Đề cương Tìm hiểu tín ngưỡng thờ Mẫu ở phủ Tây Hồ Hà Nội

Có quan điểm cho rằng thờ Mẫu đã trở thành một tôn giáo sơ khai, nhưng lại có những quan điểm không đồng tình, chỉ khẳng định thờ Mẫu là một tín ngưỡng dân gian… Điều này càng thu hút sự

Tìm hiểu tín ngưỡng thờ Mẫu ở phủTây Hồ,Hà Nội 1.lý do chọn đề tài

Đã từ lâu, ở mọi vùng quê trên đất nước Việt Nam thường diễn ra những ngày lễ hội gắn với các truyền thuyết và sự tích về các Nữ thần Tín ngưỡng thờ Mẫu là một tín ngưỡng dân gian mang sắc thái nguyên thủy và

có chiều dài lịch sử hàng ngàn năm, nó phát triển theo sự phát triển đa dạng của tín ngưỡng dân gian mà không theo một qui luật định sẵn nào Tín ngưỡng thờ Mẫu được bảo tồn qua lễ hội, qua niềm tin và qua đời sống tâm linh để tồn tại lâu dài trong đời sống tinh thần của người dân đất Việt Việt Nam là một quốc gia đa tộc người, đa tôn giáo và nhiều loại hình tín ngưỡng Tuy nhiên, ngay từ khi hình thành, văn hóa Việt Nam đã mang tính thống nhất, nhưng vẫn có những nét riêng về văn hóa, đánh dấu sự khác biệt giữa tộc người này với tộc người khác Vấn đề giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc đã được Đảng ta đặc biệt quan tâm trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay Mặt khác, chúng ta đang thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước thì việc tiếp thu những thành tựu khoa học- kỹ thuật thế giới đang là cơ hội để chúng ta tiếp thu những thành quả trí tuệ của loài người Một vấn đề đặt ra là muốn đa dạng văn hóa thì phải mở rộng giao lưu, hội nhập với các nền văn hóa khác để tiếp thu những tinh hoa văn hóa của nhân loại.Tuy nhiên, khi giao lưu, hội nhập với các nền văn hóa khác thì việc giữ gìn bản sắc văn hóa riêng độc đáo cho mỗi dân tộc, mỗi quốc gia gặp nhiều khó khăn và trở ngại Trong Văn kiện hội nghị lần thứ năm Ban chấp hành trung ương Đảng (khóa VIII), đưa ra quan điểm chỉ đạo cơ bản: “Văn hóa là nền tảng tinh thần của

xã hội, vừa là mục tiêu vừa là động lực thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội ”

và “Nền văn hóa mà chúng ta xây dựng là nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc” [10, tr.55] Chúng ta biết rằng, tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam

là một tín ngưỡng có từ rất lâu Nó là một tín ngưỡng dân gian có nguồn gốc bản địa và bắt nguồn từ nền văn minh nông nghiệp lúa nước và là một hình

thức tôn vinh người phụ nữ làm Quốc Mẫu, Thánh Mẫu, Vương Mẫu…nhiều nơi những cơ sở thờ Mẫu đã trở thành những trung tâm thờ Mẫu lớn như Phủ Dầy, Phủ Tây Hồ, Đền Sòng… Thờ Mẫu nói chung và thờ Mẫu Tam phủ - Tứ phủ là một khái niệm tương đối phức tạp Về phương diện điện thần thì thờ Mẫu bước đầu đã hình thành một hệ thống và có những nghi lễ điển hình như hầu bóng(hầu đồng)… mà các tín ngưỡng dân gian khác không có Vì thế, tính phức tạp lại càng tăng lên khi có nhiều quan điểm khác nhau về thờ Mẫu Có quan điểm cho rằng thờ Mẫu đã trở thành một tôn giáo sơ khai, nhưng lại có những quan điểm không đồng tình, chỉ khẳng định thờ Mẫu là một tín ngưỡng dân gian… Điều này càng thu hút sự quan tâm nghiên cứu của nhiều nhà khoa học, đặc biệt là những người quan tâm đến lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo Công cuộc đổi mới đất nước hai mươi năm qua ở nước ta

