CÔNG tác xã hội cá NHÂN với NGƯỜI BỆNH tâm THẦN (2)

- Điều dưỡng: 83 người- Có 04 phòng ban Phòng Tổ Chức Hành Chánh, Phòng Quản Trị Hậu Cần, Phòng - Công Tác Xã Hội, Phòng Tài Chính – Kế Toán, và 07 khoa bệnh Khoa A, B, C, - Tổ chức thực

BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP

ĐỀ TÀI: CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN VỚI NGƯỜI BỆNH TÂM THẦN

TẠI TRUNG TÂM ĐIỀU DƯỠNG NGƯỜI BỆNH TÂM THẦN

MỤC LỤC

LỜI NÓI ĐẦU 7

PHẦN I: GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ ĐƠN VỊ THỰC TẬP 8

1 Giới thiệu: 8

1.1 Tên cơ sở: 8

1.2 Địa chỉ: 8

1.3 Lịch sử hình thành và phát triển của đơn vị 8

1.4 Các đơn vị liên quan 8

2 Tổ chức, nhân sự cơ sở: 9

2.1 Sơ đồ tổ chức 9

2.2 Nhân sự chuyên môn 9

2.3 Nhiệm vụ của các bộ phận: 10

PHẦN II: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC XÃ HỘ TẠI ĐƠN VỊ 14

II.1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ DỊCH VỤ CÔNG TÁC XÃ HỘI 14

1 Khái niệm về các vấn đề liên quan đến đề tài, đối tượng nghiên cứu 14

1.1 Khái niệm về bệnh tâm thần: 14

1.2 Khái niệm liên quan đến dịch vụ Công tác Xã Hội: 14

1.3 Đối tượng nghiên cứu: Người bệnh tâm thần 15

2 Dịch vụ công tác xã hội trong hỗ trợ đối tượng nghiên cứu: 16

3 Cơ sở pháp lý về dịch vụ CTXH trong hỗ trợ đối tượng nghiên cứu 17

4 Một số yếu tố ảnh hưởng đến dịch vụ CTXH trong hỗ trợ đối tượng nghiên cứu: 18

II.2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC XÃ HỘI TẠI ĐƠN VỊ: 18

1 Đặc điểm địa bàn và khách thể nghiên cứu: 18

2 Một số đặc điểm tâm lý và nhu cầu của đối tượng nghiên cứu 19

1.1 Đặc điểm tâm lý 20

1.2 Nhu cầu của đối tượng nghiên cứu: 21

3 Thực trạng dịch vụ công tác xã hội trong hỗ trợ đối tượng nghiên cứu 22

3.1 Mục tiêu cơ sở 23

3.2 Y tế: 23

3.3 Phục hồi chức năng: 24

3.4 Hoạt động chăm sóc ở trung tâm: 24

3.5 Công tác xã Hội Cá Nhân với Người Bệnh Tâm Thần 25

PHẦN III: ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢ PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DICH VỤ CÔNG TÁC XÃ HỘI TRONG HỖ TRỢ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU TẠI ĐƠN VỊ 40

1.Nhóm giải pháp chung: 40

2 Nhóm giải pháp nâng cao chất lượng một số dịch vụ CTXH tại đơn vị: 42

KẾT LUẬN 44

PHỤ LỤC 45

TÀI LIỆU KHAM KHẢO 46

PHẦN I: GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ ĐƠN VỊ THỰC TẬP

1 Giới thiệu:

1.1 Tên cơ sở: Trung Tâm Điều Dưỡng Người Bệnh Tâm Thần trực thuộc Sở Lao

Động Thương Binh và Xã Hội

1.2 Địa chỉ: 37 Phú Châu, Phường Tam Phú, Quận Thủ Đức, Thành Phố Hồ Chí

Minh

1.3 Lịch sử hình thành và phát triển của đơn vị

Trung tâm Điều Dưỡng Người Bệnh Tâm Thần là một trung tâm tiếp nhận nuôidưỡng người bệnh mang tính chất nhân đạo, Vào 1991 là Nhà Điều Dưỡng Tâmthần, đến ngày 14/12/1994 được thành lập với tên gọi: Trung Tâm Điều DưỡngNgười Bệnh Tâm Thần dưới sự quản lý của Sở Lao Động Thương Binh & Xã HộiThành Phố Hồ Chí Minh, trung tâm được thành lập bởi lý do nhằm tiếp nhận nhữngđối tượng là người tâm thần sống lang thang và có hoàn cảnh khó khăn nhằm đưanhững đối tượng tái hòa nhập lại cộng đồng

1.4 Các đơn vị liên quan.

Trung tâm trực thuộc Sở Lao động Thương binh Xã hội Thành phố Hồ Chí Minhphối hợp với các đơn vị Phòng Lao động Thương binh Xã hội 24 Quận, Huyện củathành phố trong công tác tiếp nhận đối tượng

Trung tâm điều dưỡng tâm thần Tân Định, Bình Đức là hai đơn vị tiếp nhận bệnhnhân khỏe, trẻ từ trung tâm chuyển lên và tiếp nhận bệnh nhân già yếu từ hai đơnnày chuyển về trung tâm điều trị

Bệnh viện tâm thần thành phố là đơn vị tuyến trên chỉ đạo trực tiếp công tác điềutrị, kiểm tra, giám sát chuyên môn, cấp phát thuốc tâm thần cho trung tâm

Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch khám và điều trị lao cho người bệnh

Bệnh viện Quận Thủ Đức là cơ sở y tế chuyên khám bảo hiểm y tế cho bệnh nhânhàng tuần và là tuyến điều trị đa khoa cho bệnh nhân khi có bệnh nhân chuyển cấpcứu.

