B/ Các bước lên lớp - Ổn định lớp học - Kiểm tra bài cũ: - Tiến trình tiết học Bước 1: Giáo viên nhận xét chung về tình hình làm bài và chất lượng chung của lớp so với toàn trường để học[r]
Trang 1Tuần 16 Tiết 61
A/Mục tiêu cần đạt:
Giúp hs
- Nắm được đặc điểm và cấu tạo của cụm động từ
- Phân biệt được khả năng kết hợp của cụm động từ
- Phực hành để nhận biết cụm động từ và cấu tạo cụm động từ
B/ Các bước lên lớp:
- Ổn định lớp học
- Kiểm tra bài cũ:
- Tiến trình dạy- học bài mới
Hoạt động của thầy và trò
Gv giới thiệu bài- hs lắng nghe
Gv hướng dẫn hs tìm hiểu nội dung bài học
Bước1: Gv hướng dẫn hs tìm hiểu đặc điểm của cụm động từ
- Gv gọi hs đọc bài tập trong sgk
? Em hãy chỉ ra các từ in đậm trong sgk bổ sung ý nghĩa cho từ nào?
nào?
- Hstl-Gvkl:
Các từ in đậm đó bổ sung ý nghĩa cho các động từ đi kèm
Đã (đi) nhiều nơi
Cũng (ra) những câu đố oái oăm
Để (hỏi) mọi người
? Em hãy nhắc lại đặc điểm của động từ?
- Hstl đặc điểm của động từ đã học ở tiết 60
Động từ kết hợp với một số phụ ngữ đi kèm để tạo cụm động
từ
? Em hiểu thế nào là cụm động từ?
- Hstl- Gvkl::
Cụm động từ là do một tổ hợp gồm nhiều từ do động từ và một
số phụ ngữ khác đi kèm
? Hoạt động và ý nghĩa của cụm động từ trong câu ntn?
- Hstl-Gvkl và ghi bảng
Bước 2: Gv cho hs tìm hiểu về cấu tạo của cụm động từ.
- Gv hướng dẫn hs tìm hiểu các ví dụ trong sgk và kẻ mô hình
cụm động từ
Ghi bảng
I/ Đặc điểm của cụm động từ
Ví dụ: Sgk
- Cụm động từ do một tổ hợp gồm nhiều từ do động từ
và một số phụ ngữ khác đi kèm
- Cụm động từ có ý nghĩa đầy đủ hơn và cấu tạo phức tạp hơn động từ
- Hoạt động trong câu của cụm động từ giống động từ
Trang 2- Gv cho hs xác định cụm động từ trong câu rồi cho hs điền vào
mô hình
- Gvkl nhận xét và sửa lỗi cho hs ghi vào vở
? Em hãy cho biết nội dung ý nghĩa của các phần của cụm
động từ?
- Hstl-gvkl:
Phần trung tâm của cụm động từ thường do động từ đảm
nhiệm
Phần trước có ý nghĩa của các phụ ngữ chỉ không gian, sự tiếp
diễn tương tự, sự khẳng định hay phủ định
Phần sau là những từ đối tượng, địa điểm, hướng
Gv cho hs thực hiện phần bài tập trong sgk
Bài tập 2, 3 gv cho hs thực hiện theo nhóm
- Đại diện các nhóm trình bày gvkl và ghi bảng
Bài tập 3 gv hướng dẫn hs viết đoạn văn ngắn có sử dụng động
từ
II/ Cấu tạo cụm động từ.
Mô hình cụm động từ
P trước P T T P Sau
đã cũng để
đi ra hỏi
nhiều nơi
những câu đố oái oăm
mọi người
- Phần trung tâm : thường do động từ đảm nhiệm
- Phần trước: Là những từ chỉ không gian, sự tiếp diễn tương tự, khuyến khích hay ngăn cản
- Phần sau: Là những từ chỉ đối tượng, địa điểm, hướng
* Ghi nhớ: Sgk/ 148.