đã đạt được những thành tựu quan trọng trong các lĩnh vực đời sống xã hội ở lĩnh vực tôn giáo, tín ngưỡng cũng có những biến đổi căn bản, trên cả phương diện nhận thức cũng như hoạt động thực tiễn của công tác tôn giáo Ngày nay, trong xu thế quốc tế hóa, toàn cầu hóa đang diễn ra trên toàn thế giới Việt Nam cũng đang hòa nhập vào xu thế đó Tuy nhiên, chúng ta gặp phải một thách thức không nhỏ, khi mà bối cảnh toàn cầu hóa kinh tế ngày càng rộng rãi như hiện nay Vấn đề giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc như thế nào là việc làm cần thiết, có lẽ chúng ta không cần nhắc lại tác hại của việc đánh mất bản sắc văn hóa dân tộc Điều quan trọng là phải tìm được những giải pháp giữ gìn và phát huy những yếu tố tích cực của bản sắc văn hóa dân tộc trong bối cảnh hiện nay Tôn giáo, tín ngưỡng là một nhu cầu tâm linh của một bộ phận cư dân trong xã hội Trong hệ thống tín ngưỡng dân gian Việt Nam thì tín ngưỡng thờ Mẫu là một loại hình tín ngưỡng dân gian khá phổ biến trong xã hội

Theo thống kê của Viện Hán Nôm năm 1991 thì: “Trong số 1000 di tích được giới thiệu thì đã có 250 di tích thờ cúng các vị thần hay danh nhân là nữ” [45, tr.24] Tín ngưỡng thờ Mẫu gần gũi với thiên nhiên, đất trời, gắn với

thân phận của người phụ nữ Việt Nam … Người ta đến với Mẫu để tìm chỗ dựa về tinh thần, tìm được sự che chở của người mẹ…dẫu biết rằng khi đến với tín ngưỡng này con người cầu xin từ những cái vô hình, để hy vọng có thể nhận được những cái hữu hình Tôn giáo - tín ngưỡng - mê tín dị đoan, là

ba khái niệm rất phức tạp, là vấn đề đang được sự quan tâm của nhiều người, nhiều ngành khoa học khác nhau Hiện nay, Đảng và Nhà nước ta cho phép phục hồi một số lễ hội truyền thống, trong đó có cả tín ngưỡng thờ Mẫu Ngoài ra, nhu cầu trở về cội như một xu thế vừa tự phát lại vừa tự giác đã kéo theo hiện tượng mà trước kia được liệt vào dạng “mê tín dị đoan”, nhưng nay lại đang diễn ra khá phổ biến ở nhiều nơi, nhiều di tích và công khai, đó

là nghi thức hầu bóng (hầu đồng) trong thờ Mẫu Vấn đề đặt ra là cần loại bỏ

“mê tín dị đoan” nhưng phải tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng của công dân được pháp luật bảo vệ Song đối mặt với thực tế cuộc sống đó là điều hết sức nhạy cảm và phức tạp Hiện nay, chưa có căn cứ rõ ràng để phân biệt cái gì là văn hóa, cái gì là phản văn hóa; cái gì là “ mê tín”, cái gì là “dị đoan” trong hình thức sinh hoạt tín ngưỡng thờ Mẫu Trong xã hội hiện nay đang tồn tại một số cá nhân lợi dụng niềm tin của một số người vào thần thánh, lợi dụng chính sách tự do tín ngưỡng của Đảng và Nhà nước ta đã tìm mọi cách “kinh doanh” trên lĩnh vực tín ngưỡng nói chung và tín ngưỡng thờ Mẫu nói riêng nhằm trục lợi cá nhân, gây mất ổn định xã hội … Đây là điều mà các cơ quan quản lý các ngành, các cấp cần phối hợp làm rõ để mọi người cùng hiểu và tránh xa những hiện tượng tiêu cực này Tín ngưỡng thờ Mẫu là một nhu cầu tinh thần của một bộ phận nhân dân đã tồn tại trong lịch sử và cả thời đại ngày nay “Mẫu” là hình tượng, một biểu trưng và là sự kết tinh sống động của đời sống văn hóa tinh thần của con người Việt Nam “Mẫu ” có sức hấp dẫn đặc biệt, nhưng cũng đặt ra không ít các vấn đề cho nhiều nhà khoa học, nhiều người nghiên cứu quan tâm theo nhiều hướng khác nhau trong toàn xã hội Đến với “Mẫu” không chỉ dừng lại ở việc đáp ứng những nhu cầu đời sống tâm linh, tín ngưỡng thờ Mẫu còn là hiện tượng sinh hoạt văn hóa dân

gian phong phú, hấp dẫn có sức lôi cuốn con người Người ta đến với “Mẫu ” còn có cả sự đồng cảm về giá trị văn hóa và góp phần củng cố ý thức cộng đồng của các dân tộc việt nam

