Bài giảng môn học Hình học lớp 7 - Tiết 6: Hai đường thẳng song song (Tiết 1)

Giáo án HH7 - GV: Lê Thị Thanh Hoàn - Trường T.H.C.S Đức Lâm  Sử dụng thành thạo các dụng cụ để vẽ hai đường thẳng vuông góc, hai đường thẳng song song  Biết cách kiểm tra xem hai đườn[r]

Ngày: 15/ 09/08

Tiết 6: hai đường thẳng song song I) Mục tiêu :

 Ôn lại thế nào là hai đường thẳng song song ( đã học ở lớp 6 )

 Công nhận dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song

* Biết vẽ đường thẳng đi qua một điểm nằm ngoài một đường thẳng cho trước và song song với đường thẳng ấy

* Biết sử dụng êke để vẽ hai đường thẳng song song

II) Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :

GV : Giáo án, thước thẳng, êke, bảng phụ.

HS : SGK, thước thẳng, êke.

III) Tiến trình dạy học:

Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ

a)Nêu tính chất các góc tạo bởi một đường

thẳng cắt hai đường thẳng.

b) Điền tiếp vào hình số đo các góc còn lại

?

115o

115o

Hoạt động 2:Nhắc lại kiến thức lớp 6

- Thế nào là hai đường thẳng song song ?

- Hãy nêu vị trí của hai đường thẳng phân

biệt?

- Cho đường thẳng a và đường thẳng b,

muốn biết đường thẳng a có song song với

đường thẳng b hay không ta làm thế nào?

a

b

Hoạt động 3 :Dấu hiệu nhận biết hai đường

thẳng song song

I ) Nhắc lại kiến thức lớp

6.

(SGK Trang 90)

Lop7.net

Cả lớp làm ?1 SGK

Đoán xem các đường thẳng nào song song

với nhau?

Đưa lên bảng phụ hình

a d g

450 900

b e

H-a p H-b

m 60o

n 60o

H- c

-Em có nhận xét gì về vị trí và số đo của các

góc cho trước ở hình (a,b,c)?

+ Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng

khác tạo thành một cặp góc so le trong bằng

nhau hoặc cặp góc đồng vị bằng nhau thì

hai đường thẳng đó song song với nhau

Đó chính là dấu hiệu nhận biết hai đường

thẳng song song

Hoạt động 4: Vẽ hai đường thẳng song song

Các em trao đổi nhóm để nêu được cách vẽ

của bài ?2 trang 90

Đại diện một nhóm lên bảng vẽ lại hình như

trình tự của nhóm

Hoạt động 5: Củng cố :

Cả lớp làm bài 24/ 91

Thế nào là hai đoạn thẳng song song ?

Trong các câu trả lời sau hãy chọn câu đúng

a) Hai đoạn thẳng song song là hai đoạn

thẳng không có điểm chung

b ) Hai đoạn thẳng song song là hai đoạn

thẳng nằm trên hai đường thẳng song song

Nhắc lại dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng

song song

II) Dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song

Ta thừa nhận tính chất sau :

Nếu đường thẳng c cắt hai đường thẳng a,b và trong

các góc tạo thành có một cặp góc so le trong bằng nhau (Hoặc một cặp góc

đồng vị bằng nhau) thì a

và b song song với nhau

Bài tập về nhà: 25, 26/91.

NS: 16/09/08

Tiết 7 LUYệN TậP

I) Mục tiêu :

 Thuộc và nắm chắc dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song song

 Biết vẽ thành thạo đường thẳng đi qua một điểm nằm ngoài một đường thẳng cho trước và song song với đường thẳng đó

 Sử dụng thành thạo êke và thước thẳng hoặc chỉ riêng êke để vẽ hai đường thẳng song song

II) Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

GV : Giáo án , thước thẳng, êke.

HS : SGK, thước thẳng, êke, Giấy kiểm tra 15 phút

III) Tiến trình dạy học :

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

Hoạt động 1: Kiểm tra bài củ.

? Hãy nêu dịnh nghĩa, dấu hiệu nhận biết hai

đường thẳng song song Vẽ hai đường thẳng song

song

Hoạt động 2 : Luyện tập

Một em lên bảng làm bài tập 26 / 91

Một em đọc đề 26 cho bạn

Muốn vẽ góc 120o ta có những cách nào ?

