Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK công nghệ 10 nhằm định hướng phát triển năng lực cho học sinh

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng pháttriển năng lực cho học sinh nhu cầu học tập của nhân dân.. Để thực hiện được mục tiêu của Nghị quyết 29 và nhiệm

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NAM ĐỊNH

TRƯỜNG THPT

-BÁO CÁO SÁNG KIẾN

TỔ CHỨC DẠY HỌC THEO DỰ ÁN BÀI 56 – SGK CÔNG NGHỆ 10 NHẰM ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH

Giáo viên: Lê Huy Thưởng 2 Trường THPT Trần Hưng Đạo

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng phát

triển năng lực cho học sinh

Mục Lục

I Điều kiện hoàn cảnh tạo ra sáng kiến: 4

II Thực trạng (trước khi tạo ra sáng kiến) 6

III Các giải pháp (trọng tâm) 7

1 Xác định nội dung, chủ đề dạy học, yêu cầu của dự án: 7

1.1 Nội dung, chủ đề 7

1.2 Yêu cầu về thời gian, địa điểm và sản phẩm 8

2 Xác định đặc điểm đối tượng dạy học và cơ sở vật chất của nhà trường: 8

3 Xác định mục tiêu dạy học của dự án 8

3.1 Kiến thức: 8

3.2 Kĩ năng: 8

3.3 Thái độ: 9

3.4 Năng lực: 9

4 Xác định phương pháp, phương tiện dạy học 9

4.1 Phương pháp dạy học dự án 9

4.3 Vận dụng phương pháp dạy học theo dự án trong tổ chức dạy học bài 56 - SGK Công nghệ 10 10

5 Xây dựng kế hoạch dạy học 13

6 Theo dõi, giám sát chặt chẽ, thường xuyên quá trình thực hiện hoạt động học của học sinh để có điều chỉnh và định hướng kịp thời, phù hợp 13

7 Kiểm tra, đánh giá và tổng kết dự án 13

IV Hiệu quả do sáng kiến đem lại 13

1 Hiệu quả kinh tế (giá trị làm lợi tính thành tiền-nếu có): 14

2 Hiệu quả về mặt xã hội (giá trị làm lợi không tính thành tiền): 14

2.1 Về phía người dạy và nhà trường 14

2.2 Về phía người học 14

3 Kết quả đánh giá học sinh sau dự án 15

V Đề xuất, kiến nghị: 15

VI Các phụ lục kèm theo sáng kiến 16

1 Danh mục các tài liệu tham khảo 16

2 Bản mô tả chi tiết giải pháp kỹ thuật của sáng kiến 17

3 Ảnh minh hoạ sáng kiến được áp dụng trong thực tế 25

4 Sản phẩm khác kèm theo: Error! Bookmark not defined. 4.1 Sản phẩm của giáo viên bằng văn bản định dạng file Word 30

4.2 Sản phẩm của học sinh bằng văn bản định dạng file Word 40

4.3 Sản phẩm của học sinh định dạng file Power Point 51

I Điều kiện hoàn cảnh tạo ra sáng kiến:

1 Lĩnh hội tinh thần và thực hiện Nghị quyết số 29-NQ/TW của Hội nghị Trungương 8 khoá XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo từ năm học 2014 – 2015,với mục tiêu tổng quát là: tạo chuyển biến căn bản, mạnh mẽ về chất lượng, hiệu quả giáodục, đào tạo; đáp ứng ngày càng tốt hơn công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng phát

triển năng lực cho học sinh

nhu cầu học tập của nhân dân Giáo dục con người Việt Nam phát triển toàn diện và pháthuy tốt nhất tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân; biết yêu gia đình, yêu Tổ quốc,yêu đồng bào; sống tốt và làm việc hiệu quả Xây dựng nền giáo dục mở, thực học, thựcnghiệp, dạy tốt, học tốt, quản lý tốt; có cơ cấu và chất lượng; chuẩn hoá, hiện đại hoá, dânchủ hoá, xã hội hoá và hội nhập quốc tế hệ thống giáo dục và đào tạo; giữ vững địnhhướng xã hội chủ nghĩa và bản sắc dân tộc

Trong đó, mục tiêu cụ thể đối với giáo dục phổ thông là: tập trung phát triển trí tuệ,thể chất, hình thành phẩm chất, năng lực công dân, phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu,định hướng nghề nghiệp cho học sinh Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, chú trọnggiáo dục lý tưởng, truyền thống, đạo đức, lối sống, ngoại ngữ, tin học, năng lực và kỹ năngthực hành, vận dụng kiến thức vào thực tiễn

2 Thực hiện nhiệm vụ năm học 2016 – 2017 của trường THPT Trần Hưng Đạo đã

được hội đồng Sư phạm biểu quyết thông qua tại hội nghị cán bộ công chức, viên chức đầunăm học, trong đó, nội dung được chú trọng là: tiếp tục thực hiện hiệu quả Nghị quyết 29của Hội nghị Trung ương 8 khoá XI, chỉ thị 03 của Bộ Chính trị, các cuộc vận động vàphong trào thi đua của Bộ và của ngành Giáo dục, mỗi giáo viên và học sinh trường THPTTrần Hưng Đạo nỗ lực dạy và học, phấn đấu đạt kết quả cao nhất, giữ vững thành tíchtruyền thống của nhà trường