Các tố chức từ thiện khác cũng thường xuyên thực hiện công việc từ thiện tạiTrung tâm

2 Tổ chức, nhân sự cơ sở:

2.1 Sơ đồ tổ chức.

2.2 Nhân sự chuyên môn:

Tính đến ngày 30 tháng 09 năm 2020, tổng số CBVC của trung tâm là 188 người

(trên đại học 03; đại học 40: cao đẳng 39, Trung cấp 58; sơ cấp 17 và trình độ

khasc) Trong đó nhân viên khối hành chánh là 33 người, nhân viên khối trực tiếp chăm sóc bệnh nhân là 155 người

Trong đó:

- Bác sĩ chuyên khoa I: 03 người Bác sĩ: 02 người

- Y sĩ: 23 người

GIÁM ĐỐC BSCKI: BÙI VĂN XÂY

PHÓ GIÁM ĐỐC

BS VŨ ĐÌNH SƠN

PHÓ GIÁM ĐỐC PHAN VĂN SANG

PHÒNG

QT HC

PHÒNG KT-TC

PHÒNG

TC HC

KHOA BỆNH E,H

TIẾP NHẬN BAN ĐẦU

PHÒNG CTXH

KHOA BỆNH A,B

KHOA BỆNH C,D

- Điều dưỡng: 83 người

- Có 04 phòng ban (Phòng Tổ Chức Hành Chánh, Phòng Quản Trị Hậu Cần, Phòng

- Công Tác Xã Hội, Phòng Tài Chính – Kế Toán), và 07 khoa bệnh (Khoa A, B, C,

- Tổ chức thực hiện quản lý, sử dụng nhân sự theo quy định của pháp luật, đảm bảocác chế độ quyền lợi cho người lao động tại đơn vị theo quy định của pháp luật

- Xây dựng đề án, chương trình, kế hoạch công tác trong năm, đánh giá kết quả hoạtđộng đưa ra các giải pháp khắc phục

- Tổ chức thực hiện các đề án, kế hoạch, chương trình công tác, trao đổi chuyênmôn nghiệp vụ nâng cao trình độ chuyên môn cho cán bộ viên chức thuộc lĩnh vựcmình phụ trách.

Có trách nhiệm báo cáo với giám đốc kết quả thực hiện những công việc ủy quyền

và phân công phụ trách

c Trưởng, phó phòng, trạm y tế và các khoa bệnh.

- Trưởng phòng, trưởng trạm y tế và trưởng các khoa bệnh có trách nhiệm tổ chứcthực hiện công việc đúng theo chức năng, nhiệm vụ được quy định, chịu tráchnhiệm toàn bộ hoạt động của phòng, trạm và khoa bệnh mình quản lý với Giám đốc

- Quản lý trang bị sử dụng có hiệu quả tài sản, phương tiện làm việc, thiết bị phục

vụ công tác nuôi dưỡng đối tượng

- Tham mưu cùng lãnh đạo công việc hành chánh, thực hiện công tác nuôi dưỡngđối tượng

- Dự trù kinh phí sửa chữa, mua sắm thiết bị phục vụ làm việc tại đơn vị và sinhhoạt hàng ngày cho bệnh nhân

- Quản lý công tác hành chánh, lưu trữ văn thư, tiếp nhận và phát hành công văn điđến, bảo quản, bảo mật tài liệu, con dấu theo đúng quy định nhà nước

e Phòng tài chính - kế toán:

- Tham mưu công tác đời sống, chế độ nuôi dưỡng đối tượng, theo dõi quản lý cácloại tài sản trung tâm, kiểm kê đánh giá tài sản mỗi năm

- Quản lý các nguồn kinh phí, ngân sách trung ương địa phương, các nguồn viện trợ

từ thiện, các chương trình dự án, quỹ từ thiện Lập kế hoạch dừ trù kinh phí hàngtháng, quý, năm theo quy định luật ngân sách

- Theo dõi tình hình sử dụng kinh phí thu, chi của trung tâm Hoàn thành nghiệp vụquả lý sổ sách chứng từ, thực hiện quyết toán và báo cáo tài chính do nhà nước quyđịnh Chịu trách nhiệm về những thiệt hại do thiếu trách nhiệm trong quản lý

f Phòng quản trị hậu cần:

- Đảm bảo đúng tiêu chuẩn chế độ ăn cho bệnh nhân, thực hiện các chế độ dinhdưỡng cho bệnh nhân già yếu suy kiệt theo đề nghị của Trạm y tế; Theo dõi, cân đốikhẩu phần ăn hàng ngày đúng số đối tượng hiện diện, chế biến thức ăn đảm bảo vệsinh, không để xảy ra tình trạng ngộ độc thức ăn tại Trung tâm

g Phòng công tác xã hội:

- Tổ chức tiếp nhận đối tượng khi đã có quyết định tiếp nhận đối tượng bảo trợ xãhội vào nuôi dưỡng tập trung tại Trung tâm, báo cáo tăng, giảm đối tượng hàngngày, hàng tuần, tháng cho Giám đốc và phòng Bảo trợ xã hội sở

- Hướng dẫn, tiếp nhận hồ sơ hồi gia, phép và làm các thủ tục hồi gia, vận động đónbệnh nhân đã ổn định về hòa nhập cộng đồng theo đúng qui trình, thực hiện côngtác tư vấn tâm lý, lao động trị liệu cho bệnh nhân, làm và trình hồ sơ xin cấp thẻ bảohiểm y tế, thẻ xác định mức độ khuyết tật cho người

h Trạm y tế:

- Tiếp nhận, khám và phân loại đối tượng ban đầu khi nhập vào trung tâm trước khichuyển đến các khoa, tổ chức công tác quản lý, lao động trị liệu, chăm sóc, khámchữa bệnh, lập phác đồ điều trị, theo dõi diễn biến bệnh và có phương án xử lý kịpthời đối với bệnh nhân, hạn chế đến mức thấp nhất tử vong tại trung tâm

- Đảm bảo công tác cấp cứu và chuyển viện kịp thời cho những bệnh nhân quá nặng

và ngoài khả năng điều trị của trung tâm Theo dõi và thực hiện thường xuyên côngtác vệ sinh dịch tể, vệ sinh an toàn thực phẩm, có phương án và chịu trách nhiệm vềphòng chống dịch

i Các khoa bệnh:

- Tiếp nhận, quản lý, khám và điều trị, chăm sóc người bệnh tâm thần Quản lý hồ

sơ bệnh án cá nhân từng đối tượng theo thứ tự khoa học để dễ dàng theo dõi

- Thực hiện đúng y lệnh và đảm bảo cho bệnh nhân uống đúng, đủ liều lượng thuốctheo phác đồ điều tri

- Thực hiện quản lý, chăm sóc bệnh nhân, đảm bảo môi trường sống sạch sẽ, vệsinh, an toàn cho bệnh nhân, không để tình trạng bệnh nhân kích động, đánh nhaugây thương tích, hạn chế đến mức thấp nhất tình trạnh bệnh nhân tử vong tại khoa

PHẦN II: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC XÃ HỘ TẠI ĐƠN VỊ

II.1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ DỊCH VỤ CÔNG TÁC XÃ HỘI

1 Khái niệm về các vấn đề liên quan đến đề tài, đối tượng nghiên cứu

1.1 Khái niệm về bệnh tâm thần:

- Bệnh tâm thần tiếp cận từ góc độ y học, bệnh là những vấn đề bất thường của sứckhỏe Do vậy bệnh tâm thần chính là những bất thường của sức khỏe tâm thần.Những bất thường về sức khỏe tâm thần rất đa dạng và phong phú Đó có thể chỉ lànhững giảm sút về trí nhớ, chú ý; cũng có thể là những thay đổi về tính tình hoặc là

có những hành vi kích động không có nguyên nhân rõ ràng

- Có những Bệnh tâm thần (các bệnh loạn thần), quá trình phản ánh thực tại sai lệchtrầm trọng, hành vi, tác phong bị sai lệch nhiều Có những bệnh tâm thần nhẹ (cácbệnh tâm căn, nhân cách bệnh), quá trình phản ánh thực tại cũng như hành vi tácphong rối loạn ít, bệnh nhân vẫn còn có thể sinh hoạt, lao động, học tập được, tuy

có giảm sút

- Bệnh tâm thần ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của từng cá nhân trong giađình Không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến cá nhân người bệnh, mà còn ảnh hưởngđến đời sống vật chất, tình thần của mọi thành viên Bệnh tâm thần không được canthiệp hỗ trợ điều trị kịp thời, phù hợp sẽ có thể dẫn đến tình trạng bệnh tiến triểnnặng và gây ảnh hưởng đến khả năng phục hồi hòa nhập của người bệnh