Bài 27 trang 91 SGK

( Đưa đề bài lên màn hình )

Các em đọc kỉ đề bài 27

Hai HS nhắc lại

Bài toán cho điều gì? Yêu cầu ta điều gì ?

* Muốn vẽ AD // BC ta làm thế nào ?

* Muốn có AD = BC ta làm thế nào ?

Ta có thể vẽ được mấy đoạn

AD // BC và AD = BC ?

Bài 28 Trang 91 SGK

- Yêu cầu nêu cách vẽ

Hướng dẫn :

Dựa vào dấu hiệu nhận biết hai đường thẳng song

song để vẽ

Bài 26 :

A x

120o

1200

y B

Trả lời : Ax và By song song với nhau vì

đường thẳng AB cắt Ax ,

By tạo thành cặp góc so le trong bằng nhau (=120o )

Bài 27 D’ A D

B C

* Vẽ đường thẳng qua A và song song với BC ( vẽ hai góc so le trong bằng nhau )

* Trên đường thẳng đó lấy điểm D sao cho AD = BC

Bài 28 : Cách vẽ :

- Vẽ đường thẳng xx’

- Trên xx’ lấy một điểm A bất kì

Lop7.net

Bài 29 trang 92 SGK.

Bài toán cho biết gì ? Yêu cầu ta điều gì?

Một em lên bảng vẽ góc xOy và điểm O’ ?

Em thứ 2 lên bảng vẽ tiếp vào hình đã vẽ

O’x’//Ox; O’y’ // Oy

Theo em còn vị trí nào của O’đối với góc xOy

.Em hãy vẽ trường hợp đó ?

Hãy dùng thước đo góc kiểm tra xem góc xOy và

góc x’O’y’ có bằng nhau không ?

Hoạt động 3: Hướng dẫn về nhà :

Làm bài 30 SGK

Bài 29 : Bằng suy luận khẳng định góc xOy và

góc x’O’y’ cùng nhọn có O’x’ // Ox;

O’y’ // Oy thì góc xOy = góc x’O’y’

Bài tập về nhà:+ Xem lại bài SGK

+ Làm bài tập SBT

- Dùng êke vẽ đường thẳng c qua A tạo với Ax góc 60o

-Trên c lấy B bất kì ( B A )

- Dùng êke vẽ góc y’BA = 60o ở vị trí so

le trong với góc xAB

- Vẽ tia đối By của tia By’ ta được y’y // xx’

y’ B y

60o 60o x’ A x

Bài 29 : x

x’

O

O' y Y'

y y'

O O'

x'

x

Ta có : góc xOy = góc x’O’y’

NS: 20/09/08

Tiết 8: tIÊN Đề Ơ-CLíT Về ĐƯờNG THẳNG SONG SONG

I) Mục tiêu :

 Hiểu được nội dung tiên đề Ơ-clít là công nhận tính duy nhất của đường thẳng b đi qua M (

M a ) sao cho b // a

 Hiểu rằng nhờ có tiên đề Ơ-clít mới suy ra được tính chất của hai đường thẳng song song

 Kỉ năng : Cho biết hai đường thẳng song song và một cát tuyến

 Cho biết số đo của một góc, biết cách tính số đo các góc còn lại

II) Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :

* GV : Giáo án, thước thẳng , thước đo góc ,Bảng phụ

* HS : SGK , thước thẳng , thước đo góc

III) Tiến trình dạy học

Hoạt đông của GV Hoạt đông của HS

Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ :

Đưa đề bài lên bảng phụ ( hoặc màn hình )

Cả lớp làm nháp bài toán sau :

Bài toán : Cho điểm M không thuộc đường

thẳng a Vẽ đường thẳng b đi qua M và b // a

+ HS 1 lên bảng thực hiện lại và cho nhận xét

+ HS 2 vẽ đường thẳng b qua M, b// a bằng

cách khác và nêu nhận xét

GV: Củng cố và nêu vấn đề

-Bằng kinh nghiệm thực tế người ta nhận

thấy: Qua điểm M nằm ngoài đường thẳng a ,

chỉ có một đường thẳng song song với đường

thẳng a mà thôi Điều thừa nhận ấy mang tên

“ Tiên đề Ơ-clít “

HS: Phát biểu tiên đề

Hoạt động 2 :

Tính chất của hai đường thẳng song song

Các em làm ?