3 Để thực hiện được mục tiêu của Nghị quyết 29 và nhiệm vụ năm học, mỗi giáo

viên của nhà trường đều có ý thức nỗ lực tự học, tự trau dồi chuyên môn, tích cực đổi mới,mạnh dạn thử nghiệm những hình thức và phương pháp dạy học mới mẻ, nhưng khôngphải chạy đua theo cái mới mà luôn gắn với đặc điểm của học sinh và phù hợp với điềukiện của nhà trường, với nội dung dạy học, hướng đến mục tiêu dạy học, kiểm tra, đánh giákết quả học tập theo định hướng phát triển năng lực học sinh

Đối với bộ môn Công nghệ đa phần các em học sinh không mấy hứng thú khi học.Không phải vì môn học không hay, không hấp dẫn,cũng không phải do giáo viên mà là domôn Công nghệ được cho là môn phụ, môn học không liên quan đến thi đại học cho nêngiờ Công nghệ trở thành nhàm chán đối với các em

Nhiều thầy cô đã áp dụng những phương pháp mới vào dạy học, trong số nhữngphương pháp dạy học tích cực đó có phương pháp dạy học theo dự án Đây là phương pháplấy hoạt động tự lực học tập của học sinh làm trung tâm Sử dụng phương pháp này sẽ đitheo được đúng tinh thần đổi mới phương pháp dạy học chuyển từ hệ hình dạy (Tập trungvào việc dạy của người thầy) sang hệ hình học (tập trung vào việc học của HS)

4 Bên cạnh đó, việc dạy học theo chuyên đề và dạy học tích hợp liên môn cũng là

đường hướng góp phần đổi mới giáo dục và đào tạo, nhằm giảm tải nội dung chương trìnhdạy học, dạy học theo chiều sâu, khơi gợi năng lực tự học, sự thông minh, sáng tạo

ở người học và giúp học sinh biết vận dụng kiến thức tổng hợp từ các môn học vào giảiquyết các vấn đề thực tiễn của đời sống Sử dụng phương pháp này trong việc tổ chức dạyhọc bài 56: Thực hành xây dựng kế hoạch kinh doanh - SGK Công nghệ 10 rất phù hợp đểtích hợp một số chủ đề, nội dung dạy học liên môn.

5 Sáng kiến mặc dù chưa được Sở Giáo dục và Đào tạo Nam Định đánh giá, nhưng

tôi đã thực hiện được mục tiêu của dự án, đã nhận thấy và đánh giá được năng lực của họcsinh

Tôi đề xuất thành sáng kiến kinh nghiệm mong nhận được sự chia sẻ, trao đổi, thảoluận, góp ý của đồng nghiệp và các chuyên viên, lãnh đạo cấp trên để có thêm động lực vàniềm tin thực hiện nhiệm vụ dạy học của mình

II Thực trạng (trước khi tạo ra sáng kiến)

1 Sau 8 năm đứng lớp và học hỏi đồng nghiệp qua dự giờ, trao đổi, thảo luận trựctiếp, tôi nhận thấy dạy học phần tạo lập doanh nghiệp của giáo viên nói chung và của bảnthân nói riêng có những hình thức như sau:

1.1 Dạy học truyền thống truyền thụ một chiều, giáo viên sử dụng phương tiện dạyhọc là bảng đen, phấn trắng Giáo viên chủ yếu bình giảng cho học sinh nghe và yêu cầuhọc sinh ghi chép Quá trình dạy học có sự tương tác giữa thầy và trò bằng hệ thống cáccâu hỏi hướng đến mục tiêu của bài học

1.2 Dạy học có sự hỗ trợ của các thiết bị và phương tiện dạy học khác: sử dụngbảng phụ (giấy A1,A0), sử dụng máy chiếu Projecter Giáo viên sử dụng phần mềm PowerPoint, chèn hình ảnh, âm thanh minh hoạ Bài dạy sinh động, hấp dẫn hơn Quá trình dạyhọc có sự tương tác giữa thầy và trò bằng hệ thống các câu hỏi hướng đến mục tiêu bàihọc Thời lượng giờ học diễn ra trong 3 tiết Học sinh làm việc nhiều hơn và tích cực hơnnhưng phần làm việc của giáo viên vẫn là chủ đạo

1.3 Dạy học sử dụng phương pháp và kĩ thuật dạy học mới, kết hợp với các thiết bị

và phương tiện dạy học hiện đại Ngoài bài soạn của giáo viên sử dụng phần mềm PowerPoint có chèn hình ảnh, âm thanh minh hoạ và tương tác giữa thầy với trò bằng hệ thốngcác câu hỏi, giáo viên cho học sinh thảo luận nhóm, sử dụng kĩ thuật khăn trải bàn, kĩ thuậtmảnh ghép, kĩ thuật trình bày một phút… Giáo viên giao nhiệm vụ cho học sinh chuẩn bịmột phần bài học, sưu tầm các hình ảnh nội dung kiến thức của bài

1.4 Dạy học tích hợp, gắn với liên hệ thực tế: Do chủ đề bài học là thực hành xây

dựng kế hoạch kinh doanh nên nhiều giáo viên trong quá trình giảng dạy, dù sử dụngphương pháp và hình thức dạy học khác nhau, đều chú ý đến việc tích hợp một số nộidung: vấn đề công dân với pháp luật, phát triển kinh tế gắn liền với bảo vệ môi trường, bảo

vệ di sản và những giá trị văn hoá truyền thống của địa phương, ý thức trách nhiệm củatuổi trẻ với đất nước…

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng phát

triển năng lực cho học sinh

2 Mỗi hình thức và phương pháp dạy học kể trên đều có ưu điểm và hạn chế nhất

định Theo thời gian, cùng với định hướng của Bộ và Sở Giáo dục, việc sử dụng các hìnhthức và phương pháp dạy học tích cực đã thể hiện giáo viên và học sinh trường THPT TrầnHưng Đạo nói riêng (trong cả nước nói chung) đều nỗ lực nhập cuộc đổi mới, vai trò chủthể đã chuyển dần sang phía người học, học sinh chủ động, tích cực hơn Bản thân ngườithầy khi sử dụng các phương pháp và hình thức dạy học khác nhau trong cùng một bài họccũng đã tự tạo cho mình nguồn cảm hứng để thăng hoa trong mỗi giờ dạy và học

3 Cá nhân tôi đã từng có suy nghĩ: học sinh hiện nay không tha thiết học những

môn phụ, các em chỉ thích các môn thi đại học như Toán, Vật lý, Hoá học…; các em lườisuy nghĩ, giờ học trầm do học sinh thiếu tích cực, mang tâm lý ngại phát biểu… Nhữngnhận định này có phần sai lầm Tôi đã nhận thấy, học sinh ngày nay rất thông minh, nhạybén với cái mới, đặc biệt là năng lực công nghệ thông tin Các em có khả năng độc lập, tựchủ trong suy nghĩ và luôn muốn khẳng định cái tôi của mình

Như vậy, vấn đề đặt ra là: tôi có biết nêu vấn đề, có biết đặt học sinh vào các tình huống cụ thể, yêu cầu các em phải tự giải quyết và liên kết với nhau để giải quyết nhiệm vụ hay không, từ đó có thể phát hiện và khơi gợi những ưu điểm của học sinh.

4 Phương pháp dạy học theo dự án là phương pháp đòi hỏi tính độc lập, tự chủ

trong hoạt động của học sinh rất cao Đây là một trong số các phương pháp dạy học tíchcực, giúp tôi có thể phát hiện và phát huy năng lực, sở trường của học sinh lớp mình giảngdạy

5 Bài 56 – SGK Công nghệ 10 là bài thực hành về lĩnh vực kinh doanh Đây thực

sự là một thử thách đối với học trò vì kinh doanh thì mục đích cuối cùng là lợi nhuận màlứa tuổi này, hiếm em phải nghĩ đến vấn đề làm việc để kiếm tiền Làm sao phải như chínhhọc trò được kinh doanh, được làm việc để kiếm tiền, nếu làm “không thực”sẽ phản tácdụng, dự án học tập rất dễ thất bại Nhưng tính thử thách càng cao thì khả năng sáng tạocủa học trò càng vô hạn

III Các giải pháp (trọng tâm)

Sáng kiến tôi đề xuất là vận dụng phương pháp dạy học đã có vào việc tổ chức dạyhọc một bài học cụ thể nên phần giải pháp trọng tâm, tôi xin trình bày lại quy trình tôi đãtiến hành dạy học trong thực tế

1 Xác định nội dung, chủ đề dạy học, yêu cầu của dự án:

1.1 Nội dung, chủ đề

Bài 56 – SGK Công nghệ 10, tích hợp với nội dung lịch sử địa phương – Địa lý vàlịch sử tỉnh Nam Định

Tiêu đề của dự án: “Xây dựng kế hoạch kinh doanh góp phần quảng bá các di

sản và các sản phẩm ẩm thực quê hương Nam Định”.

1.2 Yêu cầu về thời gian, địa điểm và sản phẩm

- Thời gian thực hiện dự án: 3 tiết trên lớp ( Trong 2 tuần từ 16/4/2017 đến

27/4/2017) Dự kiến tổ chức báo cáo kết quả: Tiết 3 - tuần thứ 2

- Địa điểm: Phòng thực hành Sinh - Công nghệ hoặc Phòng tương tác tổ Ngữ văn

2 Xác định đặc điểm đối tượng dạy học và cơ sở vật chất của nhà trường:

- Đối tượng: học sinh lớp 10A2, 10A7 – lớp chọn Ban Tự nhiên – khối thi Đại học

A và A1, có tư chất thông minh, tư duy khoa học

- Trước khi bắt đầu dự án học tập, tôi sử dụng phiếu điều tra người học, hỗ trợ vàkiểm nghiệm lại kết quả nhận diện của mình về năng lực của mỗi học sinh; xác định thêmnăng lực, sở trường và nhu cầu học của các em ở dự án

- Cơ sở vật chất: Nhà trường có phòng học đủ thiết bị công nghệ hiện đại (Phòng tương tác) đáp ứng yêu cầu dạy học

3 Xác định mục tiêu dạy học của dự án

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng phát

triển năng lực cho học sinh

- Phân tích được những yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển của thành phố, chỉ ra nguyên nhân và đề xuất giải pháp (dưới góc nhìn và nhận thức của công dân tuổi 18)

- Rèn luyện kĩ năng sống: nghiên cứu khoa học, giao tiếp, tư duy (phát hiện vấn đề, tìm kiếm và xử lý thông tin, đánh giá, tổng hợp vấn đề…)

- Tạo lập văn bản thuyết minh về kế hoạch kinh doanh của nhóm

- Năng lực khác: năng lực hợp tác, năng lực giao tiếp, năng lực thuyết trình, năng lựcgiải quyết vấn đề, năng lực sáng tạo, năng lực CNTT…

4 Xác định phương pháp, phương tiện dạy học

Giáo viên xác định phương pháp dạy học và phổ biến, trao đổi đặc điểm, yêu cầucủa phương pháp dạy học với học sinh

4.1 Phương pháp dạy học dự án

Đầu thế kỷ XX, các nhà sư phạm Mỹ (Woodward; Richard; J.Dewey; W.Kilpatrick)

đã đặt nền móng xây dựng cơ sở lý luận cho phương pháp dạy học theo dự án Họ coi đó làphương pháp dạy học quan trọng nhằm thực hiện quan điểm dạy học lấy học sinh làmtrung tâm, khắc phục nhược điểm của dạy học truyền thống coi giáo viên là trung tâm

Ở Việt Nam, phương pháp dạy học theo dự án hiện nay đã rất quen thuộc và được

sử dụng phổ biến ở nhiều cấp học và nhiều tỉnh, thành trong cả nước Mới đây, hiệu trưởngtrường Tiểu học Vinschool Hà Nội khẳng định, phương pháp này được nhà trường lựachọn là phương pháp dạy học chủ đạo ở cấp mầm non và tiểu học từ năm học này (Theo:

Giaoduc&Thoidai online, ngày 5/1/2016) Điều đó cho thấy, không chỉ học sinh THCS hay

THPT mới đủ năng lực tự học, tự giải quyết vấn đề mà giáo viên đưa ra

Theo K.Frey, học giả hàng đầu về dạy học dự án của Cộng hòa Liên bang Đức thì:

Dạy học theo dự án (Project Based Learning) là một hình thức của hoạt động học tập trong đó nhóm người học xác định một chủ đề làm việc, thống nhất một nội dung làm việc,

tự lập kế hoạch và tiến hành công việc để dẫn đến một sự kết thúc có ý nghĩa, thường xuất hiện một sản phẩm có thể trình ra được.

Như vậy, yêu cầu của dạy học dự án là: giáo viên cùng học sinh xác định chủ đềhọc tập, học sinh tự lập kế hoạch và tiến hành hoạt động để đưa ra sản phẩm khi dự án

kết thúc Giáo viên không “thả nổi” hoàn toàn để học sinh “tự bơi” mà có những địnhhướng cụ thể.

Vận dụng phương pháp này ở bài dạy “Bài 56 – SGK Công nghệ 10”, sau khi nêu

chủ đề dự án (Xây dựng kế hoạch kinh doanh góp phần quảng bá các di sản và các sản

phẩm ẩm thực quê hương Nam Định), giáo viên cung cấp cho học sinh bộ câu hỏi định

hướng, bao gồm câu hỏi khái quát, câu hỏi nội dung và câu hỏi bài học (xin xem trong phụlục Kế hoạch bài dạy), biểu mẫu kế hoạch làm việc nhóm, biên bản làm việc nhóm (phụ lụcđính kèm Kế hoạch bài dạy) và định mức thời gian dự án phải hoàn thành

4.2 Vận dụng phương pháp dạy học theo dự án trong tổ chức dạy học bài 56 – SGK Công nghệ 10

phương pháp dạy học dự án giúp giáo viên nhận diện rõ khả năng tự làm việc: baogồm việc lập kế hoạch, phân công công việc cho nhóm và cho cá nhân, việc tự chọn cáchthức, phương thức thực hiện hoạt động, dự trù kinh phí, phân bố thời gian của học sinh để

có thể làm ra sản phẩm của chính các em sau 3 tiết học trong 2 tuần thực hiện dự án

tôi coi trọng và khuyến khích, mong chờ tất cả những sáng tạo của học sinh (ngoàigợi ý của giáo viên) trong quá trình thực hiện dự án Gợi ý của giáo viên chỉ là sự gợi dẫnnhằm khơi gợi những sáng tạo khác của học trò (nhất là hình thức, cách thức thực hiệntừng nhiệm vụ nhỏ học sinh tự chia ra, tự phân công khi giải quyết nhiệm vụ khái quát dogiáo viên giao cho)

Những sản phẩm học sinh tôi thu nhận được trong quá trình thực hiện dự án, trong

buổi báo cáo sản phẩm và sau dự án đã chứng minh cho việc lựa chọn phương pháp dạy học theo dự án khi tôi tổ chức dạy học bài 56 – SGK Công nghệ 10 là khả thi và đúng

hướng

phương pháp này, bài dạy được triển khai theo quy trình sau:

Hoạt động 1: Giới thiệu và phổ biến thông tin về dự án ( tiết thứ 1 đầu tuần 1):

1 Giáo viên giới thiệu dự án và nêu câu hỏi khái quát:

- Kế hoạch kinh doanh có những nội dung nào, cách thức lập một bản kế hoạch kinhdoanh?

- Chúng ta cần làm gì để góp phần xây dựng và phát triển quê hương Nam Định?

- Thời gian thực hiện dự án: 3 tiết (trong hai tuần) dành 1 tiết tổ chức báo cáo sản phẩm các nhóm)

2 Giáo viên nêu các mục tiêu học sinh phải đạt được sau đợt học dự án.

3 Giáo viên phổ biến kế hoạch khái quát:

a Phổ biến phương pháp dạy học chính sử dụng: Phương pháp dạy học theo dự án

b Phổ biến đầu việc theo ban, nhóm nhiệm vụ:

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng phát

triển năng lực cho học sinh

* Ban Tổ chức (2 nhóm):

- Nhóm 1 – Nhóm CNTT: hỗ trợ nhóm chuyên môn thiết kế power point, làm video,chuẩn bị trang thiết bị (thiết kế sân khấu, phụ trách hậu trường, máy tính, loa, míc, máy ảnh,máy quay, )

- Nhóm 2 – nhóm MC: Xây dựng kịch bản, xây dựng câu hỏi giao lưu giữa người báo cáo với các bạn còn lại, viết lời dẫn