III/ Luyện tập:
Bài tập1,2: Xác định cụm động từ và điền vào mô
hình cụm động từ
P.trước P.T.T P sau
đang
muốn đành
để có thì giờ
đùa nghịch yêu thương kén
tìm cách giữ
đi hỏi
ở sau nhà
Mị Nương hết mực
cho con một
cho con một người chồng
sứ thần ở công quán
ý kiến em bé thông minh nọ
Bài tập 3: Viết đoạn văn có sử dụng động từ.
C/ Củng cố: Gv củng cố lại phần kiến thức đã học.
D/ Dặn dò: Gv dặn hs học bài và chuẩn bị bài Mẹ hiền dạy con
Trang 3
Tuần 16 Tiết 62
( Theo truyện Liệt Nữ- Trung Quốc) A/ Mục tiêu cần đạt:
Giúp hs
- Hiểu được thái độ , tính cách và phương pháp dạy con trở thành bậc vĩ nhân của người mẹ thầy Mạnh Tử
- Hs hiểu cách viết truyện gần với cách viết kí, viết sử ở thời Trung Đại
- GDHS thái độ kính trọng và biết vâng lời cha mẹ
B/ Các bước lên lớp
- Ổn định lớp học
- Kiểm tra bài cũ:
- Tiến trình dạy- học bài mới.
Hoạt động của thầy và trò
Gv giới thiệu bài- hs lắng nghe
Gv hướng dẫn hs tìm hiểu nội dung bài học
Gv hướng dẫn hs cách đọc - Gv đọc bài và gọi hs đọc tiếp
đến hết
? Theo em truyện được kể theo thứ tự nào? Kể theo ngôi
thứ mấy? Và lời kể trong truyện ntn? nhân vật trong
truyện là ai?
- Hstl-gvkl:
Truyện được kể theo thứ tự tự nhiên Kể theo ngôi thứ ba
( người kể dấu mặt đi) lời kể trong truyện ngắn gọn và súc
tích Nhân vật trong truyện là thầy Mạnh Tử và mẹ thầy
Mạnh Tử
? Truyện có mấy sự việc? Các sự việc diễn ra như thế
nào? Ý nghĩa của các sự việc đó ra sao?
- Gv cho hs thảo luận nhóm và cho đại diện nhóm lên trình
bày vào mô hình trên bảng
Ghi bảng
I/ Tìm hiểu chú thích
(Hs xem chú thích * sgk)
II/ Đọc - hiểu văn bản:
III/ Phân tích văn bản
1/Sự việc và ý nghĩa sự việc
Sự
1 Bắt chước đào, chôn, lăn, khóc
Dọn nhà đến gần chợ
2 Bắt chước buôn bán đảo điên
Dọn nhà đến gần trường
3 Bắt chước học tập lễ phép
Mẹ yên tâm
và nói chỗ này là nơi con ta ở
Tạo cho con môi trường sống phù hợp và thuận lợi cho việc phát triển tốt về đời sống
Trang 4? Em có nhận xét gì về các sự việc này?
- Hstl-Gvkl:
Các sự việc này tưởng chừng rất đơn giản nhưng lại gây
được sự xúc động lớn vì các chi tiết giàu ý nghĩa và phù
hợp với tâm lý tuổi nhỏ
? Em có nhận xét gì về việc làm của bà mẹ? Qua đó em
có suy nghĩ gì về phương pháp dạy con của mẹ thầy
Mạnh Tử?
- Hstl-Gvkl:
Mẹ là người hiểu, tâm lý cho con và đồng thời mẹ có cách
dạy con rất nghiêm khắc
Hđ3: Gv hướng các em tìm ý khái quát nội dung bài học
để rút ra ý tổng kết
- Gv gọi hs đọc ghi nhớ sgk
Hđ4: Gv hướng dẫn hs thực hiện phần luyện tập trong sgk.
