ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐỀ TÀI KHCN Tên đề tài: Phân lập và tuyển chọn vi khuẩn Thiobacillus có hoạt tính phân giải cao các hợp chất mercaptan Chủ trì đề tài
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐỀ TÀI KHCN
Tên đề tài: Phân lập và tuyển chọn vi khuẩn Thiobacillus có hoạt tính phân
giải cao các hợp chất mercaptan
Chủ trì đề tài: TS Phan Thị Phương Hoa
Cơ quan: Viện Vi sinh vật và Công nghệ Sinh học - ĐHQGHN
Hà Nội, tháng 1 năm 2011
Trang 2BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐỀ TÀI KHCN
BÁO CÁO TÓM TẮT
1 Tên đề tài: Phân lập và tuyển chọn vi khuẩn Thiobacillus có hoạt tính phân giải cao các
hợp chất mercaptan
2 Mã số:
3 Thời gian thực hiện: 12 tháng
4 Cấp quản lý: Viện Vi sinh vật và Công nghệ sinh học - Đại học Quốc gia Hà Nội
5 Chủ trì đề tài: TS Phan Thị Phương Hoa
Viện Vi sinh vật và Công nghệ sinh học - ĐHQGHN Điện thoại: 0985 957 603; Fax: 37547407; Email: phuonghoa@gmail.com
6 Cán bộ tham gia: ThS Nguyễn Thị Tuyền
ThS Nguyễn Minh Giảng
TS Đinh Thúy Hằng
7 Mục tiêu và nội dung nghiên cứu
Mục tiêu:
- Phân lập vi khuẩn Thiobacillus từ nguồn nước ngầm nhiễm sắt thông qua bước nuôi tích lũy
trong môi trường khoáng đặc hiệu chứa thiosulfate làm nguồn điện tử
- Tuyển chọn các chủng Thiobacillus có khả năng sử dụng các hợp chất lưu huỳnh trong đó
có mercaptan làm cơ chất để sinh trưởng
- Xác định gen soxB (mã hóa cho tiểu phần SoxB của enzyme oxy hóa thiosulfate ở các vi khuẩn oxy hóa lưu huỳnh) trong các chủng đã tuyển chọn
- Nghiên cứu các đặc điểm sinh lý và phân loại của các chủng đã tuyển chọn
Nội dung nghiên cứu:
- Thu mẫu nước ngầm nhiễm sắt, lọc phần qua màng (kích thước 0,2 µm) để thu tế bào Màng lọc này sẽ được đặt vào bình nút xoáy chứa môi trường khoáng dịch thể có thiosulfate làm chất cho điện tử nhằm tích lũy chọn lọc các loài vi khuẩn sinh trưởng tự dưỡng và thu năng lượng từ quá trình oxy hóa thiosulfate với oxy trong không khí
- Phân lập các chủng Thiobacillus thuần khiết trên môi trường thạch có thành phần tương tự
như môi trường nuôi tích lũy chọn lọc
- Tuyển chọn từ bộ chủng Thiobacillus đã phân lập được các chủng có khả năng oxy hóa
mercaptan và các hợp chất sulfur
Trang 3- Xác định gen soxB trong các chủng được tuyển chọn thông qua thực hiện phản ứng PCR sử dụng cặp mồi đặc hiệu cho gen và giải trình tự
- Định danh các chủng đã tuyển chọn dựa trên giải trình tự 16S rDNA và dựng cây phân loại
8 Các kết quả đạt được
- Thông qua phương pháp nuôi tích lũy trong bioreactor sử dụng nước giếng khoan nhiễm sắt làm nguồn vi sinh vật ban đầu và thiosulfate làm nguồn năng lượng duy nhất, ba chủng vi khuẩn T3, T9 và T11 đã được phân lập và tinh sạch
- Dựa trên so sánh trình tự gen 16S rDNA, ba chủng trên đều được xếp vào chi Thiobacillus, các loài gần gũi nhất là T prosperus (chủng T9) và T plumbophilus (các chủng T3 và T11)
- Trong số 3 chủng phân lập được ở trên, chủng T3 thể hiện khả năng sinh trưởng với thiosulfate cao hơn cả Ngoài ra chủng này còn sinh trưởng tốt với sulfide hay methylmercaptan như nguồn năng lượng duy nhất
- Gen soxB tham gia vào quá trình oxy hóa sulfur ở chủng T3 được khuyếch đại và giải trình
tự cho thấy độ tương đồng cao với các loài Thiobacilli
9 Tình hình sử dụng kinh phí
- Tổng kinh phí của đề tài được duyệt: 35.000.000 VNĐ
- Tổng kinh phí của đề tài đã chi: 35 000 000, bao gồm các mục:
+ Chi phí thuê mướn: 16.000.000
+ Chi phí nghiệp vụ chuyên môn: 15.000.000
+ Chi khác (lệ phí của đơn vị DT): 500.000
Phan Thị Phương Hoa