Về lịch sử vấn đề nghiên cứu luận văn chỉ xin nêu một số tác phẩm của một số tác giả trong nước viết về tín ngưỡng thờ Mẫu Theo GS Vũ Ngọc Khánh tính từ thế kỷ XVII đến nay (không kể đến những ý kiến viện dẫn hoặc phân tích trên các sách báo và các thần tích lưu tại các địa phương và các phủ điện thờ) sơ bộ đã có 25 công trình với ba ngôn ngữ (Hán nôm, Việt, Pháp) viết về Chúa Liễu - Mẫu Liễu Hạnh gồm: Sách Hán Nôm (Vân Cát Lê gia ngọc phả; Truyền kỳ tân phả; Vân Cát thần nữ cổ lục …), sách Quốc ngữ

và chữ Pháp (Nam Hải dị nhân của Phan Kế Bính; Truyện thần nữ Vân Cát của Thiên Đình hay Nam Phong 1930; Sự tích Liễu Hạnh công chúa của Trọng Hối 1959; Leculte des immortels…Nguyễn Văn Huyên 1944 Về Thánh Mẫu Liễu Hạnh thì: “Lê Gia ngọc phả vẫn là tài liệu trước nhất ghi chép về Liễu Hạnh Và có thể khẳng định là Đoàn Thị Điểm đã dựa vào truyền thuyết dân gian để sáng tạo, hư cấu nhiều hơn” [24, tr.35] Sau khi miền Nam được giải phóng (1975) cả nước được thống nhất, chúng ta có nhiều điều kiện tập trung nghiên cứu Vì thế, đã có nhiều công trình nghiên cứu, nhiều cuộc hội thảo và các bài viết về tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam (không kể những bài viết trong báo và tạp chí) cơ bản đó là:

- “Đạo Mẫu ở Việt Nam” năm 1996 hay cuốn “Đạo Mẫu và các hình thức Shaman trong các tộc người ở Việt Nam và Châu á ” năm 2004 của tác giả Ngô Đức Thịnh (chủ biên) ở đây, tác giả đã đưa ra những luận chứng khẳng định tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam đã trở thành Đạo Mẫu Quan điểm này hiện nay có nhiều nhà khoa học chưa đồng tình

- “Văn hóa tâm linh Nam bộ” của Nguyễn Đăng Duy (1997), tác giả có viết một chương về tín ngưỡng thờ Mẫu, nhưng là thờ Mẫu ở Nam bộ

- Cuốn “di sản văn hóa dân tộc trong tín ngưỡng và tôn giáo ở Việt Nam ”, tác giả Lê Quang Trứ (2000) có bài viết về tín ngưỡng thờ Mẫu

nhưng còn sơ sài, tác giả giới thiệu dàn đều bốn loại hình tín ngưỡng chủ yếu tại Việt Nam

- Cuốn “Lịch sử tín ngưỡng Đông Nam á ” xuất bản năm 2000, tái bản năm 2003 của TS Trương Sĩ Hùng (chủ biên), trong đó có bài viết: Thờ Mẫu Việt Nam một tín ngưỡng điển hình ở Đông Nam á Tác giả giới thiệu về lễ hội thờ Mẫu và bước đầu đưa ra kết luận tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam mang sắc thái điển hình ở Đông Nam á

- Phân viện nghiên cứu văn hóa nghệ thuật thành phố Huế (2001) viết cuốn “Tín ngưỡng thờ Mẫu ở Miền Trung”do Nguyễn Hữu Thông (chủ biên) lại một lần nữa khẳng định về tục thờ Mẫu và diễn trình của tục thờ Mẫu, các tác giả đi sâu vào các nữ thần ở Miền Trung, đặc biệt là Thần Nữ YANA

- GS Vũ Ngọc Khánh, tác giả của cuốn sách “ Tín ngưỡng dân gian Việt Nam ”(tái bản có sửa chữa, bổ sung)(2001), tác giả có viết về các tín ngưỡng dân gian Việt Nam hiện nay, trong đó có cả tín ngưỡng thờ Mẫu, tín ngưỡng Tam phủ - Tứ phủ, nhưng không nghiên cứu sâu từng loại hình tín ngưỡng mà chỉ nêu khái quát từng loại hình tín ngưỡng dân gian mà thôi

- Cuốn “Lễ hội dân gian ở Nam bộ” (2003) của TS Trương Quốc Thắng

có bài viết: Lễ hội thờ Mẫu - Nữ thần nguyên gốc từ sinh hoạt dân gian Bắc

Bộ Tác giả chủ yếu giới thiệu con đường đưa tín ngưỡng thờ Mẫu ở miền Bắc vào miền Nam như thế nào?