Mỗi em làm mỗi câu a, b, c, d

? Qua bài toán trên em có nhận xét gì ?

? Em hãy kiểm tra xem hai góc trong cùng

phía có quan hệ thế nào với nhau ?

Ba nhận xét trên chính là tính chất của hai

đường thẳng song song

b M

600

a 600

I ) Tiên đề Ơ-clít Qua một điểm ở ngoài một đường thẳng chỉ

có một đường thẳng song song với đường thẳng đó

b M

a

M a; b qua M và b// a là duy nhất

II) Tính chất của hai đường thẳng song song

? c

a A1 2

4 3 = BA4 2 b 1 2

4 3 = BA4 4 B

Lop7.net

+Tính chất này cho điều gì và suy ra được

điều gì ?

Đưa bài tập 30 trang 79 SBT lên bảng phụ

a) Đo hai góc so le trong và rồi so sánh A4 B1

b ) Lý luận = theo gợi ýA4 B1

- Nếu A4 B1qua A vẽ tia Ap sao cho

p AB = B1

- Thế thì Ap//b, vì sao ?

- Qua A có a // b , lại có Ap // b

thì sao ?

- Kết luận ?

Hoạt động 3: Củng cố :

Cho học sinh làm bài tập 34 trang 94 SGK

Hoạt động 4: Hướng dẫn về nhà

Bài tập về nhà số 31;35trang 94

Bài 27;28;29 SBT

Hướng dẫn bài 31: Để kiểm tra hai đường

thẳng có song song hay không , ta vẽ một cát

tuyến cắt hai đường thẳng đó rồi kiểm tra hai

góc so le trong (hoặc đồng vị ) có bằng nhau

hay không rồi kết luận

Nhờ tiên đề Ơ-clít người ta suy ra tính chất sau :

Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì :

a) Hai góc so le trong bằng nhau b) Hai góc đồng vị bằng nhau c) Hai góc trong cùng phía bù nhau

BT 30(Sbt)

A a 4

p

1 b

B

a = A4 B1

b ) Giả sử A4 B1 qua A ta vẽ tia Ap sao cho

p AB = B1

Ap // b vì có hai góc so le trong bằng nhau



- Qua A vừa có a // b, vừa có

Ap // b điều này trái với tiên đề Ơclít

- Vậy đường thẳng Ap và đường thẳng a chỉ

là một hay = p AB = A4 B1

BT 34(Sgk)

NS: 22/09/08

Tiết 9: Luyện tập

I) Mục tiêu :

- Cho hai đường thẳng song song và một các tuyến cho biết số đo của một góc, biết tính các góc còn lại

- Vận dụng được tiên đề Ơclít và tính chất của hai đường thẳng song song để giải bài tập

- Bước đầu biết suy luận bài toán và biết cách trình bày bài toán

II) Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :

GV : Giáo án , thước thẳng, thước đo góc , bảng phụ

HS : SGK, Thước thẳng , thước đo góc

III) Tiến trình dạy học:

Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bảng

Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ

HS1: Phát biểu tiên đề Ơclít ?

- Điền vào chỗ trống ( ) trong các phát biểu

sau (Đề bài viết lên bảng phụ )

a) Qua điểm A ở ngoài đường thẳng a có

không quá một đường thẳng song song với

b) Nếu qua điểm A ở ngoài đường thẳng a, có

hai đường thẳng song song với a thì

c) Cho điểm A ở ngoài đường thẳng a Đường

thẳng đi qua A và song song với a là

HS2: Nhận xét bài bạn

GV: Củng cố, cho điểm và ĐVĐ vào bài mới

Hoạt động 2 : Luyện tập

Các em àm bài 35/ 94

GV: Nhấn mạnh lại tiên đề Ơ- clít

Bài 36 Tr 94 (Đề bài ghi trên bảng phụ )

Hình vẽ cho biết a // b và c cắt a tại A, cắt b

tại B Hãy điền vào chỗ trống ( ) trong các

câu sau ?

a) A1  ( Vì là cặp góc so le trong )

b)A2  (Vì là cặp góc đồng vị )

c) B3  A4  ( Vì )

d) B4  A2 ( Vì )

HS: Đứng tại chỗ trình bày

GV: Củng cố và ghi

Bài 35

Theo tiên đề Ơclít về đường thẳng song song; qua A ta chỉ vẽ được một đường thẳng a song song với đường thẳng BC, qua B ta chỉ vẽ

