Hiện nay vấn đề giáo dục kỹ năng sống cho học sinh đang được ngành Giáo dục và toàn xã hội rất quan tâm vì lứa tuổi học sinh là lứa tuổi đang hình thành những giá trị nhân cách, giàu ước mơ, ham hiểu biết, thích tìm tòi, khám phá song còn thiếu hiểu biết sâu sắc về xã hội, còn thiếu kinh nghiệm sống, dễ bị lôi kéo, kích động. Đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập quốc tế và cơ chế thị trường hiện nay khi mà Tin học và internet có ảnh hưởng ngày càng sâu rộng tới việc học tập, giải trí và cuộc sống hàng ngày của học sinh. Đặc biệt khi các em bước vào độ tuổi cấp 2, việc định hướng phương pháp và ứng dụng tin học một cách lành mạnh, đem lại hiệu quả cao trong học tập là vô cùng cần thiết. Tích hợp kỹ năng sống vào bộ môn không phải là điều mới mẻ, giáo viên chúng tôi đã và đang thực hiện với các bộ môn như: Địa lý, Ngữ văn, Giáo dục công dân, Sinh học và Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp mà Bộ Giáo dục và đào tạo đã hướng dẫn nhưng theo tôi thế chưa đủ. Môn Tin học trong nhà trường cũng rất cần chú trọng đến giáo dục Kỹ năng sống cho học sinh. Qua nghiên cứu học sinh tại trường tôi nhận thấy học sinh của mình vẫn thiếu một số kỹ năng. Các em còn nhút nhát, chưa làm chủ bản thân, chưa biết cách làm việc theo nhóm lại không biết kỹ năng nghiên cứu tài liệu, tìm thông tin trên Internet để áp dụng vào việc học. Do đó, tôi xin mạnh dạn trình bày kinh nghiệm: “Tích hợp dạy kỹ năng sống trong môn Tin học tại trường THCS” mà tôi đã áp dụng trong thời gian qua.
Trang 1MỤC LỤC
PHẦN I MỞ ĐẦU 2
1 Lý do chọn đề tài 2
2 Mục đích nghiên cứu 3
3 Đối tượng nghiên cứu 4
4 Phương pháp nghiên cứu 4
PHẦN II NỘI DUNG 4
I Thực trạng dạy tin học ở các trường THCS 4
1 Thực trạng chung 4
2 Thực trạng dạy tin học tại trường THCS 4
3 Đặc điểm tình hình 5
II Giải pháp, biện pháp: 7
1 Giải pháp 1: Giáo dục kỹ năng sống trong giờ học thông qua các phương pháp dạy học tích cực 7
2 Giải pháp 2: Thông qua nội dung dạy học để giáo dục kỹ năng sống 17
3 Giải pháp 3: Thông qua kiểm tra bài cũ để giáo dục kỹ năng sống 18
PHẦN III KẾT LUẬN 19
TÀI LIỆU THAM KHẢO 21
PHỤ LỤC 22
Trang 2PHẦN I MỞ ĐẦU
1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Nhà tâm lý học Ba Lan Krytyna Skarzyska có nói: “Chất lượng cuộc sống của chúng ta phụ thuộc khá lớn vào việc xung quanh chúng ta có nhiều người thấu hiểu chúng ta hay không” và Kinixti - Học giả Mỹ cũng nói "Sự Thành công của mỗi người chỉ có 15% là dựa vào kỹ thuật chuyên ngành, còn 85% là dựa vào những quan hệ giao tiếp và tài năng xử thế của người đó”.
Con người không chỉ “học để biết” mà phải “học để làm”, rồi “học để tồntại, để cùng chung sống”
Vậy, kỹ năng sống là gì? Theo định nghĩa của Tổ chức Giáo dục, Khoa học
và Văn hóa Liên Hiệp Quốc (UNESCO), kỹ năng sống là "khả năng thích nghi
và hành vi tích cực cho phép cá nhân có khả năng đối phó hiệu quả với nhu cầu
và thách thức của cuộc sống hàng ngày" - trích nguồn Wikipedia Giải thích mộtcách dễ hiểu, đó là khả năng nhận thức bản thân (biết mình là ai, sinh ra để làm
gì, mình mạnh gì, yếu gì, mình có thể làm được những gì ); biết làm chủ cảmxúc để lựa chọn hành động đúng mực và ứng xử phù hợp; biết hoạch định tươnglai thông qua việc đề ra những mục tiêu và quyết tâm theo đuổi; khi đối diện khókhăn hoặc chuyện bất như ý thì biết cách tự tạo động lực để vượt qua; còn lúcthất bại, biết rút bài học kinh nghiệm và tự đứng dậy bước tiếp Hoặc có thểdùng một từ đơn giản để mô tả, đó chính là nội lực trong bản thân mỗi người Đểhạnh phúc và thành công, bên cạnh việc có tri thức thì vai trò của kỹ năng sống
Hiện nay vấn đề giáo dục kỹ năng sống cho học sinh đang được ngànhGiáo dục và toàn xã hội rất quan tâm vì lứa tuổi học sinh là lứa tuổi đang hìnhthành những giá trị nhân cách, giàu ước mơ, ham hiểu biết, thích tìm tòi, khámphá song còn thiếu hiểu biết sâu sắc về xã hội, còn thiếu kinh nghiệm sống, dễ bịlôi kéo, kích động Đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập quốc tế và cơ chế thị
trường hiện nay khi mà Tin học và internet có ảnh hưởng ngày càng sâu rộng
Trang 3tới việc học tập, giải trí và cuộc sống hàng ngày của học sinh Đặc biệt khi các
em bước vào độ tuổi cấp 2, việc định hướng phương pháp và ứng dụng tin học một cách lành mạnh, đem lại hiệu quả cao trong học tập là vô cùng cần thiết.
Tích hợp kỹ năng sống vào bộ môn không phải là điều mới mẻ, giáo viênchúng tôi đã và đang thực hiện với các bộ môn như: Địa lý, Ngữ văn, Giáo dụccông dân, Sinh học và Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp mà Bộ Giáo dục vàđào tạo đã hướng dẫn nhưng theo tôi thế chưa đủ Môn Tin học trong nhà trườngcũng rất cần chú trọng đến giáo dục Kỹ năng sống cho học sinh Qua nghiên cứuhọc sinh tại trường tôi nhận thấy học sinh của mình vẫn thiếu một số kỹ năng.Các em còn nhút nhát, chưa làm chủ bản thân, chưa biết cách làm việc theonhóm lại không biết kỹ năng nghiên cứu tài liệu, tìm thông tin trên Internet để áp
dụng vào việc học Do đó, tôi xin mạnh dạn trình bày kinh nghiệm: “Tích hợp dạy kỹ năng sống trong môn Tin học tại trường THCS” mà tôi đã áp dụng
trong thời gian qua
2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU :
- Giúp các bạn đồng nghiệp, bậc phụ huynh, ban lãnh đạo nhà trường vàcác cấp lãnh đạo có cái nhìn đúng đắn hơn về việc học và dạy môn Tin học tạitrường THCS
* Rèn cho học sinh một số kỹ năng sống thông qua các tiết học Tin họctrong nhà trường:
- Kỹ năng tìm kiếm thông tin trên Internet, chọn lọc những thông tin đã tìm
- Kỹ năng hoạt động nhóm, biết phân chia nhiệm vụ, có ý thức trong hoạtđộng tập thể, biết đoàn kết, phối hợp trong khi làm việc,…
- Kỹ năng làm chủ bản thân, có trách nhiệm, biết ứng xử linh hoạt, hiệu quả
và tự tin trong các tình huống giao tiếp hàng ngày; …