* Ban Chuyên môn:

- Nhiệm vụ: Xây dựng nội dung hội thảo bằng văn bản định dạng file Word và PowerPoint

- Nội dung công việc: Tìm hiểu góc nhìn của giới trẻ trường Trần Hưng Đạo về đấtnước, về tỉnh / thành phố Nam Định (đặc điểm địa lý, lịch sử, văn hoá tỉnh Nam Định, ýtưởng xây dựng kế hoạch kinh doanh và phát triển thành phố Nam Định?), đề xuất hai tìnhhuống thực tiễn và vận dụng kiến thức thu được từ dự án (hoặc liên môn khác) để giải quyết

* Học sinh trong lớp: trong vai người tham gia dự

- Nhiệm vụ: 100% học sinh tìm hiểu tư liệu về các chủ đề của bài học và theo bộ câu hỏi định hướng, tham gia vào các nhóm theo đăng ký

4 Giáo viên phát Phiếu điều tra người học trước dự án: học sinh hoàn thành, giáo

viên chốt số lượng học sinh mỗi nhóm (có điều chỉnh phù hợp), mỗi nhóm tự bầu một nhómtrưởng

5 Giáo viên định hướng:

- Hướng dẫn học sinh lập kế hoạch nhóm, kế hoạch làm việc của cả lớp, phát văn bản

bộ câu hỏi định hướng, biểu mẫu lập kế hoạch và biên bản làm việc nhóm Ấn định thời giannhóm thông qua kế hoạch và biên bản làm việc qua email

- Hỗ trợ và gợi ý cho học sinh một số nguồn tài liệu tham khảo

- Định hướng kế hoạch đi khảo sát thực tế tại: bảo tàng Nam Định, cột cờ Nam Định,bảo tàng Nhà máy liên hợp dệt, một số điểm di tích lịch sử của thành phố Nam Định, khu ditích đền Trần,… (Chuẩn bị về phương tiện, xin giấy giới thiệu của nhà trường, phối hợp vớimột giáo viên Lịch sử hợp tác thực hiện dự án…)

6 Các nhóm ký kết hợp đồng học tập

7 Giáo viên giải đáp thắc mắc từ phía người học (nội dung triển khai, cách thức tổ chức, tài liệu bổ sung…) và hẹn lịch gặp tiếp theo

Hoạt động 2: Triển khai dự án (trong 1 tuần)

1 Học sinh làm việc theo nhóm được phân công, chủ động thực hiện các nhiệm vụ

ứng với câu hỏi nội dung đã đặt ra Cụ thể:

- Ban tổ chức:

+ Nhóm xây dựng nội dung: dự kiến tiến trình báo cáo sản phẩm (theo biểu mẫu giáo viên gợi ý).

+ Nhóm dẫn chương trình: viết lời dẫn, xây dựng các câu hỏi giao lưu giữa học sinh tham gia với các báo cáo viên)

+ Nhóm chuẩn bị trang thiết bị / CNTT: trang trí không gian, chuẩn bị các thiết bịCNTT cần thiết, hỗ trợ các nhóm của ban chuyên môn làm video, Power Point (minh hoạbáo cáo, củng cố kiến thức – trò chơi ô chữ, mảnh ghép, trắc nghiệm nhanh…)

- Ban chuyên môn:

- Xây dựng nội dung hội thảo bằng văn bản định dạng file Word và Power Point

- Tìm hiểu góc nhìn của giới trẻ trường Trần Hưng Đạo về đất nước, về tỉnh / thànhphố Nam Định (đặc điểm địa lý, lịch sử, văn hoá tỉnh Nam Định, ý tưởng xây dựng kế hoạchkinh doanh và phát triển thành phố Nam Định?), đề xuất hai tình huống thực tiễn và vậndụng kiến thức thu được từ dự án (hoặc liên môn khác) để giải quyết

2 Giáo viên thường xuyên theo dõi, đôn đốc học sinh, định kỳ kiểm tra tiến độ thực

hiện (qua điện thoại, email, gặp trực tiếp) Các nhóm trao đổi, chia sẻ, thông báo cho nhau vềnhững công việc (kết quả) trung gian đã thực hiện được

3 Giáo viên gặp học sinh theo lịch (tiết thứ 2 cuối tuần 1) để giải đáp các câu hỏi và

hỗ trợ học sinh điều chỉnh cách thức thực hiện phù hợp

Hoạt động 3: Hoàn thành dự án – Tổ chức báo cáo sản phẩm (Tiết thứ 3 tuần 2)

1 Học sinh trình bày dự án trong hội thảo với các vai:

- Ban tổ chức chương trình

- Các báo cáo viên

- Người tham gia

2 Khách mời dự Hội thảo: Ban giám hiệu, các giáo viên trong tổ Hóa - Sinh - Công nghệ, Sử - Địa - GDCD, giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn, học sinh lớp khác

3 Giáo viên cố vấn: Trong quá trình diễn ra hoạt động trải nghiệm, đặc biệt là quá

trình báo cáo sản phẩm, giáo viên sẽ đóng vai người quan sát, hỗ trợ và là chuyên gia cố vấnhoạt động Giáo viên có thể mời thêm phụ huynh học sinh, các đồng nghiệp… cùng tham giatrong vai trò này

4 Cuối hội thảo, giáo viên tổng kết bài học, chốt lại những điểm chính của nội dung

bài học

Hoạt động 4: Đánh giá, tổng kết dự án (Tiết thứ 3 tuần 2)

Giáo viên bộ môn trong vai trò Ban tổ chức hoạt động trải nghiệm chủ trì cuộc họp rút kinh nghiệm:

1 Các nhóm thảo luận, rút kinh nghiệm, đề nghị khen thưởng cá nhân có đóng góp tích cực, nhắc nhở học sinh chưa tích cực, hiệu quả làm việc còn hạn chế

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng phát triển

năng lực cho học sinh

2 Giáo viên đánh giá quá trình làm việc thực hiện dự án của từng nhóm, đánh giá kết quả học tập theo các sản phẩm sau:

- Báo cáo trình chiếu trong buổi ngoại khoá bằng phần mềm Power Point (Mỗi nhóm không quá 25 sile)

- Phiếu đánh giá làm việc nhóm

Điều chỉnh phù hợp với đối tượng

Dành thời gian nhiều hơn để làm việc riêng với những học sinh

Học sinh năng lực tổng hợp, xử lý thông tin và làm việc độc lập, tự giác còn

5 Xây dựng kế hoạch dạy học

(Minh hoạ cụ thể kế hoạch bài dạy trong phần phụ lục: Bản mô tả chi tiết)

6 Theo dõi, giám sát chặt chẽ, thường xuyên quá trình thực hiện hoạt động học của học sinh để có điều chỉnh và định hướng kịp thời, phù hợp

(Đề cập cụ thể trong kế hoạch bài dạy – phụ lục: Bản mô tả chi tiết và phần ảnh minh hoạ)

7 Kiểm tra, đánh giá và tổng kết dự án

Xây dựng lịch trình đánh giá và bộ phiếu đánh giá:

- Phiếu điều tra người học

- Phiếu Biết – Thắc mắc – Hiểu

- Hợp đồng học tập

- Phiếu học tập củng cố bài học

- Biên bản làm việc nhóm

- Phiếu đánh giá làm việc nhóm

- Phiếu đánh giá các sản phẩm học sinh

(Minh hoạ cụ thể trong Kế hoạch bài dạy và phần phụ lục

IV Hiệu quả do sáng kiến đem lại

So sánh kết quả đạt được hiện nay với thực tế trước khi áp dụng sáng kiến:

1 Hiệu quả kinh tế (giá trị làm lợi tính thành tiền-nếu có):

Sản phẩm “kế hoạch kinh doanh” của học sinh được tạo nên từ việc tìm hiểu thựctiễn kết hợp với tính sáng tạo của tuổi trẻ nếu được vận dụng thực tế sẽ có giá trị kinh tếnhất định

2 Hiệu quả về mặt xã hội (giá trị làm lợi không tính thành tiền):

2.1 Về mặt xã hội

Góp phần vào công cuộc đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, bắt đầu từđổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá học sinh theo định hướng năng lực quamột bài học cụ thể

2.2 Về phía người dạy và nhà trường

- Tạo cảm hứng cho người dạy khi sử dụng linh hoạt các phương pháp dạy học khác nhau khi dạy cùng một bài học

- Giáo viên có thêm kênh thông tin để hiểu tâm lý, năng lực và đánh giá học sinh.Tình cảm và quan hệ thầy trò được thắt chặt hơn, gần gũi, gắn bó với nhau hơn khi thầy tròcùng nhau tạo dựng một kỉ niệm đẹp trong quãng đời làm nghề của thầy, quãng đời họcsinh của trò

- Giáo viên thành thạo hơn về kỹ năng hướng dẫn, tổ chức, làm chuyên luận khoa học, kỹ năng nghiên cứu khoa học

- Giáo viên có thêm cơ hội tìm hiểu, mở rộng hiểu biết về các kiến thức có liên quan; có cơ hội học hỏi từ học sinh và sáng tạo cùng học sinh

- Giáo viên được nghiệm thu sản phẩm của học sinh, đây là nguồn tư liệu quý giácho hồ sơ chuyên môn của giáo viên và là nguồn cảm hứng, tạo động lực cho giáo viêntiếp tục tìm tòi, sáng tạo và đổi mới để đạt được những kết quả tốt hơn trong quá trình côngtác

2.3 Về phía người học

- Người học tiếp thu kiến thức mới một cách dễ dàng và khó quên: Quá trình thực

hiện dự án học sinh chủ động tìm hiểu, chọn lọc thông tin nên sẽ hiểu bài sâu hơn, kỹ hơn

- Đưa bài học vào thực tiễn cuộc sống: Thực hiện dự án với nội dung tích hợp qua

đó bồi dưỡng tình yêu quê hương, đất nước ở các em học sinh; học sinh có ý thức tráchnhiệm với bài học, với đất nước và các vấn đề của địa phương

- Học sinh được hình thành và rèn luyện nhiều kỹ năng: làm việc nhóm, nghiên cứu

khoa học, thuyết trình trước đám đông, giải quyết vấn đề, khẳng định giá trị của bản thân,

tổ chức, sử dụng thành thạo CNTT…

- Học sinh được trải nghiệm và sáng tạo trong nhiều vai trò và vị trí nghề nghiệp khác nhau: Dẫn chương trình, hướng dẫn viên du lịch, thiết kế mỹ thuật, đạo diễn,…

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng phát triển

năng lực cho học sinh

- Bồi dưỡng ý thức, tình cảm với thầy cô, bạn bè, với công việc, với môn học: Học

sinh hiểu nhau hơn, gắn bó với bạn bè, với thầy cô, trường lớp nhiều hơn; có trách nhiệmvới công việc, với nhóm, với nhau, cùng khao khát được khẳng định, được sáng tạo vàđược thành công Qua đó, các em cũng hào hứng hơn với việc học môn Công nghệ nóiriêng và các môn học khác nói chung

3 Kết quả đánh giá học sinh sau dự án

- Số lượng :

+ Lớp A2: 37 học sinh+ Lớp A7: 37 học sinh

- Nhóm được thưởng điểm, tuyên dương: CNTT

- Phải nhắc nhở, rút kinh nghiệm: 2 thành viên trong chuyên môn

(10 điểm) (9 điểm) (7 điểm) (6 điểm) tham gia

1 Phương pháp này không chỉ vận dụng để tổ chức dạy học bài 56 – SGK Công

nghệ 10 mà có thể vận dụng dạy học các bài học khác, dạy học tích hợp liên môn và dạyhọc theo chủ đề

2 Hạn chế của phương pháp là: cần các phương tiện CNTT hỗ trợ (máy tính, loa

míc, máy chiếu, màn chiếu, máy ảnh…) nhưng nhà trường, tổ chuyên môn và giáo viênchủ nhiệm có những chủ trương hỗ trợ nhất định về thiết bị, kinh phí cho các lớp để các em

có thể thực hiện được nhiều dự án ở nhiều môn học khác nhau trong suốt năm học

3 Dạy học theo dự án cần tiến hành trong một khoảng thời gian khá dài (ít nhất là 2

tuần) nên không thể sử dụng thường xuyên, thời gian tổ chức báo cáo sản phẩm trong 1 tiết

là không đủ, vì vậy, khung phân phối chương trình cũng cần được trao quyền chủ động chogiáo viên (Khung phân phối hiện nay bài học này học 2 tiết)

Tên tác giả sáng kiến

Lê Huy Thưởng

Đánh giá của tổ trưởng chuyên môn

(Đánh giá, xếp loại)

Cơ quan đơn vị áp dụng sáng kiến

(Xác nhận, đánh giá, xếp loại)(Ký tên, đóng dấu)

VI Các phụ lục kèm theo sáng kiến

1 Danh mục các tài liệu tham khảo

TÀI LIỆU

1 Hồ Ngọc Đại, Tâm lí học dạy học, NXB Giáo dục, Hà Nội, 1983.

2 Tôn Quang Cường, Tài liệu tập huấn giáo viên trường Trung học phổ thông Chuyên – Thiết kế dạy học theo quy trình tiếp cận chuẩn quốc tế, Tài liệu lưu hành nội bộ,

Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Giáo dục, Hà Nội 2010

3 Phan Trọng Luận, Dạy học theo chuẩn kiến thức, kĩ năng môn Ngữ văn 12, NXB

Đại học Sư phạm, 2010

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng phát triển

năng lực cho học sinh

4 Vụ giáo dục Trung học, Tài liệu tập huấn – Dạy học và kiểm tra, đánh giá kết quả học tập theo định hướng phát triển năng lực học sinh – Môn Ngữ văn – Cấp Trung học phổ thông, Tài liệu lưu hành nội bộ, Hà Nội, 2014.

5 Lê Thông, Địa lý các tỉnh, thành phố Việt Nam, NXB Giáo dục, 2012.

6 Một số nội dung dạy học tích hợp trong chương trình THPT

TÀI LIỆU TRÊN INTERNET

Các phần mềm, hình ảnh, âm thanh, văn bản trên một số trang mạng:

2 Bản mô tả chi tiết giải pháp kỹ thuật của sáng kiến

KẾ HOẠCH BÀI DẠY

TỔ CHỨC DẠY HỌC THEO DỰ ÁN BÀI 56 – SGK CÔNG NGHỆ 10

NHẰM PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC CHO HỌC SINH

I Người soạn

Họ và tên Lê Huy Thưởng

Chức vụ Giáo viên

Số điện thoại và email: Điện thoại: 0942635307Email: legianamdinh@gmail.com

II Tổng quan về bài dạy

Tiêu đề bài dạy

Xây dựng kế hoạch kinh doanh góp phần quảng bá các di sản và các sản phẩm ẩm thực

quê hương Nam Định Tóm tắt bài dạy

Kinh doanh làm giàu là vấn đề không dễ ngay cả đối với những người trưởng thành.Nhưng để có thể thành công trong cuộc sống đặc biệt là trong kinh doanh thì vấn đề lập kếhoạch là hết sức cần thiết Qua bài 56 – SGK Công nghệ 10 sẽ giúp các em biết được nôidung cũng như cách thức lập kế hoạch cho một phương án kinh doanh của bản thân

Dự án tích hợp kiến thức Địa lý, Lịch sử địa phương và một lượng nhỏ kiến thức về

các chủ đề tích hợp: giáo dục môi trường, hướng nghiệp Bên cạnh đó, vấn đề đưa di sản vàodạy học cũng là một chủ trương lớn trong ngành giáo dục nhằm giáo dục ý thức bảo tồn vàphát huy các di sản của địa phương, của đất nước và nhân loại Vì thế, đây cũng là một nộidung được tích hợp trong dự án Trong khuôn khổ dự án, học sinh được chú ý tìm hiểu đặcđiểm địa lý, lịch sử, truyền thống văn hoá của quê hương Nam Định, ảnh hưởng tới sự pháttriển kinh tế xã hội, đặc biệt là tác động tới suy nghĩ, thái độ và hành động của học sinh; đềxuất một số giải pháp (kế hoạch kinh doanh) góp phần phát triển quê hương Nam Định, gópphần giữ gìn và phát huy bản sắc văn hoá truyền thống tốt đẹp của quê hương.

Thông qua việc thực hiện dự án, học sinh được tham gia các hoạt động trải nghiệmtrong những vai trò khác nhau như một báo cáo viên khoa học, người tổ chức sự kiện, ngườidẫn chương trình, Học sinh được chủ động thiết kế các hoạt động tìm kiếm và xử lý thôngtin, làm việc theo nhóm nội dung, được trao đổi, tranh luận, bày tỏ quan điểm để xây dựngmột kịch bản thống nhất và triển khai chương trình hoạt động của dự án

Câu hỏi bài học, câu hỏi nội dung được lồng ghép vào trong các nhiệm vụ trọng tâm,nhiệm vụ cụ thể của từng nhóm

Câu hỏi khái quát là chủ đề của chương trình

Thời gian dự kiến

2 tuần thực hiện dự án, tuần thứ 2 dành 1 tiết (mỗi tiết 45 phút) trình bày sản phẩm dự án

Mục tiêu bài học:

Tổ chức dạy học theo dự án bài 56 – SGK Công nghệ 10 nhằm định hướng phát

triển năng lực cho học sinh

1 Kiến thức:

- Xác định được nội dung và phương pháp lập kế hoạch kinh doanh qua đó có thể giúphọc sinh vận dụng kinh doanh sản xuất ở địa phương mình

- Hiểu được đặc điểm địa lý của tỉnh Nam Định bao gồm: điều kiện tự nhiên, điều kiện

xã hội, thuận lợi và khó khăn trong phát triển kinh tế của tỉnh

- Đề xuất được những chương trình hành động, các giải pháp về chiến lược phát triểnthành phố Nam Định như: Du lịch (quảng bá về các di tích lịch sử cấp quốc gia của NamĐịnh) Ẩm thực (Quảng bá về các món ăn nổi tiến, các sản phẩm truyền thống của NamĐịnh) Văn hóa (giữ gìn và phát huy văn hóa truyền thống) Môi trường (xây dựng đô thịNam Định xanh – sạch – đẹp)

2 Kĩ năng:

- Kĩ năng thu thập, xử lý các thông tin, viết và trình bày báo cáo về các vấn đề của địa

lí và lịch sử địa phương

- Phát triển kĩ năng phân tích số liệu, thống kê, kỹ năng đánh giá, rút ra bài học

- Phân tích được những yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển của thành phố, chỉ ra nguyên nhân và đề xuất giải pháp (dưới góc nhìn và nhận thức của công dân tuổi 18)

- Rèn luyện kĩ năng sống: nghiên cứu khoa học, giao tiếp, tư duy (phát hiện vấn đề, tìm kiếm và xử lý thông tin, đánh giá, tổng hợp vấn đề…)

- Tạo lập văn bản thuyết minh về kế hoạch kinh doanh của nhóm

- Năng lực khác: năng lực hợp tác, năng lực giao tiếp, năng lực thuyết trình, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực sáng tạo, năng lực CNTT…

Bộ câu hỏi định hướng

- Kế hoạch kinh doanh có những nội dung nào, cách thức lập một bản kế

Câu hỏi hoạch kinh doanh?

khái quát - Chúng ta cần làm gì để góp phần xây dựng và phát triển quê hương

Nam Định?

Câu hỏi Chúng ta cần phải làm gì để góp phần xây dựng và phát triển thành phố

bài học Nam Định?

1 Em hãy nêu những nội dung chính của một kế hoạch kinh doanh?

2 Theo em, nội dung nào là quan trọng nhất của một kế hoạch kinh doanh?

3 Nhận thức của em về đặc điểm địa lý tự nhiên và xã hội của tỉnh Nam Định? Hãy chỉ ra những tiềm năng và hạn chế để phát triển kinh tế?

Câu hỏi 4 Trong công cuộc đổi mới đất nước, từ năm 1986 đến nay, tỉnh Nam

nội dung Định đã đạt được những thành tựu nổi bật nào?

5 Nếu là lãnh đạo thành phố, em sẽ có chiến lược xây dựng và phát triển

TP như thế nào? Em sẽ ưu tiên đầu tư và phát triển lĩnh vực nào của TP? Tại sao?

6 Em hãy đưa ra kiến nghị và đề xuất một số giải pháp góp phần phát triển kinh tế và gìn giữ, phát huy truyền thống văn hoá của Nam Định?

III Kế hoạch đánh giá

Lịch trình đánh giá

Trước khi bắt đầu Học sinh thực hiện dự án

Sau khi hoàn tất dự án

1 Phiếu điều tra người 1 Phiếu học tập củng cố bài 1 Thông tin phản hồi

học (Phụ lục 1) học (Phụ lục 4) 2 Phiếu: Biết Thắc mắc

-2 Phiếu: Biết - Thắc mắc 2 Biên bản làm việc nhóm Hiểu (Phụ lục 2)

- Hiểu (Phụ lục 2) (Phụ lục 5) 3 Ghi chép cá nhân

3 Hợp đồng học tập 3 Phiếu tự đánh giá các kĩ 4 Câu hỏi thêm từ phía

(Phụ lục 3) năng - phiếu 6A, 6B, 6C người học

Trước khi bắt đầu dự án, giáo viên cung cấp và thảo luận với học sinh về hệ thống mục

tiêu cần đạt, những nội dung dạy học chính Học sinh sẽ nhận được phiếu điều tra, hợp đồng học tập để tự xác định nhu cầu, sở thích của bản thân, đăng ký nhiệm vụ, thời gian làm việc

với giáo viên, mục tiêu học tập cần đạt

Trong quá trình thực hiện dự án học sinh luôn dựa vào các tiêu chí đánh giá để thực