được một đường thẳng b song song với đường thẳng AC

Bài 36

A

a 3 2

4 1

b 3 2

4 1 B a) A1 B3(Vì là cặp góc so le trong ) b)A2  B2(Vì là cặp góc đồng vị) c) 0(Vì là hai góc trong cùng phía

4

3 A  180

B

d) Vì B4  B2(hai góc đối đỉnh )

A2 B2( Vì hai góc đồng vị ) nên : B4  A2

Lop7.net

Bài 38 :

Các em hoạt động theo nhóm

Nhóm 1, 2 làm phần khung bên trái

Nhóm 3, 4 làm phần khung bên phải

GV: nhận xét bài từng nhóm và chôt lại kiến

thức liên quan

Hoạt động 3: Bài tập về nhà

Làm BT 39/ 95 ( Trìng bày có suy luận, có

căn cứ ) Bài 30/ 79 SBT

Kiểm tra 15 phút:

Câu 1 : Hãy điền chữ Đúng( Đ) hoặc Sai(S)

đằng sau câu em chọn

a) Hai đường thẳng song song là hai đường

thẳng không có điểm chung

b) Nếu đường thẳng c cắt hai đường thẳng a,

b mà trong các góc tạo thành có một cặp góc

so le trong bằng nhau thì a//b

c) Nếu đường thẳng c cắt hai đường thẳng a,

b mà trong các góc tạo thành có một cặp góc

đồng vị bằng nhau thì a//b

d) Cho điểm M nằm ngoài đường thẳng a

Đường thẳng đi qua M và song song với

đường thẳng a là duy nhất

e) Có duy nhất một đường thẳng song song

với một đường thẳng cho trước

Câu 2) Cho hình vẽ biết a // b.

Hãy nêu tên các cặp góc bằng nhau của hai

tam giác CAB và CDE ( Có giải thích)

B A

b

1

C

D 2 E a

Đáp án và biểu điểm:

Câu 1( 4 đ): a, b, c d : Đúng ; e; Sai

Câu 2( 6 đ): BAC= CDE ( SLT)  

C1= C( Đ Đ)  

ABC= DEC ( SLT). 

Bài 38 : Nhóm 1,2

A

3 2 d

4 1

3 2 d’

4 1

* Biết d//d’ thì suy ra a) A1 B3 và b) A1 B1

2

1 B  180

A

* Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng song song thì

a) Hai góc so le trong bằng nhau b) Hai góc đồng vị bằng nhau c) Hai góc trong cùng phía bù nhau Nhóm 3, 4

A d 2

3 1

4 d’

2

3 1 4

B

Biết : a) A4 B2 hoặc b) A1 B1

hoặc c) 0thì suy ra

3

4  B  180

A

d//d’

* Nếu một đường thẳng cắt hai đường thẳng mà

a) Trong các góc tạo thành có hai góc so le trong bằng nhau, hoặc

b) Hai góc đồng vị bằng nhau, hoặc c) Hai góc cùng phía bù nhau thì hai đường thẳng đó song song với nhau

Trường THCS Đức Lâm Thứ…ngày…tháng 9 năm 2008

Họ và tên:……… Bài kiểm tra 15 phút

Lớp 7C Môn : Toán ( Hình Học)

………

I Trắc nghiệm.

Câu 1 : Hãy điền chữ Đúng( Đ) hoặc Sai (S) đằng sau câu em chọn

a) Hai đường thẳng song song là hai đường thẳng không có điểm chung

b) Nếu đường thẳng c cắt hai đường thẳng a, b mà trong các góc tạo thành có một cặp góc so le trong bằng nhau thì a//b

c) Nếu đường thẳng c cắt hai đường thẳng a, b mà trong các góc tạo thành có một cặp góc đồng

vị bằng nhau thì a//b

d) Cho điểm M nằm ngoài đường thẳng a Đường thẳng đi qua M và song song với đường thẳng

a là duy nhất

e) Có duy nhất một đường thẳng song song với một đường thẳng cho trước

II Tự luận

Câu 2) Cho hình vẽ biết a // b.

