Giáo án Ngữ văn 6 - Tuần 27 - Năm học 2011-2012

- Tác giả đã khắc hoạ hình ảnh Lượm qua miêu tả dáng điệu, trang phục, cử chỉ, lời nói khiến cho nhân vật hiện ra cụ thể, sinh động thông qua việc sử dụng từ láy gợi hình ảnh đặc sắc về [r]

TUẦN 27 NGỮ VĂN - BÀI 24

Kết quả cần đạt.

- Kiểm tra đánh giá kiến thức cơ bản về phần văn bản đã học từ đầu học kì II đến

nay Từ đó đánh giá chung về năng lực của học sinh để có hướng bổ sung, nhằm

hạn chế cho các em trong thời gian học tập của học kì II

- Đánh giá, rút kinh nghiệm những ưu, nhược điểm về bài vết tập làm văn ở nhà

qua tiết trả bài

- Cảm nhận được vẻ đẹp hồn nhiên, vui tươi, trong sáng và ý nghĩa cao cả trong

sự hy sinh của nhân vật Lượm Nắm được nghệ thuật miêu tả nhân vật kết hợp với

kể và biểu hiện cảm xúc

- Cảm nhận được sức sống, sự phong phú, sinh động của bức tranh thiên nhiên và

tư thế của con người được miêu tả trong bài Mưa; nắm được nét đặc sắc trong

nghệ thuật miêu tả thiên nhiên ở bài thơ

Ngày soạn: /02/2012 Ngày dạy: 6A: / 02/ 2012

6B: / 02 / 2012

Tiết 97:

KIỂM TRA VĂN

1 Mục tiêu bài dạy:

a) Về kiến thức :

- Qua bài kiểm tra HS đánh giá kiến thức cơ bản về phần văn bản đã học từ

đầu học kì II đến nay Từ đó đánh giá chung về năng lực của học sinh để có hướng bổ

sung, nhằm hạn chế cho các em trong thời gian học tập của học kì II

b) Về kĩ năng:

- Rèn luyện kĩ năng tổng hợp kiến thức, kĩ năng phân tích, cảm thụ văn học

- Rèn kĩ năng sống: Tự giác, tích cực

c) Về thái độ:

- Giáo dục ý thức thái độ nghiêm túc trong học tập của học sinh

2 Nội dung đề: (Giáo viên giao đề cho học sinh)

* Ma trận đề kiểm tra.

Mức độ

Nội dung

thấp

Vận dụng cao

L

L

Văn

học

Việt

Nam

Câu 1 Câu 7

Câu 2 Câu 3 Câu 5 Câu 6

Câu 1

Câu 2

VH

nước

ngoài

Câu 4

Tổng

câu

câu

1 câu

Tổng

ĐỀ BÀI

Phần I Trắc nghiệm: (3 điểm)Hãy khoanh tròn trước câu trả lời đúng nhất Câu 1 (0,5 điểm) Văn bản “Vượt thác” trích từ tác phẩm nào?

A Dế Mèn phiêu lưu kí C Quê nội

B Đất rừng phương nam D Mưa

Câu 2 (0,5 điểm)Văn bản “Bức tranh của em gái tôi” nhân vật chính trong truyện là ai?

A Người anh và cô em gái Kiều Phương C Kiều Phương

B Người anh D Hoạ sĩ Tiến Lê

Câu 3 (0,5 điểm) Văn bản “Sông nước Cà Mau” giúp em hình dung cảnh vật như thế nào?

A Có vẻ đẹp rộng lớn hùng vĩ, đầy sức sống hoang dã

B Có vẻ đẹp duyên dáng và yểu điệu

C Có vẻ đẹp mênh mông và hùng vĩ

D Có vẻ đẹp ghê gớm và dữ dội

Câu 4 (o,5 điểm) Qua câu chuyện “Buổi học cuối cùng” của An-phông-xơ Đô-đê

em cảm nhận được điều gì?

