Bảo vệ môi trường tự nhiên trong hoạt động du lịch vịnh hạ long quảng ninh

Tuy nhiên, công tác bảo vệ môi trường tự nhiên trong hoạt động du lịch Vịnh Hạ Long hiện nay vẫn còn nhiều hạn chế, hiệu quả còn chưa cao dẫn tới chất lượng môi trường chưa đảm bảo cho s

0

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

-

HÀ THỊ PHƯƠNG LAN

BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN TRONG HOẠT ĐỘNG

DU LỊCH VỊNH HẠ LONG – QUẢNG NINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ DU LỊCH

Hà Nội, 2012

1

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

-

HÀ THỊ PHƯƠNG LAN

BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN TRONG HOẠT ĐỘNG

DU LỊCH VỊNH HẠ LONG – QUẢNG NINH

Chuyên ngành: Du lịch (Chương trình đào tạo thí điểm)

LUẬN VĂN THẠC SĨ DU LỊCH Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Thị Hải

Hà Nội, 2012

2

MỤC LỤC

1 Lý do chọn đề tài 5

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 5

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 6

4 Phương pháp nghiên cứu 6

5 Kết cấu đề tài 7

Chương 1 CÁC VẤN ĐỀ VỀ DU LỊCH BIỂN, ĐẢO VÀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN TRONG DU LỊCH 9

1.1 Du lịch biển, đảo 9

1.2 Bảo vệ môi trường tự nhiên trong du lịch 10

1.3 Tác động giữa hoạt động du lịch với môi trường tự nhiên 12

1.4 Các nguồn tác động từ hoạt động du lịch đến môi trường tự nhiên 13

1.5 Một số bài học kinh nghiệm về bảo vệ môi trường tự nhiên 14

1.6 Lịch sử nghiên cứu vấn đề 15

Tiểu kết chương 1 17

Chương 2 THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG DU LỊCH VÀ CÔNG TÁC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN TRONG HOẠT ĐỘNG DU LỊCH VỊNH HẠ LONG, QUẢNG NINH 18

2.1 Khái quát khu vực nghiên cứu 18

2.2.Thực trạng hoạt động du lịch ở Vịnh Hạ Long 19

2.3 Thực trạng môi trường tự nhiên Vịnh Hạ Long 20

2.4 Những ảnh hưởng của hoạt động du lịch tới môi trường tự nhiên Vịnh Hạ Long 22

2.5 Những yếu tố khác ảnh hưởng tới môi trường tự nhiên Vịnh Hạ Long 22

2.6 Thực trạng công tác bảo vệ môi trường tự nhiên Vịnh Hạ Long 23

2.7 Những kết quả đạt được trong công tác bảo vệ môi trường tự nhiên Vịnh Hạ Long 25

3

2.8 Một số tồn tại trong công tác bảo vệ môi trường tự nhiên Vịnh

Hạ Long 26

Tiểu kết chương 2 26

Chương 3 ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN TRONG HOẠT ĐỘNG DU LỊCH Ở VỊNH HẠ LONG, QUẢNG NINH 28

3.1 Định hướng phát triển du lịch và bảo vệ môi trường tự nhiên trong thời gian tới 28

3.2 Mô ̣t số giải pháp bảo vê ̣ môi trường tự nhiên 28

3.3 Một số khuyến nghị 29

Tiểu kết chương 3 31

KẾT LUẬN 32

4

1 Lý do chọn đề tài

Môi trường đóng vai trò quan trọng trong hoạt động phát triển du lịch Môi trường vừa là điều kiện vừa là tài nguyên cho phát triển du lịch Ngược lại, môi trường, đặc biệt là môi trường tự nhiên cũng chịu sự tác động sâu sắc của hoạt động du lịch Mặc dù môi trường tự nhiên có khả năng tự phục hồi nhưng nếu du lịch phát triển ồ ạt sẽ gây lên những suy thoái môi trường trầm trọng Do vậy, bảo vệ môi trường là một trong những nhiệm vụ quan trọng của hoạt động du lịch