- Gv cho hs viết đoạn văn - Cho hs đọc trước lớp- Gv nhận
xét và uốn nắm cách viết của hs
được
4 Con hỏi việc hàng xóm giết lợn
Mẹ nói giết lợn cho con
ăn và mua
về cho con
ăn thật
Dạy con biết thật thà
5 Con bỏ học
về nhà chơi
Cắt tấm vải đang dệt trên khung
Dạy con biết chuyên cần
Sự việc đơn giản nhưng giàu ý nghĩa và phù
hợp tâm lý tuổi nhỏ
2/ Phương pháp dạy con của mẹ thầy Mạnh
Tử.
- Mẹ rất yêu thương con
- Mẹ không nuông chiều con
- Phương pháp dạy con rất nghiêm khắc
Mẹ là tấm gương sáng về tình thương con
và có cách dạy con rất khéo
* Ghi nhớ: sgk/153.
IV/ Luyện tập:
Viết đoạn văn phát biểu cảm nghĩ về việc mẹ thầy mạnh tử dạy con
C/ Củng cố: Gv củng cố lại nội dung bài học một cách khái quát và có hệ thống.
D/ Dặn dò: Gv dặn hs học bài và chuẩn bị bài Tính từ và cụm tính từ.
Trang 5
-Ngày soạn: 10 – 12 - 2009
Tuần 16 Tiết 63
A/ Mục tiêu cần đạt:
Giúp hs
- Nắm được đặc điểm của tính từ và một số tính từ cơ bản
- Nắm được cấu tạo của cụm tính từ
- Giúp hs biết cách sử dụng tính từ và cụm tính từ
B/ Các bước lên lớp
- Ổn định lớp học
- Kiểm tra bài cũ: ? Truyện mẹ hiền dạy con giúp ta hiểu được điều gì?
- Tiến trình dạy- học bài mới
Hoạt động của thầy và trò Ghi bảng
Gv hướng dẫn hs tìm hiểu đặc điểm của tính từ và cấu tạo cụm
tính từ
Bước1: Tìm hiểu đặc điểm của tính từ.
- Gv cho hs đọc ví dụ sgk
? Em hãy tìm những từ chỉ tính chất, đặc điểm của sự vật, sợ
việc trong câu?
- Hstl-Gvkl:
Từ chỉ đặc điểm sự vật: bé, oai
Từ chỉ tính chất, màu sắc: vàng hoe, vàng lịm, vàng ối, vàng tươi
? Em hãy so sánh khả năng kết hợp với các từ xung quanh của
động và tính từ?
- Hstl-Gvkl:
Động từ và tính từ đều có khả năng kết hợp với các từ chỉ thời
gian và sự tiếp diễn tương tự(đã, sẽ, đang, cũng, vẫn.) nhưng với
các từ ( hãy, đừng, chớ) thì sự kết hợp của tính từ bị hạn chế
? Em hãy so sánh chức vụ ngữ pháp ở trong câu của động từ và
tính từ?
- Hstl-Gvkl:
Tính từ và động từ đều có khả năng làm chủ ngữ trong câu Song
đối với tính từ làm vị ngữ thì bị hạn chế hơn so với động từ
Bước 2: Gv hướng dẫn hs tìm hiểu các loại tính từ.
? trong các tính từ vừa tìm được ở ví dụ tính từ nào có thể kết
hợp với các từ chỉ mức độ và những từ nào không thể kết hợp
được?
- Hstl-Gvkl và ghi bảng
I/ Đặc điểm của tính từ.
Ví dụ: sgk
- bé, oai: Từ chỉ đặc điểm sự vật
- vàng hoe, vàng lịm, vàng ối, vàng tươi:
Từ chỉ tính chất màu sắc.
Tính từ.
- Tính từ kết hợp được với: đã, sẽ, đang, vẫn, cũng Nhưng kết hợp với: hãy, đừng, chớ lại bị hạn chế
- Tính từ làm chủ ngữ khi làm vị ngữ bị hạn chế hơn so với động từ
* Ghi nhớ: sgk/154
II/ Các loại tính từ
- Tính từ chỉ đặc điểm tương đối có thể kết hợp được với những từ chỉ mức độ
Trang 6Bước 3: Gv hướng dẫn hs tìm hiểu cấu tạo cụm tính từ.