1.2 Khái niệm liên quan đến dịch vụ Công tác Xã Hội:

- Cá nhân là thuật ngữ mô tả sự độc lập tự do, không lặp lại của mỗi con người, là

sự thống nhất hai mặt sinh học và xã hội Về mặt sinh học, cá nhân là một cơ thểsống đơn nhất có cấu trúc thân thể và đặc điểm sinh lý riêng, do đó mới có sự khácnhau về năng lực, trình độ, phẩm chất, lối sống của mỗi cá nhân Về mặt xã hội, bảnchất của mỗi cá nhân là tổng hòa các mối quan hệ xã hội, do đó mới có khả năng tưduy, lao động, ngôn ngữ, giao tiếp…Mỗi cá nhân có đặc điểm tâm sinh lý xã hộikhác biệt với các cá nhân khác Do đó cần tôn trọng tính độc lập của mỗi cá nhân,không được coi mỗi cá nhân đều như nhau Khi đánh giá hoặc giao công việc cho

mỗi người cần dựa vào đặc điểm cụ thể trên cả hai mặt cá nhân và xã hội Tôn trọngphẩm giá và năng lực cá nhân, tính khác biệt của mỗi cá nhân, tính tự quyết của mỗi

cá nhân là những nguyên tắc đạo đức cần được chú trọng trong Công Tác Xã Hội

Cá Nhân

- Công tác xã hội có thể hiểu là một nghề, một hoạt động chuyên nghiệp nhằm trợgiúp các cá nhân, gia đình và cộng đồng nâng cao năng lực đáp ứng nhu cầu và tăngcường chức năng xã hội, đồng thời thúc đẩy môi trường xã hội về chính sách, nguồnlực và dịch vụ nhằm giúp cá nhân, gia đình và cộng đồng giải quyết và phòng ngừacác vấn đề xã hội góp phần đảm bảo an sinh xã hội

- “Công tác xã hội cá nhân là một phương pháp can thiệp (của Công tác xã hội cá)quan tâm đến những vấn đề và nhân cách mà một thân chủ cảm nghiệm Mục đíchcủa Công tác xã hội cá nhân là phục hồi, củng cố và phát triển sự thực hành bìnhthường các chức năng của cá nhân và gia đình” (Nguyễn Thị Oanh)

- Công tác xã hội cá nhân với người tâm thần là hoạt động trợ giúp mà ở đónhân viên công tác xã hội áp dụng hệ thống giá trị đạo đức nghề CTXH, các kiếnthức, kỹ năng của CTXH cá nhân vào trợ giúp người tâm thần giải quyết vấn đề vàđáp ứng nhu cầu của người tâm thần đồng thời thúc đẩy chính sách trợ giúp ngườitâm thần

1.3 Đối tượng nghiên cứu: Người bệnh tâm thần

- Bệnh tâm thần, Rối loạn tâm thần hoặc rối loạn tinh thần là hình thức tâm lý hoặchành vi cá biệt được cho là gây ra đau khổ, mất khả năng cư xử cũng như phát triểnbình thường Những người rối loạn tâm thần vẫn có những quyền nhất định và việcbắt giữ họ mà không có căn cứ pháp lý là vi phạm nhân quyền

 Người bệnh tâm thần: là những người mắc bệnh do hoạt động của não bộ bị

rối loạn do nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra những sang trấn tâm thần, bệnh cơthể làm rối loạn chức năng phản ánh thực tại, các quá trình cảm giác, tri giác, tưduy, ý thức bị sai lệch cho nên người bệnh tâm thần có những ý nghĩ, cảm xúc, hành

vi tác phong không phù hợp với thực tại, với môi trường xung quanh Hay nói cáchkhác là người bị mất hoặc suy giảm về thần kinh tâm thần, trí tuệ, rối loạn các hành

vi và các kỹ năng sống

- Tổng số bệnh nhân tính đến thời điểm hiện tại (30/9/2020) tại Trung tâm ĐiềuDưỡng Người Bệnh Tâm Thần là :1002 (Trong đó: Nam: 580, Nữ: 484) với 7 khoađiều trị trực tiếp và 4 phòng ban liên quan.

Khoa A: 257 bệnh nhân Nam

Khoa B: 215 bệnh nhân Nam

Khoa C: 235 bệnh nhân Nữ

Khoa D: 140bệnh nhân Nam

Khoa E: 136 bệnh nhân Nam

Khoa H: 37 bệnh nhân, trong đó (Nam: 51, Nữ: 20)

Trạm y tế: 44 bệnh nhân, trong đó (Nam: 23, Nữ: 23)

2 Dịch vụ công tác xã hội trong hỗ trợ đối tượng nghiên cứu:

Dịch vụ hỗ trợ y tế cộng đồng cho NTT là loại hình dịch vụ có sự liên kết chặt chẽ

giữa các đơn vị trong việc giải quyết những vấn đề về sức khỏe tâm thần tại cộngđồng Với nhiều hoạt động hỗ trợ có tính chuyên môn cao như hỗ trợ tiếp cận bảohiểm y tế, tiếp cận dịch vụ khám và sử dụng thuốc định kỳ tại các trạm y tếxã/phường, CTXH đối với NTT tại khu điều dưỡng luân phiên tại Trung tâm Điềudưỡng người tâm thần, kết nối thăm khám và điều trị nội trú cho NTT tại Bệnh việntâm thần,

- Mỗi một đơn vị đều có nhân viên CTXH với vai trò là người kết nối, liên kết cácđơn vị hỗ trợ, tạo thành mạng lưới khép kín giúp đảm bảo chăm sóc sức khỏe tốtnhất cho NTT Nhiều hoạt động cung cấp dịch vụ hỗ trợ cho NTT thực hiện xuyênsuốt một quá trình khép kín giúp tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thầnban đầu cho đến các hoạt động can thiệp điều trị chuyên sâu

- Dựa trên tình hình thực tế của từng gia đình NTT sẽ có những dịch vụ cung ứng

hỗ trợ y tế khác nhau nhằm đáp ứng giải quyết kịp thời tình hình sức khỏe tâm thầncủa người bệnh Đồng thời giảm thiểu tối đa thời gian, công sức của người chămsóc, gia đình NTT Nhân viên CTXH tại các cơ sở cung cấp dịch vụ chăm sóc y tế

tại công đồng phải có kiến thức chuyên môn về cơ chế chính sách liên quan đếncông tác khám, điều trị BTT; nắm rõ chức năng, nhiệm vụ, các dịch vụ chăm sóc y

tế cho NTT tại các đơn vị cung cấp dịch vụ trên địa bàn từ trung ương đến địaphương và các cơ quan đơn vị ngang cấp

Dịch vụ quản lý trường hợp Quản lý trường hợp: hay theo một số tài liệu còn

được gọi là quản lý là một công cụ tiếp cận hỗ trợ đối tượng trong chuyên mônCTXH Đây là một quá trình tổ chức các dịch vụ giúp đỡ đối tượng giải quyết khókhăn một cách hiệu quả Trong quá trình này nhân viên xã hội có nhiệm vụ tìmkiếm, kết nối và điều phối các dịch vụ hỗ trợ, giúp đỡ đối tượng có thể kết nối vớicác nguồn lực bên trong (bản thân đối tượng, gia đình đối tượng) và bên ngoài(cộng đồng, các tổ chức xã hội, đoàn thể…), để đáp ứng tốt nhất cho đối tượng cácnhu cầu về thể chất, tâm thần, tâm lý xã hội từ đó giúp họ phục hồi và có khả năngđối phó với các trở ngại có thể xảy ra

Dịch vụ kết nối nguồn lực: Kết nối nguồn lực được hiểu là quá trình thu hút sự

đóng góp từ bên trong và bên ngoài cộng đồng giúp cho hoạt động của các dự ánhoặc chương trình của cộng đồng đã được dự kiến triển khai theo kế hoạch Chúngbao gồm một loạt các đóng góp tài chính và phi tài chính từ các thành viên cộngđồng như các cá nhân, nhóm, các tổ chức, hội, đoàn thể, doanh nghiệp, các cơ quanchính phủ hoặc phi chính phủ Kết nối nguồn lực trong trợ giúp cho NTT mangnhiều ý nghĩa nhân văn sâu sắc

3 Cơ sở pháp lý về dịch vụ công tác xã hội trong hỗ trợ đối tượng nghiên cứu

- Người bệnh tâm thần sống lang thang, không nơi nương tựa, được các phòng Laođộng Thương binh và Xã hội các Quận, Huyện đưa vào Trung tâm; Người bệnhtâm thần có hoàn cảnh khó khăn, không có người chăm sóc, nuôi dưỡng; Ngườibệnh tâm thần được quản lý, nuôi dưỡng tại các Trung tâm Bảo trợ xã hội trựcthuộc Sở Lao động- Thương Binh và Xã hội, có hộ khẩu thường trú hoặc có đăng

ký tạm trú dài hạn đã trở về cộng đồng nay bệnh cũ tái phát phải đưa vào Trungtâm để nuôi dưỡng, trị liệu

Đảm bảo công tác nuôi dưỡng bệnh nhân đúng chế độ, tiêu chuẩn nhà nước quyđịnh, thực hiện công khai hàng tháng, Khẩu phần ăn cho BN dưới 60tuổi 140.000đ/người/tháng,bệnh nhân trên 60 tuổi và bệnh nhi dưới 16 tuổi1.520.000đ/người/tháng ( 4390 bệnh nhân), bệnh nhân ăn theo diện quyết định 29-QĐ/UBND là 30.000đ/ ngày/ bệnh nhân, đảm bảo sức khỏe cho người bệnh, và tạocho họ có cơ hội hòa nhập xã hội.

4 Một số yếu tố ảnh hưởng đến dịch vụ công tác xã hội trong hỗ trợ đối tượng nghiên cứu:

- Mặc dù được hỗ trợ từ các dịch vụ bệnh viện và các tổ chức xã hội nhưng do sốlượng bệnh nhân quá đông nên công tác chăm sóc còn chưa sâu sát, kinh phí có giớihạn nên dịch vụ sử dụng thuốc tốt không nhiều đa phần là những loại thuốc thôngthường Bệnh nhân hiện tại của trung tâm là 1002 bệnh nhân nhưng đội ngũ nhânviên chăm sóc chỉ có 188 ( mà khối trực tiếp chăm sóc chỉ có 140 nhân viên) nêncông tác chăm sóc gặp rất nhiều khó khăn

- Các hoạt động được triển khai thực hiện đạt được mục tiêu đề ra một phần phụthuộc vào nguồn kinh phí Đây chính là nguồn lực giúp duy trì các dịch vụ theođúng tiến độ của cơ sở

- Các trang thiết bị y tế đã cũ kĩ, thiếu thốn xuống cấp nên việc chăm sóc cho bệnhnhân còn gặp nhiều hạn chế

II.2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC XÃ HỘI TẠI ĐƠN VỊ:

1 Đặc điểm địa bàn và khách thể nghiên cứu:

1.1 Đặc điểm địa bàn nghiên cứu: Trung Tâm Điều Dưỡng Người Bệnh Tâm

Thần trực thuộc Sở Lao Động Thương Binh và Xã Hội, địa chỉ 37 Phú Châu,Phường Tam Phú, Quận Thủ Đức, Thành Phố Hồ Chí Minh

1.2 Khách thể nghiên cứu: Người bệnh tâm thần đã được điều trị và đang được

nuôi dưỡng tại cơ sở

1.3 Phạm vi nghiên cứu:

- Thời gian: 21/09/2020 đến 20/11/2020

- Phạm vi không gian: Tại khoa C thuộc Trung Tâm Điều Dưỡng Người Bệnh

Tâm Thần

- Phương pháp: phỏng vấn sâu, phỏng vấn trực tiếp, phương pháp thu thập thông

tin

2 Một số đặc điểm tâm lý và nhu cầu của đối tượng nghiên cứu

1.1 Đặc điểm tâm lý của đối tượng nghiên cứu:

- Về tâm lý

 Thứ nhất: Người tâm thần thường có xu hướng hạn chế trong thực hiện các

hoạt động xã hội và không mang lại hiệu quả cao hơn so với mọi người trong xãhội Nên họ thường có tâm lý tự ti, thiếu tự tin, sống khép mình, không muốn giaotiếp do mặc cảm về bệnh tật và sợ bị cộng đồng xã hội kỳ thị, phân biệt đối xử

 Thứ hai: Mỗi cá nhân Người tâm thần thường có biểu hiện ngại giao tiếp,

tránh tiếp xúc với môi trường sống xung quanh Họ luôn có cảm giác cô đơn, bị côlập trong cuộc sống, thường xuyên có cảm giác chán nản, bế tắc, không có ý chínghị lực vươn lên trong cuộc sống Những trường hợp Người tâm thần ở mức độnặng và đặc biệt nặng thường xuất hiện những biểu hiện về tâm lý thường xuyên vàkéo dài Việc can thiệp hỗ trợ cho chính đối tượng gặp rất nhiều khó khăn Chínhbản thân Người tâm thần tự tách mình ra khỏi mọi hoạt động sinh hoạt của gia đình

và xã hội, ảnh hưởng đến khả năng tham gia, tự giải quyết vấn đề bản thân đang gặpphải Đồng thời, không có những tư duy tích cực nhằm tìm hướng giải quyết nhữngkhó khăn bản thân đang gặp phải

- Về hành vi

 Biểu hiện rõ thông qua biểu cảm của khuôn mặt kém linh hoạt, hạn chế tronggiao tiếp, gặp khó khăn về diễn đạt mong muốn, bày tỏ cảm xúc của cá nhân vớimột sự vật hiện tượng phát sinh và các hoạt động vận động thường chậm phạp, kémhiệu quả hơn so với những người bình thường

 Trong tâm trí của Người tâm thần luôn trống rỗng hoặc thường xuyên suynghĩ về một sự việc Cảm giác có xu hướng lặp đi lặp lại nhiều lần và có xu hướng

gia tăng tầng xuất nếu không có sự can thiệp từ chuyên gia điều trị Vì vậy, Ngườitâm thần không có nghị lực sống, không có hoặc xem nhẹ các sở thích cá nhân.

- Người bệnh tâm thần:

Là những người mắc bệnh do hoạt động của não bộ bị rối loạn do nhiều nguyênnhân khác nhau gây ra những sang trấn tâm thần, bệnh cơ thể làm rối loạn chứcnăng phản ánh thực tại, các quá trình cảm giác, tri giác, tư duy, ý thức bị sai lệchcho nên người bệnh tâm thần có những ý nghĩ, cảm xúc, hành vi tác phong khôngphù hợp với thực tại, với môi trường xung quanh Hay nói cách khác là người bịmất hoặc suy giảm về thần kinh tâm thần, trí tuệ, rối loạn các hành vi và các kỹnăng sống

- Một số dạng bệnh tâm thần phổ biến:

 Bệnh tâm thần phân liệt:

Các rối loạn phân liệt có đặc điểm chung là rối loạn cơ bản và đặc trưng về tư duy,tri giác và cảm xúc không thích hợp hay cùn mòn, ý thức còn rõ ràng và năng lực trítuệ thường được tư duy Bệnh nhân thường cảm thấy những suy nghĩ của bản thân

bị người khác hiểu rõ, hay ý nghĩ của mình vang thành tiếng hay xuất hiện những

âm thanh vang vọng bên tai, thôi thúc bản thân thực hiện những hành vi không rõràng Cảm thấy có sức mạnh tự nhiên hay siêu nhiên đang hoạt động làm ảnh hưởngđến ý nghĩ, cảm xúc hay hành vi của mình Tri giác thường bị rối loạn theo nhữngcách khác nhau, thường có những ảo thanh bình luận về bệnh nhân Nét đặc trưngcủa cảm xúc là nông cạn, thất thường hay không thích hợp

Trong một số trường hợp tư duy trở nên gián đoạn hay thêm từ khi nói hoặc lời nóikhông phù hợp Tác phong có thể trở nên rối loạn trầm trọng, kích động hay sững

sờ giữ nguyên tư thế, tập tính cá nhân có thể biến đổi, trở nên mất thích thú, thiếumục đích, lười nhác và cách ly xã hội Điều trị chủ yếu bằng các thuốc an thần kinhphối hợp với liệu pháp lao động thích ứng xã hội

do sự phóng điện quá mức của các tế bào thần kinh não bộ Bệnh cảnh lâm sàng

đa dạng và có 2 đặc điểm sau:

- Tính chất phát sinh đột ngột, cơn

- Các triệu chứng bệnh lý mãn tính và nặng dần Có nhiều thể lâm sàng củabệnh động kinh Đặc điểm lâm sàng chủ yếu của động kinh thái dương (độngkinh tâm thần) là rối loạn tâm thần xuất hiện đột ngột, trong cơn thường có rốiloạn ý thức, thường có những hành vi nguy hiểm như giết người trong cơn chạythẳng Rối loạn tồn tại trong thời gian ngắn và sau đó mất đi đột ngột, sau cơnquên tất cả sự việc xảy ra trong cơn Phương pháp cận lâm sàng phát hiện độngkinh là ghi điện não có sóng động kinh Điều trị chủ yếu bằng các thuốc khángđộng kinh Đối với động kinh tâm thần cần phối hợp thuốc kháng động kinh vớicác thuốc an thần kinh

1.2 Nhu cầu của đối tượng nghiên cứu:

- Theo thuyết nhu cầu Maslow, ông chia nhu cầu của con người thành năm bậc từthấp đến cao: Nhu cầu sinh lý, nhu cầu an toàn, nhu cầu giao tiếp xã hội, nhu cầuđược tôn trọng, nhu cầu tự khẳng định mình

- Đối với người bệnh tâm thần họ cũng có những nhu cầu, mong muốn như baongười khác, thậm chí mức độ đáp ứng nhu cầu cơ bản của họ còn nhiều hơn Vì họ

là những người không may bị mắc bệnh và thường là đối tượng bị kỳ thị, bị xa lánh,thiếu sự quan tâm, chăm sóc của gia đình và cộng đồng

 Nhu cầu đầu tiên là nhu cầu sinh lý: nó bao gồm oxy, thức ăn, nước uống, bài

tiết, vận động nghỉ ngơi Nhu cầu này được đáp ứng để duy trì sự sống, đáp ứng nhucầu thể chất là một phần quan trọng trong chăm sóc cơ thể người bệnh tâm thần.Người bệnh được chăm sóc đáp ứng đầy đủ dinh dưỡng mới có sức khỏe chốngchọi với bệnh tật

 Nhu cầu an toàn được xếp thứ hai: nó bao gồm cả an tòan về tính mạng và tinh

thần An toàn về tính mạng là bảo vệ họ tránh được các nguy cơ đe dọa cuộc sống

và an toàn về tinh thần là tránh được mọi sự sợ hải lo lắng Đối với người bệnh tâm

thần nhu cầu này cũng rất cao, vì mỗi lần họ lên cơn thường có những hành vi nguyhiểm đến tính mạng của bản thân và những người xung quanh.

 Nhu cầu giao tiếp xã hội: là một trong những điều cần lưu ý của nhân viên chăm

sóc khi lập kế hoạch hỗ trợ người bị bệnh tâm thần bị xã hội cô lập, không có bạn

bè, nên họ luôn có cảm giác buồn tẻ và căng thẳng tâm lý, ảnh hưởng không tốt đếntình trạng bệnh

Nhu cầu được tôn trọng: trên thực tế, có rất nhiều người bệnh tâm thần bị chínhnhững người thân trong gia đình, những người xung quanh khinh thường Thiếu tôntrọng nó không chỉ thể hiện qua ngôn ngữ mà còn qua hành vi thái độ Để đáp ứngnhu cầu này của người bệnh, người bệnh cần sự giúp đỡ của nhân viên công tác xãhội cần có thái độ thân mật, cởi mở và lắng nghe ý kiến của người bệnh,

 Nhu cầu hoàn thiện là mức cao nhất, bất kỳ ài cũng muốn hoàn thiện bản thân

mình, đối với những người bệnh tâm thần họ cũng muốn bản thân mình tốt hơn, trởthành người có ích hơn, được khẳng định giá trị của bản thân thông qua các thamgia hoạt động văn hóa thể dục, thể thao, lao động, hay các hoạt động…