- Cũng trong năm 2003, tác giả Nguyễn Chí Bền viết cuốn “Văn hóa dân gian những phác thảo” Cuốn sách này tác giả đề cập đến tục thờ Mẫu của người Việt nhưng ở vùng Nam Bộ

- Cuốn “Văn hóa Thánh Mẫu ” của Đặng Văn Lung (2004), tác giả đã rất tâm huyết với vấn đề “Mẫu ” nên đưa ra rất nhiều các tư liệu về các

“Mẫu” nhưng lại viết dưới góc độ văn hóa, văn học và lịch sử chứ chưa xét dưới góc độ tín ngưỡng và tôn giáo - Năm 2005, cuốn sách “Góp phần tìm hiểu tín ngưỡng dân gian ở Việt Nam ” do TS Nguyễn Đức Lữ (chủ biên) cũng viết về tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam, nhưng chỉ đề cập đến khái

niệm thờ Mẫu và một số đặc điểm của tín ngưỡng thờ Mẫu, chưa đi sâu vào nguồn gốc, vai trò…của tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam

- Năm 2005, Mai Thanh Hải là tác giả cuốn sách “Tìm hiểu tín ngưỡng truyền thống Việt Nam ” Tác giả đưa ra quan điểm thờ Mẫu ở Việt Nam có cội nguồn bản địa và thờ Mẫu bắt nguồn từ triết lý nhân sinh Trên đây chỉ là một số tác phẩm cơ bản của các nhà nghiên cứu trong nước, trong những năm gần đây về tín ngưỡng thờ Mẫu Chúng em chưa có điều kiện liệt kê tất

cả những danh mục viết về tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam hiện đang có ở nhiều tác phẩm và bài viết, và cũng chưa có cơ hội được đọc hết các luận văn nghiên cứu về tín ngưỡng thờ Mẫu và Mẫu Tam phủ - Tứ phủ của các tác giả Việt Nam dưới các góc độ khác nhau Nhưng chúng em đã tiếp thu, kế thừa thành quả của các công trình nghiên cứu của các nhà khoa học, các tác giả đi trước, kết hợp với những kiến thức do chính bản thân sưu tầm, tích lũy chọn lọc trong quá trình học tập, công tác và khảo sát thực tế về tín ngưỡng thờ Mẫu tại các trung tâm thờ Mẫu, chúng em muốn nghiên cứu và làm sáng tỏ thêm về tín ngưỡng thờ mẫu ở Phủ Tây Hồ-Hà Nội,là những sinh viên khoa

du lich việc trau dồi kiến thức,bổ sung thông tin là việc rất cần thiết để phục

vụ cho nghiệp vụ sau này Chính vì vậy nhóm em đã chọn đề tài “Tìm hiểu tín ngưỡng thờ Mẫu ở phủTây Hồ,Hà Nội” làm bài nghiên cứu.Chúng em hi vọng bài nghiên cứu này sẽ có những thông tin tổng quan nhất về thờ mẫu góp phần vào việc gìn giữ và phát triển tín ngưỡng dân gian Việt Nam

2 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Tín ngưỡng thờ Mẫu ở nước ta đã có từ rất lâu, nó đã bám rễ ăn sâu vào đời sống tinh thần của người dân từ Bắc vào Nam Vì thời gian và trình

độ hạn chế với đề tài này, chúng em xin được giới hạn:

2.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là Tín ngưỡng thờ Mẫu ở Phủ tây Hồ với những đặc điểm, vai trò của nó

2.2 Phạm vi nghiên cứu

pham vi nghiên cứu nữ thần ,cúng ,lễ hội của tín ngưỡng.

Không gian nghiên cứu:thực trạng thờ mẫu tại phủ Tây Hồ

Thời gian nghiên cứu: kể từ khi có nghị quyết 24NQ/TW của bộ chính trị về tăng cường công tác tôn giáo trong tình hình mới 1990 tới nay

3.Lịch sử nghiên cứu

Trong phần tình hình nghiên cứu đề tài này, luận văn chỉ xin nêu một số tác phẩm của một số tác giả trong nước viết về tín ngưỡng thờ Mẫu

Về Thánh Mẫu Liễu Hạnh thì: “Lê Gia ngọc phả vẫn là tài liệu trước nhất ghi chép về Liễu Hạnh Và có thể khẳng định là Đoàn Thị Điểm

đã dựa vào truyền thuyết dân gian để sáng tạo, hư cấu nhiều hơn” [24, tr.35] Sau khi miền Nam được giải phóng (1975) cả nước được thống nhất, chúng ta có nhiều điều kiện tập trung nghiên cứu Vì thế, đã có nhiều công trình nghiên cứu, nhiều cuộc hội thảo và các bài viết về tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam (không kể những bài viết trong báo và tạp chí) cơ bản đó là: “Đạo Mẫu ở Việt Nam” năm 1996 hay cuốn “Đạo Mẫu và các hình thức Shaman trong các tộc người ở Việt Nam và Châu á ” năm 2004 của tác giả Ngô Đức Thịnh (chủ biên) ở đây, tác giả đã đưa ra những luận chứng khẳng định tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam đã trở thành Đạo Mẫu Quan điểm này hiện nay có nhiều nhà khoa học chưa đồng tình

“Văn hóa tâm linh Nam bộ” của Nguyễn Đăng Duy (1997), tác giả có viết một chương về tín ngưỡng thờ Mẫu, nhưng là thờ Mẫu ở Nam bộ

Cuốn “di sản văn hóa dân tộc trong tín ngưỡng và tôn giáo ở Việt Nam

”, tác giả Lê Quang Trứ (2000) có bài viết về tín ngưỡng thờ Mẫu nhưng còn

sơ sài, tác giả giới thiệu dàn đều bốn loại hình tín ngưỡng chủ yếu tại Việt Nam

Cuốn “Lịch sử tín ngưỡng Đông Nam á ” xuất bản năm 2000, tái bản năm 2003 của TS Trương Sĩ Hùng (chủ biên), trong đó có bài viết: Thờ Mẫu Việt Nam một tín ngưỡng điển hình ở Đông Nam á Tác giả giới thiệu về lễ hội thờ Mẫu và bước đầu đưa ra kết luận tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam mang sắc thái điển hình ở Đông Nam á

Phân viện nghiên cứu văn hóa nghệ thuật thành phố Huế (2001) viết cuốn “Tín ngưỡng thờ Mẫu ở Miền Trung”do Nguyễn Hữu Thông (chủ biên) lại một lần nữa khẳng định về tục thờ Mẫu và diễn trình của tục thờ Mẫu, các tác giả đi sâu vào các nữ thần ở Miền Trung, đặc biệt là Thần Nữ YANA

GS Vũ Ngọc Khánh, tác giả của cuốn sách “ Tín ngưỡng dân gian Việt Nam ”(tái bản có sửa chữa, bổ sung)(2001), tác giả có viết về các tín ngưỡng dân gian Việt Nam hiện nay, trong đó có cả tín ngưỡng thờ Mẫu, tín ngưỡng Tam phủ - Tứ phủ, nhưng không nghiên cứu sâu từng loại hình tín ngưỡng

mà chỉ nêu khái quát từng loại hình tín ngưỡng dân gian mà thôi

Cuốn “Lễ hội dân gian ở Nam bộ” (2003) của TS Trương Quốc Thắng

có bài viết: Lễ hội thờ Mẫu - Nữ thần nguyên gốc từ sinh hoạt dân gian Bắc

Bộ Tác giả chủ yếu giới thiệu con đường đưa tín ngưỡng thờ Mẫu ở miền Bắc vào miền Nam như thế nào?

