chức quan
trọng trong bộ máy nhà nước
Đọc in nghiêng sgk
GV:Tiêu Tư là người như thế nào? Chính sách
cai trị của nhà Lương có gì khác trước?
HS:Tiêu Tư tàn bạo, đặt nhiều thứ thuế vô lý như
Trồng cây dâu cao 40cm cũng phải nộp thuế =>
dân ngèo phải bán vợ đợ con nộp thuế
Chuyển ý: Dưới ách cai trị của nhà Lương, nhân
dân ta đứng lên đấu tranh
*H
Đ 2: (22p) Hướng dẫn HS tìm hiểu khởi
nghĩa Lý Bí
GV:Lý Bí là người như thế nào?
HS:Tên thật là Lý Bôn quê ở Thái Bình tổ tiên là
người Trung Quốc sang nước ta từ lâu, ông giữ
chức chỉ huy quân đội ở Đức Châu (Hà Tĩnh) do
căm ghét bọn đô hộ ông từ quan về chuẩn bị khởi
nghĩa
GV:Nêu diễn biến khởi nghĩa Lý Bí?
Sử dụng bản đồ khởi nghĩa Lý Bí trình bày
GV:Vì sao hào kiệt khắp nơi kéo về hưởng ứng?
HS:Vì nhân dân căm ghét chế độ thống trị của
nhà Lương
GV:Nghĩa quân chiếm được các quận, huyện
quân Lương phản ứng như thế nào?
HS:Tháng 2- 542 nhà Lương từ Quảng Châu sang
đán áp, nghĩa quân đánh bại quân Lương giải
1 Nhà Lương siết chặt ách đô hộ như thế nào?
- Về hành chính: Nhà Lương chia lại nước ta thành các quận, huyện và đặt tên mới: Giao Châu, Aùi Châu, Đức Châu, Lợi Châu, Minh Châu và Hoàng Châu
- Chủ trương chỉ có tôn thất nhà Lương và một số dòng họ lớn mới được giao chức vụ quan trọng trong bộ máy cai trị
- Nhà Lương đặt ra hàng trăm thứ thuế
2 Khởi nghĩa Lý Bí Nước Vạn Xuân thành lập
- Lý Bí(Lý Bôn) quê ở Thái Bình, giữ chức chỉ huy quân đội ở Đức Châu(Nam nghệ An-Hà Tĩnh) Do căm ghét bọn đô hộ, ông đã từ quan về quê
- Năm 542, khởi nghĩa Lý Bí bùng nổ hào kiệt khắp nơi kéo về hưởng ứng:Ở Chu Diên có Triệu Túc và con là Triệu Quang Phục, ở Thanh Trì có Phạm Tu, ở Thái Bình có Tinh Thiều
- Chưa đầy 3 tháng nghĩa quân chiến hầu hết các quận huyện, Tiêu
Trang 3phóng thêm Hoàng Châu
GV Tích hợp môi trường: Hs xác định những nơi
diễn ra cuộc khởi nghĩa
GV:Tinh thần đấu tranh của quân khởi nghĩa như
thế nào?
HS:Chủ động, thông minh, sáng tạo
GV Tích hợp môi trường: Ông cha ta đã biết sử
dụng địa thế, vị trí tự nhiên vào cuộc khởi nghĩa
như thế nào?(Ông cha ta đã biết sử dụng địa thế,
vị trí tự nhiên trong đấu tranh, vận dụng một cách
sáng tạo, hiệu quả…)
GV:Kết quả khởi nghĩa như thế nào?
HS:Lý Bí lên ngôi chứng tỏ nước ta có giang sơn
bờ cõi riêng không thua kém gì Trung Quốc)
GV:Việc đặt tên nước là Vạn Xuân có ý nghĩa
gì?
HS:Nước Vạn Xuân do mong muốn trời đất hòa
bình độc lập lâu dài vạn mùa xuân
GV:Tổ chức nhà nước Vạn Xuân như thế nào?
HS:Triều đình có 2 ban văn võ Triệu Túc giúp
vua cai quản mọi việc Tinh Thiều đúng đầu ban
văn, Phạm Tu đứng đầu ban võ
Tư bỏ chạy về Trung Quốc
- Tháng 2 năm 542 và đầu năm 543 nhà Lương hai lần sang đàn áp, quân ta chủ động tiến công địch và giành thắng lợi
- Mùa xuân năm 544, Lý Bí lên ngôi Hoàng đế(Lý Nam Đế) đặt tên nước là Vạn Xuân Xây dựng kinh đô ở cửa sông Tô Lịch(Hà Nội), lập triều đình với hai ban văn võ
- Ý nghĩa: Thể hiện tinh thần, ý chí độc lập của nhân dân ta
4.4 Tổng kết: (3p)
- Đầu thế kỉ VI ách thống trị của nhà lương với nước ta như thế nào?
(Chia nhỏ đơn vị hành chính nước ta Thực hiện chế độ “sĩ tộc”)
- Nêu diễn biến khởi nghĩa Lý Bí?
(Năm 542 Lý Bí phất cờ khởi nghĩa ở Thái Bình, hào kiệt khắp nơi kéo về hưởng ứng Gần 3 tháng nghĩa quân chiến hầu hết các quận huyện, Tiêu Tư bỏ thành Long Biên chạy về trung Quốc.Năm 42, 43 hai lần đưa quân sang đàn áp nhưng đều thua trận Kết quả: Khởi nghĩa thằng lợi, Lý Bí lên ngôi lấy hiệu là Lý Nam Đế, đặt tên nước là Vạn Xuân Niên hiệu là Thiên Đức đóng đô ở cửa sông Tô Lịch)
4 5 Hướng dẫn tự học: (2p)
* Đối với tiết học này :
- Học bài, chú ý trình bày diễn biến khởi nghĩa trên lược đồ H47trang 59sgk
* Đối với bài học tiếp theo :
- Chuẩn bị bài mới: Khởi nghĩa Lý Bí Nước Vạn Xuân… (tiếp theo) Chú ý quá trình chống quân Lương xâm lược sau khi Lý Bí lên ngôi vua đến Triệu Quang phục
- Sưu tầm tư liệu, tranh ảnh về Lý Bí, Triệu Quang Phục
5.PHỤ LỤC: