Tiểu học là bậc học nền tảng của nền giáo dục, lớp một là nền móng của bậc tiểu học. Dạy Tiếng Việt lớp 1 có nhiệm vụ rất lớn lao là trao cho các em cái chìa khóa mở cánh cửa tri thức để các em biết đọc, biết viết, biết vận dụng chữ viết khi học tập. Chữ viết là công cụ cho các em sử dụng suốt đời. Đọc thông, viết thạo gắn bó mật thiết với nhau, không thể tách rời. Song người xưa nói: “Nét chữ - Nết người”, nhận xét này nói lên tầm quan trọng của việc rèn chữ viết bên cạnh việc rèn đọc cho học sinh Tiểu học. Dạy cho các em viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là giúp các em có được đức tính cần cù, cẩn thận và lòng tự trọng đối với bản thân cũng như đối với thầy cô giáo và bạn khi đọc bài vở của mình.
Trang 1I LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI 1.Đặt vấn đề:
Tiểu học là bậc học nền tảng của nền giáo dục, lớp một là nền móng của bậc tiểu học Dạy Tiếng Việt lớp 1 có nhiệm vụ rất lớn lao là trao cho các em cái chìa khóa mở cánh cửa tri thức để các em biết đọc, biết viết, biết vận dụng chữ viết khi học tập Chữ viết là công cụ cho các em sử dụng suốt đời Đọc thông, viết thạo gắn bó mật thiết với nhau, không thể tách rời Song người xưa nói:
“Nét chữ - Nết người”, nhận xét này nói lên tầm quan trọng của việc rèn chữ viết bên cạnh việc rèn đọc cho học sinh Tiểu học Dạy cho các em viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là giúp các em có được đức tính cần cù, cẩn thận và lòng
tự trọng đối với bản thân cũng như đối với thầy cô giáo và bạn khi đọc bài vở của mình
2 Thực trạng đề tài:
- Do hoàn cảnh gia đình khó khăn cha mẹ đi làm nên không có thời gian quan
tâm đến các em trong việc học
- Giáo viên chưa hướng dẫn tỉ mĩ trong quá trình luyện viết chữ
- Một số học sinh có thói quen viết ẩu, viết nhanh
3 Nội dung giải quyết:
Từ thực tế ở lớp, tôi nhận thấy giáo viên cần rèn luyện cho học sinh viết đúng chữ mẫu, đúng cỡ chữ, đúng chính tả, đều nét, tập viết trình bày sạch sẽ và khoa học là một việc làm thiết thực Để khắc phục tình hình nêu trên:
- Giáo viên cần rèn luyện chữ viết và phương pháp trình bày bảng
- Tổ chức họp phụ huynh học sinh vào đầu năm
- Cần tìm hiểu đặc điểm tâm sinh lí của học sinh
- Giáo viên cần hướng dẫn cơ bản, tỉ mĩ khi luyện viết chữ
- Cần rèn luyện tính chuẩn mực, chính xác, cẩn thận, tính thẩm mĩ và khoa học
- Rèn luyện cho học sinh luyện viết ở nhà
- Giáo viên hướng dẫn học sinh tư thế ngồi và cách để vở
3 Biện pháp giải quyết:
Trang 2Để giải quyết những vấn đề nêu trên, ngoài việc thực hiện nhiệm vụ giáo dục chung cho cả lớp theo chương trình quy định, áp dụng phương pháp phổ biến và đặc trưng của bộ môn, tôi còn đưa ra các biện pháp sau:
Biện pháp 1 Tổ chức họp phụ huynh học sinh vào đầu năm học:
Muốn cho các em có chữ viết đúng, viết đẹp thì không chỉ có sự giáo dục
từ một phía nhà trường mà cần phải có sự kết hợp giữa nhà trường và gia đình
Do đó công tác tuyên truyền về mẫu chữ viết đến phụ huynh là việc làm rất cần thiết
Để rèn luyện chữ viết cho các em tôi đề nghị phụ huynh mua cùng một loại bảng con có kẻ sẵn các đường kẻ ô li và tập 4 ô li để học sinh dễ viết ( Giáo viên đưa bảng và tập mẫu cho phụ huynh xem )
Giáo viên tuyên truyền đến phụ huynh biết vở như thế nào gọi là sạch, chữ như thế nào gọi là đúng mẫu và đẹp
Vở được bao bìa dán nhãn cẩn thận không làm rách vở, nhàu nát, không
để quăn góc, không giây mực ra vở, không bôi xóa nhiều, trình bày đúng quy định, không bỏ trống giấy Những quyển vở nói trên được gọi là vở sạch
Chữ được gọi là đúng mẩu và đẹp thì phải đúng cỡ chữ, đúng mẫu, cách nối nét đúng, chữ viết mềm mại, đặt dấu thanh đúng chỗ, khoảng cách các con chữ và độ rộng của con chữ đúng quy định
Biện pháp 2 Giáo viên cần tìm hiểu đặc điểm tâm sinh lí của từng học sinh.