A Tinh thần tự lực học tập của Phrăng

B Hình ảnh cảm động về thầy Ha-men

C Sự hối hận nuối tiếc của Phrăng

D Lòng yêu nước, yêu tiếng nói của dân tộc

Câu 5 (0,5 điểm)Hình ảnh Bác Hồ trong bài thơ “Đêm nay Bác không ngủ” được miêu tả từ những phương diện nào?

A Vẻ mặt, dáng hình C Lời nói, vẻ mặt, hình dáng

B Cử chỉ, hành động D Dáng vẻ, hành động, lời nói

Câu 6: Trong các từ sau, từ nào là từ Hán Việt?

A Chi chít C Rì rào

C Bất tận D Cao ngất

Câu 7: Nối cột A với cột B sao cho đúng:

1 Vượt thác

2 Sông nước cà mau

3 Bức tranh của em gái tôi

4 Buổi học cuối cùng

5 Bài học đường đời đầu tiên

6 Đêm nay Bác khong ngủ

1- 2- 3- 4- 5-

6-a Đoàn Giỏi

b Tạ Duy Anh

c An phông xơ – Đô đê

d Minh Huệ

e Tô Hoài

f Võ Quảng

Phần II Tự luận: (7 điểm)

Câu 1 (2điểm): Hãy chép đúng, đẹp theo trí nhớ 6 khổ thơ đầu bài thơ “Đêm nay Bác không ngủ” của Minh Huệ.

Câu 2 (5điểm): Phân tích hình ảnh Bác Hồ qua cảm nhận của anh đội viên trong khổ thơ sau:

“Anh đội viên mơ màng Như nằm trong giấc mộng Bóng Bác cao lồng lộng

Ấm hơn ngọn lửa hồng”

3 ĐÁP ÁN - BIỂU ĐIỂM

Phần I Trắc nghiệm: (4 điểm)

Phần II Tự luận: (7 điểm)

1 Học sinh chép đúng, đẹp sáu khổ thơ theo trí nhớ: (2 điểm)

- Hình thức: đúng, đẹp (0,5 điểm).

- Nội dung: Đúng, chính xác (1,5 điểm).

Anh đội viên thức dậy

Thấy trời khuya lắm rồi

Mà sao Bác vẫn ngồi

Đêm nay Bác không ngủ

Lặng yên bên bếp lửa

Vẻ mặt Bác trầm ngâm

Ngoài trời mưa lâm thâm

Mái lều tranh xơ xác

Anh đội viên nhìn Bác

Càng nhìn lại càng thương

Người cha mái tóc bạc

Đốt lửa cho anh nằm

Rồi Bác dém chăn Từng người từng người một

Sợ cháu mình giật thột Bác nhón chân nhẹ nhàng

Anh đội viên mơ màng Như nằm trong giấc mộng Bóng Bác cao lồng lộng

Ấm hơn ngọn lửa hồng

Thổn thức cả nỗi lòng Thầm thì anh hỏi nhỏ:

- Bác ơi! Bác chưa ngủ?

Bác có lạnh lắm không?

2 Phân tích hình ảnh Bác Hồ qua cảm nhận của anh đội viên: (5 điểm)

(2,5 điểm) - Anh đội viên được chứng kiến những cử chỉ chăm sóc ân cần, tỉ mỉ của

Bác đối với các chiến sĩ, bộ đội trong lần thức giấc, anh vô cùng xúc động, anh mơ

màng như nằm trong giấc mộng Được gặp Bác, được nhìn thấy Bác, được Bác chăm

sóc, anh hạnh phúc sung sướng tưởng như trong một giấc mơ

(2,5 điểm) - Hình ảnh so sánh:

Bóng Bác cao lồng lộng

Ấm hơn ngọn lửa hồng  có sức khái quát vẻ đẹp về hình tượng Bác

với tầm vóc to lớn, bao trùm khắp không gian, vừa có sức toả sáng, vừa có sức truyền

hơi ấm nồng nàn cho cảnh vật và con người Đó là hơi ấm của tình yêu thương bao la,

hơi ấm tình thương ấy còn hơn ngọn lửa hồng

4 Đánh giá nhận xét sau khi chấm bài kiểm tra: (Tiết trả bài)

