Mục đích của sáng kiến này là hình thành và xây dựng các biểu tượng về chữ viết, giúp các em hiểu và ghi nhớ được hình dáng, kích thước, qui trình viết từng chữ cái. Các hiểu biết này giúp các em viết chữ một cách tự giác. Nhờ vậy kết quả học tập sẽ nhanh và chắc chắn hơn
Trang 1A PHẦN MỞ ĐẦU
I LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Năm đầu tiên cắp sách đến trường, trẻ vô cùng bỡ ngỡ với việc chuyển động chủ đạo từ vui chơi sang học tập Trong giờ học Tiếng Việt, trẻ phải thực hành: nghe, nói, đọc và viết Những nét chữ đầu tiên được các thầy cô lớp 1 chăm chút, nắn nót cầm tay từng em viết trong khuôn khổ ô ly dọc, ngang cẩn thận Từng khoảng cách, từng độ cao, từng nét chữ, điểm đặt bút, dừng bút,… đều được hướng dẫn thực hiện rất chính xác Nhưng bắt đầu từ học kì 2 lớp 1 trở lên, khi vận dụng các chữ, các từ, các câu vào một đoạn văn, một bài học dài hơn, với số lượng môn học nhiều hơn đã khiến cho các em có phần lúng túng và chữ viết bắt đầu thiếu sự cẩn thận, nắn nót, chính xác Đây chính là nỗi lo âu của các bậc phụ huynh có quan tâm đến vấn đề này, và là niềm trăn trở không nhỏ của thầy cô dạy cấp tiểu học
Sau nhiều lần ban hành những qui định về thay đổi chữ viết ở Tiểu học, nay chương trình lại quay về với mẫu chữ mềm mại, thanh gọn như trước kia nhằm giúp học sinh viết chữ đẹp và có thẩm mỹ hơn Tuy nhiên, sau mỗi lần thay đổi như vậy có những điều làm được và có những điều chưa làm được Điều chưa làm được là thực trạng chữ viết của học sinh hiện nay còn xấu và thiếu chính xác Các
em còn viết sai, viết quá chậm hoặc có những học sinh viết nhanh, học giỏi nhưng chữ viết quá xấu, trình bày không sạch sẽ, rõ ràng Điều đó ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng học Tiếng Việt nói riêng và các môn học khác nói chung Dạy học
ở lớp 1 tôi nhận thấy Tập viết là một trong những phân môn có tầm quan trọng đặc biệt Việc rèn kĩ năng viết cho học sinh, nhất là học sinh ở các lớp đầu cấp tiểu học lại càng quan trọng hơn Vì vậy, tôi đã đi sâu vào học hỏi, rút kinh nghiệm qua những năm giảng dạy tìm ra những biện pháp giúp học sinh viết chữ đẹp hơn, sạch hơn và cẩn thận hơn, nhằm nâng cao chất lượng chữ viết cho học sinh
Trang 2II.MỤC TIÊU VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI:
1 Mục tiêu:
Hình thành và xây dựng các biểu tượng về chữ viết, giúp các em hiểu và ghi nhớ
được hình dáng, kích thước, qui trình viết từng chữ cái Các hiểu biết này giúp các
em viết chữ một cách tự giác Nhờ vậy kết quả học tập sẽ nhanh và chắc chắn hơn
III ĐỐI TƢỢNG NGHIÊN CỨU:
Các biện pháp để rèn viết cho học sinh lớp một đạt hiệu quả
IV NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU:
Đề tài tự xác định những nhiệm vụ nghiên cứu sau:
1 Cơ sở lí luận của đề tài
2 Tìm hiểu thực trạng về biện pháp để rèn viết cho học sinh lớp một đạt hiệu quả
ở Trường Tiểu học Minh Thạnh
3 Đưa ra những phương pháp hữu hiệu để rèn viết cho học sinh lớp một đạt hiệu
quả nhằm nâng cao chất lượng toàn diện cho học sinh lớp một
Trang 3B NỘI DUNG:
I CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI:
Tập viết là một trong những phân môn có tầm quan trọng đặc biệt ở tiểu học,
nhất là đối với các lớp đầu cấp Phân môn Tập viết trang bị cho học sinh bộ chữ La
tinh và những yêu cầu về kĩ thuật để sử dụng bộ chữ cái này trong học tập và giao
tiếp Với ý nghĩa này Tập viết không những có quan hệ mật thiết tới chất lượng
học tập của các môn học khác mà còn góp phần rèn luyện một trong những kỉ năng
hàng đầu của việc học Tiếng Việt trong nhà trường – kỹ năng chữ viết Nếu viết
đúng, viết đẹp, tốc độ nhanh thì học sinh có điều kiện ghi chép bài học tốt, nhờ vậy
kết quả học tập sẽ cao hơn Viết xấu, chậm sẽ ảnh hưởng không nhỏ tới chất lượng
học tập
Mặt khác Tập viết là phân môn có tính chất thực hành Tính chất thực hành có
mục đích của việc dạy học tập viết cũng góp phần khẳng định vị trí quan trọng của
phân môn này ở trường tiểu học
Ngoài ra Tập viết còn góp phần quan trọng vào việc rèn luyện cho học sinh
những phẩm chất đạo đức tốt như tính cẩn thận, tính kỉ luật và năng khiếu thẩm
mỹ
II CƠ SỞ THỰC TIỄN:
Năm học 2017 – 2018, tôi được Ban Giám Hiệu phân công dạy lớp 1/3 Đây là
lớp học các em bắt đầu làm quen với việc học viết chữ theo mẫu Chính vì vậy, chữ
viết các em đa số còn chưa đúng mẫu chữ, chưa đẹp và chưa đều nét Toàn lớp có
39 em sau khi các em chuyển sang giai đoạn viết chữ nhỏ thì lớp có 15 em viết chữ
rõ nét Số còn lại, chữ viết của các em không đúng độ cao của con chữ, chữ quá to
hoặc quá nhỏ, viết không đều nét và không được đẹp
Từ hoàn cảnh thực tế, bản thân tôi đã cố gắng nghiên cứu tìm mọi biện pháp
thích hợp nhằm rèn chữ viết cho học sinh đạt được mục tiêu tối thiểu; chữ viết
đúng mẫu, đều nét, đúng khoảng cách và nối chữ đúng qui định
III THỰC TRẠNG NGHIÊN CỨU:
1 Thuận lợi:
Trang 4- Cơ sở vật chất của trường được trang bị rất tốt: bàn ghế đúng qui cách, kích
thước phù hợp với học sinh lớp 1, bảng chống lóa, đèn, quạt đầy đủ đảm bảo đủ
ánh sáng, thoáng mát cho học sinh
- Mỗi giáo viên được trang bị một bộ chữ dạy Tập viết Giáo viên được tham dự
những chuyên đề về Tập viết và tham gia các cuộc thi Viết chữ đẹp,… để học hỏi
và trau dồi kiến thức, kinh nghiệm giảng dạy
- Nội dung các bài Tập viết rõ ràng, phù hợp và cụ thể Đặc biệt, học sinh còn
được luyện thêm về cách viết chữ nghiêng
2 Khó khăn:
- Lớp 1 / 3 có 39 học sinh, trong đó có 20 nữ, thuộc trường học hai buổi/ ngày,
nên học sinh không có điều kiện luyện viết thêm do còn phải dạy các môn học
khác, buổi hai các em phải phụ đạo thêm môn các em còn chưa hoàn thành hay bồi
dưỡng nâng cao them cho các em
- Cách cầm bút và tư thế ngồi của học sinh đa số chưa đúng quy cách
- Vở Luyện chữ của học sinh giấy bị nhòe mực khi học sinh sử dụng bút máy
- Trình độ học sinh không đồng đều nên gặp nhiều khó khăn trong việc kèm các
em học nhất là môn Tập viết
- Đa số phụ huynh vùng nông thôn ít quan tâm đến việc học tập của con em,
nhất là còn quan niệm về viết chữ đẹp là do có hoa tay hay do năng khiếu bẩm sinh
nên không đòi hỏi con viết chữ đẹp Phụ huynh chưa nắm vững mẫu chữ, không
theo dõi phần rèn chữ cho con em ở nhà
IV CÁC BIỆN PHÁP GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:
1 Phân loại học sinh:
Việc phân loại học sinh là bước đầu tiên để giáo viên có cơ sở rèn cho học sinh
chữ viết Sau khi học sinh bước vào học kì II tôi tiến hành kiểm tra vở viết của các
em và chấm điểm giữ vở sạch - viết chữ đẹp cho từng em rồi tiến hành phân loại
theo thang điểm A – B - C Trên cơ sở khảo sát, phân loại học sinh, tôi lập chương
trình rèn chữ viết cho học sinh, để giúp đỡ các em viết đúng qui định hơn
Trang 5
Sau đây là bảng thống kê giữ vở sạch – viết chữ đẹp lớp 1/3 đầu học kì II năm
Kết quả kiểm tra ở trên tôi nhận thấy số lượng học sinh viết chữ xấu còn quá
nhiều, nghĩa là học sinh có điểm trung bình trở xuống Điều này cho thấy cần phải
có biện pháp để rèn chữ viết cho các em
2 Chuẩn bị:
* Đồ dùng học tập cho học sinh:
Ngay từ cuộc họp phụ huynh từ đầu năm, tôi đã thống nhất chung về việc chuẩn
bị đồ dùng học tập của học sinh trong lớp
- Tập vở: Toàn bộ sử dụng tập có kẻ 5 ô li dọc, ngang, giấy tốt không nhòe mực
- Bảng con: Có đường kẻ ô li, tránh sử dụng bảng làm bằng chất liệu mê ca
trắng, dùng bút dạ viết chữ có nhiều hạn chế: bảng trơn học sinh viết không chủ
động, mực ra đậm nhạt không đều, bút to quá cỡ tay học sinh,… chữ viết không
đẹp
- Viết mực: Sử dụng viết máy (có nét thanh, đậm càng tốt), mực tím Tuy nhiên
đa số phụ huynh thường cho học sinh sử dụng bút lông kim vì tiện lợi, rẻ tiền,…
nhưng màu mực và nét chữ không đẹp, không đồng bộ vì nhiều loại khác nhau
Trang 6Sau khi có kết quả kiểm tra tôi chọn một học sinh có chữ viết không rõ ràng, viết
không ngay hàng thẳng lối để tiến hành thử nghiệm Cứ mỗi buổi học vào giờ tập
viết, tôi dạy cho em được khái niệm về dòng kẻ, đường kẻ, tương đương với bao
nhiêu ô li? Đặt bút ở đường kẻ nào? Dừng bút ở đường kẻ nào? Chữ cái đó có mấy
nét? Tên gọi các nét? Vị trí dấu phụ và dấu thanh đặt ở đâu? Cách nối nét như thế
nào? Từ đó hình thành cho các em những biểu tượng về hình dáng, độ cao, sự
cân đối, tính thẩm mỹ của chữ viết
Trước khi hướng dẫn các em viết vở, tôi hướng dẫn các em cách cầm bút, cách
để vở và ngồi đúng tư thế Một bài viết đẹp phải đi kèm với tư thế đúng, rèn cho
các em viết đẹp mà quên đi việc uốn nắn cách ngồi cho các em là một thiếu sót lớn
của giáo viên Việc tập viết không đảm bảo đúng các qui định được xây dựng trên
cơ sở khoa học sẽ để lại nhiều di hại suốt đời cho học sinh như: mắt cận thị do ngồi
viết ở nơi thiếu ánh sáng hoạc cúi đầu sát vở, cột sống bị vẹo, lưng gù, phổi bị ảnh
hưởng do ngồi không đúng tư thế Vì vậy khi hướng dẫn cho học sinh tập viết, cần
coi trọng việc phối hợp đồng bộ các bộ phận trên cơ thể được coi là một nguyên
tắc đặc thù
Tiếp theo, tôi dạy cho các em các thao tác viết chữ từ đơn giản đến phức tạp,
dạy cho em kĩ năng viết các nét, cách lia bút và cách nối nét Đồng thời giúp các
em xác định được khoảng cách, vị trí cỡ chữ trên vở kẻ ô li để hình thành kĩ năng
viết đúng mẫu, rõ ràng và tiến tới là viết đẹp, viết nhanh
Hằng ngày tôi giao cho em viết một trang trên vở rèn viết chữ đẹp và giao cho
một em viết chữ đẹp kiểm tra và báo cáo lại kết quả cho giáo viên chủ nhiệm vào
đầu mỗi buổi học Cứ như thế tôi tiến hành thử nghiệm trong thời gian 1 tháng
Để xác định lại kết quả rèn chữ viết của học sinh được thử nghiệm, tôi cho em
học sinh đó thi viết chữ đẹp với những em viết chữ đẹp khác của lớp Tôi so sánh
kết quả và nhận thấy rằng chữ viết của em không khác gì so với chữ viết của
những em viết chữ đẹp khác Như vậy, đó là một dấu hiệu tốt của một hướng đi
đúng trong việc rèn viết chữ đẹp cho học sinh
Trang 7Thế là tôi tiến hành rèn chữ viết cho học sinh toàn lớp Với 16 em, viết chữ
không rõ nét, 15 em viết chữ không đều, tôi phân các em đều vào 3 nhóm với nhau
để thi đua
Phải nắm vững khả năng chữ viết, phát hiện lỗi chữ của từng học sinh
Phân nhóm:
+ Học sinh viết đẹp thì bồi dưỡng cho học sinh đi thi viết chữ đẹp
+ Học sinh viết đúng thì rèn để giữ được nét, có nâng cao để viết đẹp
+ Học sinh viết còn xấu, sai thì uốn nắn từng em
Từ đó chỉ dẫn cụ thể cho từng em để sửa chữa sai sót, dần dần hướng tới viết
đúng, viết đẹp Bên cạnh đó đối tượng đặc biệt quan tâm là số học sinh viết xấu và
chậm, cũng như số học sinh viết đúng, đẹp để có hướng phụ đạo, bồi dưỡng nâng
cao
Như vậy, để việc luyện tập thực hành của học sinh có hiệu quả, sản phẩm là chữ
viết của các em đúng và đẹp, theo tôi người giáo viên cần tiến hành như sau:
1 Giáo viên cần cú ý đến giai đoạn của quá trình tập viết chữ Việc hướng dẫn
học sinh luyện tập thực hành phải tiến hành từ thấp đến cao, từ dễ đến khó, từ đơn
giản đến phức tạp để học sinh dễ tiếp thu Lúc đầu là việc viết đúng hình dáng, cấu
tạo, kích thước các cỡ chữ, sau đó là viết đúng dòng và đúng tốc độ qui định Việc
rèn kĩ năng viết chữ phải được tiến hành đồng bộ ở lớp cũng như ở nhà, ở phân
môn tập viết cũng như các phân môn của bộ môn Tiếng Việt và ở các môn học
khác
2 Khi học sinh luyện tập viết chữ, giáo viên cần luôn luôn chú ý uốn nắn để các
em cầm bút và ngồi viết đúng tư thế Bài viết đẹp phải đi kèm với tư thế đúng Rèn
cho trẻ viết đẹp mà quên mất đi việc uốn nắn cách ngồi viết là một thiếu sót lớn
của giáo viên
Một việc hết sức quan trọng giúp cho việc viết chữ đẹp, đúng mẫu là ngồi viết
đúng tư thế, cách cầm bút và cách đặt vở đúng trên bàn Trước hết là tạo sự thoải
mái cho các em khi viết Một thực trạng là bàn ghế đã đúng quy cách và phù hợp
với các em học sinh nhưng gần như các giáo viên không để ý, không dạy các em
để cặp đúng chỗ Các em thường để ở ghế Chỗ ngồi chật, các em ngồi sát bàn,
Trang 8ngực tì vào bàn và thế là viết chữ bị nghiêng vẹo do tư thế ngồi không thoải mái
Do vậy việc đầu tiên, tưởng rất nhỏ nhưng cực kì quan trọng là tạo nề nếp treo
cặp bên hông bàn trước khi vào buổi học Tôi hướng dẫn cả lớp tư thế ngồi viết
đúng: “Ngồi tư thế ngay ngắn, lưng thẳng, không được tì ngực vào cạnh bàn, đầu
hơi cúi, mắt cách trang giấy khoảng 25 – 30 cm Tay trái giữ vở, tay phải cầm
bút” Tôi giải thích cho các em hiểu: “Tư thế ngồi viết không ngay ngắn sẽ ảnh
hưởng rất lớn đến chữ viết Ngồi nghiêng vẹo sẽ kéo theo chữ viết không thẳng,
bị lệch dòng Không những thế còn có hại cho sức khỏe: sẽ bị cận thị nếu chúi sát
vở, ngồi không ngay ngắn sẽ bị cong vẹo cột sống, gù lưng, phổi bị ảnh hưởng,…
Khi viết cầm bút bằng ba ngón tay (ngón trỏ, ngón cái, ngón giữa) của bàn tay
phải, đầu ngón trỏ đặt ở phía trên, đầu ngón cái phía bên trái, phía bên phải của
đầu bút tựa vào đầu đốt giữa ngón tay giữa” Tôi cũng lưu ý các em khi viết dùng
ba ngón tay di chuyển bút từ trái sang phải, cán bút nghiêng về phía bên phải cổ
tay, khủy tay và cánh tay cử động mềm mại, thoải mái, tay cầm bút vừa phải vì
nếu cầm bút sát ngòi hoặc quá xa ngòi bút thì việc điều khiển bút khi viết sẽ khó
khăn, làm cho chữ xấu và mực dễ giây ra tay, ra vở Đặt vở mở không gập đôi, để
hoàn toàn trên mặt bàn, hơi nghiêng về bên trái sao cho mép vở song song với
cánh tay, vở nghiêng khoảng 15 độ so với cạnh bàn
- Trước mỗi giờ viết bài, đặc biệt là giờ học Tập viết tôi thường yêu cầu các
em nhắc lại tư thế ngồi viết: “Muốn viết đẹp, các em phải ngồi như thế nào?”
Dần dần các em sẽ có thói quen ngồi đúng tư thế
- Những yếu tố trên tưởng chừng như không quan trọng nhưng thực chất đã
góp phần tích cực và ảnh hưởng không nhỏ đến việc rèn chữ cho học sinh
Trang 9Hình tư thế ngồi đúng
Hình tư thế ngồi viết đúng
Trang 10Hình cách cầm viết đúng
Trong quá trình dạy tập viết, tôi thường củng cố nhắc lại và khắc sâu cho các em
nhớ lại cách viết từ những ngày đầu các em cầm bút ở lớp 1
Trước tiên tôi hướng dẫn các em nhớ các đường kẻ 1,2,3,4 trong bảng con và
trong vở Em tập viết đúng viết đẹp Việc này góp phần quan trọng vào việc nâng
cao chất lượng dạy viết chữ ở Tiểu học
Trong quá trình luyện viết cho học sinh, tôi thường lưu ý các hình thức luyện tập
cơ bản sau:
Hình thức thứ nhất: Luyện các thao tác chuẩn bị viết chữ, học sinh dùng que chỉ
“đồ” trên mẫu ở phần hướng dẫn qui trình viết; viết bằng ngón tay vào khoảng
không trước mặt, nếu cần có thể tập viết nét khó, nét đặc biệt chú ý để viết được
đúng và đẹp
Ví dụ: Khi tô chữ A hoa Giáo viên dùng que chỉ và đưa ra hệ thống câu hỏi:
+ Hãy nhìn lên bảng và cho cô biết đây là chữ gì?
+ Chữ A hoa được cấu tạo bởi mấy nét? (gồm 3 nét)
+ Cho cô biết nét thứ nhất của chữ A hoa là nét gì? (nét 1 gần giống nét móc
ngược trái và hơi lượn về phía trên và nghiêng về phía bên phải)
+ Nét thứ 2 là nét gì?
Giáo viên chốt lại bằng câu hỏi: Chữ A hoa gồm mấy nét chữ ghép lại?
Sau đó học sinh luyện viết trên không từng nét
Trang 11Hình thức thứ hai: Luyện viết trên bảng lớp Hình thức tập viết chữ trên bảng
lớp cĩ tác dụng kiểm tra sự tiếp thu cách viết chữ và bước đầu đánh giá kỹ năng
viết chữ của học sinh Hình thức này thường dùng trong một quá trình viết tiếng và
từ Qua đĩ giáo viên phát hiện chỗ sai của học sinh (về hình dáng, cách viết, thứ tự
các nét,…) để uốn nắn chung cho cả lớp hoặc đánh giá, nhận xét
Ví dụ: Khi dạy bài Tô chữ A, Ă, Â, B - mái trường, điều hay, sao sáng, mai
sau Giáo viên yêu cầu 2 - 3 học sinh lên bảng tơ chữ “A” Giáo viên quan sát xem
học sinh đã tơ đúng theo qui trình chưa (nét mĩc ngược trái, nét thẳng đứng, thẳng
xiên và nét mĩc ngược phải), học sinh đã chú ý vào điểm nhấn của chữ để con chữ
này mềm mại và đẹp chưa (nét thẳng đứng hơi lượn sang trái ở phần cuối của nét
2)
Sau đĩ giáo viên hướng dẫn học sinh viết vần và từ ứng dụng, giáo viên gợi
ý học sinh lên bảng viết Giáo viên quan sát học sinh viết
Hình thức thứ ba: Luyện viết chữ trên bảng con
Bảng con:
1 Đường kẻ ngang trên
2 Đường kẻ ngang giữa
3 Đường kẻ ngang dưới
4 Đường kẻ ngang phía dưới
Ví dụ: Cĩ những cái cao 2 ơ li rưỡi, được xác định bằng đường kẻ ngang trên,
đường kẻ ngang giữa và đường kẻ ngang dưới như các chữ hoa và các chữ thường
b, h, l, k; hoặc xác định bằng đường kẻ ngang giữa, đường kẻ ngang dưới và
đường kẻ ngang phía dưới như: g, y,…
Học sinh luyện tập viết chữ bằng phấn trên bảng con trước khi học sinh tập viết
vào vở Học sinh cĩ thể viết chữ cái hoa, tập viết vần, chữ ghi tiếng ứng dụng Khi
sử dụng bảng con giáo viên cần hướng dẫn các em cách lau bảng từ trên xuống
dưới, cách sử dụng và bảo quản phấn (phấn phải để vào hộp riêng cho khơ), cách
lau tay sau khi viết để giữ vệ sinh (phải cĩ khăn ẩm để lau bảng, một khăn khác chỉ
Trang 12dùng để lau tay) Viết vào bảng xong, học sinh cần phải giơ để giáo viên kiểm tra,
nhận xét, sửa lỗi vào ngay bảng của học sinh nếu cĩ
Hình thức thứ tư: Luyện viết trong vở, muốn cho học sinh sử dụng vở Em tập
viết đúng viết đẹp cĩ hiệu quả, giáo viên cần hướng dẫn tỉ mỉ nội dung và yêu cầu
kĩ năng của từng bài Quá trình hướng dẫn học sinh luyện tập viết chữ giáo viên
cần phải lưu ý rèn các thĩi quen cho học sinh: ngồi viết đúng tư thế, để vở đúng
qui cách và biết xê dịch vở khi viết, cầm bút viết đúng qui định
Vở luyện chữ của các em đã cĩ sẵn đường kẻ, tơi hướng dẫn để các em nắm
được một số qui ước về cách gọi
Ví dụ: Khi dạy bài Tô chữ A, Ă, Â, B - mái trường, điều hay, sao sáng, mai
sau
Ở dịng đầu tiên tơ chữ “A” cỡ nhỡ, giáo viên yêu cầu học sinh quan sát kỹ chữ
viết mẫu trong vở để xác định điểm đặt bút, độ lượn của phần đầu và độ uốn của
phần lưng chữ “ A” Sau đĩ giáo viên yêu cầu học sinh viết từng chữ một, sau đĩ
rút kinh nghiệm của chữ trước để viết đẹp hơn
Khi học sinh luyện viết chữ ghi từ ứng dụng “mái trường, điều hay, sao sáng,
mai sau”, giáo viên yêu cầu học sinh quan sát kỹ cách nối từng chữ, học sinh cũng
viết từng chữ một để khắc sâu trí nhớ và rút kinh nghiệm cho chữ sau
Hướng dẫn viết nối nét: khi học sinh đã viết các chữ đúng mẫu, thì việc nối chữ
cũng rất quan trọng Học sinh biết cách nối chữ đúng thì bài viết mới rõ ràng, đều
và đẹp được, hơn nữa mới đảm bảo được tốc độ viết ở những lớp trên Tơi hướng
dẫn kĩ học sinh cách điều tiết điểm dừng bút của chữ đứng trước sao cho hợp lý Ví
dụ khi nối nét: “uê”, từ chữ u sang chữ “ê”, nét kết thúc của chữ cái đứng trước
cao lên một chút, điểm bắt đầu của chữ “ê” đi sau thấp xuống một chút và kéo dài
Dấu thanh: thực tế khi chấm bài tơi nhận thấy học sinh mắc tình trạng các dấu
thanh viết cao quá, ảnh hưởng lớn đến chất lượng chữ Dấu thanh khơng được viết
to quá, bé quá mà phải viết vừa phải và đặt đúng vị trí, cũng khơng được dính vào
chữ Thường giáo viên ít để ý đến dấu thanh, giáo viên nên nhắc nhở học sinh nhất
là các em hay viết sai dấu thanh
Trang 13Cách viết chữ nghiêng hiệu quả:
Luyện viết nghiêng thật sự rất khó, khi viết nghiêng tất cả các chữ đều nghiêng
khoảng 15 độ về bên phải Thực tế, học sinh hay mắc phải các lỗi: viết nghiêng
nhiều quá; hay trong câu lẫn lộn chữ nghiêng, chữ đứng; có em không xác định
được độ nghiêng của các nét cong, nét lượn, hoặc các nét nghiêng không song
song; cách nối nét quá dài,… Đa số học sinh đều gặp phải những khó khăn trên
Nhưng theo tôi khi đã nắm vững độ nghiêng của từng nét chữ cơ bản từ chữ hoa
cho đến chữ thường, chữ số thì việc viết nghiêng không khó nữa
Tôi cũng hướng dẫn luyện nét nghiêng theo nhóm chữ và luyện từng nét cơ bản
Viết nét thanh, nét đậm:
Hiện nay, trong phong trào thi Viết chữ đẹp bài thi viết nét thanh, nét đậm và
sáng tạo thật sự thu hút và tạo ấn tượng cho ban giám khảo Trong Vở Luyện chữ
mỗi tuần viết một bài chữ hoa gồm hai trang: trang một viết chữ đứng và trang hai
viết chữ nghiêng, nét thanh, nét đậm Khi viết chữ, các em thể hiện nét thanh khi
viết các nét đưa bút từ dưới lên Viết nét đậm khi các em viết các nét từ trên xuống
dưới, các em chỉ hơi nhấn tay khi viết nét đậm Các cây bút có ngòi được mài, các
nét sẽ thể hiện dẽ dàng hơn các cây bút có ngòi nhuyễn như viết lông kim Tránh
tình trạng mực ra không đều hay tô nét
Cách trình bày, giữ vở sạch đẹp:
* Trình bày vở:
- Dòng 1: Ghi thứ, ngày, tháng, năm lùi vào 2 ô
- Dòng 2: Lùi vào 6 ô, gạch ngang ngắn 3 ô
- Dòng 3: Ghi môn học lùi vào 6 ô
- Dòng 4: Ghi tựa bài tùy theo dài ngắn viết cân đối giữa dòng
- Mỗi khi hết câu chấm xuống dòng lùi vào 1 ô
- Viết xong một bài phải kẻ một đường ngắn cách hai đầu 4 ô, độ dài đường kẻ
ngắn là 8 ô Hết một buổi học kẻ đường dài từ lề đỏ đến hết trang giấy
- Không được dùng tảy hoặc bút xóa Muốn bỏ một chữ phải dùng thước kẻ
gạch lên trên chữ đó
* Trình bày bài văn hoặc bài thơ: