LỜI CẢM ƠN Trong quá trình thực hiện đề tài: “Nâng cao chất lƣợng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai”, tôi đã nhận được sự giúp đỡ, hướng dẫn của nhiều cá nhân và t
Trang 1TRẦN VĂN HẢI
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ,
CÔNG CHỨC NGÀNH THANH TRA
TỈNH LÀO CAI
LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG
NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ
THÁI NGUYÊN – 2020
Trang 2TRẦN VĂN HẢI
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ,
CÔNG CHỨC NGÀNH THANH TRA
TỈNH LÀO CAI
NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ
Mã số: 8.34.04.10
LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Khánh Doanh
THÁI NGUYÊN - 2020
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu, kết quả đã nêu trong luận văn có nguồn gốc rõ ràng, trung thực và chưa được dùng để bảo vệ một học vị nào khác Các thông tin trong luận văn đều đã được ghi rõ nguồn gốc
Tác giả luận văn
Trần Văn Hải
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình thực hiện đề tài: “Nâng cao chất lƣợng đội ngũ cán bộ,
công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai”, tôi đã nhận được sự giúp đỡ,
hướng dẫn của nhiều cá nhân và tập thể Tôi xin bày tỏ sự cảm ơn sâu sắc nhất tới tất cả các cá nhân và tập thể đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong học tập và
nghiên cứu
Tôi xin trân trọng cảm ơn Ban Giám hiệu, Phòng Đào tạo, các khoa, văn phòng của Trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh Thái Nguyên đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi về mọi mặt trong quá trình học tập và thực hiện hoàn thành luận văn này Tôi xin trân trọng cảm ơn sự hướng dẫn, giúp đỡ tận tình của
giảng viên hướng dẫn
Trong quá trình thực hiện đề tài, tôi còn nhận được sự giúp đỡ và cộng tác của các cô chú, anh chị em và bạn bè, tôi xin chân thành cảm ơn Thêm nữa, tôi cũng muốn gửi lời cảm ơn chân thành tới bạn bè, đồng nghiệp và gia đình đã tạo điều kiện mọi mặt để tôi hoàn thành nghiên cứu này
Tôi xin bày tỏ sự cảm ơn sâu sắc đối với mọi sự giúp đỡ quý báu đó
Tác giả luận văn
Trần Văn Hải
Trang 5MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
MỤC LỤC iii
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT vi
DANH MỤC BẢNG vii
MỞ ĐẦU 1
1 Tính cấp thiết của nghiên cứu đề tài 1
2 Mục tiêu nghiên cứu 3
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3
4 Những đóng góp của luận văn 4
5 Cấu trúc của luận văn 4
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC NGÀNH THANH TRA 5
1.1 Cơ sở lý luận về chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra 5
1.1.1 Khái quát về ngành Thanh tra, cán bộ, công chức ngành Thanh tra 5
1.1.2 Chất lượng, các tiêu chí đánh giá chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra 12
1.1.3 Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức 17
1.1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức 21
1.2 Cơ sở thực tiễn về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức 25
1.2.1 Kinh nghiệm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức tại một số địa phương 25
1.2.2 Bài học kinh nghiệm đối với Thanh tra tỉnh Lào Cai 27
Chương 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 29
2.1 Câu hỏi nghiên cứu 29
2.2 Phương pháp nghiên cứu 29
2.2.1 Phương pháp thu thập thông tin 29
2.2.2 Phương pháp xử lý thông tin 31
2.2.3 Phương pháp phân tích thông tin 32
Trang 62.3 Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu 32
2.3.1 Các chỉ tiêu phản ánh chất lượng cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai 32
2.3.2 Các chỉ tiêu phản ánh về công tác nâng cao chất lượng công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai 34
CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI THANH TRA TỈNH LÀO CAI 36
3.1 Khái quát về Thanh tra tỉnh Lào Cai và ngành Thanh tra Lào Cai 36
3.1.1 Quá trình hình thành và phát triển 36
3.1.2 Cơ cấu tổ chức quản lý 38
3.1.3 Chức năng, nhiệm vụ 39
3.1.4 Thuận lợi và khó khăn trong việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra Lào Cai 43
3.2 Thực trạng về chất lượng của đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai 44
3.2.1 Thực trạng về số lượng; cơ cấu giới tính, độ tuổi, dân tộc 44
3.2.2 Trình độ của cán bộ, công chức ngành Thanh tra Lào Cai 46
3.2.3 Phẩm chất chính trị 48
3.2.4 Kỹ năng thực thi công vụ 49
3.2.5 Kết quả thực thi công việc 51
3.2.6 Thực trạng sức khỏe của cán bộ, công chức 54
3.3 Thực trạng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức Thanh tra tỉnh Lào Cai 55
3.3.1 Công tác quy hoạch đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra 55
3.3.2 Tổ chức thực hiện nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra 55
3.3.3 Công tác chỉ đạo nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra 62
3.3.4 Công tác đánh giá chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra 63 3.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức Thanh tra tỉnh
Trang 7Lào Cai 66
3.4.1 Yếu tố khách quan 66
3.4.2 Yếu tố chủ quan 68
3.5 Đánh giá chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức và các hoạt động nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức 71
3.5.1 Kết quả đạt được và nguyên nhân 71
3.5.2 Những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân 73
CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC TẠI THANH TRA TỈNH LÀO CAI 75
4.1 Các quan điểm, mục tiêu, định hướng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức Thanh tra tỉnh Lào Cai 75
4.1.1 Quan điểm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức 75
4.1.2 Mục tiêu, định hướng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức Thanh tra tỉnh Lào Cai 77
4.2 Giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức Thanh tra tỉnh Lào Cai 78
4.2.1 Kiện toàn tổ chức bộ máy và đổi mới phương thức hoạt động của cơ quan Thanh tra 78
4.2.2 Xây dựng tiêu chuẩn 79
4.2.3 Công tác sử dụng cán bộ, công chức 80
4.2.4 Không ngừng nâng cao đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức 81
4.2.5 Hoàn thiện công tác tuyển dụng cán bộ, công chức 81
4.2.6 Tăng cường đầu tư phương tiện, cơ sở vật chất và các chế độ đãi ngộ đối với cán bộ, công chức làm công tác thanh tra 82
4.3 Kiến nghị, đề xuất 83
4.3.1 Đối với Trung ương 83
4.3.2 Đối với chính quyền 83
KẾT LUẬN 85
TÀI LIỆU THAM KHẢO 87
PHỤ LỤC 90
Trang 8DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
STT CHỮ VIẾT TẮT NGHĨA ĐẦ ĐỦ TIẾNG VIỆT
6 LLCT-HC Lý luận chính trị - Hành chính
Trang 9DANH MỤC BẢNG
Bảng 2.1 Thống kê đối tượng khảo sát 31Bảng 3.1 Cơ cấu tổ chức Thanh tra tỉnh Lào Cai 38Bảng 3.2 Số lượng cán bộ, công chức ngành Thanh tra Lào Cai giai đoạn 2017 -
2019 45Bảng 3.3 Cơ cấu lực lượng cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai giai
đoạn 2017 - 2019 46Bảng 3.4 Trình độ chuyên môn của cán bộ, công chức ngành Thanh tra Lào Cai
2019 47Bảng 3.5 Trình độ lý luận chính trị của cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào
Cai 49Bảng 3.6 Kết quả đánh giá năng lực lãnh đạo quản lý của cán bộ, công chức ngành
Thanh tra tỉnh Lào Cai 51Bảng 3.7 Kết quả đánh giá kết quả thực thi công việc của cán bộ, công chức ngành
Thanh tra tỉnh Lào Cai 53Bảng 3.8 Kết quả đánh giá sức khỏe của cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh
Lào Cai 54Bảng 3.9 Kết quả đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức ngành Thanh tra 57, 58 Bảng 3.10: Ý kiến đánh giá của cán bộ, công chức ngành thanh tra tỉnh Lào Cai về
mô hình đào tạo, tập huấn 60Bảng 3.11 Ý kiến đánh giá của cán bộ, công chức về mức độ tác động của đào tạo
kiến thức quản lý nhà nước 61Bảng 3.12 Đánh giá cán bộ hằng năm của Thanh tra tỉnh Lào Cai và ngành Thanh
tra tỉnh Lào Cai 64Bảng 3.13 Đánh giá về thể chế quản lý cán bộ công chức ngành thanh tra Tỉnh Lào
Cai năm 2019 67
Bảng 3.14 Đánh giá về cơ cấu tổ chức bộ máy ngành thanh tra tỉnh Lào Cai năm
2019 68 Bảng 3.15 Đánh giá về môi trường làm việc của ngành thanh tra tỉnh Lào Cai năm
2019 69
Trang 10Bảng 3.16 Đánh giá về nhận thức của cán bộ công chức ngành thanh tra tỉnh Lào
Cai năm 2019 70
Trang 11MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của nghiên cứu đề tài
Nhìn từ góc độ kinh tế và quản lý kinh tế - xã hội, trong mọi hoạt động phát triển kinh tế - xã hội, con người là chủ thể Chất lượng phát triển kinh tế xã hội phụ thuộc vào chất lượng con người Ở Việt Nam, cán bộ, công chức cấp cơ sở có vị trí, vai trò vô cùng quan trọng, là cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân, là người gần dân, sát dân, nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của dân, vận động nhân dân thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước, trực tiếp giải quyết những yêu cầu, thắc mắc về lợi ích chính đáng của nhân dân Chất lượng cán bộ, công chức cấp cơ sở là tổng hợp các yếu tố về phẩm chất chính trị tư tưởng, phẩm chất đạo đức, sức khỏe, trí tuệ khoa học, chuyên môn nghề nghiệp, ý chí, niềm tin, năng lực, gắn bó với tập thể, cộng đồng và khả năng thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ được giao (Đỗ Quỳnh Liên, 2019)
Với tư duy nhất quán “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”, với quan điểm thanh tra là một tất yếu khách quan, để ngăn chặn khuyết điểm sai lầm, sửa chữa thói hư tật xấu, thải loại những kẻ thoái hóa biến chất, trong “Bài nói chuyện tại Hội nghị cán bộ thanh tra toàn miền Bắc” ngày 06/02/1961, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Thanh tra là một nhiệm vụ vẻ vang và quan trọng; nó theo dõi, xem xét việc chấp hành đúng đắn đường lối, chính sách, nghị quyết, chỉ thị của Đảng và Chính phủ” Người chỉ ra “một số cán bộ thanh tra còn rụt rè, nể nang đối với một
số cán bộ cao cấp của các cơ quan được kiểm tra, buông trôi việc theo dõi các cơ quan sửa chữa khuyết điểm sau khi được kiểm tra, cách làm việc còn chậm chạp, không kịp thời giải quyết một số thư khiếu nại của nhân dân ” Người yêu cầu phải tăng cường công tác tổ chức, cán bộ thanh tra cả về số lượng và chất lượng, đặc biệt
là chất lượng Một trong những phẩm chất mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt ra đối với người cán bộ nói chung, cán bộ thanh tra là phải “công tâm” Người còn yêu cầu đội ngũ cán không những phải “công tâm” mà còn phải “thạo việc” Người nhắc nhở cán bộ thanh tra phải: “Kiểm soát khéo, bao nhiêu khuyết điểm lòi ra hết, hơn nữa kiểm tra khéo về sau khuyết điểm nhất định bớt đi Song, muốn kiểm soát có kết quả tốt, phải có hai điều: Một là việc kiểm soát phải có hệ thống, phải thường làm
Trang 12Hai là người đi kiểm soát phải là những người rất có uy tín” Do đó, Đảng phải quan tâm lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt Người căn dặn: “Các ban thanh tra làm việc tốt, nhanh hay làm kém, chậm, trước hết là do bản thân mỗi ban cố gắng nhiều hay ít, nhưng còn do cấp lãnh đạo có quan tâm đến công tác thanh tra hay không Các cấp lãnh đạo phải giúp đỡ các ban thanh tra làm việc tốt, phải quan tâm lãnh đạo công tác thanh tra” (Hồ Chí Minh, nxb Sự thật, 2011)
Nhìn từ góc độ ngành và chuyên môn, để chuẩn hóa cán bộ công chức ngành thanh tra ở Việt Nam, các nghiệp vụ thanh tra được giảng dạy chính thức từ năm
2009 Qua 11 năm tổ chức thực hiện và cập nhật, chỉnh sửa, Trường Cán bộ Thanh tra đã đào tạo hàng vạn lượt cán bộ, công chức thanh tra góp phần nâng cao năng lực, trình độ và chuẩn hóa chức danh cho đội ngũ cán bộ của ngành Tuy nhiên, thời đại và bối cảnh phát triển luôn đặt ra những yêu cầu mới đối với từng cán bộ của ngành về chuyên môn nghiệp vụ, đạo đức, liêm chính trong thực hiện công vụ (K.Dung, 2020)
Lào Cai là một trong những tỉnh có các hoạt động kinh tế theo tôi là sôi động bậc nhất cả nước Công tác cán bộ nói chung, cán bộ thanh tra nói riêng được đẩy mạnh và chú trọng ngay từ khâu đầu vào Tỉnh Lào Cai nói chung và ngành Thanh tra Lào Cai nói riêng đã xây dựng kế hoạch và tập trung triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức của cơ quan cũng như của ngành Thanh tra Lào Cai Sau thời gian thực hiện ngành Thanh tra Lào Cai đã đạt được kết quả khả quan như công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức được thực hiện thường xuyên, trong đó nghiệp vụ chuyên ngành, lý luận chính trị, thái độ ứng xử, trách nhiệm trong thực thi công vụ được đặc biệt quan tâm đặt lên hàng đầu; nhiều cán bộ, công chức có trình độ cao, am hiểu nhiều lĩnh vực như tài chính, luật, giao thông, xây dựng Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện cán bộ, công chức của ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai cũng gặp phải không ít khó khăn, một số cán bộ, công chức lười học hỏi, nghiên cứu nâng cao trình độ; một số cán bộ giỏi về nghiệp vụ, vững về chuyên môn thì lại bị luân chuyển, điều động sang cơ quan, đơn vị khác; cán bộ, công chức mới được tuyển dụng hay luân chuyển, điều động từ cơ quan, đơn vị khác chuyển đến lại phải đào tạo lại từ đầu Đây cũng là vấn đề Thanh tra tỉnh Lào Cai đang quan tâm, tập trung nghiên cứu
Trang 13tìm giải pháp để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức nhằm đáp ứng nhiệm
vụ được giao Xuất phát từ yêu cầu thực tế trên, tác giả lựa chọn chủ đề: “Nâng cao
chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai” làm đề tài
Luận văn tốt nghiệp chuyên ngành Quản lý kinh tế
2 Mục tiêu nghiên cứu
2.1 Mục tiêu chung
Mục tiêu chung của luận văn nhằm phân tích thực trạng chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra Lào Cai, từ đó đề xuất những giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai
và nguyên nhân của những tồn tại đó
- Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai trong giai đoạn 2020 – 2025
3 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
3.1 Đối tượng nghiên cứu
Là công tác nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai
3.2 Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi về thời gian: Đề tài thu thập và nghiên cứu các tài liệu, số liệu
trong giai đoạn từ 2017 đến 2019, Số liệu sơ cấp khảo sát năm 2019
- Phạm vi về không gian: Luận văn được thực hiện tại Thanh tra tỉnh Lào Cai
- Phạm vi về nội dung: Luận văn tập trung nghiên cứu các nội dung nâng cao
chất lượng đội ngũ CBCC ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai (bao gồm: Công tác quy hoạch đội ngũ CBCC ngành Thanh tra; Tổ chức thực hiện nâng cao chất lượng đội ngũ CBCC ngành Thanh tra; Công tác chỉ đạo nâng cao chất lượng đội ngũ CBCC ngành Thanh tra; Công tác đánh giá chất lượng đội ngũ CBCC ngành Thanh tra)
Trang 144 Những đóng góp của luận văn
- Về mặt lý luận: Luận văn góp phần làm sáng tỏ, bổ sung lý luận về chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra, góp phần đẩy mạnh cải cách hành chính, xây dựng ngành Thanh tra và tỉnh Lào Cai ngày càng giàu mạnh
- Về mặt thực tiễn: Qua kết quả nghiên cứu, luận văn góp phần khái quát và làm rõ thêm cơ sở lý luận về chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra, đánh giá thực trạng, tìm ra những bất cập, hạn chế về chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra và những vấn đề đang đặt ra, quan điểm, giải pháp bảo đảm chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ở ngành Thanh tra Lào Cai hiện nay
- Kết quả nghiên cứu luận văn là tài liệu tham khảo có giá trị trong tổng kết thực tiễn về đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
5 Cấu trúc của luận văn
Luận văn ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung của luận văn gồm 4 chương, cụ thể:
Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về đội ngũ cán bộ, công chức ngành
Thanh tra Lào Cai
Chương 2: Phương pháp nghiên cứu
Chương 3: Thực trạng về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức
ngành Thanh tra tỉnh Lào Cai
Chương 4: Giải pháp để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức
ngành Thanh tra Lào Cai
Trang 15Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ, CÔNG CHỨC NGÀNH THANH TRA
1.1 Cơ sở lý luận về chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
1.1.1 Khái quát về ngành Thanh tra, cán bộ, công chức ngành Thanh tra
1.1.1.1 Khái quát về ngành Thanh tra
a Khái niệm thanh tra
Từ khi ra đời đến nay Đảng và Nhà nước ta luôn coi trọng cán bộ và công tác cán bộ, coi đây là một lực lượng ưu tú quyết định sự thành công hay thất bại, trong
sự nghiệp bảo vệ sự nghiệp cách mạng và xây dựng xã hội chủ nghĩa ở nước ta Trên cơ sở đó Đảng luôn củng cố xây dựng hệ thống quản lý các cấp, đội ngũ cán
bộ, trong các cơ quan hành chính Nhà nước Căn cứ vào yêu cầu nhiệm vụ quản lý của từng ngành, lĩnh vực, địa giới hành chính, lãnh thổ, dân tộc, đặc điểm kinh tế vùng miền, địa lý, dân cư và các đặc điểm của tổ chức, pháp lý, kỹ thuật, được cụ thể hoá bằng Pháp lệnh cán bộ, công chức ngày 26 tháng 02 năm 1998; Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh cán bộ, công chức ngày 28 tháng 4 năm 2000; Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh cán bộ, công chức ngày
29 tháng 4 năm 2003 và Luật cán bộ, công chức ngày 13 tháng 11 năm 2008
Theo Từ điển tiếng Việt “Thanh tra là kiểm soát, xem xét tại chỗ việc làm của địa phương, cơ quan, xí nghiệp” Với nghĩa này, Thanh tra bao hàm nghĩa kiểm soát nhằm xem xét và phát hiện ngăn chặn những gì trái với quy định Thanh tra thường đi kèm với một chủ thể nhất định: “Người làm nhiệm vụ thanh tra”, “Đoàn thanh tra” và “đặt trong phạm vi quyền hành của một chủ thể nhất định” Theo kết quả nghiên cứu Đề tài khoa học “Hoàn thiện cơ chế thanh tra, kiểm tra, giám sát nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước” do TS Trần Đức Lượng làm chủ nhiệm thì khái niệm thanh tra được xác định: Thanh tra là một chức năng thiết yếu của quản lý nhà nước, là hoạt động kiểm tra, xem xét việc làm của các cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân; thường được thực hiện bởi một cơ quan chuyên trách theo một trình tự, thủ tục do pháp luật quy định, nhằm kết luận đúng, sai, đánh giá ưu điểm,
Trang 16khuyết điểm, phát huy nhân tố tích cực, phòng ngừa, xử lý các vi phạm, góp phần hoàn thiện cơ chế quản lý, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của nhà nước, các quyền, lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức và cá nhân
Theo Từ điển Luật học thì “thanh tra” là sự tác động của chủ thể đến đối tượng
đã và đang thực hiện thông qua được giao nhằm đạt được mục đích nhất định”
Ở Việt Nam, lần đầu tiên khái niệm thanh tra được định nghĩa trong Luật Thanh tra năm 2004 dưới khái niệm thanh tra nhà nước Theo đó, thanh tra nhà nước là việc xem xét, đánh giá, xử lý của cơ quan quản lý nhà nước đối với việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ của cơ quan, tổ chức, cá nhân chịu sự quản lý theo thẩm quyền, trình tự, thủ tục được quy định trong Luật này và các quy định khác của pháp luật Thanh tra nhà nước bao gồm thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành
Luật Thanh tra năm 2010 thay thế cho Luật Thanh tra năm 2004 cũng đưa ra định nghĩa tương tự: Thanh tra nhà nước là việc xem xét, đánh giá, xử lý theo trình
tự, thủ tục do pháp luật quy định của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền đối với việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổ chức,
cá nhân
Thanh tra là sự kiểm tra có tính chất nhà nước của cơ quan quản lý cấp trên đối với cơ quan, tổ chức và cá nhân cấp dưới do tổ chức thanh tra thực hiện Có trách nhiệm thanh tra việc thực hiện chính sách pháp luật, nhiệm vụ, kế hoạch nhằm phát huy nhân tố tích cực, phòng ngừa và xử lý vi phạm, góp phần thúc đẩy hoàn thành nhiệm vụ, hoàn thiện cơ chế quản lý, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân
Ngành thanh tra là hệ thống các cơ quan thực hiện chức năng thanh tra
b Đặc điểm của thanh tra
- Có mối quan hệ với cơ quan quản lý nhà nước
Trong mối quan hệ giữa quản lý và thanh tra thì quản lý nhà nước giữ vai trò chủ đạo, chi phối hoạt động của thanh tra (đề ra đường lối, chủ trương, quy định thẩm quyền của các cơ quan thanh tra, sử dụng các kết quả, các thông tin từ phía các cơ quan thanh tra)
Trang 17- Mang tính quyền lực nhà nước
Thanh tra là một hoạt động luôn luôn mang tính quyền lực nhà nước Chủ thể tiến hành thanh tra luôn luôn là cơ quan nhà nước Thanh tra (với tư cách là một danh từ chỉ cơ quan có chức năng này) luôn luôn áp dụng quyền năng của Nhà nước trong quá trình tiến hành hoạt động của mình và nó nhân danh Nhà nước khi áp dụng quyền năng đó
- Có tính độc lập tương đối
Đây là đặc điểm vốn có, xuất phát từ bản chất của thanh tra Tính độc lập tương đối trong quá trình thanh tra được thể hiện trên các điểm sau: tuân theo pháp luật; tự mình tổ chức các cuộc thanh tra trong các lĩnh vực kinh tế - xã hội theo thẩm quyền đã được pháp luật quy định; ra các kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý theo các quy định của pháp luật về thanh tra; chịu trách nhiệm về quyết định thanh tra của mình
c Hệ thống cơ quan thanh tra
Hệ thống cơ quan thanh tra bao gồm thanh tra hành chính và cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành
- Thanh tra Chính phủ là cơ quan ngang Bộ của Chính phủ, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về công tác thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng trong phạm vi cả nước; thực hiện hoạt động thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật Thanh tra Chính phủ có nhiệm vụ và quyền hạn sau đây: Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh; thanh tra đối với doanh nghiệp nhà nước do Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập; Thanh tra vụ việc phức tạp, liên quan đến trách nhiệm quản lí của nhiều bộ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh; Kiểm tra tính chính xác, hợp pháp của kết luận thanh tra và quyết định xử lý sau thanh tra sau thanh tra của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh khi cần thiết; Thanh tra vụ việc khác do Thủ tướng giao
- Thanh tra Bộ và cơ quan ngang Bộ có nhiệm vụ và quyền hạn sau đây: Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan,
Trang 18tổ chức, cá nhân thuộc quyền quản lý trực tiếp của bộ; thanh tra đối với doanh nghiệp nhà nước do Bộ trưởng quyết định thành lập; Thanh tra việc chấp hành pháp luật chuyên ngành, quy định về chuyên môn - kỹ thuật, quy tắc quản lý ngành, lĩnh vực của cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi quản lý nhà nước của ngành, lĩnh vực do bộ phụ trách; Kiểm tra tính chính xác, hợp pháp của kết luận thanh tra và quyết định xử lý sau thanh tra của Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc bộ…
- Thanh tra tỉnh có nhiệm vụ và quyền hạn sau: Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của sở, của Ủy ban nhân dân cấp huyện; thanh tra đối với doanh nghiệp nhà nước do Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định thành lập; Thanh tra vụ việc phức tạp, liên quan đến trách nhiệm của nhiều sở, Ủy ban nhân dân cấp huyện; Thanh tra vụ việc khác do Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh giao
- Thanh tra Sở có nhiệm vụ và quyền hạn sau: Xây dựng kế hoạch thanh tra trình giám đốc sở phê duyệt; Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc quyền quản lý trực tiếp của sở
- Thanh tra Huyện có nhiệm vụ và quyền hạn sau: Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện; Thanh tra vụ việc phức tạp, có liên quan đến trách nhiệm của nhiều cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện; Thanh tra vụ việc khác do Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện giao
1.1.1.2 Khái quát về đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
a Khái niệm đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
* Khái niệm về đội ngũ
Khái niệm đội ngũ tuy có nhiều khái niệm khác nhau, nhưng đều có chung một điểm đó là: một nhóm người được tổ chức và tập hợp thành một lực lượng, để thực hiện một hay nhiều chức năng, có thể có cùng hay không cùng nghề nghiệp nhưng đều có chung một mục đích nhất định
Trang 19Tóm lại: đội ngũ là một tập thể gồm số đông người, có cùng lý tưởng, có
cùng mục đích, làm việc theo sự chỉ huy thống nhất, có kế hoạch gắn bó với nhau về quyền lợi vật chất cũng như tinh thần
* Khái niệm cán bộ, công chức ngành Thanh tra
Từ khái niệm về công chức, có thể hiểu công chức ngành thanh tra là công dân được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh chuyên môn, nghiệp
vụ thuộc ngành thanh tra, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước, thực hiện nhiệm vụ thanh tra
- Phân loại công chức thanh tra:
Căn cứ chức vụ thì công chức thanh tra được phân thành hai loại:
+ Công chức là lãnh đạo thanh tra các cấp gồm: Công chức là lãnh đạo cấp phòng, cấp huyện (quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh) và tương đương thuộc thanh tra tỉnh thành phố; công chức là lãnh đạo thanh tra tỉnh, thành phố; công chức là lãnh đạo vụ, viện thuộc Thanh tra Chính phủ
+ Công chức thừa hành gồm: Thanh tra viên nghiệp vụ; công chức làm công tác văn thư, kế toán, thủ quỹ
Theo các văn bản pháp luật về công chức, là thanh tra viên ngành thanh tra thì việc bổ nhiệm cán bộ giữ chức vụ lãnh đạo quản lý ở các tổ chức thanh tra không đồng nhất với việc bổ nhiệm ngạch thanh tra viên Cụ thể công chức A đang công tác ở một cơ quan khác được bổ nhiệm chức vụ Chánh thanh tra cấp trên bổ nhiệm (theo quy chế thanh tra viên ban hành kèm theo Luật Thanh tra năm 2010) việc này rất hợp lý, làm ảnh hưởng đến hoạt động công tác nghiệp vụ (vì không có trang phục và thẻ thanh tra viên)
Căn cứ ngạch thì công chức ngành thanh tra có thanh tra cao cấp, thanh tra chính, thanh tra viên
* Khái niệm đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
Đội ngũ cán bộ công chức ngành thanh tra là tập hợp các công dân được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc ngành thanh tra, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước, thực hiện nhiệm vụ thanh tra
Trang 20b Nhiệm vụ, quyền hạn công chức ngành Thanh tra
Công chức ngành thanh tra là công chức nên có đủ nhiệm vụ, quyền hạn của công chức (được quy định trong Luật Cán bộ, công chức năm 2015) Ngoài ra, công chức ngành thanh tra nói chung có nhiệm vụ, quyền hạn sau:
* Đối với thanh tra hành chính:
- Thực hiện nhiệm vụ theo sự phân công của Trưởng đoàn thanh tra
- Yêu cầu đối tượng thanh tra cung cấp thông tin, tài liệu, báo cáo bằng văn bản, giải trình về vấn đề liên quan đến nội dung thanh tra; yêu cầu cơ quan, tổ chức,
cá nhân có thông tin, tài liệu liên quan đến nội dung thanh tra cung cấp thông tin, tài liệu đó
- Kiến nghị Trưởng đoàn thanh tra áp dụng biện pháp thuộc nhiệm vụ, quyền hạn của Trưởng đoàn thanh tra quy định tại Điều 46 của Luật Thanh tra để bảo đảm thực hiện nhiệm vụ được giao
- Kiến nghị việc xử lý về vấn đề khác liên quan đến nội dung thanh tra
- Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao với Trưởng đoàn thanh tra, chịu trách nhiệm trước Trưởng đoàn thanh tra và trước pháp luật về tính chính xác, trung thực, khách quan của nội dung đã báo cáo
* Đối với thanh tra chuyên ngành:
- Khi tiến hành thanh tra theo Đoàn:
+ Thực hiện nhiệm vụ theo sự phân công của Trưởng đoàn thanh tra;
+ Yêu cầu đối tượng thanh tra cung cấp thông tin, tài liệu, báo cáo bằng văn bản, giải trình về vấn đề liên quan đến nội dung thanh tra; yêu cầu cơ quan, tổ chức,
cá nhân có thông tin, tài liệu liên quan đến nội dung thanh tra cung cấp thông tin, tài liệu đó;
+ Kiến nghị Trưởng đoàn thanh tra áp dụng biện pháp thuộc nhiệm vụ, quyền hạn của Trưởng đoàn thanh tra quy định tại Điều 53 của Luật Thanh tra để bảo đảm thực hiện nhiệm vụ được giao;
+ Xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính;
+ Kiến nghị việc xử lý về vấn đề khác liên quan đến nội dung thanh tra;
Trang 21+ Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao với Trưởng đoàn thanh tra, chịu trách nhiệm trước pháp luật và Trưởng đoàn thanh tra về tính chính xác, trung thực, khách quan của nội dung đã báo cáo
- Khi tiến hành thanh tra độc lập:
+ Yêu cầu đối tượng thanh tra xuất trình giấy phép, đăng ký kinh doanh, chứng chỉ hành nghề và cung cấp thông tin, tài liệu, báo cáo bằng văn bản, giải trình
về vấn đề liên quan đến nội dung thanh tra; yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân có thông tin, tài liệu liên quan đến nội dung thanh tra cung cấp thông tin, tài liệu đó;
+ Lập biên bản về việc vi phạm của đối tượng thanh tra;
+ Xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính;
+ Báo cáo Chánh Thanh tra, Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành về việc thực hiện nhiệm vụ được phân công; chịu trách nhiệm trước Chánh Thanh tra, Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành và trước pháp luật về hành vi, quyết định của mình
c Vị trí, vai trò công chức ngành thanh tra
Công chức ngành thanh tra có vị trí, vai trò chung của người công chức Công chức hành chính là lực lượng trực tiếp của nhiệm vụ quản lý nhà nước, là một trong những yếu tố có ý nghĩa quyết định đối với sự thành công hay thất bại của cách mạng; là người bảo đảm cho Nhà nước giữ vững được bản chất giai cấp công nhân và Đảng giữ được vị trí cầm quyền
Vai trò của cán bộ, công chức nói chung rất quan trọng bởi họ là người thực hiện công việc trong thực tiễn C.Mác cho rằng: muốn thực hiện tư tưởng cần có thực hiện tư tưởng cần có những người sử dụng lực lượng thực tiễn Lênin cũng tổng kết thực tiễn: trong lịch sử chưa có một giai đoạn nào giành được quyền thống trị, nếu không đào tạo ra trong hàng ngũ của mình những lãnh tụ chính trị, những đại biểu tiên phong có đủ khả năng tổ chức và lãnh đạo phong trào Trong quá trình lãnh đạo cách mạng của mình, Lênin chú trọng xây dựng, đào tạo, bồi dưỡng cán
bộ, lực lượng quan trọng quyết định thắng lợi của cách mạng Người nói: Cách mạng tháng Mười không thể thắng lợi nếu không có đội ngũ cán bộ được đào tạo,
Trang 22bồi dưỡng Sau khi dành được chính quyền, xây dựng chủ nghĩa xã hội Lênin cho rằng: nghiên cứu con người những cán bộ có bản lĩnh hiện nay đó là then chốt, nếu không thể thì tất cả mọi mệnh lệnh và nghị quyết chỉ là mớ giấy lộn
Có thể thấy, các đảng cộng sản và phong trào công nhân trên thế giới khẳng định tầm quan trọng của cán bộ và công tác cán bộ Trong từng giai đoạn, theo từng điều kiện hoàn cảnh cụ thể như: Đấu tranh giành lấy chính quyền, xây dựng đất nước, phát triển kinh tế - xã hội cần có đội ngũ cán bộ thích ứng phù hợp Nhưng bao giờ cũng cần có đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực để đáp ứng nhiệm vụ của từng giai đoạn cách mạng đã đặt ra
1.1.2 Chất lượng, các tiêu chí đánh giá chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
1.1.2.1 Khái niệm chất lượng cán bộ, công chức ngành Thanh tra
Để hiểu được khái niệm chất lượng cán bộ, công chức ngành thanh tra, trước hết phải hiểu được khái niệm chất lượng cán bộ công chức
- Khái niệm chất lượng công chức
Theo từ điển Tiếng Việt, chất lượng là cái tạo nên phẩm chất, giá trị của một người, một sự vật, sự việc
Từ khái niệm chất lượng và khái niệm cán bộ công chức, có thể hiểu Chất lượng cán bộ công chức là tổng hợp những phẩm chất, các yếu tố về trình độ chuyên môn, kỹ năng nghiệp vụ, thái độ nghề nghiệp của công chức Các phẩm chất, yếu tố đó giúp cho công chức có thể đáp ứng được yêu cầu của công việc
- Khái niệm chất lượng cán bộ, công chức ngành Thanh tra
Chất lượng cán bộ, công chức ngành Thanh tra là tổng thể các yếu tố về trình
độ chuyên môn ngành thanh tra, kỹ năng nghiệp vụ thanh tra, thái độ của cán b,ộ công chức ngành thanh tra với việc thực thi công vụ
1.1.2.2 Yêu cầu về chất lượng công chức ngành Thanh tra
- Chất lượng cán bộ, công chức ngành Thanh tra không chỉ được đo bằng yếu
tố phẩm chất đạo đức, trình độ chuyên mô, năng lực công tác, mà quan trọng là sự hài lòng của người dân đối với hoạt động thanh tra Trình độ, năng lực của CBCC ngành thanh tra càng cao thì chất lượng hoạt động thanh tra càng cao, càng làm hài lòng người dân, được người dân tín nhiệm
Trang 23- Chất lượng CBCC ngành thanh tra do được đo bởi sự thỏa mãn của người dân, mà nhu cầu ngày càng đòi hỏi cao hơn nên chất lượng CBCC ngành thanh tra cũng ngày càng phải nâng cao thì mới có thể đáp ứng được yêu cầu công việc
- Khi đánh giá chất lượng CBCC ngành thanh tra, phải xem xét đến mọi yếu
tố, cả chủ quan và khách quan Trên cơ sở chất lượng CBCC ngành thanh tra cần có những biện pháp để cải thiện chất lượng công chức ngành thanh tra và hoạt động thanh tra
- Đánh giá cần có những tiêu chí cụ thể Tuy nhiên, chất lượng CBCC ngành thanh tra có những nội dung không thể định lượng được, mà chỉ có thể định tính, có những tiêu chí không bộc lộ ngay kết quả, mà phải qua một quá trình, một thời gian
- Chất lượng CBCC ngành thanh tra không phải là thuộc tính của chất lượng công chức, nên không thể lấy tiêu chí đánh giá chất lượng CBCC ngành thanh tra để
đo lường chất lượng công chức
1.1.2.3 Các tiêu chí đánh giá chất lượng cán bộ, công chức ngành thanh tra
a Phẩm chất chính trị
Phẩm chất chính trị là tiêu chí quan trọng nhất, quyết định đến năng lực của CBCC ngành thanh tra Phẩm chất chính trị là động lực tinh thần thúc đẩy CBCC các cấp vươn lên hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao hay nói cách khác là hoàn thành nhiệm vụ với hiệu quả cao nhất Phẩm chất chính trị cũng chính là yêu cầu cơ bản nhất đối với người CBCC
Thứ nhất, CBCC ngành thanh tra phải thấm nhuần và luôn trung thành với mục tiêu của tổ chức, phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, luôn đặt lợi ích của tổ chức, của tập thể lên trên hết Trong quản lý nhà nước, CBCC ngành thanh tra phải luôn đối mặt với rất nhiều khó khăn Có sự khó khăn do nội dung, tính chất công việc cụ thể mà mình phải tiến hành thanh tra, đòi hỏi CBCC ngành thanh tra phải nỗ lực, không quản ngại, tìm mọi biện pháp để vượt qua khó khăn, tránh tình trạng dễ thì làm, khó thì bỏ Có những khó khăn đến từ các đối tượng liên quan như đối tượng thanh tra mua chuộc, dụ dỗ, dọa nạt, đòi hỏi CBCC ngành thanh tra phải bình tĩnh, dũng cảm vượt qua Lại có những có khó khăn xuất phát từ chính bản thân CBCC khiến xuất hiện tư tưởng lợi ích cá nhân Thực tiễn cho thấy, nhiều trường
Trang 24hợp CBCC ngành thanh tra đã không giữ được bản lĩnh chính trị, bị mua chuộc hoặc vì lợi ích cá nhân mà đánh mất đi phẩm chất của mình Chính vì vậy, yêu cầu
về phẩm chất này là không thể thiếu đối với những người làm công tác thanh tra
Thứ hai, CBCC ngành thanh tra phải có phong các làm việc tốt, phải coi trọng và luôn ứng xử theo những tiêu chuẩn, nguyên tắc, chuẩn mực đạo đức của nghề thanh tra Phong cách làm việc của CBCC ngành thanh tra trước hết là tinh thần trách nhiệm cao trong công việc, có trách nhiệm cao thì mới có khả năng tạo ra hiệu quả công việc tốt CBCC ngành thanh tra phải biết phòng, chống các biểu hiện chủ quan, tác phong quan liêu, đại khái, phô trương, quan cách và phải biết sắp xếp công việc khoa học, tỉ mỉ, sâu sát, luôn có ý thức học tập nâng cao trình độ, thường xuyên tổng kết công tác, đúc rút kinh nghiệm để đổi mới phong cách làm việc ngàng càng hiệu quả
Thứ ba, CBCC ngành thanh tra phải có lối sống lành mạnh, tư tưởng trong sáng Nếu CBCC ngành thanh tra không có lối sống lành mạnh, tư cách đạo đức trong sáng thì không thể vận động thuyết phục được quần chúng Khi xem xét, đánh giá người khác và nhất là hướng dẫn họ thực hiện chính sách, pháp luật các quy định của tổ chức mà bản thân CBCC ngành thanh tra lại là người vi phạm hoặc có vấn đề về tư cách đạo đức thì tính thuyết phục không cao, công tác quản lý không đạt được hiệu lực, hiệu quả
b Trình độ
Trình độ thể hiện qua năng lực, khả năng tổ chức hoạt động thực tiễn Đây là tiêu chí cơ bản tất quan trọng trong đánh giá chất lượng CBCC ngành thanh tra Đội ngũ này phải có khả năng và trí tuệ, sự hiểu biết để nắm bắt, nhận thức đúng các quy luật khách quan về tự nhiên và xã hội Nhằm đủ sức nhận biết, xử lý công việc một cách khoa học, sáng tạo, đạt kết quả Trình độ, năng lực CBCC ngành thanh tra hiện nay được thể hiện qua: trình độ học vấn, làm chủ được khoa học, kỹ thuật, vận dụng được vào trong thực tiễn, khả năng giao tiếp ứng xử trong công việc được giao Đây là thước đo cơ bản và chủ yếu nhất
Trình độ thể hiện qua quá trình đào tạo tại trường hoặc tự đào tạo hình thành trong con người CBCC một thế giới quan khoa học, óc phán đoán, khả năng tư duy,
Trang 25nhận xét và có những quyết định hành động đúng chuẩn mực, mức độ và thời cơ Kiến thức cơ bản được CBCC thể hiện một phần qua bằng cấp, học vị thể hiện trình
độ kiến thức ở lĩnh vực nhất định Văn bằng ở cấp học càng cao chứng tỏ người đó
có trình độ kiến thức càng nhiều ở lĩnh vực, ngành nghề họ được cấp bằng Tuy nhiên, xem xét qua văn bằng chỉ là một tiêu chí
c Kỹ năng
Kỹ năng nghề nghiệp của cán bộ, công chức: Đây là một trong những tiêu chí quan trọng đánh giá chất lượng cán bộ, công chức, nó phản ánh tính chuyên nghiệp của cán bộ, công chức khi thực thi nhiệm vụ Cán bộ, công chức cần có những kỹ năng quản lý tương xứng để thực hiện vai trò, nhiệm vụ của cán bộ, công chức Việc phân chia kỹ năng nghề nghiệp thành các nhóm là cơ sở để xác định nội dung bồi dưỡng kỹ năng cho các nhóm cán bộ, công chức khác nhau
Đối với CBCC ngành thanh tra cần có các kỹ năng:
- Một là, CBCC ngành thanh tra phải được đào tạo và có những kỹ năng cơ bản để tham gia vào hoạt động quản lý, đồng thời phải có những kỹ năng chuyên sâu về chuyên ngành, lĩnh vực phù hợp với vị trí công tác
- Hai là, CBCC ngành thanh tra phải có kỹ năng pháp lý, am hiểu pháp luật
và biết khai thác, sử dụng pháp luật trong công tác pháp luật là công cụ quan trọng
để quản lý nhà nước, quản lý xã hội Bất kỳ một tổ chức nào cũng có những nguyên tắc, quy định, quy chế làm cơ sở hoạt động của tổ chức đó
- Ba là, CBCC ngành thanh tra phải có kỹ năng phân tích, tổng hợp, bao quát vấn đề, có khả năng tìm tòi, giải quyết công việc từ những vấn đề cơ bản, gốc rễ
- Bốn là, CBCC ngành thanh tra phải luôn chủ động, linh hoạt trong công việc, có kỹ năng tổ chức công việc, tác nghiệp độc lập và làm việc theo nhóm một cách hiệu quả
- Năm là, kỹ năng giao tiếp ứng xử Giao tiếp ứng xử là nhóm kỹ năng quan trọng mặc dù không phải là kỹ năng đặc trưng của ngành thanh tra Nhưng đây là một trong những yếu tố cơ bản để hình thành “văn hóa thanh tra” Nhìn chung, để hoạt động thanh tra có hiệu quả thì thái độ, ứng xử của CBCC phải luôn chuẩn mực, luôn thể hiện sự bình tĩnh, tự chủ trong mọi tình huống, nhất là không được thể hiện
Trang 26thái độ trịnh thượng, quan cách hay nóng nảy, tức giận Khi giao tiếp với người dân hoặc đối tượng thanh tra, đòi hỏi CBCC luôn phải biết tự kiềm chế, vừa thể hiện sự cởi mở, chân thành, thông cảm nhưng lại nghiêm túc chuẩn mực
Về tinh thần, thái độ phục vụ nhân dân, CBCC ngành thanh tra là “công bộc” của nhân dân Do vậy, CBCC ngành thanh tra phải liên hệ chặt chẽ với nhân dân để lắng nghe tâm tư nguyện vọng, kiến nghị của người dân để có chủ trương, đường lối, cũng như việc thực hiện chủ trương, đường lỗi một cách đúng đắn, phải có thái
độ tôn trọng nhân dân và phục vụ tận tụy với nhân dân
e Tiêu chí về số lượng; cơ cấu giới tính, cơ cấu độ tuổi, dân tộc và kinh nghiệm công tác
- Số lượng cán bộ, công chức: Đây là chỉ tiêu nghiên cứu trên số lượng chỉ tiêu biên chế cán bộ, công chức ngành thanh tra theo quy định, số có mặt, số còn thiếu
- Cơ cấu về giới tính: Phải có cả nam và nữ để tạo không khí hài hòa trong giao tiếp, giải quyết công việc
- Cơ cấu về độ tuổi: Để đánh giá chất lượng cán bộ, công chức thì tiêu chí về
độ tuổi cũng cần được quan tâm lưu ý Theo quy định của pháp luật hiện hành, một người là cán bộ, công chức phải nằm trong độ tuổi từ 18 đến 55 đối với nữ và từ 18 đến 60 đối với Nam
- Kinh nghiệm công tác: Là một trong những tiêu chí đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ của cán bộ, công chức Kinh nghiệm công tác được đánh giá qua thời gian công tác, khả năng tiếp cận công việc và thích ứng với sự thay đổi của thực tiễn, là kỹ năng giải quyết, xử lý công việc được đúc kết, hình thành từ quá trình
Trang 27làm việc Tiêu chí này được thể hiện rõ qua cách thức xử lý công việc của cán bộ, công chức như đúng quy trình, sử dụng thời gian, sức lực, trí lực ít nhất cho một công việc Tuy nhiên giữa kinh nghiệm công tác và thâm niên công tác không hoàn toàn theo quan hệ tỷ lệ thuận Thời gian công tác chỉ là điều kiện cần cho tích lũy kinh nghiệm nhưng chưa phải là điều kiện đủ Điều kiện đủ để hình thành kinh nghiệm trong công tác của cán bộ, công chức phụ thuộc vào khả năng nhận thức, phân tích, tổng hợp, tích lũy và ghi nhớ của từng cán bộ, công chức Trong thực tiễn cần bố trí cán bộ chuyên môn có tính chuyên nghiệp cao để phát huy kinh nghiệm
họ tích lũy được, tránh xáo trộn trong công việc Tuy nhiên những cán bộ, công chức trong diện quy hoạch cán bộ lãnh đạo thì việc luân chuyển, bố trí ở những vị trí khác nhau cũng là một hình thức tăng cường kinh nghiệm cho họ
f Tiêu chí sức khỏe
Có đủ sức khoẻ để hoàn thành nhiệm vụ và chức trách được giao Sức khoẻ của mỗi con người được đánh giá qua nhiều tiêu chí, song tiêu chí cơ bản nhất là thể lực và trí lực Trí lực được đánh giá thông qua sự minh mẫn linh hoạt trong phản ứng xử lý công việc Nếu chỉ có trình độ năng lực chuyên môn mà không có một sức khỏe dẻo dai, bền bỉ thì cũng không thể biến năng lực chuyên môn ấy thành hoạt động thực tiễn được Sự phát triển bình thường về thể chất và tâm lý trong một
cơ thể khoẻ mạnh cũng là một tiêu chí quan trọng của năng lực đội ngũ CBCC ngành thanh tra
1.1.3 Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức
Nâng cao chất lượng đội ngũ công chức hành chính nhà nước là vấn đề hết sức quan trọng trong giai đoạn hiện nay Việc nâng cao chất lượng đội ngũ công chức hành chính nhà nước xuất phát từ nhiệm vụ chính trị, nhiệm vụ tổ chức, trên
cơ sở những chủ trương, chính sách nhất quán của Đảng và Nhà nước ta Bao gồm các nội dung cơ bản sau:
1.1.3.1 Công tác quy hoạch đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
Quy hoạch đội ngũ cán bộ, công chức ngành thanh tra là quá trình thực hiện đồng bộ các chủ trương, biện pháp, kế hoạch tổng thể, dài hạn để tạo nguồn và xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức chủ động, khoa học, hợp lý, trên cơ sở dự báo nhu
Trang 28cầu, nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trước mắt và lâu dài; là cơ sở cho việc đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ, năng lực cho cán bộ, công chức ngành thanh tra
và định hướng việc bố trí, sử dụng trong tương lai
Quy hoạch đội ngũ cán bộ, công chức ngành thanh tra là việc lựa chọn những người có đủ các tiêu chuẩn về trình độ chuyên môn, năng lực công tác, đạo đức, sức khỏe, kinh nghiệm công tác, đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ của từng địa phương, từng ngành, từng cơ quan trong trước mắt và lâu dài, để đưa vào nguồn kế cận, bổ sung Phạm vi quy hoạch thường là 5 năm và 10 năm; hàng năm rà soát, điều chỉnh,
bổ sung cho phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ Đối tượng quy hoạch là cán bộ, công chức ở từng cấp, từng ngành, từng địa phương Có quy hoạch cán bộ, công chức lãnh đạo quản lý, nhưng cũng có quy hoạch cán bộ, công chức chuyên môn; để tạo nguồn và xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nhân tài, bồi dưỡng công chức trẻ Vì vậy, quy hoạch là một trong những nội dung trọng yếu của công tác cán bộ; đảm bảo cho công tác cán bộ đi vào khuôn khổ, chủ động, có tầm nhìn xa, đáp ứng yêu cầu trước mắt và lâu dài; là tiền đề cho việc đào tạo, bồi dưỡng và bố trí, sử dụng cán bộ, công chức trong tương lai
1.1.3.2 Tổ chức thực hiện nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
Việc tuyển dụng cán bộ, công chức bằng hình thức thi tuyển đã lựa chọn được những cán bộ, công chức có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp với vị trí việc làm được phê duyệt
* Công tác đào tạo, bồi dưỡng
Công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức của Thanh tra tỉnh Lào Cai trong thời gian qua đã có những chuyển biến tích cực và từng bước đi vào nề nếp,
Trang 29ổn định Hàng năm trên cơ sở văn bản của UBND tỉnh Lào Cai, Sở Nội vụ tỉnh Lào Cai về việc ban hành kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức trên địa bàn tỉnh tỉnh Lào Cai, Thanh tra tỉnh Lào Cai đều xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng
và mở các lớp tập huấn, bồi dưỡng kiến thức về nghiệp vụ, kỹ năng giao tiếp trong thực thi công vụ cho cán bộ, công chức Qua đó đã nâng cao kiến thức về quản lý nhà nước, kỹ năng lập kế hoạch, kiến thức về chuyên môn nghiệp vụ thuộc các lĩnh vực đảm nhiệm, về kỹ năng giao tiếp trong thực thi công việc
* Bố trí, sử dụng cán bộ, công chức
Cán bộ, công chức tại Thanh tra tỉnh đều được bố trí theo đúng vị trí việc làm đã được phê duyệt đảm bảo đúng tiêu chuẩn, phù hợp với sở trường, năng lực, phẩm chất, nguyện vọng
Trong giai đoạn từ năm 2016-2019, 100% cán bộ, công chức Thanh tra tỉnh luôn hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao trở lên Ngoài ra, lãnh đạo Thanh tra tỉnh luôn quan tâm chỉ đạo tăng cường công tác kiểm tra giám sát để có những chính sách khen thưởng, kỷ luật từ đó nâng cao hiệu quả làm việc của cán bộ, công chức trong ngành
1.1.3.3 Công tác chỉ đạo nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
a Hoàn thiện cơ chế chính sách
- Thực hiện tốt chế độ khen thưởng, kỷ luật
- Đổi mới chính sách tiền lương, phụ cấp nghề nghiệp
- Đổi mới chính sách đào tạo, bồi dưỡng
- Thực hiện chính sách bổ nhiệm, đề bạt
b Tạo môi trường làm việc thuận lợi
- Đảm bảo điều kiện, phương tiện làm việc, môi trường làm việc
- Xây dựng bầu không khí tâm lý tích cực nơi làm việc
- Xây dựng tổ chức coi trọng các giá trị hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm, thông tin, tri thức
- Xây dựng văn hóa ứng xử công sở
c Chế độ đãi ngộ đối với cán bộ, công chức
Trang 30Để nâng cao chất lượng cán bộ, công chức phải thường xuyên chăm lo tới quyền lợi chính đáng của họ, có chế độ đãi ngộ phù hợp, sử dụng đồng bộ các biện pháp khuyến khích, tạo động lực để cán bộ, công chức tích cực học tập nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, nhiệt tình tự giác trong công việc Trong cơ chế thị trường hiện nay, chế độ chính sách ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cán bộ, công chức Thực tế cho thấy, khi thu nhập của con người không tương xứng với công sức của họ bỏ ra hoặc không có chế độ, chính sách đãi ngộ thỏa đáng ngoài tiền lương đối với những cán bộ, công chức hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao thì họ dễ sinh ra chán nản, thiếu trách nhiệm với công việc, thậm chí có khi còn dẫn đến việc tham nhũng, hối lộ, tiêu cực…Vì vậy, nếu chế độ tiền lương là hình thức đầu tư trực tiếp cho con người, đầu tư cho phát triển kinh tế - xã hội thì chắc chắn sẽ góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng cán bộ, công chức
1.1.3.4 Công tác đánh giá chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức ngành Thanh tra
Đánh giá chất lượng cán bộ là quá trình hình thành nhận định về phẩm chất, năng lực, kết quả công tác cán bộ dựa trên sự phân tích khái quát những thông tin thu được từ các phương pháp đánh giá đối chiếu với mục tiêu, tiêu chuẩn đề ra nhằm đề xuất những thay đổi, điều chỉnh cán bộ tạo ra chất lượng hiệu quả cao
Đánh giá chất lượng cán bộ có vai trò rất quan trọng, có đánh giá đúng mới
có cơ sở đúng để quy hoạch, đào tạo bồi dưỡng, bố trí và bổ nhiệm cán bộ đúng Đánh giá cán bộ được coi là tiền đề của công tác cán bộ
- Vai trò của đánh giá
Làm căn cứ để đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng, đề bạt, luân chuyển, khen thưởng, kỷ luật và thực hiện chế độ chính sách
- Mục đích của đánh giá
Làm rõ ưu điểm, khuyết điểm, mặt mạnh, mặt yếu về phẩm chất chính trị, tâm lý - đạo đức, lối sống, chuyên môn, năng lực, hiệu quả làm việc, triển vọng phát triển của từng người
- Nguyên tắc đánh giá
+ Đảm bảo tính khách quan, toàn diện, lich sử - cụ thể, trên cơ sở phê và tự phê bình
Trang 31+ Đảm bảo nguyên tắc tập trung dân chủ, tính công khai
+ Phát huy đầy đủ trách nhiệm của tập thể và cá nhân
- Nội dung đánh giá
Khi đánh giá cần tập trung vào những nội dung sau:
+ Mức độ thực hiện nhiệm vụ được giao
+ Về phẩm chất chính trị, tâm lý - đạo đức, lối sống
+ Về trình độ chuyên môn, kỹ năng, năng lực nghề nghiệp
- Phương pháp đánh giá
Đánh giá cán bộ phải dựa trên căn cứ pháp lý, kết hợp giữa tự đánh giá và đánh giá của tập thể, cấp có thẩm quyền; phải Được thể hiện bằng văn bản, đảm bảo công khai, khách quan
- Về thời gian đánh giá
+ Đánh giá theo định kì hàng năm
+ Đánh giá trước khi quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí sử dụng, đề bạt, luân chuyển, khen thưởng, kỉ luật
- Về quy trình đánh giá
Để đánh giá khách quan cần chú trọng các bước: Xác định đối tượng cần được đánh giá, mục tiêu, cấp có thẩm quyền, nội dung đánh giá, hình thức, phương pháp đánh giá Tiếp theo đó là tổ chức, chỉ đạo công tác đánh giá, đưa ra kết luận về đánh giá cán bộ và rút kinh nghiệm công tác đánh giá
1.1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức
1.1.4.1 Các yếu tố khách quan
Các yếu tố khách quan ảnh hưởng tới chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức quản lý nhà nước bao gồm các yếu tố như: hoàn cảnh lịch sử ra đời của công chức; tình hình kinh tế - chính trị - xã hội của đất nước trong từng giai đoạn lịch sử nhất định; mối quan hệ, hợp tác quốc tế trên các lĩnh vực của nước nhà đối với thế giới, trình độ văn hoá, sức khoẻ chung của dân cư, chất lượng của thị trường cung ứng lao động; sự phát triển của nền giáo dục quốc gia, sự phát triển của công nghệ thông tin, đường lối phát triển kinh tế, chính trị và quan điểm sử dụng cán bộ, công chức của Đảng, nhà nước
Trang 32* Yếu tố kinh tế - xã hội
Trong giai đoạn kinh tế phát triển, các đơn vị, tổ chức ngày càng có nhu cầu
mở rộng quy mô do vậy cần phát triển đội ngũ nguồn nhân lực, nâng cao chất lượng cán bộ, công chức Hơn nữa việc mở rộng quy mô và chất lượng trong tổ chức đòi hỏi các đơn vị phải tuyển thêm một đội ngũ nguồn nhân lực mới có năng lực, chuyên môn, trình độ ngoại ngữ và có kiến thức về hành chính, kinh tế - xã hội…nhằm đáp ứng nhu cầu và mục tiêu của tổ chức đề ra
* Yếu tố môi trường xã hội
Môi trường xã hội là bộ phận quan trọng có liên quan chặt chẽ đến đời sống của cán bộ, công chức là một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động, sự phát triển, cũng như quyết định đến chất lượng, hiệu quả công tác của cán bộ, công chức Thực tế cho thấy, cán bộ sống, công tác ở những môi trường xã hội lành mạnh, trình độ dân trí cao, truyền thống văn hóa, phong tục tốt đẹp được phát huy, cộng đồng dân cư đoàn kết, hăng say lao động, phát triển kinh
tế - xã hội… có tác động tích cực đến nhận thức của cán bộ, công chức đòi hỏi CBCC phải tự nâng cao trình độ, năng lực để có đủ kiến thức, năng lực giải quyết công việc
* Yếu tố giáo dục và đào tạo
Sự phát triển của giáo dục và đào tạo là một trong những yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến chất lượng cán bộ, công chức, vì nó không chỉ tác động đến trình độ văn hóa, chuyên môn của cán bộ, công chức mà còn tác động đến nhận thức và xử lý thông tin kinh tế, xã hội, thông tin khoa học
Giáo dục và đào tạo phát triển càng cao thì chất lượng cán bộ, công chức được cải thiện đáp ứng được yêu cầu thực tiễn của sự đổi mới và hội nhập quốc tế
Để chất lượng đầu ra của giáo dục và đào tạo ngày càng được nâng cao thì yêu cầu đặt ra là phải không ngừng nâng cao trình độ của hệ thống giáo dục và đào tạo
* Yếu tố thị trường lao động
Nguồn cung và cầu về sức lao động được hình thành từ nhiều yếu tố khác nhau Nguồn cầu về lao động được hình thành từ các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, hoặc từ nhu cầu nhập khẩu lao động ở nước ngoài Sự tác động qua lại của
Trang 33cung cầu sức lao động hình thành nên giá cả sức lao động Mức thù lao mà người lao động nhận được phản ánh trạng thái cân bằng trên thị trường sức lao động
1.1.4.2 Các yếu tố chủ quan
Các yếu tố chủ quan ảnh hưởng đến chất lượng đội ngũ CBCC quản lý nhà nước bao gồm các yếu tố như:
* Quy hoạch cán bộ, công chức
Là dự báo hướng phát triển của cán bộ, công chức trong tương lai Quy hoạch là cơ sở để đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng và đề bạt, bổ nhiệm cán bộ, công chức Do vậy quy hoạch cán bộ, công chức là nội dung trọng yếu trong việc xây dựng và nâng cao chất lượng cán bộ, công chức Làm tốt công tác quy hoạch sẽ tạo nguồn cán bộ, công chức từ TW tới địa phương, đặc biệt là cán bộ đứng đầu
có phẩm chất và năng lực, có bản lĩnh chính trị, đủ về số lượng, có chất lượng cao, đồng bộ về cơ cấu, đảm bảo sự chuyển tiếp liên tục và vững vàng giữa các thế hệ nhằm thực hiện thắng lợi nhiệm vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế
* Tuyển dụng cán bộ, công chức
Tuyển dụng cán bộ, công chức là khâu quan trọng quyết định chất lượng cán
bộ, công chức Nếu công tác tuyển dụng được thực hiện tốt thì sẽ tuyển được những người có năng lực thực sự, phẩm chất đạo đức tốt, có tinh thần trách nhiệm cao bổ sung cho lực lượng cán bộ, công chức ngày một tốt hơn Ngược lại, nếu công tác tuyển dụng làm không tốt thì sẽ không lựa chọn được những người đủ năng lực và phẩm chất bổ sung cho lực lượng này
* Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức
Chính sách về đào tạo bồi dưỡng đối với cán bộ, công chức có ý nghĩa rất quan trọng đến việc nâng cao chất lượng của cán bộ, công chức của cơ quan Bởi chỉ có đào tạo bồi dưỡng mới có thể nâng cao kiến thức, kỹ năng làm việc cho cán
bộ, công chức Nơi nào cán bộ, công chức được đào tạo, bồi dưỡng thường xuyên thì nơi đó chính quyền vững vàng về chuyên môn nghiệp vụ, giải quyết công việc chắc chắn, thỏa đáng và ngược lại nếu như cán bộ, công chức không được cập nhập, đào tạo bồi dưỡng thường xuyên sẽ bị lạc hậu không đáp ứng được yêu cầu của công việc trong thời kỳ mới
Trang 34* Sử dụng đội ngũ cán bộ, công chức
Sử dụng cán bộ, công chức là một khâu rất quan trọng trong công tác quản lý cán bộ, công chức của Đảng và Nhà nước ta Việc sử dụng cán bộ, công chức phải xuất phát từ mục tiêu lâu dài, đem lại hiệu quả, đáp ứng yêu cầu của công vụ, phục
vụ nhiệm vụ chính trị của cơ quan, đơn vị và địa phương Bởi vậy, trong sử dụng phải đảm bảo thực sự dân chủ, phát huy trí tuệ tập thể, tránh lãng phí chất xám
* Phân tích công việc trong các cơ quan hành chính nhà nước
Phân tích công việc là quá trình thu thập thông tin và phân tích đánh giá về công việc trong các cơ quan hành chính nhà nước, là cơ sở cho việc tuyển dụng và đánh giá mức độ hoàn thành công việc của đội ngũ cán bộ, công chức, giúp cho việc hoạch định chính sách về đào tạo, nâng cao chất lượng cán bộ, công chức, là một trong những cơ sở để xếp hạng công việc và thực hiện thù lao lao động công bằng, hợp lý
Nếu không thực hiện hoặc thực hiện không tốt việc phân tích công việc trong các cơ quan hành chính nhà nước thì sẽ là một trong những nguyên nhân dẫn tới hàng loạt các vấn đề bất cập nảy sinh trong quản lý như: Đánh giá không hợp lý, thiếu công bằng; mâu thuẫn nội bộ; sự phối hợp giữa các cá nhân và bộ phận trong một tổ chức không tốt; giảm sút động lực làm việc của cán bộ, công chức
* Đánh giá thực hiện công việc của cán bộ, công chức
Đánh giá thực hiện công việc của cán bộ, công chức đóng vai trò quan trọng trong quản trị nguồn nhân lực nói chung và trong nâng cao chất lượng cán bộ, công chức nói riêng Đánh giá kết quả thực hiện công việc giúp cho xác định được kết quả lao động cụ thể của từng cá nhân, từng cán bộ, công chức trong thực hiện nhiệm
vụ được giao Phân tích công việc, đánh giá kết quả thực hiện công việc cho phép xác định các nhu cầu đào tạo và phát triển cán bộ, công chức, là cơ sở cho việc tuyển chọn bố trí, sử dụng cán bộ, công chức
* Chế độ đãi ngộ đối với cán bộ, công chức
Để nâng cao chất lượng cán bộ, công chức phải thường xuyên chăm lo tới quyền lợi chính đáng của họ, có chế độ đãi ngộ phù hợp, sử dụng đồng bộ các biện pháp khuyến khích, tạo động lực để cán bộ, công chức tích cực học tập nâng cao
Trang 35trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, nhiệt tình tự giác trong công việc Trong cơ chế thị trường hiện nay, chế độ chính sách ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cán bộ, công chức Thực tế cho thấy, khi thu nhập của con người không tương xứng với công sức của họ bỏ ra hoặc không có chế độ, chính sách đãi ngộ thỏa đáng ngoài tiền lương đối với những cán bộ, công chức hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao thì họ dễ sinh ra chán nản, thiếu trách nhiệm với công việc, thậm chí có khi còn dẫn đến việc tham nhũng, hối lộ, tiêu cực…Vì vậy, nếu chế độ tiền lương là hình thức đầu tư trực tiếp cho con người, đầu tư cho phát triển kinh tế - xã hội thì chắc chắn sẽ góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng cán bộ, công chức
1.2 Cơ sở thực tiễn về nâng cao chất lƣợng đội ngũ cán bộ, công chức
1.2.1 Kinh nghiệm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức tại một số địa phương
Trong thời gian qua, nhất là trong thời kỳ đẩy mạnh CNH-HĐH và hội nhập quốc tế hiện nay, có nhiều địa phương trong và ngoài tỉnh đã quan tâm đến chất lượng cán bộ, công chức nhằm đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ, cụ thể:
1.2.1.1 Kinh nghiệm để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức tại Thanh tra tỉnh Lai Châu
Trong những năm vừa qua Thanh tra tỉnh Lai Châu đã quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức với một số giải pháp:
- Tăng cường sự lãnh đạo tập thể với công tác tuyển dụng, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, sử dụng cán bộ, công chức Chú trọng giáo dục chính trị tư tưởng, bản lĩnh chính trị, tinh thần trách nhiệm, tác phong làm việc cho công chức, nêu cao tinh thần đoàn kết; đẩy mạnh tự phê bình và phê bình; kiên quyết đấu tranh chống các biểu hiện quan liêu, tham nhũng, lãng phí Đặc biệt hằng năm rà soát, xem xét lựa chọn những người có đủ tiêu chuẩn, để đưa vào nguồn quy hoạch Mạnh dạn bố trí cán bộ để thử thách, giao nhiệm vụ, tăng cường cán bộ, công chức
đi cơ sở để cọ sát thực tiễn, sau đó cử đào tạo, bồi dưỡng theo quy hoạch để tạo nguồn kế cận, bổ sung
- Quan tâm làm tốt công tác nhận xét, đánh giá cán bộ, công chức để có những bổ sung, điều chỉnh về công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng và sử dụng
Trang 36- Triển khai thực hiện đúng quy định, đảm bảo quy trình công tác quản lý cán
bộ, công chức như: tuyển dụng, bố trí, điều động, phân công nhiệm vụ; tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát về công tác cán bộ
- Đầu tư xây dựng trụ sở làm việc, trang thiết bị làm việc đầy đủ, khang trang, hiện đại Thực hiện đầy đủ các chế độ, chính sách cho cán bộ, công chức; khen thưởng đúng, kỷ luật nghiêm minh
1.2.1.2 Kinh nghiệm để nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức tại Thanh tra tỉnh Lạng Sơn
Trong những năm qua Thanh tra tỉnh Lạng Sơn chủ trương xây dựng một đô thị hiện đại, văn minh, giàu mạnh của vùng Đông Bắc Để đạt được mục tiêu đó, Thanh tra tỉnh Lạng Sơn đã quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, đặc biệt
là nâng cao trình độ lý luận chính trị, chuyên môn nghiệp vụ, rèn luyện bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, ý thức tổ chức kỷ luật cho đội ngũ cán bộ, công chức, điển hình là:
- Triển khai, cụ thể hoá các chủ trương, nghị quyết, văn bản chỉ đạo, hướng dẫn của Đảng và nhà nước về công tác cán bộ theo điều kiện thực tế của thành phố Công tác tuyển dụng, bố trí, sử dụng, điều động, luân chuyển, đào tạo, bồi dưỡng công chức tuân thủ triệt để nguyên tắc tập trung, dân chủ, khách quan Công tác quy hoạch theo phương châm vừa động, vừa mở và phương án quy hoạch cán bộ phải đáp ứng được mục đích, yêu cầu của công tác cán bộ quản lý thời kỳ mới, phù hợp với thực tế và yêu cầu phát triển của thành phố; mỗi chức danh lãnh đạo, quản lý quy hoạch từ 02 đến 03 người; mỗi người được quy hoạch vào từ 02 đến 03 chức danh; hằng năm rà soát quy hoạch để điều chỉnh, bổ sung quy hoạch kịp thời
- Thường xuyên quan tâm giáo dục chính trị tư tưởng, rèn luyện đạo đức cách mạng, tác phong làm việc khoa học, hiện đại cho cán bộ, công chức, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức đảm bảo về số lượng, chất lượng, có tinh thần cách mạng cao có ý thức vươn lên hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao
- Hằng năm xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức; phối hợp với các cơ sở đào tạo trong và ngoài tỉnh để đào tạo nâng cao trình độ chuyên môn, lý luận chính trị, quản lý nhà nước cho cán bộ, công chức
Trang 37- Quan tâm đầu tư mua sắm trang thiết bị làm việc cho cán bộ, công chức
- Hằng năm tổ chức rà soát đội ngũ cán bộ, công chức theo các tiêu chuẩn chức danh Từ đó bố trí sử dụng công chức hợp lý nhằm đảm bảo cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ; không bố trí đối với những người không đủ tiêu chuẩn chức danh theo quy định hiện hành
- Làm tốt công tác nhận xét, đánh giá công chức, đảm bảo tính công bằng, khách quan, dân chủ Nhận xét đúng kết quả làm việc, mức độ hoàn thành nhiệm vụ của từng công chức; lấy hiệu quả công tác làm thước đo phẩm chất và năng lực công chức Trên cơ sở đánh giá để làm tốt công tác bổ nhiệm, điều động cán bộ; khen thưởng, kỷ luật công chức theo quy định
1.2.2 Bài học kinh nghiệm đối với Thanh tra tỉnh Lào Cai
Qua nghiên cứu kinh nghiệm tại Thanh tra tỉnh Lai Châu, Thanh tra tỉnh Lạng Sơn, ta có thể rút ra được bài học kinh nghiệm như sau:
Một là, thường xuyên quan tâm, làm tốt công tác giáo dục chính trị tư
tưởng, rèn luyện bản lĩnh chính trị, tinh thần trách nhiệm, tác phong, thái độ làm việc cho cán bộ, công chức; tăng cường mối đoàn kết, gắn bó trong cơ quan, đơn vị, địa phương
Hai là, đặc biệt quan tâm tới công tác tuyển dụng cán bộ, công chức để lựa
chọn thu hút được những người có trình độ, có năng lực, có tâm huyết Bố trí sử dụng công chức theo trình độ chuyên môn, năng lực công tác và theo vị trí việc nhằm phát huy năng lực, sở trường của từng công chức
Ba là, thực hiện tốt công tác quy hoạch để tạo nguồn cán bộ, thường xuyên
rà soát để điều chỉnh, bổ sung quy hoạch theo quy định Trong khi xây dựng, rà soát, bổ sung quy hoạch phải thực hiện đúng phương châm, nguyên tắc, nội dung, trình tự
Bốn là, đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng để nâng cao trình độ cho đội ngũ
cán bộ, công chức Xây dựng và thực hiện kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng 5 năm
và hằng năm Chú trọng đào tạo, đào tạo lại, bồi dưỡng cho cán bộ, công chức chưa đạt chuẩn, cán bộ nữ, cán bộ là người dân tộc thiểu số và đào tạo những ngành, lĩnh vực mà cơ quan còn thiếu, còn yếu; đào tạo, bồi dưỡng theo vị trí việc làm đã được phê duyệt
Trang 38Năm là, thực hiện đúng quy định về nhận xét, đánh giá cán bộ, công chức
hằng tháng, hằng năm, đảm bảo khách quan, dân chủ, công bằng Bố trí, xắp xếp cán bộ, công chức khoa học, hợp lý, hiệu quả, đảm bảo vì công việc mà bố trí người
và được thực hiện dựa trên kết quả đánh giá công chức
Sáu là, làm tốt công tác luân chuyển, điều động cán bộ, công chức cho phù
hợp với vị trí việc làm, phù hợp với khung năng lực, luân chuyển, điều động những cán bộ, công chức có đủ trình độ, năng lực đảm nhận các chức danh lãnh đạo và các
vị trí chủ chốt để phát huy hiệu quả sử dụng cán bộ
Bảy là, đầu tư xây dựng trụ sở, trang thiết bị làm việc hiện đại Thực hiện
đầy đủ các chế độ, chính sách cho đội ngũ cán bộ, công chức Khen thưởng đúng người, đúng việc, kỷ luật nghiêm minh khi có sai phạm
Trang 39Chương 2
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1 Câu hỏi nghiên cứu
Thứ nhất, trong giai đoạn 2017-2019, thực trạng chất lượng của đội ngũ cán
bộ, công chức tại Thanh tra tỉnh Lào Cai như thế nào?
Thứ hai, những yếu tố nào ảnh hưởng đến chất lượng đội ngũ cán bộ, công
chức Thanh tra tỉnh Lào Cai?
Thứ ba, kết quả đã đạt được và hạn chế còn tồn tại trong công tác nâng cao
chất lượng cán bộ, công chức ngành Thanh tra Lào Cai là gì? Nguyên nhân của những hạn chế đó
Thứ tư, những giải pháp nào có thể thực hiện để nâng cao chất lượng đội ngũ
cán bộ, công chức Thanh tra tỉnh Lào Cai?
2.2 Phương pháp nghiên cứu
2.2.1 Phương pháp thu thập thông tin
Đề tài được nghiên cứu theo phương pháp nghiên cứu lý thuyết và thu thập thông tin thông qua tài liệu và khảo sát thực tế tại Thanh tra tỉnh Lào Cai Số liệu khảo sát thực tế từ 02 nguồn: Thông tin thứ cấp và thông tin sơ cấp
2.2.1.1 Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp
Thông tin thứ cấp là các số liệu từ các công trình nghiên cứu đã được lựa chọn vào mục đích phân tích, minh họa rõ nét cho nội dung nghiên cứu Nguồn gốc tài liệu bao gồm:
- Nghị quyết của Trung ương Đảng, nghị quyết của cấp ủy các cấp, các Luật
và văn bản hướng dẫn thi hành
- Các thông tin, số liệu về lộ trình đào tạo; thực trạng những cơ chế, chính sách nâng cao chất lượng cán bộ, công chức; Đề án “Đổi mới phương thức, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng; Báo cáo kết quả thực hiện đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức năm 2019 và giai đoạn 2017-2019, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức giai đoạn 2016-2020; thực hiện tinh giản bộ máy biên chế của Thanh tra tỉnh Lào Cai
Trang 40- Các loại sách, báo, tạp chí, các văn bản pháp lý liên quan; các Thông tư, Quyết định; Quy trình cán bộ, công chức của Thanh tra tỉnh Lào Cai
- Các tài liệu, công trình khoa học đã được công bố và những vấn đề liên quan xuất phát từ thực trạng chung của cả nước
- Các giáo trình, sách báo chuyên ngành liên quan đến cán bộ, công chức của Thanh tra tỉnh Lào Cai
- Báo cáo về đội ngũ cán bộ, công chức tại Sở Nội vụ tỉnh Lào Cai
2.2.1.2 Phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp
Tác giả dự kiến điều tra, khảo sát cán bộ, công chức tại UBND tỉnh Lào Cai
và các cơ quan, đơn vị trong tỉnh có quan hệ công tác với Thanh tra tỉnh Lào Cai Tuy nhiên do điều kiện giới hạn về thời gian và nguồn lực, tác giả sẽ điều tra, khảo sát cán bộ tại Thanh tra tỉnh lấy ý kiến đánh giá về chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cũng như các hoạt động nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức tại Thanh tra tỉnh Lào Cai
a Đối tượng điều tra
Để tìm hiểu về chất lượng CBCC ngành thanh tra tỉnh Lào Cai, tác giả tiến hành điều tra đội ngũ CBCC ngành Thanh tra của tỉnh Lào Cai bao gồm: (1) CBCC Thanh tra tỉnh, (2) CBCC Thanh tra sở, ban, ngành, (3) CBCC Thanh tra Huyện, thị
xã và thành phố
b Thời gian và địa điểm điều tra
- Thời gian: Tác giả khảo sát Tháng 10/2019
- Địa điểm: Điều tra trực tiếp tại cơ quan
c Mục đích điều tra
Nhằm đánh giá thực trạng nâng cao chất lượng cán bộ, công chức ngành thanh tra tỉnh Lào Cai, tác giả tiến hành thu thập các thông tin khảo sát Các thông tin này nhằm phân loại đối tượng khảo sát và phục vụ cho các phân tích kết quả nghiên cứu Đồng thời tìm hiểu về những vấn đề như sức khỏe, trình độ học vấn, chuyên môn nghiệp vụ, kỹ năng, phẩm chất chính trị, đạo đức công vụ, kết quả hoàn thành công việc của công chức ngành thanh tra tỉnh Lào Cai Bên cạnh đó, phiếu hỏi cũng xoay quanh vấn đề tuyển dụng, bố trí lao động, chất lượng công