- Thông qua việc tích hợp dạy kỹ năng sống trong môn học giúp giáo viênphát hiện và tìm ra những em có khả năng thuyết trình tốt, những em vẫn cònnhút nhát, thiếu tự tin để từ đó tìm biện pháp giáo dục sao cho phù hợp
* Học sinh hứng thú và có nhu cầu được thể hiện các kỹ năng sống mà bảnthân đã rèn luyện được đồng thời biết động viên người khác cùng thực hiện các
kỹ năng sống đó; Hình thành và thay đổi hành vi, nhất là những hành vi liênquan đến lối sống lành mạnh, có trách nhiệm với bản thân, bạn bè, gia đình,cộng đồng; Có ý thức về quyền và trách nhiệm đối với bản thân, gia đình, nhàtrường và xã hội; có ý thức định hướng nghề nghiệp; học sinh mong đến tiết tinhọc để được vừa học vừa chơi vừa khám phá nhiều điều mới lạ
3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
- Học sinh các lớp có tích hợp dạy kỹ năng sống
Trang 44 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
Phương pháp nghiên cứu là công cụ nghiên cứu khoa học trong thực hiệnnhiệm vụ đề tài Phương pháp nghiên cứu khoa học do mục tiêu và đối tượngnghiên cứu quyết định Có rất nhiều phương pháp nghiên cứu nhưng chủ yếu làcác phương pháp sau:
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp phỏng vấn
- Điều tra thực tế, lấy số liệu
- Phương pháp phân tích, so sánh
PHẦN II NỘI DUNG
I THỰC TRẠNG DẠY TIN HỌC Ở CÁC TRƯỜNG THCS
1 Thực trạng chung
Thông qua việc dự giờ tin học của các bạn đồng nghiệp trong huyện và quatrao đổi với các bạn đồng nghiệp ở các trường khác của các quận huyện trongThành phố Hà Nội, tôi nhận thấy một số điều như sau:
+ Môn Tin học hầu như ở trường là môn phụ, có trường tính vào điểmtrung bình nhưng có trường không
+ Hầu hết giáo viên ở các trường THCS là giáo viên dạy trái tay là giáoviên toán tin, lý tin, không chuyên về tin nên ít nhiều cũng bị ảnh hưởng đếnchất lượng dạy và học của học sinh
+ 1 tuần có 2 tiết tin thì hầu như các trường phân 1 tiết lí thuyết, 1 tiết thựchành tại phòng máy mà giờ thực hành chủ yếu làm những yêu cầu trong SGKhọc sinh chỉ việc gõ lại và làm theo chứ không chịu suy nghĩ và sáng tạo nhiều
2 Thực trạng dạy tin học tại trường THCS
Trường được xây dựng mới với cơ sở vật chất đầy đủ, thầy cô nhiệt tình,tận tâm với nghề Tuy nhiên phần lớn học sinh thuộc các hộ gia đình làm nôngnghiệp còn nhiều khó khăn, ít học sinh là con cán bộ công chức Do hoàn cảnhkhó khăn nên đa số gia đình thiếu quan tâm đến việc học tập và rèn luyện củacon em mình Nhiều gia đình khoán trắng cho nhà trường, nhiều phụ huynhkhông biết tình hình học tập của con em mình Cá biệt có phụ huynh không hợptác với nhà trường để giáo dục con Gia đình hầu như không có máy tính, hoặc
có nhưng rất ít Chính vì thiếu sự quan tâm phối hợp giáo dục của gia đình nênchất lượng học của các em không đảm bảo, học sinh chưa có ý chí tiến thủ, chưa
có những kỹ năng sống cần thiết (Phụ lục 1 – Các minh chứng: Bảng 1)
Trang 5Ví dụ 1: Chẳng hạn em Hằng lớp 8A, năm lớp 6 em mới vào trường, khi
làm quen với lớp tôi dành thời gian để các em tự giới thiệu về mình, nói về sởthích của bản thân Em bảo em thích hát, tôi đã yêu cầu em hát tặng cô và cả lớpnhưng em nhát quá, mặt đỏ tía tai không dám hát Được sự quan tâm của cô giáochủ nhiệm và thầy cô ở trường, phát hiện em có khả năng lãnh đạo, nhà trường