- GV cho hs đọc ví dụ trong sgk
? Em hãy xác định cụm tính từ trong câu?
- Hstl-Gvkl:
Đã rất yên tĩnh
Nhỏ lại
Sáng vằng vặc ở trên không
? Dựa vào đặc điểm của cụm tính từ, em hãy điền vào mô hình
của cụm tính từ?
- Hs điền vào mô hình cụm tính từ- GV nhận xét và sửa lại cho
đúng với mô hình cụm tính từ
? Em hãy nêu ý nghĩa của các phần trong cụm tính từ?
Hs dựa vào ghi nhớ sgk để trả lời
Gv cho hs thực hiện phần luyện tập trong sgk
? Hãy xác định cụm tính từ và điền vào mô hình.
- GV cho hs thực hiện bài tập 1 và 2 theo nhóm học tập
- Đại diện các nhóm trình bày- gv kết luận và ghi bảng
? Việc dùng các tính từ và phụ từ so sánh có tác dụng phê bình
và so sánh ntn?
? Em có suy nghĩ gì về cách dùng động từ và tính từ trong
những lần ông lão ra biển gặp cá vàng?
- Tính từ chỉ đặc điểm tuyệt đối không thể kết hợp với các từ chỉ mức độ
* Ghi nhớ: sgk/154
III/ Cấu tạo cụm tính từ
Ví dụ: Sgk
Mô hình cụm tính từ
P trước P T.T P sau
đã rất yên tĩnh
sáng vằng vặc ở
trên không
* Ghi nhớ: Sgk/155.
IV/ Luyện tập:
Bài tập1,2: xác định cụm tính từ và điền
vào mô hình
P.trước P.T.T P.sau
sun sun như con đĩa chần
chẫn như cái đòn càn
bè bè như quạt thóc tun tủn như chổi sể cùn sừng
sửng như cột đình
- từ ngữ gợi hình, gợi cảm( từ láy)
- từ ngữ so sánh tầm thường
- nhận thức hạn hẹp, chủ quan
Bài tập 3: So sánh cách dùng từ và tính từ
- gợn sóng êm ả
- nổi sóng
- nổi sóng dữ dội
- nổi sóng mù mịt
- nổi sóng ầm ầm
mạnh mẽ và giữ dội hơn
C/ Củng cố: GV củng cố khái quát lại nội dung bài học.
D/ Dặn dò: GV dặn hs học bài và về chuẩn bị bài thầy thuốc giỏi cốt nhất ở tấm lòng.
Trang 7
-Ngày soạn: 16 – 12 - 2009
Tuần 17 Tiết 64
TRẢ BÀI VIẾT SỐ 3
A/ Mục tiêu cần đạt:
- Hs hiểu được yêu cầu cần thực hiện của đề bài
- Củng cố lại được thể loại của bài văn
- Nhận biết lỗi thường mắc của bản thân và có ý thức cho bài viết lần sau
- Rèn kĩ năng cách viết văn của các em
B/ Các bước lên lớp:
- Ổn định lớp học
- Tiến trình trả bài kiểm tra
Hđ1: Gv cho hs nhắc lại đề và ghi đề bài lên bảng ( tiết 49,50)
Hđ2: Gv cho hs xác định đề và tìm hiểu đề bài, tìm ý của bài văn.
sau khi hs tìm hiểu đề, tìm ý gv nhận xét và nêu đáp án của bài (đáp án tiết 49, 50)
Hđ3: gv nhận xét bài làm kiểm tra của hs.