* Hướng dẫn học bài ở nhà:

- Ôn lại lý thuyết văn tả cảnh

- Đọc lại đề bài tập làm văn (viết ở nhà); lập dàn ý chi tiết, chuẩn bị cho tiết

sau trả bài

=====================================================

Ngày soạn: /2/2011 Ngày giảng: /02/2011 Dạy lớp 6A

Tiết 98 Tập làm văn:

TRẢ BÀI TẬP LÀM VĂN TẢ CẢNH VIẾT Ở NHÀ

1 Mục tiêu bài dạy:

a) Về kiến thức: Giúp học sinh:

- Nhận ra được những ưu, nhược điểm của bài viết tả cảnh ở nhà, rút kinh

nghiệm cho bài viết sau

- Củng cố các bước xây dựng bài văn tả cảnh; vận dụng các kĩ năng quan sát,

tưởng tượng, so sánh để hoàn thiện một bài văn tả cảnh hoàn chỉnh

b) Về kĩ năng: Rèn cho học sinh kỹ năng trình bày, sắp xếp ý theo trình tự nhất

định

- Rèn kĩ năng sống: Tự giác, tích cực học hỏi

c) Về thái độ: Giáo dục HS ý thức tự giác học tập

2 Chuẩn bị của Gv và Hs:

a- Giáo viên: Nghiên cứu kĩ đề - chấm bài; chuẩn bị nội dung trả bài (Soạn giáo

án)

b- Học sinh: Ôn lại lí thuyết, đọc kĩ và lập dàn ý cho đề bài viết tập làm văn tả

cảnh ở nhà theo yêu cầu của giáo viên

3 Tiến trình bài dạy

a) Kiểm tra bài cũ: (3 phút)

- Kiểm tra việc chuẩn bị bài ở nhà của học sinh Nhận xét.

* Giới thiệu bài (1phút):Các em đã viết bài tập làm văn tả cảnh ở nhà Vậy qua

bài viết, các em đã đạt được những yêu cầu gì? Còn những điểm gì cần phải rút kinh

nghiệm? Trong tiết trả bài hôm nay chúng ta cùng xem xét lại bài viết đó

b) Dạy nội dung bài mới:

GV - Ghi đề lên bảng

I Tìm hiểu đề.

(3 phút)

1 Đề bài:

Trong dịp tết Nguyên đán vừa rồi,

em có dịp đi chợ hoa

HS

? Tb

HS

GV

GV

? Tb

HS

GV

? Tb

? K

HS

- Đọc lại đề

* Hãy xác định yêu cầu của đề bài trên?

- Xác định yêu cầu của đề

- Ghi tóm tắt những yêu cầu chính lên bảng

- Sau khi đã xác định được yêu cầu của đề, chúng ta

tiến hành lập dàn ý theo bố cục ba phần của bài văn

tự sự

* Hãy cho biết yêu cầu phần mở bài của bài văn

miêu tả?

- Trình bày

- Khái quát lại

* Với đề này, ta nên mở bài như thế nào?

* Hãy xác định những nội dung cần miêu tả trong

phần thân bài?

- Lần lượt miêu tả cụ thể cảnh chợ hoa theo trình tự

nhất định

Ví dụ: Tả theo trình tự thời gian, từ xa đến gần:

- Đi chợ sớm

- Từ xa đã thấy màu sắc rực rỡ của hoa đào

- Đi đến gần: Bước vào chợ trước mắt em đầu tiên là những cành hoa đào với nhiều kiểu dáng khác

nhau: Đào Nhật Tân, đào phai Có những cành đào

nở sớm phơi những cánh hoa hồng phớt còn đọng

những giọt sương sớm lấp lánh trên mình Có những

cành khẳng khiu mới nở vài bông hoa bên cạnh

những cái nụ bé xinh, chúm chím như đón đợi xuân

về

+ Người bán: Nâng niu những cành rất cẩn thận,

niềm nở chào khách

cùng người thân Hãy

tả lại cảnh chợ hoa lúc em có mặt

2 Yêu cầu:

- Thể loại: Văn

miêu tả (tả cảnh)

- Nội dung: Cảnh chợ hoa ngày tết

- Phạm vi, giới hạn: Từ thực tế quan sát, lúc em có mặt

II Lập dàn ý

(10 phút)

a) Mở bài:Giới thiệu

chung về chợ hoa ngày tết

Ví dụ: Có ai đó thích một cảnh đẹp của một phiên chợ tết Riêng

em, em thích đi xem chợ hoa ngày tết Trong dịp tết vừa rồi,

em đã cùng mẹ đi khắp chợ hoa, ngắm mãi mà không biết chán bởi vẻ đẹp của nó

b) Thân bài:

Lần lượt miêu tả cụ thể cảnh chợ hoa theo trình tự nhất định

? Tb

HS

GV

+ Người mua chen chúc, ngắm nghía, lựa chọn

những cành vừa ý

- Bên cạnh khu vực bán đào là khoảng riêng dành

cho quất:

+ Những chậu quất được sắp xếp như thế nào?

Hình dáng của những cây quất, màu sắc của lá, của

hoa,

+ Màu sắc, hình dáng của những quả quất chen

giữa mầu của lá như thế nào?

+ Mùi hương thơm của quất thanh nhẹ, quẩn

quanh,

+ Cảnh mua bán, mặc cả

- Ở một góc của chợ là nơi bán các loài hoa khác, với

nhiều màu sắc rực rỡ: Hoa hồng với đủ mầu sắc

(hồng nhung, hồng vàng, hồng phai, hồng Đà Lạt, );

hoa thược dược vàng, trắng, đỏ, hoa lay ơn, hoa

huệ, hoa ly,

- Cảnh người mua hoa (khách mua hoa ở khu vực này chủ yếu là giới trẻ) Tả vẻ mặt cách chọn

hoa, tiếng nói, cười, tất cả tạo nên vẻ đẹp muôn

màu, muôn sắc của chợ hoa ngày tết

- Mặt trời đã lên cao, em và mẹ cũng đã chọn được một cành đào thật đẹp, Chen mãi, hai mẹ con

mới ra ngoài được

* Phần kết thúc cần đảm được những ý nào?

- Nêu cảm xúc suy nghĩ của em về mùa xuân, về sắc

màu của hoa ngày tết

- Thông qua biểu điểm:

1 Hình thức: (1 điểm)

Trình bày sạch, khoa học, không mắc lỗi chính

tả, ngữ pháp; lời văn chân thành; diễn đạt lưu loát rõ

ràng; kết hợp được với miêu tả, biểu cảm

2 Nội dung:

a) Mở bài:(1 điểm)

Giới thiệu chung về chợ hoa ngày tết

b) Thân bài: (Đảm bảo như đáp án) (6 điểm)

Lần lượt miêu tả cụ thể cảnh chợ hoa theo trình tự nhất định.

+ Học sinh lựa chọn được những chi tiết biểu, miêu

tả được quang cảnh chợ hoa ngày tết với nhiều màu

sắc rực rỡ, âm thanh náo nhiệt

+ Làm nổi bật được vẻ đẹp cổ truyền thống độc đáo,

đậm màu sắc, phong vị dân tộc

c) Kết bài: (2 điểm)

Nêu được cảm xúc, suy nghĩ của em về mùa

c) Kết bài:Nêu cảm

xúc suy nghĩ của em

về mùa xuân, về sắc màu của hoa ngày tết

III Thông qua biểu

điểm (2 phút)

GV

? K

HS

? Tb

HS

GV

xuân, về sắc màu của hoa ngày tết

→ Nhận xét bài viết của học sinh:

Ưu điểm:

- Nhìn chung nhiều em có tiến bộ hơn so với các

bài viết trước Các em đều nắm vững thể loại, xác

định được nội dung yêu cầu của đề; biết lựa chọn các

chi tiết tiêu biểu để tả

- Một số bài viết trình bày tương đối khoa học; lời

lẽ tự nhiên, biết sử dụng các từ ngữ có hình ảnh, giàu

sức gợi tả: Thương, My, Phùng Linh, Tươi, Trung,

Thắm (6A); Nhàn, Hiền,Giang (6C)