đã bồi dưỡng và cho em tích cực tham gia hoạt động đoàn đội Nhờ vậy, hiệngiờ em không những là học sinh giỏi xuất sắc, một lớp trưởng gương mẫu, còn
là một chỉ huy liên đội giỏi của trường Em đã mạnh dạn, tự tin hơn rất nhiều
Ví dụ 2: Em Tuấn lớp 8G, năm học 2017 – 2018 em là một học sinh giỏi
toàn diện nhưng lại ngại nói trước đám đông Khi cho học sinh thuyết trình bàithực hành powerpoint, tôi mới thấy được em tuy học giỏi, có khả năng nóinhưng là chỉ nói khi có em và tôi Đến lượt Tuấn lên trình bày thì em không dám
mà phải nhờ một bạn khác trình bày thay mình mặc dù đã chuẩn bị bài rất tốt vàcẩn thận Tôi và các bạn trong lớp đã động viên nhiệt tình, cuối cùng em lêntrình bày nhưng lại cầm quyển sách che ngang mặt, nói vì ngại Tôi đã để em vềchỗ, cho em xem các bạn khác và bản thân lên trình bày cuối cùng của lớp Banđầu em còn hơi ngại, thiếu tự tin nhưng nhiều lần được động viên, khuyến khíchgiờ em đã mạnh dạn hơn rất nhiều
Là một người giáo viên yêu nghề, yêu học sinh Tôi luôn trăn trở, làm thếnào để mỗi tiết học tin không chỉ các em được học mà còn được chơi nữa Do
đó, tôi đã mạnh dạn thay đổi phương pháp để các em không những hứng thú họctập mà trong mỗi giờ dạy các em sẽ được học những kỹ năng sống cần thiết.Thông thường cứ mỗi khi đến tiết thực hành tin học, hầu hết các em chỉthích chơi game vì hầu như giờ thực hành chỉ là các em sẽ thực hành theo yêucầu sách giáo khoa không có nâng cao Như vậy sẽ dẫn đến việc chán và khônghứng thú học Muốn gây được sự hứng thú để giờ thực hành có hiệu quả caogiáo viên cần đổi mới phương pháp dạy Với mong muốn kết hợp dạy kiến thứctin học cho học sinh với giáo dục kỹ năng sống cho các em, tôi đã nghiên cứu vàtham khảo một số phương pháp dạy học của các đồng nghiệp trong nước, quốc
tế, từ đó thay đổi, sáng tạo để phù hợp với từng đối tượng học sinh Tôi xin được
giới thiệu một số phương pháp mà tôi đã áp dụng cho học sinh tại trường trong
những năm vừa qua thông qua sáng kiến “Tích hợp dạy kỹ năng sống trong môn tin học tại trường THCS”
3 Đặc điểm tình hình:
* Về phía cơ sở vật chất
Năm học 2019-2020, Trường đã được đầu tư cơ sở vật chất đầy đủ tới tất
cả các phòng học và phòng đa năng, phòng tin cũng vậy Hiện tại, phòng có 50
Trang 6máy học sinh, 1 máy giáo viên (tất cả đều được kết nối Internet với tốc độc cao),
3 điều hòa, 3 quạt trần tất cả đều phục vụ chất lượng học tập của học sinh
Kỹ năng sử dụng máy tính là kỹ năng không thể thiếu của một công dânhiện đại vì tất cả các ngành nghề hiện nay dù là bán hàng tại siêu thị, công nhânviên, mở nhà hàng, shop quần áo hay làm Marketting… đều phải sử dụng đếnmáy tính Nhận thức được điều này, Ban giám hiệu trường đã rất quan tâm đếnviệc học tin của học sinh tại trường, nhiều lần Ban giám hiệu cũng nhắc tôi làmthế nào để học sinh không chỉ lĩnh hội được kiến thức về tin học mà còn phảiứng dụng được những gì đã học vào cuộc sống, làm thế nào để giờ tin học thực
sự có hiệu quả để học sinh hứng thú và mong chờ chứ đừng để các em nghĩ giờtin học là giờ chơi, là được vào game…
* Về phía giáo viên
Giáo viên giảng dạy tin là giáo viên tốt nghiệp trường CĐSP Hà Nội khoa
sư phạm tin học (khóa đầu tiên đào tạo chuyên về tin học để dạy học sinh trường THCS) do đó, tôi cũng có lợi thế hơn các đồng nghiệp ở các trường bạn.
Theo tôi được biết, giáo viên tin học hiện nay ở một số trường học hầu nhưkhông được đào tạo chuyên về sư phạm tin để dạy mà giáo viên dạy tin chủ yếu
là giáo toán – tin, giáo viên lí – tin hoặc giáo viên học về tin học và học thêmchứng chỉ sư phạm để dạy nên ít nhiều cũng ảnh hưởng đến chất lượng dạy vàhọc môn tin học tại các trường học
* Về phía học sinh
Đa số học sinh rất yêu thích môn Tin học Sau khi tôi áp dụng phươngpháp này, tôi có hỏi ý kiến học sinh của lớp 9A và 9B thì nhận được kết quả rấtđáng mừng 100% học sinh lớp 9A thích học môn tin học; 80% học sinh lớp 9Bthích học, 20% học sinh còn lại không thích chủ yếu rơi vào các em còn thiếu tựtin, học tập còn kém Hầu hết các em đều mong muốn đến giờ tin học vì với các
em giờ tin học không những lĩnh hội được kiến thức mà còn được chơi, được thểhiện, được giảm Strees qua các tiết học Đầu mỗi giờ học thay vì kiểm tra bài cũ,tôi thường dành 5 phút cho mỗi tiết để tạo không khí hứng thú học cho cả tiếthọc bằng cách cứ thay phiên nhau mỗi học sinh tìm một video clip về côngnghệ, về tin học và ngày nay hoặc một clip mang tính nhân văn Sau trình chiếu,
tôi thường hỏi các em: Qua video này, em muốn gửi đến các bạn thông điệp gì?
Với mỗi giờ học như thế, các em say sưa và rất thích thể hiện mình Mỗi em một
sở thích, một ước mơ nhưng qua những tiết học như thế không những giáo viênbiết được đam mê, khả năng tiềm ẩn và sở thích của các em để có hướng đầu tưgiáo dục mà các em còn có đam mê để học tập tốt các môn học khác nữa VìCNTT rất rộng, nếu chỉ có kiến thức trong SGK không thì chưa đủ, mà qua các
Trang 7đoạn video đó, các em biết thêm về công nghệ hiện nay phát triển như nào và đểlàm được như thế thì chính các em cần phải cố gắng và nỗ lực tự học tập.
II GIẢI PHÁP, BIỆN PHÁP:
Dựa trên thực trạng của vấn đề, tôi thấy cần phải đưa ra một số giải pháp sau như:
1 Giải pháp 1: Giáo dục kỹ năng sống trong giờ học thông qua các phương pháp dạy học tích cực
Như chúng ta đã biết, với mỗi môn học nói chung và môn Tin học nóiriêng, mỗi tiết học luôn có những mục tiêu cần hướng tới Qua phần hướng dẫncủa sách giáo viên ta thấy, mục tiêu của mỗi bài học ở trường phổ thông đềunhằm tới đích là phải hình thành cho học sinh về 3 mặt: kiến thức, thái độ và kỹnăng Để mỗi ngày đến trường là một niềm vui, ngoài lĩnh hội những tri thứctrong SGK, tôi đã cố gắng áp dụng một số phương pháp dạy học mà tôi đã thamkhảo và dạy ở bên ngoài để các em có thể vừa hứng thú học mà lại được trảinghiệm những kỹ năng cần thiết của một công dân hiện đại Một trong số những
kỹ năng mà tôi đã cố gắng lồng ghép vào các tiết dạy là
1.1 Kỹ năng làm việc theo nhóm
để tiếp tục hoàn thành các nhiệm vụ của bản thân
Trong một nhóm, các cá nhân luôn được khẳng định quyền của bản thân vàluôn được thừa nhận Tập thể là nơi các em được nói ra những suy nghĩ cũngnhư những ý kiến, sáng tạo của mình Các em được là chính mình, được thỏamái thể hiện bản thân nhằm khẳng định vị trí cũng như vị thế của mình trong tậpthể, cũng chính là quá trình các em thể hiện mình lớn lên Điều đó là cho các emthêm năng động và ngày càng tích cực, sáng tạo trong công việc của mình Hoạtđộng theo nhóm mang lại cơ hội cho các em thỏa mãn những nhu cầu về bảnthân, được đón nhận và thể hiện tiềm năng của bản thân
Trang 8Mỗi cá nhân trong nhóm đều học được những điều bổ ích trong quá trìnhhọc tập và sinh hoạt cùng nhau Chúng ta học được những điểm hay cũng nhưnhững điểm chưa được của chính bản thân và mọi người xung quanh để có thể
từ đó nhìn rõ và chỉnh sửa lại bản thân theo chiều hướng ngày càng tốt hơn, tíchcực hơn
* Giải quyết vấn đề:
Nắm bắt được kỹ năng hoạt động nhóm là quan trọng, tôi đã dành ra 1 tiết
để hướng dẫn các em cách phân nhóm và cách làm việc nhóm có hiệu quả Cụ
thể các bước hoạt động nhóm phải đảm bảo các yếu tố sau: (tùy từng bài mà áp dụng các yếu tố này sao cho phù hợp)
1 Tự giới thiệu: sở thích, kinh nghiệm
2 Phân công công việc: Người thuyết trình, thư ký để ghi chép lạinội dung
3 Xem cách thức cả nhóm làm việc (nhiệm vụ của nhóm trưởng)
4 Tóm tắt các mục tiêu
5 Quyết định quá trình và cách đạt được mục đích
6 Nghiên cứu, tìm thông tin
Câu hỏi 1: Khi cài đặt lại hệ điều hành máy tính, ta cần chú ý những vấn
đề gì để bảo vệ thông tin máy tính?
Câu hỏi 2: Khi phát hiện máy tính có biểu hiện nhiễm virus, chúng ta cần phải làm gì để bảo vệ thông tin máy tính?
Với bài thuyết trình dạng này, thời lượng theo phân phối chương trình làkhoảng 3 tiết, tôi sẽ dành 2 tiết để các em chuẩn bị bài thuyết trình, 1 tiết để các
em trình bày Tôi sẽ chiếu bảng nội dung hướng dẫn cách hoạt động nhóm nhưsau:
1 Phân công công việc:
Người thuyết trình, thư
Nhóm trưởng:
Thư ký:
Trang 9ký để ghi chép lại nội
Về nhà: trao đổi qua mail, điện thoại…
3 Tóm tắt các mục tiêu Gợi ý:· Từng thành viên tự thảo ra từ 2-3
mục tiêu chính.· Cả nhóm so sánh, và từ đó quyếtđịnh
Gợi ý cách trả lời câu 1:
Câu hỏi 1: Khi cài
đặt lại hệ điều hành máy
+Khi cài đặt lại HĐH dữ liệu trong ổ nào sẽ
bị mất? Muốn không bị mất sẽ phải làm gì?
+Khi cài xong HĐH việc đầu tiên em cần làm là gì?
Gợi ý cách trả lời câu 2:
Câu hỏi 2: Khi phát
hiện máy tính có biểu hiện
+Các cách phòng tránh virus?
+Nêu một số phần mềm diệt virus?
Nghiên cứu, tìm thông tin Sách giáo khoa, sách bài tập, trên Internet,
hỏi người thân…
Lên khung sản phẩm Mở đầu/Ý chính: Tại sao phải bảo vệ thông
tin trong máy? Nếu bị mất thông tin thì sẽ thế nào?
Viết/thảo văn bản/bài nói Thân bài:…
Kết luận: Thông tin rất quan trọng cần phải bảo vệ
Tóm tắt lại nội dung cần
trình bày
Thư ký viết lại các ý chính
Tập lại bài nói Người thuyết trình tập nói, các thành viên
khác cho ý kiến
Trình bày sản phẩm cuối
cùng
Mỗi một mục, tôi yêu cầu học sinh ghi lại xem ý này là ý của bạn nào nêu
ra, làm như vậy để đánh giá điểm của từng học sinh trong nhóm, tránh tình trạnghọc sinh không làm gì mà vẫn được điểm cao
Trang 10Cứ mỗi bài học tôi cho học sinh hoạt động nhóm, sau khi hoạt động xong,tôi có hỏi học sinh về cách học này, hầu hết các em đều thích thú trừ một vài emnhút nhát và học kém là không thích vì sợ các bạn chê cười Nhưng vài lần nhưthế, vì sợ các bạn chê cười và xấu hổ nên khi nhóm trưởng giao nhiệm vụ phùhợp với lực học thì các bạn học kém đã học tiến bộ và hứng thú học hơn rấtnhiều.
Với hoạt động nhóm, trước tiên cần cho học sinh biết trong mỗi nhóm phải
có trưởng nhóm, bên cạnh đó, bài tập nhóm giáo viên đưa ra nên có yêu cầu rõràng, thời gian làm việc nhóm cũng phải được giới hạn rõ ràng để học sinh chủđộng điều tiết kế hoạch làm việc trong mỗi nhóm của mình Tuy nhiên thời gianđầu có nhiều khó khăn vì học sinh của tôi không hợp tác, các em còn bỡ ngỡ,mỗi lần đến phòng tin học thực hành những yêu cầu tôi đưa ra các em đều ngôichơi vì lí do em phân bạn khác làm rồi, em sẽ làm phần khác vào hôm sau, cónhững em không biết phải làm những cái gì, tìm kiếm câu trả lời ở đâu Tôi cũng
đã phải mất 1 tuần (2 tiết học) tìm hiểu các em yếu ở điểm nào để hướng dẫn các
em cách hoạt động nhóm sao cho có hiệu quả Tôi cho các em chọn mỗi nhómkhông quá 3 người và phải sử dụng phần mềm soạn thảo Word và Paint đã học ởcác lớp dưới để trả lời các câu hỏi giáo viên yêu cầu, đóng thành quyển và in rarồi nộp cho giáo viên
Câu hỏi như sau:
Câu 1: In màn hình trình chiếu powerpoint với chú thích như hình 67 sgk trang 86
Câu 2: Nêu các cách có thể để chèn thêm một trang chiếu mới?
Câu 3: Muốn sử dụng mẫu cho các trang chiếu em làm thế nào?
Câu 4: Cách trình bày bài trình chiếu
Câu 5: Cách tạo màu nền cho trang chiếu
Câu 6: Nêu cách xoá, sao chép, di chuyển các trang chiếu?
Câu 7: Nêu các chế độ hiển thị của màn hình?
Câu 8: Các bước tạo thành bài trình chiếu
Câu 9: Muốn chèn hình ảnh, đoạn phim, bảng hay biểu đồ vào trang chiếu
em làm thế nào? Nêu cụ thể từng bước phải làm?