Bước1:
+ Nêu ưu điểm bài viết của hs:
- Hs xác định được kỉ niệm đáng nhớ của bản thân để kể
- Kể được theo trình tự nhất định có nguyên nhân, kết quả của sự việc
- Thực hiện đầy đủ ba phần của bài viết tập làm văn
- Có ý thức trình bày bài viết sạch sẽ, nhiều bài viết có cảm xúc
- Có nhiều bài đạt điểm 7,8
Bước 2:
+ Về khuyết điểm:
- Nhiều bài viết còn sai lỗi chính tả: ( lỗi chữ viết, lỗi dùng từ, đặt câu)
- Nhiều bài chữ viết khó đọc
- Một số có lối diễn đạt rườm rà, bài viết lủng củng, chưa trọng tâm
Hđ4: Gv đọc bài viết của hs( tốt, yếu)
Gv cho hs sửa lỗi bài viết
Hđ5: Gv trả bài cho hs và ghi điểm vào sổ
C/ Dặn dò: Gv dặn hs về nhà sửa lại lỗi trong bài văn của mình.
Chuẩn bị bài Thầy thuốc giỏi cốt nhất ở tấm lòng.
Trang 8
-Ngày soạn: 16 – 12 - 2009
Tuần 17 Tiết 65
(Hồ Nguyên Trừng) A/ Mục tiêu cần đạt: Giúp hs
- Hiểu được phẩm chất cao đẹp của một bậc lương y chân chính, chẳng những đã giỏi về nghề nghiệp mà con quan trọng hơn là có tấm lòng nhân đạo
- Hiểu cách viết truyện gần như viết kí, viết sử ở thời trung đại
- GDHS tấm lòng nhân đạo, và biết yêu quý mọi người
B/ Các bước lên lớp
- Ổn định lớp học
- Kiểm tra bài cũ: ? Em hãy nêu đặc điểm và cấu tạo của tính từ?( Đáp án tiết 63)
- Tiến trình dạy- học bài mới
Hoạt động của thầy và trò Hđ1: Gv giới thiệu bài- Giới thiệu sơ lược về tác giả, tác phẩm theo
phần chú thích trong sgk
- Hs chú ý lắng nghe
Hđ2: Gv hướng dẫn hs tìm hiểu nội dung bài học.
- Gv hướng dẫn hs cách đọc bài
- Gv đọc mẫu rồi gọi 2 hs đọc tiếp đến hết
? Theo em văn bản có thể được chia làm mấy phần? Nội dung của
các phần ntn?
- Hstl-Gvkl:
Văn bản được chia làm 3 phần:
P1: Từ đầu Trọng vọng: Giới thiệu tung tích, chức vụ công đức của
bậc lương y
P2: TiếpMong mỏi: Thử thách trong nghề của bậc lương y.
P3: Còn lại: Niềm hạnh phúc của bậc lương y
? Em hãy chỉ ra những chi tiết nói về Thái y lệnh Qua đó cho ta biết
ông là người ntn?
- Hstl-Gvkl:
Ông đem hết của cải ra mua thuốc, tích trữ lúa gạo, nuôi người bệnh,
làm nhà cho người bệnh ở Cứu sống hơn ngàn người trong những năm
Ghi bảng
I/ Tìm hiểu chú thích:
(Xem chú thích* sgk/163)
II/ Đọc văn bản.
III/ Phân tích văn bản
1/ Nhân vật Thái y họ Phạm.
- Đem hết của cải ra mua thuốc
- Tích trữ gạo nuôi người bệnh
- Cứu sống hàng nghìn người
Là người có phẩm chất tốt đẹp.
Trang 9- Hstl-Gvkl:
Thái y lệnh đã quyết tâm chữa bệnh cho người dân có bệnh hiểm
nghèo, sau đó mới chữa bệnh cho người nhà vua
? Điều đó giúp ta hiểu được gì ở thái y lệnh?
- Hstl-Gvkl:
Thái y lệnh là người có tâm, có đức để cứu chữa người bệnh
? Qua cuộc gặp gỡ và trò chuyện giữa Thái y lệnh và quan Trung sứ
giúp em hiểu được gì ở vị lương y này?