Nhược điểm:

- Kết quả bài viết của một số em còn thấp

- Một số em còn lười học, lười suy nghĩ, thể hiện:

bài viết sơ sài; chữ viết cẩu thả, còn mắc lỗi chính tả;

một số em còn viết hoa tự do: Hậu, Hoà,

- Một số chưa biết lựa chọn chi tiết để tả (tả lan

man), sắp xếp các chi tiết còn lủng củng, tuỳ hứng:

Quý, Sơn; Đức,

* Hãy xác định xem trong các đoạn, câu sau, bạn đã

mắc phải lỗi gì?

- Đọc và xác định lỗi

6A:

1 Những cánh hoa đào phớt hồng màu đỏ thắm.

2 Dáng những cây đào phai khảng khiu uốn

lượn trông thật đẹp mắt.

3 Những cành quất vàng xanh mơn mởn nổi lên

những quả quất mỡ màng được xếp ngay ngắn

4 Em rất thích chợ hoa ngày tết, vì chợ hoa có

vẻ đẹp đặc trưng của ngày tết.

5 Những người mua đầy khắp chợ hoa, họ tranh nhau chọn ồn ào, náo nhiệt, vui hơn mọi ngày.

6 Ở một chỗ khác cũng bày rất nhiều hoa hồng, hoa lan, hoa cúc đủ màu sắc sặc sỡ.

* Chữa lại cho đúng?

- Lên bảng chữa

- Nhận xét, bổ sung cách chữa lỗi:

6A: 1 Lỗi dùng từ và diễn đạt:

- Chữa lại: Những cánh hoa đào phai màu phớt

hồng.

2 Lỗi diễn đạt

- Chữa lại: Những cành đào phai thả dáng tự

nhiên trông thật đẹp mắt.

3 Lỗi dùng từ và diễn đạt

- Chữa lại: Những chậu quất được xếp ngay

IV Nhận xét.

(3 phút)

V Lỗi sai và sửa lỗi.

(10 phút)

GV

ngắn Những quả quất mỡ màng, vàng óng nổi giữa

tán lá màu xanh.

4 Lỗi lặp từ

- Chữa lại: Em rất thích chợ hoa ngày tết bởi vẻ

đẹp đặc trưng của nó

5 Lỗi diễn đạt:

- Chữa lại: Chợ hoa đông, vui hơn ngày thường

Người mua cố chọn cho mình những cành đào thật

đẹp, vừa ý nhất Tiếng nói, tiếng cười ồn ào náo

nhiệt

6 Lỗi diễn đạt

- Chữa lại: Cảnh sắc quê hương đang dần dần

thay đổi.

4 Lỗi diễn đạt

- Chữa lại: Ở một góc chợ cũng bày bán rất nhiều

hoa nổi bật với các loại hoa màu sắc sặc sỡ, như

hoa lan, hoa huệ, hoa cúc, hoa hồng,

- Đọc bài viết tốt:

Thành, Lẻ, Sơn

- Thông báo kết quả bài viết sau đó trả bài cho học

sinh:

VI Đọc bài mẫu.

(5 phút)

VII Trả bài - gọi

điểm (6 Phút).

c Củng cố: GV nhận xét ý thức giờ học

d) Hướng dẫn học bài ở nhà (1 phút).

- Về nhà xem lại toàn bộ lí thuyết đã học về miêu tả; Đọc bài viết và tự sửa lỗi

- Tìm đọc một số bài văn mẫu tham khảo

- Đọc kĩ và chuẩn bị bài Lươm và Mưa theo câu hỏi tìm hiểu trong SGK.

