Bài giảng Nguyên lý máy: Chương 8 - Nguyễn Tân Tiến

Theory of Machine 8.01 Plan 8.01 Plan ar Mechanism with Lower Pairs ar Mechanism with Lower Pairs.. 8..[r]

Trang 1

HCM City Univ of Technology, Mechanical Engineering Department Nguyen Tan Tien

Theory of Machine 8.01 Planar Mechanism with Lower Pairs

8 CƠ CẤU PHẲNG TOÀN KHỚP THẤP

§1 Đại cương

- Cơ cấ phẳng toà khớp thấ là cơ cấ phẳng trong đ khớp đ ng giữa các khâu

là khớp thấ (khớp tịnh tiế loại 5 hay khớp b n lề)

- Được sử d ng nhiề trong thực tế k thuật + Cơ cấ culí d ng trong máy b o + Cơ cấ tay quay - con trượt d ng trong đ ng cơ n , máy é trục khủy, … + Cơ cấ 4 khâu b n lề d ng trong h thống giảm chấ củ xe đ p …

c

F r

A

C

B D E

F

1

ω

5 4 3 2 1 A

B

1

B

1 ω

Trang 2

§1 Đại cương

- Ưu điểm + Thành phầ tiế xúc là mặt nên á suất ti p xúc nhỏ

→ b n mòn và khả năng truyề lực cao + Chế tạ đơn giả và công nghệ gia công khớp thấ tương đ i hoà h o → chế tạ và lắ rá d đ t đ chính xác cao

+ Không cầ các biệ phá b o toà như ở khớp cao + Dễ d ng thay đ i kích thước đ ng củ cơ cấ b ng cách điề chỉnh khoảng cách giữa các b n lề Việc

n y khó thực hiệ ở các cơ cấ với khớp cao

- Nhược điểm + Việc thiết kế các cơ cấ n y theo những điề kiệ cho trước rất khó → khó thực hiệ chính xác b t k quy luật chuyể đ ng cho trước n o

1 2 3

A

C

D B

§2 Cơ cấ b n khâu b n lề và các biế thể

1 Cơ cấ b n khâu b n lề (four bar linkage)

A

D

1

ω

3

ω

4

rocker - crank

- Cơ cấ có 4 khâu n i với nhau b ng 4 khớp b n lề + khâu 4 cố định: giá (frame)

+ khâu 2 đ i diệ với giá thanh truyề (coupler) + 2 khâu còn lại

quay được toà vòng: tay quay (crank) không quay được toà vòng: tay quay (rocker)

Trang 3

Theory of Machine Theory of Machine 8.05 Planar Mechanism with Lower Pairs

- Được d ng nhiề trong thực tế + khâu 1 quay, khâu 3 quay: cơ cấ hình bình h nh, … + khâu 1 quay, khâu 3 lắc: cơ cấ ba-tăng máy d t, … + khâu 1 lắc, khâu 3 lắc: cơ cấ đo vải, …

+ khâu 1 lắc, khâu 3 quay: cơ cấ b n đ p máy may, …

1 Cơ cấ b n khâu b n lề (four-bar linkage)

2 Các biế thể củ cơ cấ b n khâu b n lề

A

B

C

D

e

1

ω

A

B

C D

1

ω

cơ cấ tay quay - con trượt lệch tâm

cơ cấ tay quay - con trượt chính tâm

A

B

C

3

ω D

1

ω

↓

∞

- Xét cơ cấ 4 khâu b n lề cho khớp D lùi ra ∞ theo phương AD → cơ cấ tay quay - con trượt

⊥

Trang 4

- Từ cơ cấ tay quay - con trượt chính tâm, ổi khâu 1 làm giá → cơ cấ cu-lí

A

B

C D

1

ω

A

C B

2

ω

D

1

⇒

- Từ cơ cấ tay quay - con trượt chính tâm, ổi khâu 2 làm giá → cơ cấ cu-lí

A

B

C D

1

ω

C B

D

2

3

4

1 A

C

B

1

ω

D 1

2

Trang 5

- Từ cơ cấ cu-lí , cho khớp B lùi ra ∞ theo phương củ giá 1 → cơ cấ tang

⇒

A

C D B

↑

ϕ

1

A

C B

2

ω

D

1

- Từ cơ cấ cu-lí , cho khớp A lùi ra ∞ theo phương củ giá 1 → cơ cấ sin

⇒

A

C B

2

ω

D

1

B

C

ϕ

A

↓

∞

1

A

B C

↓

∞

1

2 3 4

Trang 6

- Từ cơ cấ sin, đ i khâu 4 làm giá → cơ cấ ellipse

⇒

A

B C

↓

∞

1

2 3 4

B

2 3 4

A

↓

∞

- Từ cơ cấ sin, đ i khâu 2 làm giá → cơ cấ oldham

⇒

A

B C

↓

∞

1

2 3 4

B C

1

2 3 4

B C

1

2 3

4

Trang 7

B

C

D

1

2

ω

§3 Đặc điểm đ ng h c cơ cấ 4 khâu b n lề

1 Tỉ số truyề

- Tỉ số truyề giữa hai khâu tùy ý củ một cơ

cấ là tỉ số vậ tốc g c giữa hai khâu đ

3

1 13

ω

≡ i

- Tỉ số truyề củ cơ cấ là tỉ số truyề giữa khâu d n và khâu bị d n củ cơ cấ

- Trong cơ cấ 4 khâu b n lề + khâu d n 1 quay đ u với vậ tốc g c ω1

+ khâu 2 chuyể đ ng song phẳng với vậ tốc g c ω2

+ khâu bị d n 3 quay với vậ tốc g c ω3

3

2 23 2

1

ω

ω ω

i

§3 Đặc điểm đ ng h c cơ cấ 4 khâu b n lề

1 Tỉ số truyề

- Định lý Kennedy: Trong cơ cấ 4 khâu b n lề tâm quay tức thời trong chuyể

đ ng tương đ i giữa hai khâu đ i diệ là giao điểm giữa hai đường tâm củ hai khâu còn lại

A

B

C

D

1

2

ω

13

P

24

P

13 13 13 13 13

3

1 13

AP DP

DP P AP P

l l l V l V

ω ω

- Định lý Willis: Trong cơ cấ b n khâu b n lề đường thanh truyề chia đường giá ra làm hai phầ tỉ ệ nghịch với vậ tốc củ hai khâu n i giá

Công thức trên được phát biể dưới d ng định lý sau

Định dạng
Số trang	7
Dung lượng	291,56 KB