Hãy nêu tên các cặp góc bằng nhau của hai tam giác CAB và CDE ( Có giải thích)

B A

b

1

C

D 2 E a

Bài Làm

Lop7.net

NS: 29/ 09/ 08

Tiết 10 : từ vuông góc đến song song

I) Mục tiêu :

 Biết quan hệ giữa hai đường thẳng cùng vuông góc hoặc cùng song song với một đường thẳng thứ ba

 Biết phát biểu gãy gọn một mện đề toán học

 Tập suy luận

II) Chuẩn bị của giáo viên và học sinh :

GV : Giáo án, thước thẳng, êke, bảng phụ

HS : SGK, thước thẳng , êke

III) Tiến trình dạy học:

Hoạt động của GV+ HS Ghi bảng

Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ

HS1:

a) Hãy nêu dấu hiệu nhận biết hai đường

thẳng song song ?

b) Cho điểm M nằm ngoài dường thẳng d.Vẽ

đường thẳng c đi qua M sao cho c vuông góc

với d

HS 2:

a) Phát biêu tiên đề Ơclít và tính chất của hai

đường thẳng song song ?

b) Trên hình bạn vừa vẽ, dùng êke vẽ đường

thẳng d’đi qua M và d’ c

+ Qua hình các bạn đã vẽ trên bảng:

Em có nhận xét gì về quan hệ giữa đường

thẳng d và d’? vì sao?

Đó chính là quan hệ giữa tính vuông góc

và tính song song của ba đường thẳng

Hoạt động 2: Quan hệ giữa tính vuông góc

và tính song song

GV: Quan sát hình 27 trang 96 và trả lời ?1

HS: a) a có song song với b

b) Vì c cắt a và b tạo thành cặp góc so le

trong bằng nhau nên

HS: Vẽ hình 27 vào vở

? Em hãy nêu nhận xét về quan hệ giữa hai

đường thẳng phân biệt cùng vuông góc với

đường thẳng thứ ba

GV: Gọi vài học sinh nhắt lại tính chất SGK

GV : Đưa bài toán sau lên bảng phụ

Nếu có đường thẳng a // b và đường thẳng

c a Theo em quan hệ giữa đương thẳng c 

và b thế nào ? Vì sao ?

GV: Gợi ý

c

d M

d'

I Quan hệ giữa tính vuông góc và tính song song

Tính chất 1: ( SGK, tr 96 )

c a

b

c b

c a

//













c Bài toán(BP) a A b

* Liệu c không cắt b được không? Vì sao ?

* Nếu c cắt b thì góc tạo thành bằng bao

nhiêu ? Vì sao ?

HS:+ Nếu c không cắt b thì c // b Gọi c a 

tại A Như vậy qua điểm A có hai đường

thẳng a và c cùng song song với b Điều này

trái với tiên đề Ơclít Vậy c cắt b

+ Cho c cắt b tại B theo tính chất hai

đường thẳng song song ta có:

( hai góc so le trong )

3

1 A

B 

mà 0 (vì c a)

3  90

suy ra 0 hay c b

1  90

GV: Qua bài toán trên em rút ra nhận xét gì ?

+ Đó chính là nội dung tính chất hai về quan

hệ giữa tính vuông góc và tính song song

Củng cố : Bằng bài tập 40/ 97

Hoạt động 3: Ba đường thẳng song song

GV: Cả lớp nghiên cứu mục 2

HS: Các em hoạt động nhóm làm ?2

- Gọi một đại diện của 1 nhóm bằng suy luận

giải thích câu a

GV: Củng cố

HS: Phát biểu tính chất SGK trang 97

GV: Khi ba đường thẳng d,d’,d” song song

với nhau từng đôi một , ta nói ba đường thẳng

ấy song song với nhau

+ Kí hiệu d// d’//d”

Hoạt động 4: Củng cố và hướng dẫn về nhà:

HS: Làm bài 41 Tr 97

Ghi hình 30 và nội dung bài 41 vào bảng phụ

Bài tập về nhà : 42,43,44.

Tính chất 2: (SGK tr 96)

c b

a c

b a











 //

II) Ba đường thẳng song song

?2 a d" d"

d' d'

d d a) d’ và d” có song song

b) a d’ vì a d và d // d’ 

a d” vì a d và d // d” 

d’// d” vì cùng vuông góc với a

Tính chất : ( SGK /97)

d”

d’

d ' // "

//

"

//

'

d d d d

d d









Bài tập 41 SGK

a b

c Nếu a // b và a // c thì b // c

NS: 01/10/08

Lop7.net