Đối với những em có trí nhớ chậm, cầm bút, cầm phấn không đúng quy cách chữ viết nguệch ngoạc, chưa thẳng hàng Với phương pháp quan sát và luyện tập tôi tích cực hướng dẫn khuyến khích và động viên các em cách cầm bút và rèn luyện chữ viết sao cho thẳng hàng, đứng cỡ chữ
Giáo viên dạy học sinh cách cầm bút vừa chặt không để tuột bút, không
co thắt cơ tay, cùng với ngón cái, ngón trỏ, ngón giữa để cầm bút, hai ngón còn lại và phần của bàn tay dùng làm chỗ tựa khi viết Ngón trỏ để cách khoảng đầu bút một đốt ngón tay
Trang 3Biện pháp 3 Rèn luyện chữ viết và phương pháp trình bày bảng của giáo viên:
* Chữ mẫu do giáo viên viết trên bảng lớp:
Trong giờ dạy, chữ mẫu của giáo viên là trực quan sống cho học sinh nhìn thấy sự liên kết giữa các con chữ, cách điều tiết cứng mềm của từng con chữ Vừa viết vừa giảng giải, chữ mẫu trên bảng của cô giáo phải vừa đẹp vừa mềm mại, nhịp nhàng với lời nói, đồng thời tư thế đứng của cô giáo cũng phải hợp lý
để học sinh theo dõi được cả quy trình viết
Khi hướng dẫn viết mẫu trên bảng lớp giáo viên phải cô đọng, chọn lọc những con chữ, nét nối tiêu biểu để hướng dẫn tỉ mĩ, chính xác cho học sinh, không nên tham lam viết và hướng dẫn nhiều gây rối mắt
* Chữ mẫu trong vở mẫu của giáo viên:
Đối với học sinh Tiểu học, chữ mẫu phải được cụ thể hóa nhất là đối với học sinh lớp Một Khi học sinh được quan sát bài mẫu của cô giáo, các em lập tức nảy sinh ý định bắt chước, muốn mình viết đẹp được như cô giáo Mặt khác, chữ viết trong vở mẫu của giáo viên là sự tổng hợp của nội dung bài học, nó gần với bài viết của các em, giúp các em dễ dàng tiếp thu từng dòng, từng chữ của bài học
Ngoài chữ mẫu của cô giáo, giáo viên có thể sử dụng những bài viết đẹp của những học sinh để làm mẫu cho các em, giúp các em mở mang kiến thức ngoài bài học trên lớp của cô Đó chính là “Học thầy không tày học bạn”
* Chữ mẫu trong vở mẫu của giáo viên là chuẩn mực chưa đủ, chữ mẫu
của cô giáo phải mọi lúc, mọi nơi khi nhận xét bài vào vở, khi viết bảng cả những môn học khác, những lời dặn dò đối với học sinh cũng phải là mẫu mực
Biện pháp 4Giáo viên cần hướng dẫn tỉ mĩ về cách viết các chữ, vần; cách viết đúng chính tả, cách trình bày tập, tư thế ngồi và cách để vở,…
- Giai đoạn chuẩn bị:
Trang 4Trước tiên giáo viên hướng dẫn cho các em xem một vài quyển vở mẫu của các anh chị học năm trước có ý thức tốt trong việc rèn chữ và giữ vở Từ đó giáo dục các em thế nào là “ VSCĐ”
+ Về vở: Vở được gọi là sạch, tốt là vở được bao bìa dán nhãn cẩn thận Không bị rách, nhàu góc, quăn góc Không giây mực ra vở, không bôi xóa nhiều Trình bày đúng quy định, không bỏ trống giấy
+ Về chữ: Chữ gọi là đẹp phải đúng cỡ chữ, đúng mẫu, cách nối nét đúng, mềm mại, đặt dấu thanh đúng vị trí, khoảng cách và độ rộng của các con chữ đúng quy định
- Giai đoạn sử dụng bút chì:
Ở giai đoạn này nên cho học sinh sử dụng bút chì 2B mềm dễ viết và chuốt nhọn khi viết, khi tẩy không có vết bẩn
- Giai đoạn sử dụng bút mực: Giáo viên quy định học sinh sử dụng cùng một
màu mực Trên bút có dán tên để không lầm lẫn với nhau
Sau đây là các phương pháp khi dạy:
Biện pháp 3Giáo viên hướng dẫn học sinh tư thế ngồi và cách để vở
Để giúp các em viết chữ đẹp đòi hỏi:
Tư thế ngồi viết của các em rất quan trọng, ngồi ngay ngắn, lưng thẳng, không được tì ngực vào bàn, đầu hơi cúi, hai mắt cách vở từ 25 cm -> 30 cm Cánh tay trái đặt trên mặt bàn bên trái vở, bàn tay trái tì vào mép vở giữ cho vở không xê dịch khi viết, không lệch vai, hai chân để song song Làm thế nào để
có tư thế ngồi thoải mái là điều kiện giúp các em học tốt suốt buổi
Giáo viên cần kiểm tra và nhắc nhở thường xuyên về tư thế ngồi của học sinh trong các tiết học để hình thành cho các em có thói quen tốt
Có tư thế ngồi tốt, ta cần chú ý đến cách cầm bút, để vở của học sinh Khi viết ta cầm bút và điều khiển bằng ba ngón tay (ngón trỏ, ngón cái và ngón giữa) của bàn tay phải Đầu ngón tay trỏ đặt ở phía trên cách đầu bút khoảng 3 cm, đầu ngón tay cái giữ bên trái, phía bên phải của bút tựa vào cạnh đốt đầu ngón tay giữa Ba điểm tựa này giữ bút và điều khiển ngòi bút dịch chuyển linh hoạt Khi viết cần có sự phối hợp cử động của cổ tay, khuỷu tay và cánh tay luôn tạo
Trang 5cho đôi tay mềm mại khi cầm bút để viết, không viết bằng toàn thân Vở phải để nghiêng về bên trái so với mép bàn từ 25cm đến 30cm để các em dễ viết
NgưỜI thực hiện
Hồ Duy Hải
I LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI 1.Đặt vấn đề:
Tiểu học là bậc học nền tảng của nền giáo dục, lớp một là nền móng của bậc tiểu học Dạy Tiếng Việt lớp 1 có nhiệm vụ rất lớn lao là trao cho các em cái chìa khóa mở cánh cửa tri thức để các em biết đọc, biết viết, biết vận dụng chữ viết khi học tập Chữ viết là công cụ cho các em sử dụng suốt đời Đọc thông, viết thạo gắn bó mật thiết với nhau, không thể tách rời Song người xưa nói:
“Nét chữ - Nết người”, nhận xét này nói lên tầm quan trọng của việc rèn chữ viết bên cạnh việc rèn đọc cho học sinh Tiểu học Dạy cho các em viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là giúp các em có được đức tính cần cù, cẩn thận và lòng
tự trọng đối với bản thân cũng như đối với thầy cô giáo và bạn khi đọc bài vở của mình
2 Thực trạng đề tài:
- Do hoàn cảnh gia đình khó khăn cha mẹ đi làm nên không có thời gian quan
tâm đến các em trong việc học
- Giáo viên chưa hướng dẫn tỉ mĩ trong quá trình luyện viết chữ
- Một số học sinh có thói quen viết ẩu, viết nhanh
3 Nội dung giải quyết:
Trang 6Từ thực tế ở lớp, tôi nhận thấy giáo viên cần rèn luyện cho học sinh viết đúng chữ mẫu, đúng cỡ chữ, đúng chính tả, đều nét, tập viết trình bày sạch sẽ và khoa học là một việc làm thiết thực Để khắc phục tình hình nêu trên:
- Giáo viên cần rèn luyện chữ viết và phương pháp trình bày bảng
- Tổ chức họp phụ huynh học sinh vào đầu năm
- Cần tìm hiểu đặc điểm tâm sinh lí của học sinh
- Giáo viên cần hướng dẫn cơ bản, tỉ mĩ khi luyện viết chữ
- Cần rèn luyện tính chuẩn mực, chính xác, cẩn thận, tính thẩm mĩ và khoa học
- Rèn luyện cho học sinh luyện viết ở nhà
- Giáo viên hướng dẫn học sinh tư thế ngồi và cách để vở
3 Biện pháp giải quyết:
Để giải quyết những vấn đề nêu trên, ngoài việc thực hiện nhiệm vụ giáo dục chung cho cả lớp theo chương trình quy định, áp dụng phương pháp phổ biến và đặc trưng của bộ môn, tôi còn đưa ra các biện pháp sau:
Biện pháp 1 Tổ chức họp phụ huynh học sinh vào đầu năm học:
Muốn cho các em có chữ viết đúng, viết đẹp thì không chỉ có sự giáo dục
từ một phía nhà trường mà cần phải có sự kết hợp giữa nhà trường và gia đình
Do đó công tác tuyên truyền về mẫu chữ viết đến phụ huynh là việc làm rất cần thiết
Để rèn luyện chữ viết cho các em tôi đề nghị phụ huynh mua cùng một loại bảng con có kẻ sẵn các đường kẻ ô li và tập 4 ô li để học sinh dễ viết ( Giáo viên đưa bảng và tập mẫu cho phụ huynh xem )
Giáo viên tuyên truyền đến phụ huynh biết vở như thế nào gọi là sạch, chữ như thế nào gọi là đúng mẫu và đẹp
Vở được bao bìa dán nhãn cẩn thận không làm rách vở, nhàu nát, không
để quăn góc, không giây mực ra vở, không bôi xóa nhiều, trình bày đúng quy định, không bỏ trống giấy Những quyển vở nói trên được gọi là vở sạch
Chữ được gọi là đúng mẩu và đẹp thì phải đúng cỡ chữ, đúng mẫu, cách nối nét đúng, chữ viết mềm mại, đặt dấu thanh đúng chỗ, khoảng cách các con chữ và độ rộng của con chữ đúng quy định
Trang 7Biện pháp 2 Giáo viên cần tìm hiểu đặc điểm tâm sinh lí của từng học sinh.
Đối với những em có trí nhớ chậm, cầm bút, cầm phấn không đúng quy cách chữ viết nguệch ngoạc, chưa thẳng hàng Với phương pháp quan sát và luyện tập tôi tích cực hướng dẫn khuyến khích và động viên các em cách cầm bút và rèn luyện chữ viết sao cho thẳng hàng, đứng cỡ chữ
Giáo viên dạy học sinh cách cầm bút vừa chặt không để tuột bút, không
co thắt cơ tay, cùng với ngón cái, ngón trỏ, ngón giữa để cầm bút, hai ngón còn lại và phần của bàn tay dùng làm chỗ tựa khi viết Ngón trỏ để cách khoảng đầu bút một đốt ngón tay
Biện pháp 3 Rèn luyện chữ viết và phương pháp trình bày bảng của giáo viên:
* Chữ mẫu do giáo viên viết trên bảng lớp:
Trong giờ dạy, chữ mẫu của giáo viên là trực quan sống cho học sinh nhìn thấy sự liên kết giữa các con chữ, cách điều tiết cứng mềm của từng con chữ Vừa viết vừa giảng giải, chữ mẫu trên bảng của cô giáo phải vừa đẹp vừa mềm mại, nhịp nhàng với lời nói, đồng thời tư thế đứng của cô giáo cũng phải hợp lý
để học sinh theo dõi được cả quy trình viết
Khi hướng dẫn viết mẫu trên bảng lớp giáo viên phải cô đọng, chọn lọc những con chữ, nét nối tiêu biểu để hướng dẫn tỉ mĩ, chính xác cho học sinh, không nên tham lam viết và hướng dẫn nhiều gây rối mắt
* Chữ mẫu trong vở mẫu của giáo viên:
Đối với học sinh Tiểu học, chữ mẫu phải được cụ thể hóa nhất là đối với học sinh lớp Một Khi học sinh được quan sát bài mẫu của cô giáo, các em lập tức nảy sinh ý định bắt chước, muốn mình viết đẹp được như cô giáo Mặt khác, chữ viết trong vở mẫu của giáo viên là sự tổng hợp của nội dung bài học, nó gần với bài viết của các em, giúp các em dễ dàng tiếp thu từng dòng, từng chữ của bài học
Trang 8Ngoài chữ mẫu của cô giáo, giáo viên có thể sử dụng những bài viết đẹp của những học sinh để làm mẫu cho các em, giúp các em mở mang kiến thức ngoài bài học trên lớp của cô Đó chính là “Học thầy không tày học bạn”
* Chữ mẫu trong vở mẫu của giáo viên là chuẩn mực chưa đủ, chữ mẫu
của cô giáo phải mọi lúc, mọi nơi khi nhận xét bài vào vở, khi viết bảng cả những môn học khác, những lời dặn dò đối với học sinh cũng phải là mẫu mực
Biện pháp 4Giáo viên cần hướng dẫn tỉ mĩ về cách viết các chữ, vần; cách viết đúng chính tả, cách trình bày tập, tư thế ngồi và cách để vở,…
- Giai đoạn chuẩn bị:
Trước tiên giáo viên hướng dẫn cho các em xem một vài quyển vở mẫu của các anh chị học năm trước có ý thức tốt trong việc rèn chữ và giữ vở Từ đó giáo dục các em thế nào là “ VSCĐ”
+ Về vở: Vở được gọi là sạch, tốt là vở được bao bìa dán nhãn cẩn thận Không bị rách, nhàu góc, quăn góc Không giây mực ra vở, không bôi xóa nhiều Trình bày đúng quy định, không bỏ trống giấy
+ Về chữ: Chữ gọi là đẹp phải đúng cỡ chữ, đúng mẫu, cách nối nét đúng, mềm mại, đặt dấu thanh đúng vị trí, khoảng cách và độ rộng của các con chữ đúng quy định
- Giai đoạn sử dụng bút chì:
Ở giai đoạn này nên cho học sinh sử dụng bút chì 2B mềm dễ viết và chuốt nhọn khi viết, khi tẩy không có vết bẩn
- Giai đoạn sử dụng bút mực: Giáo viên quy định học sinh sử dụng cùng một
màu mực Trên bút có dán tên để không lầm lẫn với nhau