- Hstl-Gvkl:
Đây là một tình huống thử thách gay go đối với y đức và bản lĩnh của
Thái y lệnh, thái độ và lời nói của quan Trung sứ đã đặt Thái y lệnh
trước những mâu thuẫn quyết liệt, cần có sự lựa chọn và giải pháp đúng
đắn nhất
? Thái y lệnh đã có quyết định ntn và ông đã suy nghĩ ra sao?
- Gv cho hs thảo luận nhóm
Đại diện nhóm trình bày ý kiến- Gvkl:
Quyền uy không thắng nổi y đức, tính mệnh của mình đặt trước tính
mệnh của người dân thường đang lâm bệnh nguy kịch Ngoài y đức và
bản lĩnh ở thái y lệnh còn có sức mạnh của trí tuệ trong phép ứng xử
? Trước cách ứng xử của thái y lệnh, Trần Anh Vương đã có thái độ
ntn?
- Hstl-Gvkl:
Lúc đầu trần anh vương tức giận nhưng khi nghe Thái y lệnh tường
trình thì khen ngợi về y đức của Thái y lệnh Thái y lệnh đã lấy tấm
lòng chân chính để bày giải điều hay lẽ phải, từ đó đã thuyết phục được
nhà vua
Hđ3: Gv cho hs thực hiện phần tổng kết
Gv cho hs đọc phần ghi nhớ sgk/ 165
Hđ4: Gv cho hs thực hiện phần luyện tập
? Em hãy trình bày cảm nhận của mình về y đức của Thái y lệnh?
- Hs tự trình bày suy nghĩ của bản thân, sau đó gv nhận xét
- Chữa bệnh cho người nhà Vua ( bị sốt) sau
Là người có tâm, có đức.
- Tình huống gay go khi gặp quan trung sứ
- Cần có sự lựa chọn và giải pháp đúng đắn
Thái y lệnh là người có phẩm
chất tốt đẹp và biết cách ứng xử phù hợp với từng đối tượng
2/ Bài học về y đức:
- Chữa bệnh để cứu người
- Lương y như từ mẫu
III/ Tổng kết:
Ghi nhớ: sgk/ 165
IV/ Luyện tập:
trình bày cảm nhận của em về y đức của thái y lệnh
C/Củng cố: Gv khái quát lại toàn bộ nội dung bài học
D/ Dặn dò: Gv dặn hs về nhà học bài và chuẩn bị bài Ôn tập tiếng Việt
Trang 10
-Ngày soạn: 19 – 12 - 2009
Tuần 17 Tiết 66
A/ Mục tiêu cần đạt: Giúp hs
- Khái quát lại kiến thức đã học về tiếng việt từ đầu năm đến nay
- GDHS về cách học và nhớ tiêng việt
B/ Các bước lên lớp
- Ổn định lớp học
- Kiểm tra bài cũ:
? Nêu ý nghĩa của truyện thầy thuốc giỏi cốt nhất ở tấm lòng? (đáp án tiết 65)
- Tiến trình tiết ôn tập.
Hoạt động của thầy và trò
Hđ1: Gv lần lượt khái quát lại nội dung tiếng
việt
Bước1: Khái quát về từ.
? Em hãy cho biết từ là gì? và cho biết có
mấy loại từ đã học?
- Hstl-Gvkl và cho hs lên vẽ lược đồ
Bước 2: Khái quát nghĩa của từ
? Em hãy vẽ lược đồ về nghĩa của từ và cho
biết thế nào là nghĩa của từ?
? Có những loại nghĩâ nào và nêu rõ khái
niệm về các loại nghĩa đó?
- Gv cho hs lên thực hiện- gvkl và sửa lại cho
đúng
Ghi bảng 1/ Cấu tạo từ
TỪ
Từ đơn Từ phức
Từ ghép Từ láy
2/ Nghĩa của từ NGHĨA CỦA TỪ
Nghĩa gốc Nghĩa chuyển
3/ Phân loai từ
PHÂN LOẠI TỪ THEO NGUỒN GỐC