Do tính chất của bệnh tật, nên người bệnh tâm thần gặp rất nhiều khó khăn trongviệc đáp ứng các nhu cầu cơ bản của con người, tự bản thân họ bị thiếu hụt hoặckhông được đáp ứng, những điều này ảnh hưởng đến quá trình điều trị bệnh và phụchồi chức năng cho người bệnh tâm thần Những lúc như thế này, người bệnh cần sựgiúp đỡ của nhân viên công tác xã hội

3 Thực trạng dịch vụ công tác xã hội trong hỗ trợ đối tượng nghiên cứu

Đối tượng được tiếp nhận là người tâm thần lang thang vô gia cư, người tâm thần cóhoàn cảnh khó khăn và được thu gom từ các quận huyện, tỉnh thành khi thủ tục hồ

sơ hòan tất người bệnh được đưa đến trung tâm điều dưỡng Người Bệnh Tâm Thần.Người bệnh khi vào trung tâm với tình trạng ban đầu rối loạn tâm thần, sa sút, tiếpxúc khó, kích động, vệ sinh kém…Được chăm sóc nuôi dưỡng, khám theo dõi hành

vi đến khi tạm ổn về tinh thần lẫn thể chất

Trung tâm được thành lập bởi lý do nhằm tiếp nhận những đối tượng tâm thần sốnglang thang, người tâm thần có hoàn cảnh gia đình khó khăn cho họ có chỗ ở, chăm

sóc nuôi dưỡng

3.1 Mục tiêu cơ sở

- Nâng cao và cải thiện sức khỏe, ổn định tâm lý giúp người bệnh phục hồi sứckhỏe, phát huy những khả năng tự mình làm chủ bản thân sớm hòa nhập cộngđồng

- Nhằm giúp những đối tượng sống lang thang cơ nhỡ, không nơi nương tựa cho

họ có nơi ăn chốn ở, cải thiện cuộc sống, đảm bảo sức khỏe cho người bệnh, vàtạo cho họ có cơ hội hòa nhập xã hội

- Thực hiện theo điều 9 của Nghị định 136/2013/NĐ-CP ngày 21 tháng 10 năm

2013 bệnh nhân được hưởng chế độ khám bảo hiểm y tế, Trung tâm đã tiến hành

ký hợp đồng mua bảo hiểm cho bệnh nhân, phối hợp với bệnh viện Quận ThủĐức hàng tuần đến trung tâm khám và điều trị

- Công tác phòng chống lao phối hợp với bệnh viện Phạm Ngọc Thạch 2 lần/năm

đến tằm soát, chụp phim cho bệnh nhân, phát hiện kịp thời trường hợp nhiễm lao,

viêm phổi bất thường để hội chẩn, thu dung điều trị bệnh nhân kịp thời

3.3 Phục hồi chức năng:

Phòng công tác xã hội tổ chức cho các Khoa bệnh lao động trị liệu như tập thể dụckết hợp với nhạc, tập vật lý trị liệu cho bệnh nhân yếu liệt nửa người do tai biến,hục hồi chức năng, dạy nghề

3.4 Hoạt động chăm sóc ở trung tâm:

- Đẩy mạnh công tác chăm sóc tốt hơn, phục hồi với sự đồng cảm sâu sắc, giúpngười bệnh phát huy tối đa khả năng tính độc lập, tận hưởng cuộc sống giốngnhư những người bình thường khác

- Điều trị ổn định và giảm tỷ lệ bệnh nhân có hành vi gây hại

- Tổ chức mở các lớp tập huấn, truyền thông để nhận biết về bệnh tâm thần và kịpthời điều trị

- Tăng cường giám sát theo dõi hành vi kịp thời hỗ trợ can thiệp

- Tổ chức chương trình đào tạo nâng cao chuyên môn cho Cán bộ nhân viên, trang

bị kiến thức, kinh nghiệm trong công tác chăm sóc

- Tổ chức các hoạt động vui chơi cho bệnh nhân hàng quý giúp họ phát triển tinhthần, mạnh khỏe về thể chất

- Tổ chức hoạt động sinh hoạt cho người bệnh theo hướng tự quản nhằm tăngcường mối quan hệ giữa họ với trung tâm và nguồn lực từ xã hội

- Thực hiện các hoạt động chăm lo đời sống cho người bệnh, luyện tập phục hồichức năng, phục hồi tâm lý nhằm giúp cho họ có sức khỏe, đảm bảo cả về thểchất và tinh thần

- Giải quyết về phép cho bệnh nhân khi gia đình có nhu cầu, liên hệ gia đình bệnhnhân lấy thông tin, tìm người thân theo địa chỉ khai thác từ bệnh nhân, vận độnghồi gia…

- Thu hút các nguồn lực trong xã hội, gia đình và các tổ chức từ thiện đóng gópủng hộ cho trung tâm để thực hiện chức năng nhiệm vụ nhằn nâng cao chất lượnghiệu quả quản lý nuôi dưỡng người bệnh và cơ sở vật chất

3.5 Công tác xã Hội Cá Nhân với Người Bệnh Tâm Thần

Bước 1 : Tiếp nhận case tại khoa B TTDDNBTT

Họ và tên : Nguyễn Thị N

Năm sinh: 1974