Sau đây là các phương pháp khi dạy:
Biện pháp 3Giáo viên hướng dẫn học sinh tư thế ngồi và cách để vở
Để giúp các em viết chữ đẹp đòi hỏi:
Tư thế ngồi viết của các em rất quan trọng, ngồi ngay ngắn, lưng thẳng, không được tì ngực vào bàn, đầu hơi cúi, hai mắt cách vở từ 25 cm -> 30 cm Cánh tay trái đặt trên mặt bàn bên trái vở, bàn tay trái tì vào mép vở giữ cho vở
Trang 9không xê dịch khi viết, không lệch vai, hai chân để song song Làm thế nào để
có tư thế ngồi thoải mái là điều kiện giúp các em học tốt suốt buổi
Giáo viên cần kiểm tra và nhắc nhở thường xuyên về tư thế ngồi của học sinh trong các tiết học để hình thành cho các em có thói quen tốt
Có tư thế ngồi tốt, ta cần chú ý đến cách cầm bút, để vở của học sinh Khi viết ta cầm bút và điều khiển bằng ba ngón tay (ngón trỏ, ngón cái và ngón giữa) của bàn tay phải Đầu ngón tay trỏ đặt ở phía trên cách đầu bút khoảng 3 cm, đầu ngón tay cái giữ bên trái, phía bên phải của bút tựa vào cạnh đốt đầu ngón tay giữa Ba điểm tựa này giữ bút và điều khiển ngòi bút dịch chuyển linh hoạt Khi viết cần có sự phối hợp cử động của cổ tay, khuỷu tay và cánh tay luôn tạo cho đôi tay mềm mại khi cầm bút để viết, không viết bằng toàn thân Vở phải để nghiêng về bên trái so với mép bàn từ 25cm đến 30cm để các em dễ viết
NgưỜI thực hiện
Hồ Duy Hải
Trang 10I LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI 1.Đặt vấn đề:
Tiểu học là bậc học nền tảng của nền giáo dục, lớp một là nền móng của bậc tiểu học Dạy Tiếng Việt lớp 1 có nhiệm vụ rất lớn lao là trao cho các em cái chìa khóa mở cánh cửa tri thức để các em biết đọc, biết viết, biết vận dụng chữ viết khi học tập Chữ viết là công cụ cho các em sử dụng suốt đời Đọc thông, viết thạo gắn bó mật thiết với nhau, không thể tách rời Song người xưa nói:
“Nét chữ - Nết người”, nhận xét này nói lên tầm quan trọng của việc rèn chữ viết bên cạnh việc rèn đọc cho học sinh Tiểu học Dạy cho các em viết đúng, viết cẩn thận, viết đẹp là giúp các em có được đức tính cần cù, cẩn thận và lòng
tự trọng đối với bản thân cũng như đối với thầy cô giáo và bạn khi đọc bài vở của mình
2 Thực trạng đề tài:
- Do hoàn cảnh gia đình khó khăn cha mẹ đi làm nên không có thời gian quan
tâm đến các em trong việc học
- Giáo viên chưa hướng dẫn tỉ mĩ trong quá trình luyện viết chữ
- Một số học sinh có thói quen viết ẩu, viết nhanh
3 Nội dung giải quyết:
Từ thực tế ở lớp, tôi nhận thấy giáo viên cần rèn luyện cho học sinh viết đúng chữ mẫu, đúng cỡ chữ, đúng chính tả, đều nét, tập viết trình bày sạch sẽ và khoa học là một việc làm thiết thực Để khắc phục tình hình nêu trên:
- Giáo viên cần rèn luyện chữ viết và phương pháp trình bày bảng
- Tổ chức họp phụ huynh học sinh vào đầu năm
- Cần tìm hiểu đặc điểm tâm sinh lí của học sinh
- Giáo viên cần hướng dẫn cơ bản, tỉ mĩ khi luyện viết chữ
- Cần rèn luyện tính chuẩn mực, chính xác, cẩn thận, tính thẩm mĩ và khoa học
- Rèn luyện cho học sinh luyện viết ở nhà
- Giáo viên hướng dẫn học sinh tư thế ngồi và cách để vở
3 Biện pháp giải quyết: