Đề tài đưa ra một số giải pháp, biện pháp bồi dưỡng nhằm nâng cao năng lực đánh giá thường xuyên học sinh theo Thông tư 22/2016 cho đội ngũ giáo viên trong nhà trường tiểu học. Trong đó chú trọng thực hiện đồng bộ, linh hoạt hệ thống các biện pháp, giải pháp như: Nâng cao nhận thức cho giáo viên về vai trò, trách nhiệm của mình trong công tác đánh giá thường xuyên học sinh; nắm chắc các kĩ thuật cũng như các phương pháp đánh giá thường xuyên học sinh; sử dụng hợp lí và có hiệu quả các công cụ hỗ trợ đánh giá; đặc biệt là giúp giáo viên nắm chắc quy trình và thực hiện đánh giá thường xuyên học sinh trong quá trình giảng dạy và giáo dục.
Trang 1PH N M Đ UẦ Ở Ầ
1. Lý do ch n đ tàiọ ề
Quán tri t quan đi m ch đ o c a ệ ể ỉ ạ ủ Ngh quy t s 29NQ/TW ngày 4/11/2013ị ế ố
H i ngh Trung ộ ị ương 8 khóa XI v đ i m i căn b n, toàn di n giáo d c và đào t oề ổ ớ ả ệ ụ ạ ,
B Giáo d c và Đào t o đã ban hành Thông t 30/2014/TTBGDĐT v đánh giá h cộ ụ ạ ư ề ọ sinh ti u h c. ể ọ Thông t 30 đư ược nh n đ nh là có tinh th n đ i m i m nh m nh ngậ ị ầ ổ ớ ạ ẽ ư
v n không th tránh kh i đẫ ể ỏ ược nh ng h n ch nh t đ nh.ữ ạ ế ấ ị Vì v y, ngày 22/09/2016ậ
B Giáo d c và Đào t o đã cho ban hànhộ ụ ạ Thông t 22/2016/TTBGDĐTư s a đ i, bử ổ ổ sung m t s đi u c a quy đ nh đánh giá h c sinh ti u h c ban hành kèm Thông t sộ ố ề ủ ị ọ ể ọ ư ố 30/2014/TTBGDĐT đ giúp cho vi c th c hi n các quy đ nh v đánh giá h c sinhể ệ ự ệ ị ề ọ
ti u h c trong Thông t 30 để ọ ư ượ ườc t ng minh h n, c th h n; giúp cho giáo viên dơ ụ ể ơ ễ dàng h n trong vi c đánh giá h c sinh; giúp cho ph huynh có c h i n m b t đơ ệ ọ ụ ơ ộ ắ ắ ượ c
rõ ràng h n m c đ đ t đơ ứ ộ ạ ược c a con em mình, t đó k p th i ph i h p v i nhàủ ừ ị ờ ố ợ ớ
trường trong quá trình giáo d c h c sinh.ụ ọ
M c đích c a vi c đánh giá là giúp giáo viên đi u ch nh, đ i m i phụ ủ ệ ề ỉ ổ ớ ương pháp, hình th c t ch c ho t đ ng d y h c, ho t đ ng tr i nghi m ngay trong quá trình vàứ ổ ứ ạ ộ ạ ọ ạ ộ ả ệ
k t thúc m i giai đo n d y h c, giáo d c. Bên c nh đó, k p th i phát hi n nh ng cế ỗ ạ ạ ọ ụ ạ ị ờ ệ ữ ố
g ng, ti n b c a h c sinh đ đ ng viên, khích l và phát hi n nh ng khó khăn ch aắ ế ộ ủ ọ ể ộ ệ ệ ữ ư
th t vể ự ượt qua c a h c sinh đ hủ ọ ể ướng d n, giúp đ ; đ a ra nh n đ nh đúng nh ngẫ ỡ ư ậ ị ữ
u đi m n i b t và nh ng h n ch c a m i h c sinh đ có gi i pháp k p th i nh m
d c các c p k p th i ch đ o các ho t đ ng giáo d c, đ i m i phụ ấ ị ờ ỉ ạ ạ ộ ụ ổ ớ ương pháp d y h c,ạ ọ
phương pháp đánh giá nh m đ t hi u qu giáo d c.ằ ạ ệ ả ụ
Hình th c c b n trong đánh giá h c sinh ti u h c là đánh giá thứ ơ ả ọ ể ọ ường xuyên
b ng nh n xét, ằ ậ k t h p v i đánh giá đ nh k đ xác đ nh m c đ hoàn thành hay ch aế ợ ớ ị ỳ ể ị ứ ộ ư hoàn thành chương trình đ i v i m i h c sinh. Đánh giá thố ớ ỗ ọ ường xuyên b ng nh n xétằ ậ
là dùng l i nói, ch y u là l i nói mang tính xây d ng, tích c c đ ph n h i giúp h cờ ủ ế ờ ự ự ể ả ồ ọ
Trang 2sinh phát hi n l i, s a l i…đây chính là đánh giá vì s ti n b c a h c sinh, đánh giáệ ỗ ử ỗ ự ế ộ ủ ọ
đ phát tri n h c t p vì đ i v i h c sinh ti u h c, l i nói có s c nh hể ể ọ ậ ố ớ ọ ể ọ ờ ứ ả ưởng r t l nấ ớ
đ n suy nghĩ, tình c m, xúc c m, đ n ni m tin c a h c sinh.ế ả ả ế ề ủ ọ
Th c t , vi c đánh giá thự ế ệ ường xuyên h c sinh theo Thông t 22/2016 đã th cọ ư ự
hi n trong nh ng năm h c qua. Tuy nhiên, m t s giáo viên v n ch a th u hi u đệ ữ ọ ộ ố ẫ ư ấ ể ượ ccách th c đánh giá, ch a v n d ng đứ ư ậ ụ ược các nguyên t c, các kĩ thu t cũng nh cácắ ậ ư
phương pháp đánh giá thường xuyên h c sinh. Nhi u khi, giáo viên ch th c hi n vi cọ ề ỉ ự ệ ệ đánh giá thường xuyên h c sinh m t cách s lọ ộ ơ ược, chung chung, thi u c th ế ụ ể V y,ậ
th c hi n đánh giá thự ệ ường xuyên h c sinh nh th nào đ đ m b o đ t đọ ư ế ể ả ả ạ ược m cụ đích c a vi c đánh giá? Đó là câu h i đ t ra cho t t c chúng tanh ng ngủ ệ ỏ ặ ấ ả ữ ười làm công tác giáo d c. H n ai h t tôi hi u r t rõ t m quan tr ng c a vi c th c hi n đ iụ ơ ế ể ấ ầ ọ ủ ệ ự ệ ổ
m i ki m tra, đánh giá h c sinh nh hớ ể ọ ả ưởng nh th nào đ n đ i m i phư ế ế ổ ớ ương pháp
d y h c, đ n ch t lạ ọ ế ấ ượng giáo d c c a các nhà trụ ủ ường. Vì th , tôi đã nghiên c u đế ứ ề tài “M t s bi n pháp ch đ o giáo viên nâng cao năng l c th c hi n đánh giá ộ ố ệ ỉ ạ ự ự ệ
th ườ ng xuyên h c sinh theo Thông t 22/2016/TTBGDĐT” ọ ư góp ph n nâng cao ch tầ ấ
lượng giáo d c.ụ
2. Đi m m i c a đ tài:ể ớ ủ ề
Đ tài đ a ra m t s gi i pháp, bi n pháp b i dề ư ộ ố ả ệ ồ ưỡng nh m nâng cao năng l cằ ự đánh giá thường xuyên h c sinh theo Thông t 22/2016 cho đ i ngũ giáo viên trongọ ư ộ nhà trường ti u h c. Trong đó chú tr ng th c hi n đ ng b , linh ho t h th ng cácể ọ ọ ự ệ ồ ộ ạ ệ ố
bi n pháp, gi i pháp nh : Nâng cao nh n th c cho giáo viên v vai trò, trách nhi mệ ả ư ậ ứ ề ệ
c a mình trong công tác đánh giá thủ ường xuyên h c sinh; n m ch c các kĩ thu t cũngọ ắ ắ ậ
nh các phư ương pháp đánh giá thường xuyên h c sinh; s d ng h p lí và có hi u quọ ử ụ ợ ệ ả các công c h tr đánh giá; đ c bi t là giúp giáo viên n m ch c quy trình và th cụ ỗ ợ ặ ệ ắ ắ ự
hi n đánh giá thệ ường xuyên h c sinh trong quá trình gi ng d y và giáo d c.ọ ả ạ ụ
3. Ph m vi áp d ng c a đ tài: ạ ụ ủ ề
Trong đ tài này b n thân đi sâu vào nghiên c u “ề ả ứ M t s bi n pháp ch đ o ộ ố ệ ỉ ạ
nh m nâng cao năng l c cho giáo viên v th c hi n đánh giá th ằ ự ề ự ệ ườ ng xuyên h c sinh ọ theo TT 22/2016 " trở ường tôi công tác, nh m k p th i giúp giáo viên th c hi n t tằ ị ờ ự ệ ố vào quá trình gi ng d y, giáo d c, góp ph n nâng cao hi u qu d y và h c trong nhàả ạ ụ ầ ệ ả ạ ọ
trường
Trang 3h c, phong trào b i dọ ồ ưỡng h c sinh năng khi u, giáo viên gi i. ọ ế ỏ
Hi n nay trệ ường có 22 cán b giáo viên, nhân viên (trong đó có 2 giáo viên h pộ ợ
đ ng). N 20 ngồ ữ ườ ỉ ệi t l 90,9 %, nam 2 ngườ ỉ ệi t l 9,1 %. Trình đ đào t o đ tộ ạ ạ chu n và trên chu n 100%. ẩ ẩ
Đượ ực s quan tâm sâu sát c a các c p lãnh đ o đ c bi t là c a chính quy n đ aủ ấ ạ ặ ệ ủ ề ị
phương nên nhìn chung c s v t ch t c a trơ ở ậ ấ ủ ường đ m b o khá t t cho vi c d y vàả ả ố ệ ạ
h c. Trọ ường có 10 l p v i 10 phòng h c kiên c cùng các phòng ch c năng đớ ớ ọ ố ứ ượ ctrang b các phị ương ti n d y h c hi n đ i. Khuôn viên, c nh quan c a trệ ạ ọ ệ ạ ả ủ ường r ngộ rãi, thoáng mát, đ ch cho h c sinh h c t p, vui ch i và ngày càng khang trang, s ch,ủ ỗ ọ ọ ậ ơ ạ
đ p. ẹ
1.1.2 Ch t l ấ ượ ng giáo d c và k t qu các h i thi đ t đ ụ ế ả ộ ạ ượ c trong nh ng năm qua ữ
Năm h c 20172018: 100 % h c sinh hoàn thành chọ ọ ương trình l p h c, môn h cớ ọ ọ
100% h c sinh hoàn thành chọ ương trình ti u h cể ọ
Trang 4107 h c sinh đọ ược khen 1 m t và ti n b trong h c t pặ ế ộ ọ ậ
Toàn trường có 185 em được khen, t l 79,7 %ỉ ệNăm h c 20182019: 100 % h c sinh hoàn thành chọ ọ ương trình l p h c, môn h cớ ọ ọ
100% h c sinh hoàn thành chọ ương trình ti u h cể ọ
95 h c sinh đọ ược khen toàn di n c 3 m tệ ả ặ
107 h c sinh đọ ược khen 1 m t và ti n b trong h c t pặ ế ộ ọ ậ
Toàn trường có 202 em được khen, t l 80,5 %ỉ ệ
K t qu các h i thi h c sinh năng khi u Vi t ch đ p, OTE, TDTT c pế ả ộ ọ ế ế ữ ẹ ấ Huy n, c p T nh trong nh ng năm qua:ệ ấ ỉ ữ
Năm h cọ Gi i Nh tả ấ Gi i Nhìả Gi i Baả Gi i KKả T ng sổ ố
C pấ
20162017 11 9 0 2 GV m i đớ ược công nh nậ20172018 11 9 0 GV đ t c a các năm trạ ủ ước
20182019 13 11 0 2 GV m i đớ ược công nh n ậ
1.2. Th c tr ng đánh giá thự ạ ường xuyên h c sinh c a giáo viên đ n v ọ ủ ở ơ ị
1.2.1 u đi m: Ư ể
Thông t 22 ra đ i đã đư ờ ược đa s cán b qu n lý, giáo viên đón nh n m t cáchố ộ ả ậ ộ
h h i b i nó đã có nh ng đi u ch nh đ phù h p v i th c ti n ồ ở ở ữ ể ỉ ể ợ ớ ự ễ t o đi u ki n đánhạ ề ệ giá ho t đ ng h c t p, năng l c, ph m ch t c a h c sinh rõ nét h nạ ộ ọ ậ ự ẩ ấ ủ ọ ơ , gi m áp l c ghiả ự chép, h s c a giáo viên.ồ ơ ủ
Cán b qu n lý, giáo viên c t cán độ ả ố ược tham gia các l p t p hu n v nâng caoớ ậ ấ ề năng l c đánh giá thự ường xuyên cho h c sinh theo Thông t 22/2016 c a S giáo d c,ọ ư ủ ở ụ Phòng giáo d c. Và đã th c hi n tri n khai t i trụ ự ệ ể ạ ường cho 100% giáo viên trong đ nơ
v ị
Trang 5Ph huynh h c sinh cũng đã d n quen v i vi c đánh giá qua Thông t 30 nênụ ọ ầ ớ ệ ư
v i nh ng n i dung s a đ i, b sung c a Thông t 22 đã ph n nào làm cho phớ ữ ộ ử ổ ổ ủ ư ầ ụ huynh h c sinh yên tâm h n, tin tọ ơ ưởng th y cô h n, đi u đó cũng góp ph n làm gi mầ ơ ề ầ ả
áp l c v i h c sinh v i giáo viên h n.ự ớ ọ ớ ơ
Giáo viên và ph huynh h c sinh quan tâm đ n h c sinh nhi u h n, h c sinhụ ọ ế ọ ề ơ ọ
được phát tri n m t cách toàn di n, tăng s g n k t gi a gia đình v i nhà trể ộ ệ ự ắ ế ữ ớ ường. Trong đánh giá không có s phân bi t h c sinh gi i, khá, trung bình, y u nên các emự ệ ọ ỏ ế không b m c c m và áp l c v đi m s ị ặ ả ự ề ể ố
Giáo viên v c b n đã n m đề ơ ả ắ ược các nguyên t c, các kĩ thu t và phắ ậ ương pháp cũng nh các công c th c hi n đánh giá thư ụ ự ệ ường xuyên h c sinh, v n d ng vào quáọ ậ ụ trình gi ng d y giáo d c khá linh ho t. ả ạ ụ ạ
1.2.2 H n ch ạ ế
Bên c nh nh ng thu n l i nêu trên, khi th c hi n đánh giá thạ ữ ậ ợ ự ệ ường xuyên h cọ sinh theo Thông t 22 cũng còn m t s khó khăn, h n ch nh sau:ư ộ ố ạ ế ư
Thông t 22 không b t bu c giáo viên ph i thư ắ ộ ả ường xuyên ghi l i nh n xét vàoờ ậ
v h c sinh v i m c đích là đ gi m áp l c v ghi chép cho giáo viên nh ng d n đ nở ọ ớ ụ ể ả ự ề ư ẫ ế
m t s giáo viên có t tộ ố ư ưởng nh n xét cho có, th nh tho ng ghi m t vài nh n xétậ ỉ ả ộ ậ chung chung, không t v n giúp đ h c sinh d n đ n hi u qu đánh giá thư ấ ỡ ọ ẫ ế ệ ả ườ ngxuyên không cao
M t s giáo viên ch a n m ch c các nguyên t c, các kĩ thu t cũng nh cácộ ố ư ắ ắ ắ ậ ư
phương pháp đánh giá thường xuyên h c sinh. S d ng các công c h tr đánh giáọ ử ụ ụ ỗ ợ
ch a hi u qu , thi u tính khoa h c, sáng t o. Ho c đã n m đư ệ ả ế ọ ạ ặ ắ ược thì vi c v n d ngệ ậ ụ vào th c t ch a linh ho t, ch a sáng t o và hi u qu ch a cao.ự ế ư ạ ư ạ ệ ả ư
Công tác qu n lý, giám sát vi c đánh giá thả ệ ường xuyên ch a ch t ch , ch aư ặ ẽ ư
hi u qu , ch a có các bi n pháp giúp đ , hệ ả ư ệ ỡ ướng d n giáo viên th c hi n.ẫ ự ệ
M t s ph huynh h c sinh v n không thích nh n xét b ng l i vì cho r ngộ ố ụ ọ ẫ ậ ằ ờ ằ
nh n xét nh v y không bi t con em mình đ t m c đ c th nào nên ch a quanậ ư ậ ế ạ ở ứ ộ ụ ể ư tâm nhi u đ n vi c nh n xét, ch a khuy n khích đề ế ệ ậ ư ế ược cha m h c sinh tham giaẹ ọ đánh giá cùng th y cô.ầ
2.2.3 Nguyên nhân:
Trang 6Đ i ngũ giáo viên tuy nhi t tình nh ng v n còn ch a th c s linh ho t đ i m iộ ệ ư ẫ ư ự ự ạ ổ ớ trong công tác ki m tra, đánh giá k t qu h c t p c a h c sinh. ể ế ả ọ ậ ủ ọ
Khi đánh giá thường xuyên, m t s giáo viên ch a bi t cách phân hóa đ iộ ố ư ế ố
tượng h c sinh. L i nh n xét đánh giá thọ ờ ậ ường xuyên c a giáo viên còn mang tính ch tủ ấ chung chung, thi u c th và ch a có tính đ ng viên, khích l h c sinh. ế ụ ể ư ộ ệ ọ
M t s giáo viên đã l n tu i ng i đ i m i, ng i thay đ i nên ít ch u nghiên c uộ ố ớ ổ ạ ổ ớ ạ ổ ị ứ các kĩ thu t, các phậ ương pháp, các công c h tr đánh giá do v y khi th c hi n thìụ ỗ ợ ậ ự ệ
K t qu kh o sát th c t kĩ năng th c hi n đánh giá thế ả ả ự ế ự ệ ường xuyên h cọ sinh c a giáo viên trong đ n v : ủ ơ ị
Số giáo viên có kĩ năng t t trong vi c áp d ng các ph ng pháp, các kĩ thu t,ố ệ ụ ươ ậ các công c h tr đánh giá thụ ỗ ợ ường xuyên h c sinh trong quá trình d y h c: 3/15, TL:ọ ạ ọ 20,0%
S giáo viên có kĩ năng khá trong vi c áp d ng các phố ệ ụ ương pháp, các kĩ thu t,ậ các công c h tr đánh giá thụ ỗ ợ ường xuyên h c sinh trong quá trình d y h c: 5/15, TL:ọ ạ ọ 33,3%
S giáo viên còn lúng túng trong trong vi c áp d ng các phố ệ ụ ương pháp, các kĩ thu t, các công c h tr đánh giá thậ ụ ỗ ợ ường xuyên h c sinh trong quá trình d y h c:ọ ạ ọ 7/15, TL:46,7%
Trước th c tr ng này, vi c tìm ra các bi n pháp ch đ o nh m nâng cao năngự ạ ệ ệ ỉ ạ ằ
l c cho giáo viên v th c hi n đánh giá thự ề ự ệ ường xuyên h c sinh theo Thông t 22/2016ọ ư luôn là trách nhi m và vi c làm c n thi t c a ngệ ệ ầ ế ủ ười cán b qu n lý trộ ả ường h c đ iọ ố
v i vi c th c hi n m c tiêu giáo d c c a nhà trớ ệ ự ệ ụ ụ ủ ường.
2. M T S BI N PHÁP CH Đ O GIÁO VIÊN NÂNG CAO NĂNG L CỘ Ố Ệ Ỉ Ạ Ự ĐÁNH GIÁ THƯỜNG XUYÊN H C SINH THEO THÔNG T 22/2016 Ọ Ư Ở
TRƯỜNG TI U H C.Ể Ọ
Trang 7Th c hi n t t đ i m i ki m tra, đánh giá s t o đ ng l c thúc đ y đ i m iự ệ ố ổ ớ ể ẽ ạ ộ ự ẩ ổ ớ
phương pháp d y h c, góp ph n nâng cao ch t lạ ọ ầ ấ ượng giáo d c trong nhà trụ ường. M tộ trong 2 hình th c ki m tra đánh giá là đánh giá thứ ể ường xuyên. Đánh giá thường xuyên
là ho t đ ng đánh giá di n ra trong ti n trình th c hi n ho t đ ng gi ng d y mônạ ộ ễ ế ự ệ ạ ộ ả ạ
h c, cung c p thông tin ph n h i cho giáo viên và h c sinh nh m m c tiêu c i thi nọ ấ ả ồ ọ ằ ụ ả ệ
ho t đ ng gi ng d y, h c t p.ạ ộ ả ạ ọ ậ Đ giúp giáo viên th c hi n t t nh n xét đánh giáể ự ệ ố ậ
thường xuyên k t qu h c t p c a h c sinh, tôi đã th c hi n m t s gi i pháp sau: ế ả ọ ậ ủ ọ ự ệ ộ ố ả
Gi i pháp 1: ả Quán tri t nâng cao nh n th c cho đ i ngũ v m c đích c aệ ậ ứ ộ ề ụ ủ đánh giá thường xuyên h c sinh.ọ
Trong quá trình ch đ o tri n khai th c hi n t i đ n v , ỉ ạ ể ự ệ ạ ơ ị tôi t p trung hậ ướng d nẫ
kĩ đ giáo viên th u hi u vể ấ ể i c đánh giá thệ ường xuyên h c sinh s k p th iọ ẽ ị ờ phát hi nệ
nh ng c g ng, ti n b c a h c sinh nh m đ ng viên, khích l và phátữ ố ắ ế ộ ủ ọ ằ ộ ệ hi n nh ngệ ữ khó khăn ch a th t vư ể ự ượt qua c a h c sinh đ hủ ọ ể ướng d n, giúpẫ đ , đ a ra nh n đ nhỡ ư ậ ị đúng nh ng u đi m n i b t và nh ng h n ch c a m iữ ư ể ổ ậ ữ ạ ế ủ ỗ h c sinh đ có gi i pháp k pọ ể ả ị
th i nh m nâng cao ch t lờ ằ ấ ượng, hi u qu ho tệ ả ạ đ ng h c t p, rèn luy n c a h c sinh,ộ ọ ậ ệ ủ ọ góp ph n th c hi n m c tiêu giáo d cầ ự ệ ụ ụ Ti u h c. ể ọ H c sinh ti u h c xây d ng ni mọ ể ọ ự ề tin, h ng thú h c đứ ọ ường trên c s nh ng l i nh n xét tr c ti p c a giáo viên trongở ở ữ ờ ậ ự ế ủ
nh ng tình hu ng b i c nh có ý nghĩa. Nh ng l i nh n xét tr c ti p, tích c c c aữ ố ố ả ữ ờ ậ ự ế ự ủ giáo viên đ i v i h c sinh ti u h c luôn có s c m nh t o d ng, nhân b n ni m tin,ố ớ ọ ể ọ ứ ạ ạ ự ả ề truy n c m h ng, nuôi dề ả ứ ưỡng h ng thú h c đứ ọ ường. Cho nên đánh giá thường xuyên không dùng đi m s mà s d ng nh ng nh n xét ch a đ y c m xúc tích c c s có l iể ố ử ụ ữ ậ ứ ầ ả ự ẽ ợ
h n cho s thúc đ y ho t đ ng h c t p, giúp phát tri n toàn di n nhân cách h c sinhơ ự ẩ ạ ộ ọ ậ ể ệ ọ
ti u h c.ể ọ
Trước đây, vi c dùng đi m s đ đánh giáệ ể ố ể thường xuyên đã gây không ít áp l cự cho c h c sinh và ph huynh. Gi đây, quyả ọ ụ ờ đ nh đánh giá thị ường xuyên b ng nh nằ ậ xét không ch nh m vào k t qu màỉ ằ ế ả còn đ ng viên, khuy n khích h c sinh phát huyộ ế ọ
h t kh năng c a mình, h c sinh bi t các em sai đâu, vì sao sai và bi t cách kh cế ả ủ ọ ế ở ế ắ
ph c, s a ch a. ụ ử ữ Thông t 22 quy đ nh: giáo viên dùng l i nói ch ra cho h c sinh bi tư ị ờ ỉ ọ ế
được ch đúng, ch a đúng và cách s a ch a; vi t nh n xét vào v ho c s n ph mỗ ư ử ữ ế ậ ở ặ ả ẩ
h c t p c a h c sinh khi c n thi t, có bi n pháp c th giúp đ k p th i ọ ậ ủ ọ ầ ế ệ ụ ể ỡ ị ờ
Trang 8Vi c đánh giá thệ ường xuyên b ng nh n xét s giúp h c sinh có khằ ậ ẽ ọ ả năng tự
nh n xét, rút kinh nghi m và tham gia nh n xét, t h c, t đi u ch nhậ ệ ậ ự ọ ự ề ỉ cách h c; giaoọ
ti p, h p tác, có h ng thú h c t p và rèn luy n đ ti n b Vi cế ợ ứ ọ ậ ệ ể ế ộ ệ đánh giá thườ ngxuyên b ng nh n xét đ cha m h c sinh ho c ngằ ậ ể ẹ ọ ặ ười giám hộ có đi u ki n tham giaề ệ
nh n xét, đánh giá quá trình và k t qu h c t p, quáậ ế ả ọ ậ trình phát tri n năng l c, ph mể ự ẩ
ch t c a con em mình, t đó tích c c h p tácấ ủ ừ ự ợ v i nhà trớ ường trong các ho t đ ng giáoạ ộ
d c.ụ
Ngoài ra, trong quá trình h c còn chú tr ng đ n vi c h c sinh t đánh giá l nọ ọ ế ệ ọ ự ẫ nhau, cha mẹ h c sinh cũng tham gia đánh giá. V i cách làm này s góp ph n làm tăngọ ớ ẽ ầ
s g nự ắ k t gi a gia đình v i nhà trế ữ ớ ường trong giáo d c h c sinh. Đây là m t bụ ọ ộ ướ c
ti nế quan tr ng c a ngành giáo d c trong vi c ki m tra, đánh giá ch t lọ ủ ụ ệ ể ấ ượng h cọ sinh. Vi c nh n xét s ti n b , thành công trong h c t p c a h c sinh s mang l iệ ậ ự ế ộ ọ ậ ủ ọ ẽ ạ
h ngứ thú, ni m vui cho các em. M t khác, khi đánh giá b ng nh n xét, giáo viên sề ặ ằ ậ ẽ
g nầ gũi, sâu sát và hi u h c sinh h n. Đ c bi t, chúng ta không th so sánh em nàyể ọ ơ ặ ệ ể
v iớ em khác vì đi u ki n h c t p hay kh năng ti p thu c a các em.ề ệ ọ ậ ả ế ủ
Khi đ i ngũ nh n th c độ ậ ứ ược các n i dung c t lõi trong đánh giá h c sinh nhộ ố ọ ư trên thì h s tin tọ ẽ ưởng h n, th c hi n có trách nhi m h n.ơ ự ệ ệ ơ
Gi i pháp 2: Hả ướng d n giáo viên sẫ ử ụ d ng linh ho t m t s phạ ộ ố ương pháp
và kĩ thu t đánh giá thậ ường xuyên h c sinh trong quá trình d y h c.ọ ạ ọ
Thông t 22 quy đ nh:ư ị Đánh giá thường xuyên là đánh giá trong quá trình h cọ
t p, rèn luy n v ki n th c, kĩ năng, thái đ và m t s bi u hi n năng l c, ph mậ ệ ề ế ứ ộ ộ ố ể ệ ự ẩ
ch t c a h c sinh, đấ ủ ọ ược th c hi n theo ti n trình n i dung c a các môn h c và cácự ệ ế ộ ủ ọ
ho t đ ng giáo d c ạ ộ ụ Đánh giá thường xuyên cung c p thông tin ph n h i cho giáoấ ả ồ viên và h c sinh nh m h tr , đi u ch nh k p th i, thúc đ y s ti n b c a h c sinhọ ằ ỗ ợ ề ỉ ị ờ ẩ ự ế ộ ủ ọ theo m c tiêu giáo d c ti u h c.ụ ụ ể ọ
Đ làm t t công tác đánh giá thể ố ường xuyên, người giáo viên c n th c hi n cácầ ự ệ
ho t đ ng quan sát, theo dõi, trao đ i, ki m tra, nh n xét, t v n, hạ ộ ổ ể ậ ư ấ ướng d n, đ ngẫ ộ viên h c sinh. Các ho t đ ng này nó có m i quan h tọ ạ ộ ố ệ ương h , bi n ch ng v i nhau,ỗ ệ ứ ớ
ho t đ ng này h tr cho ho t đ ng kia và ngạ ộ ỗ ợ ạ ộ ượ ạc l i. Trong đó, ho t đ ng nh n xétạ ộ ậ
c a giáo viên vô cùng quan tr ng. Đi u tôi đ c bi t chú tr ng khi t p hu n cho đ iủ ọ ề ặ ệ ọ ậ ấ ộ ngũ 2 v n đ :ấ ề
Trang 9Th nh t: Các nhóm phứ ấ ương pháp và kĩ thu t thậ ường được s d ng trongử ụ đánh giá thường xuyên
Th hai: Làm th nào đ giáo viên bi t cách đánh giá thứ ế ể ế ường xuyên b ngằ
nh ng nh n xét tích c c?ữ ậ ự
V n đ th nh t : Tấ ề ứ ấ ương ng v i m i phứ ớ ỗ ương pháp là m t s kĩ thu t nh tộ ố ậ ấ
đ nh. Các nhóm phị ương pháp và kĩ thu t thậ ường đượ ử ục s d ng trong đánh giá thườ ngxuyên trong quá trình d y h c bao g m:ạ ọ ồ
+ Phương pháp Quan sát >Kĩ thu t : S d ng thang đo; ghi chép ng n; ghi chépậ ử ụ ắ các s ki n thự ệ ường nh t; s d ng b ng ki m; s d ng phi u đánh giá ậ ử ụ ả ể ử ụ ế
+ Phương pháp V n đáp >Kĩ thu t : Đ t câu h i và tr l i câu h i; nh n xét b ngấ ậ ặ ỏ ả ờ ỏ ậ ằ
l i; trình bày mi ng; tôn vinh k t qu h c t p.ờ ệ ế ả ọ ậ
+ Phương pháp Vi t > Kĩ thu t: Vi t nhanh; Vi t nh n xét; vi t l i bình/suyế ậ ế ế ậ ế ờ
ng m; vi t bài thu ho ch /t p san; h s h c t p; d án h c t p; vi t th ki m traẫ ế ạ ậ ồ ơ ọ ậ ự ọ ậ ế ẻ ể+ Phương pháp Tích h p>Kĩ thu t : Phân tích, ph n h i; Phi u ki m tra; X líợ ậ ả ồ ế ể ử tình hu ng; Th c hành, thí nghi m; đ nh hố ự ệ ị ướng h c t p, trò ch i,… ọ ậ ơ
Tùy thu c vào phân môn, môn, bài d y, đ i tộ ạ ố ượng h c sinh đ l a ch n cácọ ể ự ọ
phương pháp và kĩ thu t đánh giá cho phù h p.ậ ợ
V n đ th hai: Làm th nào đ giáo viên bi t cách đánh giá thấ ề ứ ế ể ế ường xuyên
b ng nh ng nh n xét tích c c? Đây có th coi là v n đ c t lõi, tr ng tâm, là v n đằ ữ ậ ự ể ấ ề ố ọ ấ ề
có nh hả ưởng tích c c nh t đ n vi c th c hi n c a giáo viên.ự ấ ế ệ ự ệ ủ
Theo các chuyên gia giáo d c: l i nói nh hụ ờ ả ưởng đ n suy nghĩ, l i nói nhế ờ ẹ nhàng, tâm tình, không chê bai, mi t th , th hi n ni m tin tích c c c a giáo viên vàoệ ị ể ệ ề ự ủ
kh năng c a t ng h c sinh s thúc đ y s n l c c g ng t o d ng ni m tin tíchả ủ ừ ọ ẽ ẩ ự ỗ ự ố ắ ạ ự ề
c c h c sinh. Nh ng l i nh n xét khô khan, c ng nh c mang tính tiêu c c c a giáoự ở ọ ữ ờ ậ ứ ắ ự ủ viên nh hả ưởng x u, có th làm m t ni m tin c a h c sinh vào b n thân, th m chíấ ể ấ ề ủ ọ ả ậ làm thui ch t h ng thú h c độ ứ ọ ường c a h c sinh. V tâm lý giáo d c, kh c sâu vào tâmủ ọ ề ụ ắ
h n h c sinh không th là nh ng câu nh n xét m u, nh ng con d u, nh ng hình kh cồ ọ ể ữ ậ ẫ ữ ấ ữ ắ
vô h n, mà ph i là nh ng l i tâm tình c a giáo viên, th hi n s quan tâm và tình yêuồ ả ữ ờ ủ ể ệ ự
thương th c s , th hi n s th u hi u h c trò trong nh ng tình hu ng, ng c nhự ự ể ệ ự ấ ể ọ ữ ố ữ ả thích h p. Đánh giá b ng nh n xét chính là quá trình trao đ i gi a cô và trò, cũngợ ằ ậ ổ ữ chính là nh ng l i tâm tình, đ nh hữ ờ ị ướng, g i m giúp h c sinh n y sinh các ý tợ ở ọ ả ưởng…
Trang 10Đi u quan tr ng quá trình trao đ i gi a cô, trò nh th giúp h c sinh t o d ng ni mề ọ ổ ữ ư ế ọ ạ ự ề tin, nuôi dưỡng h ng thú h c t p, thúc đ y s n l c vứ ọ ậ ẩ ự ỗ ự ượt khó… đi u này kích ho tề ạ
s phát tri n nhân cách t t h n nhi u l n đánh giá b ng cho đi m, vì cho đi m ph iự ể ố ơ ề ầ ằ ể ể ả tuân th nguyên t c chính xác, khách quan. Khi cho đi m h c sinh ch nh đ n đi mủ ắ ể ọ ỉ ớ ế ể
s , ít chú ý đ n nh n xét…Có l ch nh ng ai hi u rõ m c đích c a đánh giá giáo d cố ế ậ ẽ ỉ ữ ể ụ ủ ụ
m i th y rõ đánh giá thớ ấ ường xuyên b ng nh n xét quan tr ng nh th nào. Do v yằ ậ ọ ư ế ậ đòi h i m i giáo viên ph i h c h i đ làm ch kĩ năng đánh giá thỏ ỗ ả ọ ỏ ể ủ ường xuyên h cọ sinh
Tôi thường hướng d n giáo viên đánh giá thẫ ường xuyên b ng nh ng nh n xétằ ữ ậ tích c c đ t o d ng môi trự ể ạ ự ường h c t p giàu tọ ậ ương tác, kích ho t s c g ng, nạ ự ố ắ ỗ
l c m i h c sinh, giúp t ng h c sinh đ u có c h i th hi n mình, tích c c khámự ở ỗ ọ ừ ọ ề ơ ộ ể ệ ự phá ki n th c, đế ứ ược tr i nghi m đ t o ra s thay đ i v ki n th c, kĩ năng, thái đả ệ ể ạ ự ổ ề ế ứ ộ
k c h ng thú, ni m tin, giúp h c sinh bi t cách làm gì đ c i thi n thành tích h cể ả ứ ề ọ ế ể ả ệ ọ
t p, đ thành công trong cu c s ng. Nh ng l i nh n xét nh : “Cô r t thích câu tr l iậ ể ộ ố ữ ờ ậ ư ấ ả ờ
c a em; hôm nay em làm cô r t ng c nhiên, cô c m th y t hào v em”… Ho củ ấ ạ ả ấ ự ề ặ
nh ng l i nói nh nhàng, nh n xét tích c c nh : “Em có kh năng ; các b n trongữ ờ ẹ ậ ự ư ả ạ
l p tin tớ ưởng em…; cô r t tin tấ ưởng em…; cô tin là em làm được… ch là em ch aỉ ư
t p trung; em hãy ki m tra l i xem cách làm c a em có gì khác v i các b n?; em cóậ ể ạ ủ ớ ạ suy nghĩ hay cách làm nào khác hãy chia s v i các b n trong nhóm?; em hãy xem xétẻ ớ ạ
s vi c m t góc nhìn khác đ có nh ng ý tự ệ ở ộ ể ữ ưởng m i”… chính là nh ng l i nh nớ ữ ờ ậ xét tràn đ y c m xúc tích c c. Đây chính là nh ng h t gi ng tâm h n đầ ả ự ữ ạ ố ồ ược gieo vào trí não tu i th , chúng có giá tr h n b t c đi m mổ ơ ị ơ ấ ứ ể ười nào, vì đây là nh ng dữ ưỡ ng
ch t, nuôi dấ ưỡng h ng thú h c đứ ọ ường, t o d ng, nhân b n ni m tin.ạ ự ả ề
Tóm l i, m i l i nh n xét c a giáo viên ph i luôn là nh ng thông đi p ch đ yạ ỗ ờ ậ ủ ả ữ ệ ở ầ
c m xúc tích c c, có kh năng “ch m t i trái tim” m i giúp thúc đ y ho t đ ng h cả ự ả ạ ớ ớ ẩ ạ ộ ọ
t p, phát tri n nhân cách h c sinh.ậ ể ọ
Gi i pháp 3. Hả ướng d n giáo viên n m ch c quy trình đánh giá thẫ ắ ắ ường xuyên h c sinhọ
Viêc đánh giá tḥ ường xuyên h c sinh ti u h c đọ ể ọ ược th hi n qua 4 giai đo n:ể ệ ạ Thu th p thông tinậ ; X lí thông tinử ; Ra quy t đ nhế ị và Đ nh hị ướng, đi u ch nhề ỉ
Th nh t: Thu th p thông tinứ ấ ậ
Trang 11Thông thường đ đánh giá thể ường xuyên h c sinh m t cách chính xác, giáo viênọ ộ
ph i b t đ u t vi c thu th p thông tin qua: Quan sát hành vi, l i nói c a c a h cả ắ ầ ừ ệ ậ ờ ủ ủ ọ sinh; V n đáp; ấ Nghiên c u k t qu , s n ph m ho t đ ng c a ứ ế ả ả ẩ ạ ộ ủ h c sinh; ọ Nghe h c sinhọ trình bày k t qu , s n ph m h c t pế ả ả ẩ ọ ậ và liên h , ph i h p các l c lệ ố ợ ự ượng giáo d c.ụ
Th hai: ứ X lí thông tinử
Sau khi thu th p đậ ược các thông tin, giáo viên th c hi n x lý thông tin qua cácự ệ ử
bước: Xác nh n, ghi nh n bi u hi n hành vi, k t qu ho t đ ng, h c t p c a h cậ ậ ể ệ ế ả ạ ộ ọ ậ ủ ọ sinh; Đ i chi u k t qu c a ố ế ế ả ủ h c sinhọ v i m c tiêu c a ho t đ ng, bài h cớ ụ ủ ạ ộ ọ và phát
hi n l i, sai sót, h n ch hay k t qu tích c c c a ệ ỗ ạ ế ế ả ự ủ h c sinhọ
k đ là đỹ ề ược 10 đi m r i”, “Ti c quá, l n sau c n th n h n”,…ể ồ ế ầ ẩ ậ ơ
Th t : Đ nh hứ ư ị ướng và đi u ch nhề ỉ
Giáo viên tr c ti p ch ra cách, giúp h c sinh s a l i; G i ý cho h c sinh t s a,ự ế ỉ ọ ử ỗ ợ ọ ự ử
kh c ph c l i; Khuy n khích h c sinh giúp nhau s a l i; Liên h v i gia đình đ giúpắ ụ ỗ ế ọ ử ỗ ệ ớ ể
h c sinh s a l i và Ki m tra, giám sát, thu th p thông tin v vi c h c sinh s a l i.ọ ử ỗ ể ậ ề ệ ọ ử ỗ
Nh v y, đ th c hi n t t vi c đánh giá thư ậ ể ự ệ ố ệ ường xuyên h c sinh, giáo viên c nọ ầ
n m ch c quy trình đánh giá và ph i đ m b o tính linh ho t, tính chính xác trong vi cắ ắ ả ả ả ạ ệ đánh giá h c sinh. ọ
Gi i pháp 4. Hả ướng d n giáo viên s d ng h p lý các công c h trẫ ử ụ ợ ụ ỗ ợ đánh giá thường xuyên h c sinh.ọ
Trong quá trình ch đ o tri n khai t p hu n cho giáo viên v th c hi n đánh giáỉ ạ ể ậ ấ ề ự ệ
h c sinh theo Thông t 22, tôi luôn chú ý họ ư ướng d n cho giáo viên cách s d ng h pẫ ử ụ ợ
lý các công c h tr đánh giá thụ ỗ ợ ường xuyên h c sinh. Các công c h tr trong đánhọ ụ ỗ ợ giá bao g m: Phi u quan sát; Thang đo; B ng ki m; Th /phi u ki m tra; Phi u đánhồ ế ả ể ẻ ế ể ế giá tiêu chí; Phi u h i; H s h c t p; Câu h i v n đáp Tùy theo m i bài h c, m iế ỏ ồ ơ ọ ậ ỏ ấ ỗ ọ ỗ môn h c c th và tùy trình đ h c sinh đ s d ng các công c h tr đánh giá choọ ụ ể ộ ọ ể ử ụ ụ ỗ ợ phù h p.ợ
Trang 12Ví d : S d ng ụ ử ụ Thang đo đ đánh giá kĩ năng ch dãy núi trên lể ỉ ược đ , b n đồ ả ồ bài Dãy Hoàng Liên S n ( Đ a lí l p 4)
M c 2ứ
Tìm đúng dãy núi trên b n đả ồ ; thao tác ch ch a th t ỉ ư ậđúng (VD: ch ỉkhông h t dãy núi, ế
ch dãy núi trên b n đ ỉ ả ồ(VD : ch vào m t đi m ỉ ộ ể
ho c ch vào ch tên dãy ặ ỉ ữnúi)
2 M i gia đình ch đỗ ỉ ược sinh 2 con
3 Gia đình giàu có th có nhi u conể ề
4 Hi n nay dân s Vi t Nam đông nên nh ngệ ố ệ ữ
c p v ch ng m i cặ ợ ồ ớ ưới không nên sinh con
5 Ở ả c nông thôn và thành ph đ u ph i th cố ề ả ự
hi n công tác k ho ch hóa gia đìnhệ ế ạ
Ví d : S d ng ụ ử ụ phi u đánh giá theo tiêu chí ế đ đánh giá kĩ năng thu th p vàể ậ
x lí thông tin c a h c sinh, c th thu th p tranh nh v cây ăn qu và cây côngử ủ ọ ụ ể ậ ả ề ả nghi p trung du B c B bài Trung du B c B ( Đ a lý l p 5)ệ ở ắ ộ ở ắ ộ ị ớ