Do điều kiện thuận lợi về địa lý và sự hấp dẫn về tài nguyên hoạt động du lịch ở Vịnh Hạ Long phát triển nhanh chóng Sự phát triển của hoạt động du lịch đã ảnh hưởng tới môi trường tự nhiên tại Vịnh Hạ Long Tuy nhiên, công tác bảo vệ môi trường tự nhiên trong hoạt động

du lịch Vịnh Hạ Long hiện nay vẫn còn nhiều hạn chế, hiệu quả còn chưa cao dẫn tới chất lượng môi trường chưa đảm bảo cho sự thành công của hoạt động du lịch Vấn đề bảo vệ môi trường trong hoạt động du lịch Vịnh Hạ Long vừa là đòi hỏi cấp thiết cho bảo vệ Di sản thiên nhiên, vừa có ý nghĩa quan trọng trong chiến lược phát triển du lịch của khu vực Vì vậy, các tổ chức du lịch, các nhà quản lý, các nhà khoa học, những người tham gia vào hoạt động du lịch phải có trách nhiệm đóng góp sức lực và trí tuệ vì sự tồn tại và phát triển Vịnh Hạ Long

Vì vậy tác giả lựa chọn đề tài “Bảo vệ môi trường tự nhiên trong hoạt động du lịch Vịnh Hạ Long, Quảng Ninh” làm luận văn tốt nghiệp với hy vọng đề tài sẽ tìm ra những giải pháp tích cực nhằm bảo

vệ môi trường tự nhiên cho việc phát triển bền vững

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

Luận văn được tiến hành nghiên cứu nhằm nâng cao hiệu quả của hoạt động bảo vệ môi trường tự nhiên trong hoạt động du lich Vịnh Hạ Long, Quảng Ninh, đảm bảo phát triển du lịch theo hướng bền vững

Từ đó, luận văn đặt ra các nhiệm vụ nghiên cứu chủ yếu sau đây:

 Đề xuất một số giải pháp bảo vệ môi trường tự nhiên trong hoạt động

du lịch Vịnh Hạ Long, Quảng Ninh

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

 Đối tượng nghiên cứu của luận văn là công tác bảo vệ môi trường tự nhiên trong hoạt động du lịch Vịnh Hạ Long, Quảng Ninh

 Phạm vi nghiên cứu của luận văn: Do hạn chế về nguồn lực và thời gian, luận văn xác định phạm vi nghiên cứu:

- Phạm vi về vấn đề nghiên cứu: Mô tả hiện trạng một số thành phần tự nhiên có thể quan trắc được và có số liệu thống kê và nghiên cứu của các

cơ quan chuyên môn; tác động của ngành du lịch đến môi trường tự nhiên; tập trung vào các hoạt động bảo vệ môi trường tự nhiên trong hoạt động du lịch ở Vịnh Hạ Long

- Phạm vi về không gian: Tác giả lựa chọn nghiên cứu Vịnh Hạ Long là điểm du lịch đã và đang phát triển và đã thực hiện một số hoạt động bảo

vệ môi trường tự nhiên ở đây

- Phạm vi về thời gian: Nghiên cứu về tình hình hiện tại, các số liệu được

sử dụng chủ yếu được thống kê từ 2008- nay

4 Phương pháp nghiên cứu

* Phương pháp nghiên cứu và xử lý tài liệu

Thu thập số liệu, tài liệu của cơ quan quản lý nhà nước về qui định của hoạt động bảo vệ môi trường trong lĩnh vực du lịch (Báo cáo môi trường quốc gia năm 2007, Báo cáo môi trường Vịnh Hạ Long năm

2010, Tài liệu khóa tập huấn về bảo vệ môi trường du lịch cho cán bộ quản lý về du lịch, Thông tư hướng dẫn bảo vệ môi trường Vịnh Hạ

 Phương pháp đánh giá nhanh có sự tham gia của người dân

Tác giả đã thực hiện phỏng vấn có sự tham gia thảo luận của người khách du lịch và người làm du lịch về các vấn đề liên quan tới môi trường tự nhiên tại một số điểm gần Vịnh Hạ Long Tác động của du lịch tới môi trường tự nhiên Nhận thức của khách du lịch và người làm du lịch về vai trò của môi trường với du lịch Hiệu quả của các hoạt động bảo vệ môi trường (tuyên truyền, giáo dục, đào tạo nâng cao nhận thức,

hỗ trợ kinh phí thực hiện bảo vê môi trường…) cũng được tác giả và người làm du lịch tham gia thảo luận, trao đổi một cách khách quan

* Phương pháp khảo sát thực địa

Học viên trực tiếp đến Vịnh Hạ Long quan sát thực tế về tình hình hoạt động du lịch và hiện trạng môi trường tự nhiên tại đây (học viên đã đến các điểm như Hang Đầu Gỗ, Động Thiên Cung, Động Tam Cung, Hang Sửng Sốt, bãi tắm TitTop, Khu du lịch Bãi Cháy)

* Phương pháp phỏng vấn theo phiếu điều tra

Học viên xây dựng bảng hỏi tiến hành điều tra phỏng vấn các đối tượng là khách du lịch và người làm du lịch để có số liệu thông tin, đánh giá về môi trường và công tác bảo vệ môi trường trong hoạt động du lịch Vịnh Hạ Long

5 Kết cấu đề tài

Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, luận văn được kết cấu 3 chương:

Chương 3 Định hướng và giải pháp bảo vệ môi trường tự nhiên trong hoạt động du lịch ở Vịnh Hạ Long, Quảng Ninh

8

Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ DU LỊCH BIỂN, ĐẢO VÀ BẢO

VỆ MÔI TRƯỜNGTỰ NHIÊN TRONG DU LỊCH

1.1.1 Du lịch biển, đảo

1.1.1.1 Khái niệm

Du lịch là các hoạt động có liên quan đến chuyến đi của con người ngoài nơi cư trú thường xuyên của mình nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, tìm hiểu, giải trí, nghỉ dưỡng trong một khoảng thời gian nhất định.[50,tr.5]

Du lịch biển, đảo là loại hình du lịch sinh thái mà dựa vào thiên nhiên là bờ biển, đảo để tắm, vui chơi…kết hợp với văn hoá bản địa gắn với giáo dục môi trường, có sự đóng góp bảo tồn và phát triển bền vững của cộng đồng địa phương [6,tr.4]

Tóm lại du lịch biển chịu sự tác động mạnh của tự nhiên và khí hậu Biển, đảo có rất nhiều yếu tố tiềm năng để chúng ta có thể khai thác và phát huy được các loại hình du lịch khác nhau Từ tài nguyên bãi biển, trên biển, tài nguyên dưới đáy biển, các bãi san hô, các loại thủy hải sản rất phong phú… là một hệ sinh thái mà ít người được tận mắt nhìn thấy, nếu biết cách khai thác sẽ khơi dậy tính tò mò, tạo nên cầu du lịch rất lớn

1.1.2 Các loại hình du lịch biển, đảo

Du lịch tắm biển, nghĩ dưỡng

Du lịch tắm biển kết hợp với văn hóa ẩm thực, mua sắm

Du lịch tắm biển kết hợp tham quan di tích văn hóa, lịch sử, danh lam thắng cảnh, văn hóa lễ hội, phong tục tập quán bản địa

Du lịch sinh thái biển

Du lịch mạo hiểm, khám phá và trải nghiệm

1.1.3 Tiềm năng phát triển du lịch biển, đảo ở Việt Nam

Việt Nam có tiềm năng to lớn về phát triển du lịch biển, với trên 3000km bờ biển, hàng ngàn hòn đảo lớn nhỏ, hàng loạt những bãi tắm cát trắng, nước trong xanh trải dài trên ven biển Việt Nam đó tạo những

9

điều kiện thuận lợi cho du lịch biển Việt Nam phát triển Việt Nam là 1 trong hơn 20 quốc gia có vịnh “đẹp nhất thế giới”, đó là: Vịnh Hạ Long (Quảng Ninh) và vịnh Nha Trang (Khánh Hòa) Vịnh Hạ Long (2 lần được UNESCO công nhận là Di sản thiên nhiên thế giới và là một trong