=========================

Ngày soạn: /02/2011 Ngày giảng: /02/2011 dạy lớp 6A

Tiết 99 Văn bản:

- LƯỢM

Tố Hữu

1 Mục tiêu bài dạy:

a) Về kiến thức: Giúp học sinh:

- Cảm nhận được vẻ đẹp hồn nhiên, vui tươi, trong sáng của hình ảnh lượm ý nghĩa cao cả trong sự hy sinh của nhân vật Lượm

- Nắm được thể thơ bốn chữ, nghệ thuật tả và kể trong bài thơ có yếu tố tự sự

b) Về kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng đọc diễn cảm, tìm hiểu, phân tích văn bản biểu cảm

- Rèn kĩ năng sống: Tích cực, tự giác

c) Về thái độ: Giáo dục HS tình cảm hồn nhiên, trong sáng; yêu cảnh thiên nhiên ở làng quê

2 Chuẩn bị của Gv và Hs:

a- Giáo viên: Nghiên cứu kĩ SGK, SGV; soạn giáo án.

b - Học sinh: Học bài cũ, chuẩn bị bài mới theo yêu cầu của giáo viên

3 Tiến trình bài dạy

I Kiểm tra bài cũ: (5 phút- Miệng)

* Câu hỏi: Đọc thuộc lòng và diễn cảm bài thơ Đêm nay Bác không ngủ của

nhà thơ Minh Huệ? Cho biết ý nghĩa nội dung của bài thơ

* Đáp án - Biểu điểm:

( 5 điểm) - Đọc theo yêu cầu.

(5 điểm) - Nội dung của bài thơ: Qua câu chuyện về một đêm không ngủ của Bác trên

đường đi chiến dịch, bài thơ đã thể hiện tấm lòng yêu thương giản dị mà sâu sắc, rộng lớn của Bác đối với bộ đội và nhân dân, đồng thời thể hiện tình cảm yêu kính, cảm phục của người chiến sĩ đối với Bác

* Giới thiệu bài: (1 phút) Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm

lược, thiếu nhi Việt Nam đã góp phần không nhỏ, nối tiếp truyền thống ông cha, tuổi nhỏ chí lớn, gan dạ anh hùng Tố Hữu đã khắc hoạ một hình ảnh tiêu biểu như thế trong thơ của mình Đó là hình ảnh Lượm Trong tiết học hôm nay, chúng ta cùng tìm hiểu vẻ đẹp của Lượm cùng ý nghĩa cao cả về sự hy sinh của nhân vật này

b) Dạy nội dung bài mới:

HS

? Tb

HS

GV

- Đọc chú thích * (SGK,T.66).

* Nêu những hiểu biết của em về tác giả Tố Hữu?

- Trình bày theo yêu cầu

 Bổ sung:

- Tên thật: Nguyễn Kim Thành (1920 - 2002), quê ở

Phong Điền - Thừa Thiên Huế Tố hữu tham gia

cách mạng sớm (1938 gia nhập ĐCS Việt Nam),

từng bị bắt, bị tù đày Là nhà cách mạng, nhà thơ

nổi tiếng của thơ ca hiện đại Việt Nam Từ sau cách

mạng tháng 8 và trong suốt 2 cuộc kháng chiến, ông

từng giữ những chức vụ trọng yếu trong cơ quan

lãnh đạo của Đảng và nhà nước (Uỷ viên Bộ chính

trị TWĐCS Việt Nam khoá IV và V, là phó chủ tịch

Hội đồng Bộ trưởng) Bên cạnh việc nắm giữ cương

vị lãnh đạo quan trọng, Tố hữu vẫn sáng tác đều

đặn

- Phong cách thơ Tố Hữu đa dạng, hồn nhiên, chân

thực, khái quát sâu xa; có khả năng đi vào chiều sâu

của tư duy, tình cảm, vừa hào hùng, vừa tráng khí;

I Đọc và tìm hiểu

chung (10 phút)

1 Tác giả, tác phẩm:

- Tố Hữu tên thật là Nguyễn Kim Thành (1920 - 2002), quê ở Phong Điền - Thừa Thiên Huế; là nhà cách mạng, nhà thơ nổi tiếng của thơ ca hiện đại Việt Nam