Cũng trong năm 2003, tác giả Nguyễn Chí Bền viết cuốn “Văn hóa dân gian những phác thảo” Cuốn sách này tác giả đề cập đến tục thờ Mẫu của người Việt nhưng ở vùng Nam Bộ

Cuốn “Văn hóa Thánh Mẫu ” của Đặng Văn Lung (2004), tác giả đã rất tâm huyết với vấn đề “Mẫu ” nên đưa ra rất nhiều các tư liệu về các “Mẫu” nhưng lại viết dưới góc độ văn hóa, văn học và lịch sử chứ chưa xét dưới góc

độ tín ngưỡng và tôn giáo

Năm 2005, cuốn sách “Góp phần tìm hiểu tín ngưỡng dân gian ở Việt Nam ” do TS Nguyễn Đức Lữ (chủ biên) cũng viết về tín ngưỡng thờ Mẫu ở

Việt Nam, nhưng chỉ đề cập đến khái niệm thờ Mẫu và một số đặc điểm của tín ngưỡng thờ Mẫu, chưa đi sâu vào nguồn gốc, vai trò…của tín ngưỡng thờ Mẫu ở Việt Nam

Năm 2005, Mai Thanh Hải là tác giả cuốn sách “Tìm hiểu tín ngưỡng truyền thống Việt Nam ” Tác giả đưa ra quan điểm thờ Mẫu ở Việt Nam có cội nguồn bản địa và thờ Mẫu bắt nguồn từ triết lý nhân sinh

Trên đây chỉ là một số tác phẩm cơ bản của các nhà nghiên cứu trong nước, trong những năm gần đây về tín ngưỡng thờ Mẫu, tác giả luận văn mà chưa có điều kiện liệt kê tất cả những danh mục viết về tín ngưỡng thờ Mẫu

ở Việt Nam tại phủ Tây hồ hiện đang có ở nhiều tác phẩm và bài viết

4.Mục đích và nhiệm vụ

4.1 Mục đích

Trên cơ sở khảo sát ,đánh giá thực trạng của tín ngưỡng thờ mẫu đang diễn ra như thế nào ở phủ tây hồ

Tìm hiểu vai trò và đặc điểm của tín ngưỡng thờ mẫu.Từ đó đưa ra những giải pháp,kiến nghị để phát huy những giá trị tích cực và khắc phục những hạn chế của tín ngưỡng thờ mẫu trong đời sống

4.2 Nhiệm vụ

Để đạt được đề tài cần tiến hành một số nhiệm vụ sau:

Làm rõ nguồn gốc,đặc điểm,vai trò của tín ngưỡng thờ mẫu

Khảo sát ,nghiên cứu ,đánh giá và rút ra nhận xét trong tín ngưỡng thờ mẫu ở phủ tây hồ

Đưa ra những giải pháp,kiến nghị nhằm phát huy những giá trị tích cực,hạn chế giá trị tiêu cực

5.Phương pháp nghiên cứu

Khi thực hiện bài nghiên cứu này chúng em sử dụng phương pháp nghiên cứu tài liệu,khảo sát, điều tra thực tế ngay tại phủ Tây Hồ

6.Đóng góp

6.1 Ý nghĩa khoa học

Nếu như tìm hiểu vấn đề này thành công sẽ góp một phần nhỏ cung cấp một cách tổng quan về thông tin thờ mẫu ở phủ Tây Hồ nói riêng và của Việt Nam nói chung

6.2 Ý nghĩa thực tiễn

Đưa tín ngưỡng thờ mẫu trở thành hoạt động mang tính văn hóa xã hội, trở thành nét đẹp truyền thống của nhân dân trong sinh hoạt cộng đồng đảm bảo quyền tự do tín ngưỡng và không gian tư tưởng của nhân dân

Giúp đánh giá đúng tiềm năng của công trình kiến trúc tôn giáo , tâm linh này như một nguồn tài nguyên vô giá mà ông cha đã mà cha ông đã để lại cho muôn đời

Trả lại những giá trị văn hóa, giá trị tân linh đích thực của tín ngưỡng thờ mẫu và loại bỏ những yếu tố tiêu cực nảy sinh

Nâng cao tính hấp dẫn của Di tích lịch sử thu hút khách du lịch trong nước và quốc tế Đồng thời khách du lịch đến với Phủ Tây Hồ sẽ mang lại lợi ích về kinh tế cho người dân nơi đây, quảng bá sản phẩm văn hóa gắn với giá trị của nó

Giúp giới thiệu với bạn bè quốc tế về tín ngưỡng thờ mẫu của dân tộc

7.Cấu trúc của đề tài

Ngoài phần mở đầu,kết luận,danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục,nội dunh của bài nghiên cứu gồm 3 chương:

Chương 1: Khái quát về Quận Tây Hồ và tín ngưỡng thờ Mẫu ở phủ Tây Hồ