7 kỳ quan thiên nhiên thế giới), vịnh Nha Trang - một trong những vịnh đẹp nhất hành tinh, bãi biển Đà Nẵng được Tạp chí Forber bầu chọn là một trong 6 bãi tắm quyến rũ nhất hành tinh…

Lịch sử kiến tạo địa chất qua nhiều niên đại đã chạm khắc nên bộ mặt lãnh thổ nước ta nhiều đường nét hình khối độc đáo và không đơn điệu: núi trẻ và núi già, núi đất và núi đá, cao nguyên cổ, đồng bằng phù

sa mới, các vết đứt gãy và hang động, thềm lục địa và hải đảo Đặc biệt địa hình Việt Nam là những tài nguyên có giá trị Địa hình đá vôi phân

bố rộng khắp từ vĩ tuyến 160 trở lên với nhiều hệ thống hang động như: Phong Nha, Hương Tích, Bích Động,

Đặc biệt hơn cả là địa hình núi và hang động ngập nước nhiệt đới điển hình ở Vịnh Hạ Long mà giá trị của nó đã góp phần làm cho địa danh này được ghi tên vào danh sách các di sản thiên nhiên thế giới, kỳ quan thiên nhiên thế giới Với 3/4 là đồi núi và địa hình bờ nước, nước ta nằm trong khu vực nhiệt đới gió mùa, có khí hậu ổn định, chênh lệch nhiệt độ trong ngày và giữa các mùa không cao, dồi dào tiềm năng về du lịch chữa bệnh nên được du khách rất ưa thích Đặc biệt những du khách đến từ xứ lạnh hay đến Việt Nam để tránh rét, những du khách đến từ xứ nóng tìm đến các “phòng lạnh thiên nhiên” như: Đà Lạt, SaPa, Tam Đảo,…

1.2 Bảo vệ môi trường tự nhiên trong du lịch

1.2.1 Một số khái niệm

Luật Bảo vệ Môi trường (2005) đã đưa ra khái niệm môi trường,

theo đó: “Môi trường bao gồm các yếu tố tự nhiên và vật chất nhân tạo bao quanh con người, có ảnh hưởng đến đời sống, sản xuất, sự tồn

10

tại, phát triển của con người và sinh vật”(Điều 3) Theo khái niệm này,

môi trường được hiểu là sự tổng hòa của các thành phần tự nhiên Nói cách khác, môi trường được hiểu là môi trường tự nhiên

Bảo vệ môi trường trong Luật Bảo vệ Môi trường (2005) được chỉ

ra là những hoạt động góp phần gìn giữ cho môi trường tự nhiên trong lành; phòng ngừa, hạn chế tác động xấu tới môi trường; phục hồi môi trường bị ô nhiễm, suy thoái; cải thiện, nâng cao chất lượng môi trường

Môi trường du lịch được hiểu theo nghĩa rộng là “các nhân tố về tự

nhiên, kinh tế - xã hội và nhân văn trong đó hoạt động du lịch tồn tại và

phát triển” Do đó, “Bảo vệ môi trường tự nhiên trong lĩnh vực du lịch

là các hoạt động cải thiện và tôn tạo môi trường du lịch; phòng ngừa, khắc phục suy thoái môi trường, ô nhiễm môi trường và sự cố môi trường xảy ra trong lĩnh vực du lịch” [41, tr.22] Nói cách khác, theo

quan điểm của Luật Bảo vệ Môi trường Quy chế BVMT trong lĩnh vực

du lịch, bảo vệ môi trường đối với hoạt động du lịch là bảo vệ, ngăn ngừa, khắc phục các tác động tiêu cực từ hoạt động du lịch tới các thành phần

môi trường tự nhiên

1.2.2 Nội dung

Những nội dung cơ bản về BVMT ở Việt Nam đã được quy định

trong Luật Bảo vệ Môi trường (2005), điều 3, bao gồm:

Phòng chống ô nhiễm môi trường

Phòng chống, hạn chế tác động sự cố môi trường

Phòng chống, hạn chế tai biến môi trường

Hạn chế sự suy thoái và bảo vệ phát triển các hệ sinh thái, đặc biệt là hệ sinh thái rừng, biển

Bảo vệ đa dạng sinh học

Tuyên truyền nâng cao nhận thức về môi trường

Thực hiện những cam kết quốc tế về BVMT

1.2.3 Nguyên tắc

11

1 Bảo vệ môi trường phải gắn kết hài hòa với phát triển kinh tế và bảo đảm tiến bộ xã hội để phát triển bền vững đất nước; bảo vệ môi trường quốc gia phải gắn với bảo vệ môi trường khu vực và toàn cầu

2 Bảo vệ môi trường là sự nghiệp của toàn xã hội, quyền và trách nhiệm của cơ quan nhà nước, tổ chức, hộ gia đình, cá nhân

3 Hoạt động bảo vệ môi trường phải thường xuyên, lấy phòng ngừa là chính kết hợp với khắc phục ô nhiễm, suy thoái và cải thiện chất lượng môi trường

4 Bảo vệ môi trường phải phù hợp với quy luật, đặc điểm tự nhiên, văn hóa, lịch sử, trình độ phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong từng giai đoạn

5 Tổ chức, hộ gia đình, cá nhân gây ô nhiễm, suy thoái môi trường có trách nhiệm khắc phục, bồi thường thiệt hại và chịu các trách nhiệm khác theo quy định của pháp luật

1.3 Tác động giữa hoạt động du lịch với môi trường tự nhiên

1.3.1 Tác động tích cực

- Bảo tồn thiên nhiên

- Giảm sức ép do khai thác tài nguyên quá mức từ các hoạt động dân sinh, kinh tế tại các khu vực nhạy cảm (vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên…)

- Góp phần đảm bảo chất lượng nước trong và ngoài khu vực phát triển

du lịch nếu như các giải pháp kỹ thuật trong cấp thoát nước được áp dụng

- Góp phần cải thiện các điều kiện vi khí hậu nhờ các dự án thường có yêu cầu tạo thêm các vườn cây, công viên cảnh quan, hồ nước, thác nước nhân tạo…

- Góp phần làm tăng thêm mức độ đa dạng sinh học tại những điểm du lịch nhờ những dự án có các công viên cảnh quan, khu nuôi chim

- Ảnh hưởng tới nhu cầu và chất lượng nước Tăng mức độ suy thoái và

ô nhiễm các nguồn nước ngầm do nhu cầu sử dụng nước sinh hoạt của

du khách, đặc biệt ở các vùng ven biển do khả năng xâm nhập mặn cao khi áp lực các bể chứa giảm mạnh vì khai thác quá mức cho phép

- Tăng sức ép lên quỹ đất tại các vùng ven biển vốn đã rất hạn chế tại vùng ven biển, miền núi trung du…

- Các hệ sinh thái và môi trường đảo rất nhạy cảm và dễ bị tổn thương do sức ép của phát triển du lịch Tài nguyên thiên nhiên biến đổi theo chiều hướng xấu đi do phát triển du lịch không hợp lý Nhiều cảnh quan đặc sắc bị thay đổi hay suy giảm cùng với việc phát triển các khu du lịch mới

- Khu vực có tính đa dạng cao (khu rừng nhiệt đới, hang động, cảnh quan…cũng dễ bị tổn thương do phát triển du lịch quá tải

- Ô nhiễm tiếng ồn Tiếng ồn từ các phương tiện giao thông và du khách gây phiền hà cho người dân địa phương và du khách khác

1.4 Các nguồn tác động từ hoạt động du lịch đến môi trường tự nhiên

- Các nguồn tác động của dự kiến bố trí các công trình xây dựng trong

dự án phát triển du lịch:

- Các nguồn tác động đầu vào của dự án phát triển du lịch:

- Nguồn tác động trong các giai đoạn phát triển:

1.5.1.2 Liên quan đến việc quản lý khu, điểm du lịch

Một trong những kinh nghiệm được phổ biến cho lĩnh vực này là

dự án Du lịch sinh thái bản địa ở Ryo Blanco tại Ecuador Dự án này đã

có biện pháp xây dựng các điểm đón khách cách trung tâm cộng đồng khoảng 1km, để giảm bớt mật độ xây dựng các cơ sở lưu trú tại các khu trung tâm nhằm hạn chế tác động tiêu cực xảy ra giữa khách du lịch và người dân địa phương Tại Senegan, dự án Du lịch Nông thôn tổng hợp ở Casamance lại chú ý đến vấn đề hạn chế công suất phục vụ của các nhà trọ, “khống chế công suất được đón tối đa 20-40 khách/lần và chỉ được xây dựng ở các làng có số dân bằng hoặc lớn hơn 1000 người” chứ không cho phép tăng công suất các cơ sở lưu trú cũ

Vấn đề khác liên quan đến việc quản lý khu, điểm du lịch là phải tiết kiệm nhiên liệu và năng lượng thay thế củi đốt Nhận thức được vấn

đề này, tại Nepal dự án ACAP đã đưa ra chương trình năng lượng thay thế củi đun, trước mắt là khuyến khích việc sử dụng dầu hỏa trong các cơ

sở lưu trú để phục vụ các nhu cầu của khách du lịch Trong đó ACAP đã cung cấp một khoản vay với lãi suất thấp cho những người có khi dầu

14

chấp nhận cung cấp dầu với giá thấp nhất; chuyên chở các bếp dầu cũng như hỗ trợ việc sửa chữa và bảo dưỡng bếp [41,tr.112]

1.5.2 Liên quan đến cộng đồng địa phương

Trường Eco-Escuela de Espanol dạy tiếng Tây Ban Nha, được thành lập năm 1996 là một phần trong dự án bảo tồn quốc tế ở khu làng San Andes (Guatemala) là một ví dụ Trường nằm trong khu bảo tồn sinh quyển May, hàng năm đón 1.800 du khách, chủ yếu từ Mỹ và Châu Âu, tạo việc làm cho 100 cư dân, mà 60% trong số đó là những người trước đây làm nghề khai thác gỗ trái phép, săn bắn, đốt nương, làm rẫy Báo cáo giám sát năm 2000 cho thấy trong số các gia đình được hưởng lợi từ hoạt động kinh doanh này phần lớn đã giảm hoạt động săn bắn và đốt nương rẫy Thêm nữa các hộ gia đình trong làng phần lớn được hưởng lợi trực tiếp hoặc gián tiếp từ ngôi trường khiến cho áp lực của cộng đồng với việc săn bắt động thực vật ở đây giảm hẳn [41,tr.117]

1.5.3 Liên quan đến đơn vị và cá nhân kinh doanh du lịch

Tại Brazil, nơi có các hoạt động du lịch dựa vào thiên nhiên phát triển mạnh, công ty Aretic Edge Tour, chuyên tổ chức các tour du lịch mạo hiểm và du lịch sinh thái đã áp dụng một số biện pháp để tổ chức khai thác du lịch dựa vào thiên nhiên nhưng tích cực bảo vệ môi trường thiên nhiên như đặt ra các nguyên tắc tổ chức gồm: giới hạn lượng khách cho mỗi nhóm tham quan dưới 10 người; không sử dụng động thực vật tại điểm du lịch làm thức ăn; thực phẩm đem theo được chuẩn bị sẵn và đóng gói; nước bẩn đổ xa nguồn nước sạch; rác đốt tại chỗ hoặc đem đi;

đi hàng một trên đường mòn; không cắm trại tại những nơi tập trung những đàn thú hoang; dọn sạch nơi cắm trại trước khi rời đi [41,tr.123]

1.6 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

Qua công tác tìm hiểu tài liệu liên quan tới công tác bảo vệ môi trường tự nhiên Vịnh Hạ Long trong phát triển kinh tế nói chung và

15

trong hoạt động du lịch Vịnh Hạ Long nói riêng Tôi nhận thấy đã có rất nhiều nhà nghiên cứu quan tâm tới vấn đề này:

Năm 2002, báo cáo của Viện QHPT Nông thôn “Quy hoạch tổng

thể bảo tồn phát huy giá trị Vịnh Hạ Long đến năm 2020”

Năm 2002, NXB Văn hóa dân tộc đã cho ra Bộ tài liệu: “Giáo dục

bảo tồn Di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long” ở cả 3 cấp học: Tiểu

học (5 cuốn), Trung học Cơ sở (1 cuốn), Trung học Phổ thông (1 cuốn) dành cho giáo viên Sở Giáo dục - Đào tạo Quảng Ninh, Ban quản lý Vịnh Hạ Long và Tổ chức Bảo tồn động thực vật quốc tế (FFI)

Năm 2003, Ban quản lý Vịnh Hạ Long đã có các “Văn bản pháp

quy về quản lý, bảo vệ và khai thác Vịnh Hạ Long”

Bên cạnh đó còn có rất nhiều bài viết trong tạp chí DLVN về môi trường Vịnh Hạ Long trong phát triển du lịch như: Tạp chí DL số 01/2006 “ Tích cực đầu tư mở thêm các tuyến điểm du lịch mới”;Tạp chí

số 03/2007 “ Bảo vệ môi trường cảnh quan tại các khu, tuyến, điểm du

lịch”; Tạp chí 10/2010 “Khai trương dự án bảo vệ môi trường vịnh Hạ Long”; Tờ gấp Bảo vệ môi trường Vịnh Hạ Long của Ban Quản lý Vịnh

Hạ Long, năm 2010

Ngoài ra còn có các thông tư của Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi

trường về công tác bảo vệ môi trường Vịnh Hạ Long như: “Thông tư

hướng dẫn bảo vệ môi trường Vịnh Hạ Long’’, 12/1996; Viện nghiên

cứu phát triển du lịch (2008), “Báo cáo tổng hợp nhiệm vụ môi trường

2009”; Tổng cụ Du lịch Thông tư số 10/2006/TT- BTNMT (2006),

“Hướng dẫn xây dựng cơ chế phát triển sạch trong khuôn khổ Nghị định

thư Kyoto” Bộ tài nguyên và môi trường

Năm 2008, TS Dương Thanh Nghị, báo cáo cấp bộ “ Nghiên cứu

sự tích tụ chất thải ô nhiễm hữu cơ dạng vết (PAHs, PCBs) trong môi trường nước, trầm tích, sinh vật vùng biển ven bờ, đề xuất giải pháp

16

quản lý và ngăn ngừa nguy cơ tích tụ trong môi trường biển (3 vùng trọng điểm Bắc, Trung, Nam)”

Năm 2008, Nguyễn Văn Trường, “Nghiên cứu tổng hợp điều kiện

địa lý phục vụ sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên và bảo vệ môi trường khu vực Đông Triều – Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh”

Tiểu kết chương 1

Bảo vệ môi trường tự nhiên là một nội dung quan trọng của chiến lược và kế hoạch phát triển kinh tế xã hội nói chung và du lịch nói riêng của quốc gia Nếu không đặt vị trí bảo vệ môi trường lên hàng đầu thì không thể đạt được mục tiêu phát triển ngành du lịch tại địa phương hay một vùng

Du lịch và môi trường có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, ngành

du lịch đang chịu ảnh hưởng nhiều nhất từ sự biến đổi khí hậu, môi trường sinh thái…Môi trường là tiền đề, cơ sở phát triển du lịch và ngược lại du lịch tác động đến môi trường trên hai khía cạnh tích cực và tiêu cực

Muốn bảo vệ môi trường tự nhiên bởi sự tác động của du lịch và các ngành khác thì phải nhận thức được tính chất hoạt động của du lịch

và đặc điểm các vùng du lịch có liên quan ảnh hưởng bởi hoạt động của các ngành kinh tế khác

Do vậy, bảo vệ môi trường luôn là vấn đề có tầm quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội và đặc biệt đối với hoạt động du lịch, bảo

vệ môi trường tự nhiên không chỉ mang nội dung trong quản lý nhà nước

mà còn mang nội dung chính trị, kinh tế, xã hội