Câu 10: Các bước tạo hiệu ứng động cho trang chiếu?
Câu 11: Cách tạo hiệu ứng động cho đối tượng?
Câu 12: Muốn chèn thêm một bài hát chạy trong 5 trang chiếu em sẽ làm như thế nào?
Câu 13: Muốn chỉnh hiệu ứng của các đối tượng tự động chuyển em làm như thế nào?
Trang 11Niềm vui đã đến với tôi khi chỉ trong 2 tuần học tiếp theo, các em đã hoàn
thành xong quyển sách đầu tay do chính các em thiết kế Chấm quyển tài liệu
của các em tôi đã rất vui mừng vì các em biết rõ mục đích của quyển tài liệu nàyhơn nữa các em còn biết trang trí sao cho quyển tài liệu giao diện bắt mắt ngườiđọc Cách trình bày, cách căn chỉnh lề, cách chọn màu chữ và phông chữ hay tạotrang tiêu đề cũng làm tôi và các bạn đồng nghiệp rất hài lòng Nhưng bên cạnhnhững em học sinh như vậy còn có những em học sinh vẫn chưa biết cách làm,vẫn có hiện tượng sao chép trên mạng chưa biết cách chọn lọc ý chính, lại có
những em không biết cách làm và cách trả lời như thế nào Ví dụ câu hỏi số 12: Muốn chèn thêm một bài hát chạy trong 5 trang chiếu em sẽ làm như thế nào?
Câu hỏi này không có trong SGK, tôi đã hướng dẫn các em tìm từ khóa để tìmtrên mạng câu trả lời, có những em tìm không được thì tham khảo các bạn khác,sau đó tôi sẽ yêu cầu 1 bạn lên thực hành lại để cả lớp hình dung cách làm Qua
đó, các em biết chọn lọc và thực hành theo các bước rồi dùng chương trình Paintchụp lại làm hình ảnh minh họa
Qua quá trình chấm sản phẩm của các em, tôi đã nhận xét chi tiết từng phần
và cho các em thảo khảo những bài làm tốt của các bạn khác và nhờ các bạnnhóm khác hướng dẫn lại những câu làm sai Cách làm như vậy, theo tôi khôngnhững các em tự học của nhau, tự trao đổi bài mà các em còn thân thiết và đoànkết hơn
* Kết luận: Hoạt động nhóm được sử dụng thường xuyên trong các tiết học
đã làm thay đổi cách tiếp cận bài của học sinh, học sinh tham gia xây dựng bàimột cách chủ động, tạo cơ hội cho tất cả các em được chia sẻ kiến thức, kinhnghiệm, ý kiến để giải quyết một vấn đề có liên quan đến bài học Nhiều họcsinh sau khi tham gia hoạt động nhóm đã tự nhận thấy bản thân tự tin hơn, hãnhdiện khi đóng góp ý kiến, thấy được các bạn trong nhóm, trong lớp tin tưởng, nểphục mình hơn
1.2 Kỹ năng tìm kiếm tài liệu trên Internet
* Đặt vấn đề: Một trong những kỹ năng quan trọng và cần thiết của học
sinh chính là khả năng nghiên cứu tài liệu Internet là một thư viện khổng lồ vàđược mọi người tìm kiếm tài liệu nhiều nhất hiện nay Nhưng làm cách nào đểtìm kiếm thông tin nhanh và chính xác lại là một vấn đề mà không phải học sinhnào cũng có thể làm được
* Giải quyết vấn đề:
- Hướng dẫn học sinh cách tìm kiếm và xử lý thông tin theo quy định chung:
Xác định rõ chủ đề mà mình cần tìm kiếm thông tin là chủ đề gì? (ví dụnhư ôn thi đại học, giới tính,…)
Xác định các loại thông tin về chủ đề mà mình cần phải tìm kiếm là gì?(ví dụ như đề thi môn toán lớp 8, 9,….)